Grypa: objawy i leczenie

2020-05-13 8:48 Katarzyna Terentiew | Anna Jarosz, miesięcznik "Zdrowie"| konsultacja: dr n. med. Ewa Duszczyk z Kliniki Chorób Zakaźnych Wieku Dziecięcego AM w Warszawie

Grypa to ostra choroba zakaźna. Wywołują ją wirusy grypy, które przenoszą się drogą kropelkową. Objawy grypy tylko z pozoru przypominają przeziębienie. Grypa dosłownie ścina z nóg. Jeśli przy wysokiej gorączce, bólu głowy, mięśni i gardła nie masz siły, by wstać z łóżka - to pewnie dopadła cię grypa. Objawów tej infekcji wirusowej nie wolno ci zlekceważyć. Powikłania po grypie mogą być bardzo groźne.

Grypa to choroba wirusowa, która błyskawicznie się rozwija. Objawy grypy są bardzo nasilone. Rano bolą cię mięśnie i stawy, w południe zaczynasz mieć dreszcze, a wieczorem masz już wysoką gorączkę. Albo wieczorem kładziesz się do łóżka zdrowa, a rano już nie możesz z niego wstać.

Wysoka gorączka, jeden z podstawowych objawów grypy, rośnie gwałtownie, masz wtedy uczucie, że ktoś polewa ci plecy zimną wodą. Nie dziw się, jeśli lekarz zapyta cię o dreszcze, bo to także charakterystyczny objaw grypy, odróżniający ją od zwykłego przeziębienia.

Spis treści

  1. Grypa - objawy
  2. Grypa - przyczyny
  3. Grypa - drogi zakażenia
  4. Grypa - typy wirusów
  5. Grypa - diagnostyka
  6. Grypa - leczenie
  7. Grypa - profilaktyka
  8. Grypa - szczepienia
  9. Grypa - powikłania
  10. Grypa w ciąży
  11. Grypa u dzieci
  12. Grypa a przeziębienie
  13. Grypa - choroby podobne do grypy
  14. Czy masz objawy grypy? Słuchaj online!
Posłuchaj, jak rozpoznać czy dopada cię grypa. To materiał z cyklu DOBRZE POSŁUCHAĆ. Podcasty z poradami

Grypa - objawy

Charakterystyczne dla grypy jest nagłe wystąpienie objawów:

  • wysoka temperatura, która szybko dochodzi nawet do ponad 39 st. C (12% zakażonych bez gorączki1)
  • bardzo silny ból głowy (najczęściej okolicy czołowej i zagałkowej)
  • dreszcze
  • dotkliwy ból mięśni i stawów
  • skrajne wyczerpanie - zmęczenie i uczucie rozbicia mogą utrzymywać się nawet do 2-3 tygodni po chorobie.

Głównym objawom grypy często towarzyszą:

Przez 4-5 dni grypy cierpisz z powodu większości wymienionych objawów. Do bólu głowy, wysokiej gorączki i kaszlu, który z suchego przechodzi w wilgotny, dołącza się ból oczodołów i światłowstręt. Wirusy grypy niszczące śluzówkę gardła powodują ból i utrudniają odkrztuszanie wydzieliny.

Objawy grypy powinny zacząć ustępować po 5-7 dniach: spada gorączka i ustępuje ból głowy. Pozostałe objawy powoli zaczynają się także wycofywać. Ale nie należy natychmiast wstawać z łóżka i próbować wracać do codziennych zajęć czy pracy. Niedoleczona grypa może dać groźne powikłania, dlatego trzeba zostać w domu nawet przez 2 tygodnie.

Grypa - przyczyny

Grypę powoduje wirus grypy należący do rodziny ortomyksowirusów. Wirus namnaża się w komórkach nabłonkowych górnego i dolnego odcinka dróg oddechowych. Zreplikowane cząsteczki wirusa uwalniane są już po 6 godzinach, by zakażać kolejne komórki.

Szczytowe zakażanie wirusem następuje w ciągu pierwszych trzech dób od wystąpienia objawów. Osoby dorosłe zarażają przez ok. 5 dni, dzieci - zwykle ok. 7-10 dni od początku objawów (zwykle do 3 dni po ustąpieniu gorączki)1.

Duża zmienność genetyczna wirusa grypy prowadzi do powstawania co kilkadziesiąt lat bardzo groźnych szczepów, które wywołują epidemie. Naukowcy przypuszczają, że głównym źródłem nowych szczepów wirusów mogą być ptaki.

Grypa - drogi zakażenia

Wirusy grypy przenoszone są:

  • drogą kropelkową (na dystansie około 1 m)
  • drogą kontaktową przez zanieczyszczone wydzieliną powierzchnie i ręce
  • drogą oddechową, na większe odległości na aerozolach.

W przypadku braku powikłań dorośli zazwyczaj przestają zarażać po 5-7 dniach. Nie ma doniesień o możliwościach przenoszenia zakażenia przez żywność lub wodę.

Grypa - typy wirusów

Wyróżnia się trzy typy wirusa grypy - A, B i C. Wirusy A i B są przyczyną ciężkich zachorowań, które mogą osiągać rozmiary epidemii, natomiast typ C powoduje zachorowania o lżejszym przebiegu i nie wywołuje epidemii.

  • Wirus typu A jest zakaźny dla ludzi i zwierząt (konie, świnie, norki, foki, wieloryby, ptaki). Tylko ten rodzaj wirusa grypy powoduje epidemie i pandemie.  Genom wirusa A charakteryzuje się w porównaniu do innych typów znaczną genetyczną zmiennością, dzięki czemu przeciwciała osób, które już raz chorowały na grypę nie są w stanie rozpoznać nowego szczepu wirusa jako zagrożenia. Wirus grypy typu A klasyfikujemy na podtypy w oparciu o rodzaj białek tworzących otoczkę białkową:

    • otoczka z hemaglutyniny (HA lub H) - wyróżniono 18 podtypów HA (H1-H18)
    • otoczka z neuraminidazy (NA lub N) - 10 podtypów NA (N1-N10)1

    Stąd wyróżnia się łącznie 180 możliwych kombinacji segmentów genowych, co powoduje istnienie ogromnej różnorodności wirusów typu A. Obecnie najpowszechniejsze są szczepy wirusa należące do podtypów H1N1 oraz H3N2. Poszczególne szczepy oznacza się, określając rodzaj, miejsce wyizolowania drobnoustroju chorobotwórczego, numer próbki, rok oraz typ hemaglutyniny i neuraminidazy np. A/Switzerland/9715293/2013 (H3N2) czy A/California/7/2009 (H1N1)pdm091.

  • Wirus typu B - wykazano, że jest chorobotwórczy wyłącznie dla człowieka i przebieg zakażenia jest dużo łagodniejszy niż w przypadku infekcji wirusem grypy typu A. Niekiedy może występować pełen obraz kliniczny charakterystyczny dla infekcji wirusem grypy typu .

  • Wirus typu C oprócz ludzi zakaża również świnie, jednak mimo dość powszechnego występowania zakażeń tym typem wirusa, infekcja na jego tle przebiega bezobjawowo.

    Wirusy z rodzajów B i C zdolne są wyłącznie do przesunięcia antygenowego, co nie pozwala na zmylenie mechanizmów odpornościowych zwierząt.

Jeden z pierwszych opisów grypy poczynił już w 412 roku p.n.e. Hipokrates. Pierwszą pandemię grypy (epidemia o zasięgu ogólnoświatowym) zanotowano w XVI wieku. Pandemie pojawiają się nieregularnie. Np. w XVIII wieku wystąpiły dwie. Z kolei fale epidemii grypy, mniejsze w skali, pojawiają się co kilkadziesiąt lat. W XX wieku odnotowano 5 epidemii i 1 pandemię.

Prof. dr hab. Lidia B. Brydak, mikrobiolog i wirusolog, szef Krajowego Ośrodka ds. Grypy, Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego - Państwowy Zakład Higieny, tak określiła niebezpieczeństwo poszczególnych typów wirusów dla ludzi: "Najgroźniejszy dla człowieka jest typ A, ponieważ mówiąc językiem popularnym ma swoje „rodzeństwo” występujące w świecie zwierząt, zwłaszcza u ptaków (H1- H16, N1-N9). Tylko wirus typu A może wywołać pandemię".

"Wirus typu B ogranicza się do wywołania epidemii, natomiast wirus typu C jest wirusem endemicznym, czyli najmniej szkodliwym. Warto wyjaśnić różnice miedzy tymi pojęciami. Mówiąc żartem miedzy epidemią a pandemią jest taka różnica jak między jazdą na rowerze a jazdą sportowym ferrari. Epidemia to występowanie choroby na określonym obszarze i w określonym czasie, w liczbie większej niż to notowano w poprzednich latach".

"O pandemii mówimy, gdy choroba występuje powszechnie i rozprzestrzenia się bardzo szybko po całym świecie. Cechą pandemii jest powstająca tzw. duża zmiana antygenowa, zwana również skokiem antygenowym (zmiana struktury glikoprotein wirusa grypy). Wirusy wywołujące pandemię są szczególnie zjadliwe. Muszą też mieć zdolność przenoszenia się z człowieka na człowieka".

- Wirus grypy to mistrz metamorfozy - podkreśla profesor Brydak. - Oznacza to, że z jednej strony ma bardzo dużą zdolność adaptacji, wybierania sobie gospodarzy, a z drugiej umiejętność unikania kontaktu z ich układem odpornościowym, którego zadaniem jest przecież niszczenie intruzów atakujących organizm gospodarza. Pod koniec XX i na początku XXI wieku pojawiły się nowe podtypy wirusów grypy u ludzi, wirusów, które przekroczyły barierę gatunkową.

- I tak np. w 1997 roku ptasi wirus grypy A(H5N1), który nigdy nie zakażał człowieka, złamał barierę gatunkową i dziś jest śmiertelnie niebezpieczny także dla człowieka - mówi prof. Brydak. - Wirus grypy jest zbudowany z 8 segmentów RNA. To ułatwia mu ciągłe przekształcanie się, umożliwia zakażanie różnych gospodarzy ludzi, zwierząt niezależnie od pory roku i miejsca. Dlatego tak trudno z nim walczyć."2

Rozwój odporności wśród ludzi oraz szczepienia pod koniec XX wieku przyczyniły się do ograniczenia rozwoju grypy.

Najbardziej znane grypy pandemiczne:

  • grypa hiszpanka pojawiła się tuż po I wojnie światowej i trwała 2 lata. Rozprzestrzeniała się wskutek powojennych migracji osłabionych, niedożywionych ludzi. Spowodowana była przez wirus H1N1. Przyczyniła się do śmierci 3-5 % populacji.
  • grypa meksykańska – rozpoczęła się na przełomie marca i kwietnia 2009 roku w Meksyku. Typ wirusa H1N1. Bezpośrednio na skutek zachorowania zmarło 105 700 – 400 000 osób, a za sprawą powikłań dalsze 46 000 – 179 000.

Sprawdź także:

Grypa - diagnostyka

Jeśli lekarz stwierdzi w wywiadzie możliwość zakażenia wirusem grypy, skieruje na badania diagnostyczne potwierdzające chorobę. Diagnostyka laboratoryjna grypy opiera się na identyfikacji w materiale pobranym od chorego antygenów wirusowych lub materiału genetycznego wirusa oraz na ocenie we krwi chorego swoistych dla antygenów wirusa przeciwciał lub przyrostu stężenia istniejących przeciwciał swoistych dla antygenów wirusa.

Wyróżniamy:

  • szybkie testy diagnostyczne (robione z wymazu z jamy nosowo-gardłowej) pozwalają na stwierdzenie w ciągu 15-30 minut obecności wirusa grypy (typu A lub typu A i B). Są one jednak kosztowne. Charakteryzują się także umiarkowaną czułością. Wskazują około 30% wyników fałszywie ujemnych i dodatnich4, co powoduje, że wyniki wymagają potwierdzania czulszymi metodami. Testy te pozwalają na rozróżnienie wirusów typu A i B oraz wskazanie podtypu AH1N1.
  • badania serologiczne - potwierdzają kontakt badanego z antygenami wirusa post factum. Obecności przeciwciał swoistych dla wirusa świadczy o przebytej grypie w nieokreślonej przeszłości. O aktualnej infekcji świadczy co najmniej 4-krotny wzrost miana swoistych przeciwciał obserwowany w 2 kolejnych próbkach pobranych w ostrej fazie choroby w odstępie 7 dni lub w ostrej fazie choroby i w fazie zdrowienia, w odstępie ok. 10-14 dni. Badania te są stosowane głównie w analizie retrospektywnej. 5
  • badania wirusologiczne - najdokładniejsze z technik diagnostycznych grypy:
    • testy immunofluorescencyjne i immunoenzymatyczne - z wynikiem w ciągu 24 godzin;
    • testy RT-PCR lub hybrydyzacja in situ – wykrywanie RNA wirusa w materiale pochodzącym od chorego z czasem oczekiwania na wynik do kilku dni. Metoda czuła i swoista, ale kosztowna. Stosuje się w trudnych przypadkach;
    • hodowla wirusa na zarodkach kurzych lub hodowlach tkankowych – czas oczekiwania na wynik: do kilkunastu dni. Metoda ta jest stosowana przede wszystkim w lecznictwie zamkniętym i do celów nadzoru epidemiologicznego.5

Grypa - leczenie

Z powodu ryzyka groźnych powikłań grypy nie należy leczyć samodzielnie, a tym bardziej próbować jej „przechodzić”. Zależnie od wieku, ogólnego stanu zdrowia pacjenta i ewentualnych chorób przewlekłych to lekarz powinien wskazać najlepszą kurację.

Jeśli stwierdzi, że nie ma poważnych zagrożeń, zaleci tylko łagodzenie objawów grypy i wypoczynek. Jak podkreśla prof. Brydak "w przypadku podejrzenia grypy powinniśmy wezwać lekarza do domu. Nie chodzić do przychodni, aby nie roznosić wirusów grypy, bo jak wiadomo, choroba przenosi się drogą kropelkową, a więc w czasie kichania czy kaszlu"2.

Objawowe leczenie grypy obejmuje:

  • Na gorączkę i jednocześnie inne objawy infekcji (ból głowy i mięśni) pomogą NLPZ (paracetamol, ibuprofen).
  • Na męczący suchy kaszel dobre są syropy nawilżające drogi oddechowe.
  • Na ból gardła pomogą preparaty o działaniu dezynfekującym i jednocześnie nawilżające śluzówkę. A przy ostrym bólu gardła pomogą preparaty działające także lekko znieczulająco.
  • Dużo pij. Podczas gorączki organizm traci wiele wody, więc trzeba ją uzupełniać. Ponadto pijąc, nawilżasz śluzówki. Najlepiej pij herbatki ziołowe i owocowe (z czarnego bzu, malin, dzikiej róży, kwiatu lipy, hibiskusa), które zawierają witaminę C i działają rozgrzewająco, napotnie i tym samym obniżają gorączkę. Unikaj zaś mocnej czarnej herbaty - wysuszy ona śluzówkę gardła.
  • Nawilżaj powietrze. Wysuszona śluzówka nosa i gardła jest bardziej podatna na zakażenia bakteryjne.
  • Płucz gardło - woda z solą (łyżeczka soli na pół szklanki letniej wody), napar z rumianku lub szałwii działają odkażająco i nawilżają śluzówkę, dzięki czemu złagodzą ból gardła i męczący suchy kaszel.
  • Stosuj dietę lekkostrawną i raczej płynną.
  • Odpoczywaj - leż w łóżku i unikaj wszelkiego wysiłku. To pozwoli organizmowi zebrać wszystkie siły do walki z chorobą.

U osób z grup podwyższonego ryzyka Światowa Organizacja Zdrowia rekomenduje (od 1990 roku) leczenie grypy lekami nowej generacji, czyli lekami antywirusowo-antygrypowymi. Są to inhibitory neuraminidazy - oseltamiwir, zanamiwir oraz amantadyna aktywne wobec wirusów A4 - których zadaniem jest blokowanie namnażania się wirusa.

Prof. Lidia Brydak rekomenduje: "By leki te były skuteczne, muszą być przyjęte do 36-48 godzin od chwili wystąpienia objawów. Ich podanie musi poprzedzić badanie, które da pewność, że to rzeczywiście grypa"2.

Grypa - profilaktyka

Podstawa w zapobieganiu grypie to profilaktyka:

  • coroczne szczepienia przeciwko grypie, zwłaszcza u osób z grup podwyższonego ryzyka
  • regularne mycie rąk wodą i mydłem, a gdy to niemożliwe środkiem dezynfekującym na bazie alkoholu
  • unikanie kontaktu z chorymi
  • gdy wystąpią objawy grypy, pozostanie w domu, a gdy konieczne jest wyjście - unikanie skupisk ludzkich i zgromadzeń
  • zakrywanie nosa i ust podczas kaszlu i kichania, najlepiej przy pomocy chusteczek jednorazowych, a gdy to niemożliwe kichanie w zgięcie łokcia (nigdy w dłonie).

Grypa - szczepienia

Ogólnoświatowe zalecenia dotyczące szczepienia przeciwko grypie mówią, zgodnie z wytycznymi organizacji ACIP oraz WHO, że zaszczepić powinien się każdy. W Polsce nie ma obowiązkowych (finansowanych z budżetu Ministerstwa Zdrowia) szczepień przeciw grypie.

Jednak w związku z przesłankami epidemiologicznymi wszystkim osobom od ukończenia 6. miesiąca życia Ministerstwo Zdrowia zaleca szczepienia przeciwko grypie jako jeden z głównych sposobów profilaktyki grypy. W szczególności zaleca szczepienia m.in. dzieciom, osobom starszym, osobom o obniżonej odporności, przewlekle chorym, pracownikom oświaty, służby zdrowia, służb publicznych, pracownikom i osobom przebywającym w domach opieki itp.

Każdego roku pojawiają się szczepionki przeciwko grypie o zaktualizowanym składzie, ponieważ wirus charakteryzuje się dużą zmiennością.

Prof. Brydak przekonuje: "Zarejestrowane w Polsce szczepionki są immunologicznie tej samej wartości. Ich skład jest co sezon aktualizowany. Dzięki najnowszej biologii molekularnej szczepy wirusa grypy użyte do szczepionki okazują się prawie w stu procentach zgodne z tymi, które pojawiają się w kolejnym sezonie grypowym. Preparaty dostępne bez recepty łagodzą objawy, ale nie maja wpływu na wirusa. Stosowanie ich w profilaktyce nie ma sensu”.2

W Polsce szczyt zachorowań na grypę odnotowujemy w okresie od stycznia do marca, choć w poszczególnych sezonach ten czas może się nieznacznie różnić. Dlatego optymalny czas na szczepienia przeciw grypie przed szczytem zachorowań na grypę to okres od września do grudnia.

Obecnie na świecie stosuje się 2 rodzaje szczepionek:

  1. szczepionki inaktywowane (szczepionki, które zawierają drobnoustroje inaktywowane za pomocą temperatury, związków chemicznych lub promieniowania)
    • typu split zawierające rozszczepiony wirion
    • typu sub-unit zawierające podjednostki powierzchniowe – hemaglutyninę i neuraminidazę, zawierające całego wirusa;4
  2. szczepionki żywe atenuowane (osłabione) zawierają odmiany drobnoustrojów które potrafią wywołać zakażenie, ale pozbawione są właściwości chorobotwórczych dzięki wieloletnim próbom i eksperymentom.

W Polsce dostępne są obecnie inaktywowane szczepionki domięśniowo-podskórne oraz szczepionki donosowe, zawierające żywe atenuowane wirusy grypy6.

Żadna ze szczepionek nie może wywołać grypy!

Sprawdź koniecznie: Szczepionki na grypę 2019/2020. Rekomendacje szczepień przeciw grypie w sezonie 2019/2020

Grypa - powikłania

Leczenie grypy bez powikłań trwa około 7-10 dni, ale osłabienie możesz odczuwać nawet przez kilka tygodni. Jeśli mimo leczenia objawy grypy utrzymują się, nasilają lub występują dodatkowe dolegliwości, skonsultuj się z lekarzem. Być może doszło do komplikacji, które najczęściej dają o sobie znać w pierwszym i drugim tygodniu choroby. Na powikłania najbardziej narażone są dzieci, seniorzy, przewlekle chorzy, osoby z osłabioną odpornością.

Do najczęstszych powikłań grypy należą:

Powikłania pogrypowe zwykle wymagają specjalistycznego leczenia w szpitalu. Grypa może także zaostrzyć przebieg choroby przewlekłej, szczególnie astmy, choroby wieńcowej, niewydolności krążenia, nerek. Grypa zwiększa również ryzyko udaru mózgu. Zdarzają się też odrzuty przeszczepów, pogorszenie choroby Parkinsona, nasilenie napadów padaczkowych, psychoz czy utrata słuchu.

Grypa w ciąży

Grypa w ciąży może mieć silniejsze objawy i trwać dłużej niż normalnie. System odpornościowy kobiety w ciąży jest w naturalny sposób osłabiony. Szczepionkę przeciwko grypie można przyjąć w ciąży - w II lub III trymestrze. To mechanizm, który zapobiega odrzuceniu płodu przez organizm.

Najrozsądniej jest przyjąć szczepionkę przeciwko grypie, gdy planujemy ciążę. W tym przypadku warto być mądrym przed szkodą, gdyż grypa w ciąży jest najgroźniejsza w pierwszych miesiącach i stwarza pewne niebezpieczeństwo dla płodu. Po 18 tygodniu w pełni wykształcone łożysko chroni dziecko przed wniknięciem drobnoustrojów, które zaatakowały mamę.

Kobiety w ciąży oraz ich nowo urodzone dzieci są obarczone wysokim ryzykiem wystąpienia objawów grypy podczas pandemii i sezonowych epidemii. W związku z tym wiele krajów zaleca wszystkim kobietom w ciąży szczepienia przeciw grypie, które mogą chronić przed grypą zarówno matki oraz ich nowo narodzone dzieci.

Po zaszczepieniu odporność matki przekazywana jest również dziecku poprzez przeciwciała przechodzące przez łożysko, przez co jest ono chronione również przez pierwsze 6 miesięcy po narodzeniu. U dzieci poniżej 6 miesiąca życia szczepienie przeciw grypie byłoby nieskuteczne.3

Kanadyjscy naukowcy badali kobiety w ciąży, które zaszczepiły się przeciwko grypie i ich dzieci przez pierwszych 5 lat życia. Stwierdzili brak związku z między szczepieniami a występowaniem podwyższonego ryzyka innych chorób. Szczepienia przeciw grypie kobiet w ciąży są bezpieczne dla matki oraz dziecka i ratują życie.8

Jeśli zachorujesz w ciąży na grypę, najlepiej skontaktuj się z lekarzem. Stosuj leczenie objawowe, które jest odpowiednie dla kobiet w ciąży:

  • Na gorączkę bezpieczny w każdym trymestrze ciąży jest paracetamol, pomóc mogą też herbatki ziołowe.
  • Na kaszel - syrop odpowiedni dla kobiet w ciąży, nazwę poda ci lekarz albo farmaceuta.
  • Przy katarze w ciąży najlepiej płukać nos roztworem soli morskiej.
  • Przy bólu gardła w ciąży najlepsze będą płukanki: solankowa lub z naparu szałwii.
  • W ciąży dozwolone są także inhalacje z olejkami eukaliptusowym oraz sosnowym, a także z naparami rozmarynu i podbiału.
  • Wypoczywaj.
  • Pij dużo płynów - to nie tylko zapobiegnie odwodnieniu, ale także nawilży błony śluzowe nosa i gardła, podrażnione stanem zapalnym.

Grypa u dzieci

Dzieci to grupa podwyższonego ryzyka, jeśli chodzi o zachorowalność na grypę.

Grypa może u dzieci powodować objawy takie jak:

  • wysoka gorączka
  • suchy kaszel
  • zatkany nos
  • ból gardła
  • bóle mięśni i stawów
  • zmęczenie
  • niekiedy wymioty i biegunka.

Objawy grypy mogą utrzymywać się kilka dni lub dłużej. U niektórych dzieci może wystąpić wysoka gorączka, niekiedy bez typowych objawów grypy i mogą one wymagać pobytu w szpitalu. Dzieci zwykle zarażają ok. 7-10 dni od pojawienia się objawów (zwykle do 3 dni po ustąpieniu gorączki).1 Do poważnych powikłań grypy u dzieci należą: bolesne zapalenie ucha, ostre zapalenie oskrzeli i zapalenie płuc.

Według Narodowego Instytutu Zdrowia Publicznego PZH dzieci w wieku do 5 lat obok osób starszych, stanowią grupę o najwyższym wskaźniku hospitalizacji z powodu grypy. Szczepienie przeciw grypie dla dzieci mogą ochronić je przed chorobą, której przebieg u dzieci bywa ciężki.

Dzięki szczepieniu dziecko nie będzie stanowiło ryzyka zakażenia grypą innych członków rodziny, w tym szczególnie osób narażonych na ciężkie powikłania w przebiegu grypy, np. dziadków, osób przewlekle chorych, młodszego rodzeństwa, które w pierwszych miesiącach życia nie może być jeszcze zaszczepione przeciw grypie.9

Szczepionka przeciw grypie dla dzieci dostępna jest w postaci inaktywowanej szczepionki w zastrzyku lub w postaci podawanego donosowo aerozolu (szczepionka żywa).

Szczepionka donosowa przeznaczona jest do czynnego uodparniania przeciw grypie dzieci i młodzieży w wieku od 24 miesięcy do poniżej 18 lat. W Europie szczepionka ta jest powszechnie stosowana u dzieci np. w Wielkiej Brytanii. W Stanach Zjednoczonych jest na rynku od 2003 roku. Skład szczepionek jest oparty na oficjalnych zaleceniach dla sezonu grypowego w danym roku.7

Czytaj także: Grypa u dzieci

Grypa a przeziębienie

Cecha Grypa Przeziębienie
Początek Nagły Zwykle powolny
Czas trwania Kilka tygodni Kilka dni
Okres wylęgania Najczęściej szybki (kilka godzin) Zwykle wolny
Gorączka Wysoka (39-40 st. C) Najczęściej niewysoka, stany podgorączkowe
Bóle głowy Często silne Czasami, niezbyt silne
Dreszcze Nasilone, zwłaszcza przed wzrostem temperatury Niezbyt często
Bóle mięśniowo-stawowe Bardzo silne Średnio nasilone
Uczucie zmęczenia Nasilone, utrudnia codzienne funkcjonowanie Niezbyt silne
Katar Czasami, może pojawić się po kilku dniach Charakterystyczny objaw
Kaszel Uporczywy Niestale, drapanie w gardle
Zapalenie spojówek Często Rzadko
Krwawienia z nosa Często Rzadko
Powikłania Przy niewłaściwym leczeniu mogą być poważne Rzadko

Grypa - choroby podobne do grypy

Gdy typowe dla grypy dolegliwości nie ustępują po leczeniu grypy czy przeziębienia, należy sprawdzić, czy nie cierpimy na inną chorobę. To ważne, bo takie same objawy, choć z różnym nasileniem, występują też przy innych schorzeniach.

Oto lista chorób, które mogą dawać objawy podobne do grypy.

  • Kleszczowe zapalenie mózgu pierwsze objawy daje po 1-2 tygodniach od ukąszenia - pojawiają się objawy przypominające grypę i ustępują zwykle bez leczenia. Po kilku dniach, gdy choroba wchodzi w drugą fazę rozwoju, chory ma bóle głowy, nudności i wymioty, gorączkę i sztywność karku, czyli typowe objawy zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych. Leczenie jest zwykle objawowe. Przed KZM można chronić się szczepionką przyjmowaną w trzech dawkach.
  • Reumatoidalne zapalenie stawów (RZS) to choroba z autoagresji. Pierwsze sygnały lekceważymy, ponieważ przypominają silne przeziębienie czy grypę. Gdy choroba się rozwinie, występuje ból i obrzęk stawów, ich sztywność poranna, tkliwość przy uciskaniu, ograniczenie ruchomości i deformacje. Nad stawami widoczne są guzki reumatoidalne. Choroba jest nieuleczalna. Właściwie dobranymi lekami można tylko spowolnić jej postęp.
  • Mononukleoza to mało zakaźna choroba. Pierwsze symptomy utrzymują się 1-2 tygodnie i przypominają grypę. Później dochodzą ból gardła, trudności przy przełykaniu, powiększenie migdałków, które są pokryte charakterystycznym wysiękiem, wybroczyny na podniebieniu oraz bolesne powiększenie węzłów chłonnych. Leczenie polega na przyjmowaniu leków przeciwwirusowych i łagodzących objawy.
  • Nieleczona borelioza może zaatakować stawy i układ nerwowy. Poza objawami przypominającymi grypę wokół miejsca ukąszenia często pojawia się rumień o nieregularnych kształtach. Boreliozę leczy się antybiotykami.
  • Po kilku tygodniach od zakażenia wirusem HIV występują: gorączka, powiększenie węzłów chłonnych, bóle stawów i głowy, czasem wysypka na skórze. Po kilku dniach lub tygodniach chory wraca do formy, a wirus przechodzi w fazę zakażenia bezobjawowego. Wirusa HIV nie da się zlikwidować, ale można nad nim panować. Konieczne jest przyjmowanie silnych leków przeciwwirusowych.
  • Wirusowe zapalenie wątroby może się rozprzestrzeniać drogą pokarmową, płciową i przez krew. Okres wylęgania choroby trwa od kilku dni do kilku miesięcy. W tym czasie występują objawy grypopodobne. Poza tym stolec jest odbarwiony, a mocz ciemny. U części zakażonych pojawia się zażółcenie skóry i białek oczu. Jeżeli organizm nie zwalczy wirusa, rozwija się przewlekłe zapalenie wątroby – leczy się je silnymi lekami przeciwwirusowymi i interferonem.
  • Płuco farmera i płuco użytkownika sauny to zewnątrzpochodne alergiczne zapalenie pęcherzyków płucnych. Rozwija się w efekcie częstego kontaktu z pyłami organicznymi: grzybami, bakteriami czy białkami pochodzenia zwierzęcego. Objawy schorzenia to: kaszel, gorączka z dreszczami, duszności, bóle głowy i mięśni, które ustępują po 2-3 dobach. Leczenie musi być dostosowane do czynników wywołujących reakcję alergiczną.10

Co każdy z nas powinien wiedzieć o grypie? Na to pytanie odpowiada nasz ekspert Arkadiusz Miller, internista grupy Lux Med

Co to jest grypa? Co ją wywołuje?

Rozwijamy nasz serwis dzięki wyświetlaniu reklam.

Blokując reklamy, nie pozwalasz nam tworzyć wartościowych treści.

Wyłącz AdBlock i odśwież stronę.

Źródła:

  1. Elżbieta Płońska, "Grypa - epidemiologia, charakterystyka biologiczna i kliniczna, zapobieganie", Sekcja Nadzoru nad Chorobami Zakaźnymi Oddział Nadzoru Epidemiologii WSSE w Warszawie, 2016
  2. Fragmenty wywiadu Anny Jarosz: "Grypa - choroba zakaźna, której nie wolno lekceważyć" z prof. Lidią Bernadetą Brydak, kierownik Zakładu Badań Wirusów Grypy, kierownik Krajowego Ośrodka ds. Grypy, Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego - PZH, [w:] miesięcznik "Zdrowie", 2013
  3. Materiały WHO do kampanii "Flu Awareness", Grypa niebezpieczna dla kobiet w ciąży.pdf
  4. Profilaktyka i leczenie grypy - wytyczne Kolegium Lekarzy Rodzinnych w Polsce zalecane przez konsultanta krajowego w dziedzinie medycyny rodzinnej, 2006 (http://www.pis.lodz.pl/kutno/Profilaktyka i leczenie GRYPY.pdf)
  5. Profilaktyka i leczenie grypy - wytyczne Kolegium Lekarzy Rodzinnych w Polsce, załącznik nr 2: Diagnostyka laboratoryjna grypy, 2006
  6. https://szczepienia.pzh.gov.pl/szczepionki/grypa/
  7. https://szczepienia.pzh.gov.pl/nowa-szczepionka-przeciw-grypie-sezonowej/
  8. https://szczepienia.pzh.gov.pl/nie-wykazano-negatywnego-wplywu-szczepienia-przeciw-grypie-kobiet-w-ciazy-na-status-zdrowia-dzieci/
  9. https://szczepienia.pzh.gov.pl/faq/jakie-sa-korzysci-ze-szczepienia-dziecka-przeciw-grypie/
  10. Fragmenty artykułu Anny Jarosz "To nie musi być grypa! Choroby o objawach podobnych do grypy", konsultacja: Małgorzata Żuławnik, specjalista medycyny rodzinnej i chorób wewnętrznych, [w:] miesięcznik "Zdrowie", 2013
  11. Galeria zdjęć wykorzystuje fragmenty artykułu Magdaleny Moraszczyk "7 sposobów złagodzenia objawów grypy", konsultacja: dr n. med. Ewa Duszczyk z Kliniki Chorób Zakaźnych Wieku Dziecięcego AM w Warszawie [w:] miesięcznik "Zdrowie", 2009
Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.

NOWY NUMER

Czytaj e-wydanie cenie 1,00 zł i zyskaj dostęp do numerów archiwalnych! W nr 6/2020 "Zdrowia" m.in.: jak działają jelita, 10 pytań o wazektomię, uzależnienia a płeć, dłonie pod ochroną, ćwiczenia na smukłe nogi. "Zdrowie" to 76 stron rzetelnej wiedzy!

Dowiedz się więcej
Miesięcznik Zdrowie  6/2020
KOMENTARZE
Tajny
|

Witam
Grypę "nowe jej szczepy" tworzą korporacje które zarabiają na tym miliony, nawet rząd nic nie może z tym zrobić!!!!!

Ilka
|

Mam silną infekcję wirusową prawdopodobnie to jednak grypa, objawy jak wyżej po tygodniu doszedł brak powonienia i silny ból głowy, dostałam antybiotyk, mimo, że wirusówka. Zatoki ładnie odpuściły, pewnie nadjażone bakteriami, jednak przeziębienie nue odpuszcza drugi tydzień, jest trochę lepiej....ale doszedł wodnisty katar i ból gardła.....masakra jakaś

Łukasz
|

Bzdura, ibuprofen- C13H18O2, paracetamol - C8H9NO2, to są inne substancje. Zdarza się stosować ja na zmianę (albo nawet łączyć), jeden działa przeciwzapalnie, ale jest szkodliwy dla układu pokarmowego, a drugi działa jedynie przeciwgorączkowo i przeciwbólowo.

Gosia
|

To bardzo niebezpieczne. Ibuprom, Ibuprofen i Paracetamol zawieraja ta sama substancje cyynna. dawka o jakiej piszesz jest bardzo ale to bardzo niebezpieczna. Ibuprofen 400 mg tylko 3x dziennie. To juz jest bardzo duza dawka. I wtedz juz zadnycg innych lekow z tej samej grupy.

Mmm
|

Tak rzeczywiście nic tak nie dodaje zdrowia jak świństwa które są w szczepionkach

Sara
|

Ibuprofen co dwie godziny 400mg, plus paracetamol 1000mg dwie godziny przed ibuprofenem, plus 1000mg witaminy C raz dziennie.
W przypadku dzieci odpowiednio mniejsze dawki.

inna
|

Opis objawów - nie miałam grypy pod 30 lat. Po co się szczepić, jeśli najwyraźniej ma się naturalną odporność? :)

mf.
|

Chory, nie miałeś zatem grypy, tylko infekcję bakteryjną. Podobne objawy, inne źródło choroby.

gosc
|

Wszyscy wiemy, ze antybiotyk nie dziala na wirusy nie ma sensu tego powielac. Ale przy przedluzajacej sie infekcji wirusowej czasami lekarze przepusuja I pomaga zdrowiec. Byc moze dlatego ze dochodzi infekcja bakteryjna.

Chory
|

To jak wyjaśnisz mi fakt ze jak mieszkalem w Polsce i bylem chory na grype i lekarzm mi przepisywal antybiotyki to po 3 dniach bylem zdrow jak ryba a teraz za granica niechetnie daja antybiotyki i juz sie 2 tydzien mecze z kaszlem.