Drgawki - przyczyny. Co oznaczają drgawki?

Monika Majewska

Drgawki to mimowolne, szybkie, rytmiczne skurcze mięśni. Przyczyny drgawek zależą od wieku chorego. U niemowląt drgawki mogą sugerować niedotlenie mózgu, wady wrodzone czy choroby genetyczne. U małych dzieci drgawki najczęściej są wynikiem gorączki. Z kolei u dorosłych mogą wskazywać np. na stwardnienie rozsiane. Jakie są przyczyny drgawek?

Drgawki to mimowolne, szybkie, rytmiczne skurcze mięśni szkieletowych. Typowy napad drgawkowy przebiega z utratą przytomności, gwałtownym napięciem mięśni całego ciała, a następnie uogólnionymi, bezwładnymi ruchami kończyn i głowy.

Drgawki dzieli się na toniczne i kloniczne. Cechą charakterystyczną drgawek tonicznych jest stałe napięcie mięśni. Objawiają się one odgięciem głowy ku tyłowi, wyprostem i uniesieniem kończyn, a czasem zgięciem kończyn górnych i wyprostem kończyn dolnych, skrętem głowy i oczu. Z kolei drgawki kloniczne to skurcze mięśni o różnym natężeniu i czasie trwania, które przerywane są rozluźnieniami. Skutkiem jest charakterystyczne poruszanie „tam i z powrotem” porażonej części ciała.

Drgawki u noworodka, niemowlaka - możliwe przyczyny

Kiedy napady trwają dłużej niż 5 minut i/lub kiedy pacjent ma  więcej niż jeden napad i nie odzyskuje przytomności pomiędzy napadami, nalezy jak najszybciej skontaktować się z lekarzem.

  • wrodzone defekty metaboliczne: np. choroba syropu klonowego, hiperglicynemia, zaburzenia cyklu mocznikowego
  • wady wrodzone mózgu
  • inne genetycznie uwarunkowane zespoły: zespoły skórno-nerwowe, zespół Zellwegera
  • toksyczne uszkodzenia mózgu (np. środki znieczulające miejscowe)
  • przewlekły nikotynizm matek

Ratownik medyczny Ariel Szczotok: drgawki mogą stanowić stan zagrożenia życia

Źródło: x-news.pl/Dzień Dobry TVN

Drgawki u dzieci - przyczyny

Najczęstszą przyczyna drgawek u małych dzieci są drgawki gorączkowe. Są to epizod drgawek u dziecka od 6. miesiąca do 5. roku życia, u którego inne przyczyny (uraz, zatrucie) zostały wykluczone. Najczęstszym typem drgawek gorączkowych są uogólnione drgawki toniczno-kloniczne,  trwające kilka sekund i rzadko dłużej niż 15  minut. Po nich następuje krótki okres senności i  występują zazwyczaj tylko raz w ciągu 24 godzin.

Inne możliwe przyczyny drgawek u dzieci to

  • napady afektywnego bezdechu, zwane również napadami omdleń, polegają na wystąpieniu bezdechu, utraty przytomności i obniżeniu napięcia mięśniowego pod wpływem działania niekorzystnych bodźców. Wyróżnia się

- napady sinawe, pojawiające się między 6. miesiącem życia a 6. rokiem życia, towarzyszy im płacz, bezdech, sinica, zwiotczenie, zwolnienie tętna. Drgawki występują rzadko

- napady blade (rzadziej występujące) pojawiają się w 1-1,5 roku życia i charakteryzują się zblednięciem, bezdechem, nieświadomością, niemiarowością.  W tym przypadku drgawki występują często

  • mikrouszkodzenia układu nerwowego, czynniki psychogenne - pojawiają się wówczas tiki czyli mimowolne skurcze pojedynczych mięśni lub grup mięśniowych, rytmiczne, powtarzające się w krótkim czasie. Występują w ciągu dnia, znikają we śnie. Dotyczą mięśni mimicznych twarzy, szyi, kończyn. Mogą mieć charakter uogólniony
Warto wiedzieć

Drgawki a padaczka

Powszechnie drgawki utożsamia się z padaczką. Tymczasem nie wszystkie napady padaczkowe objawiają się drgawkami i odwrotnie - nie każdy napad drgawkowy to epilepsja. Utrata przytomności i drgawki całego ciała są charakterystyczne dla napadu dużego (grand mal), czyli napadu toniczno-klonicznego w padaczce. Wyróżnia się jeszcze napad mały (petit mal - chory przerywa wykonywaną czynność i zastyga w bezruchu, nie nawiązują kontaktu z otoczeniem), napady miokloniczne (szybkie skurcze mięśni bez utraty przytomności) i napady atoniczne (utracie przytomności towarzyszy nagłe zwiotczenie mięśni i upadek).

Drgawki u dorosłych - przyczyny

Drgawek nie należy mylić z drżeniem, czyli zaburzeniem polegającym na rytmicznym, niekontrolowanym poruszaniu pewnymi partiami ciała.

    • krwotok
    • ciężka hipoglikemia (niedocukrzenie)
    • migrena - w czasie napadu drgawek mogą zdarzyć się wymioty, lub bezwiedne oddanie moczu i kału
    • niektóre leki i używki mogą prowokować napady lub obniżać próg pobudliwości drgawkowej u pacjentów chorych na padaczkę (np. penicyliny w dużych dawkach, izoniazyd, aminofilina, theofilina, trójcykliczne leki przeciwdepresyjne, insulina i doustne leki hipoglikemiczne, antyhistaminowe)
    • alkohol- u 5-10 proc. osób jest przyczyną wystąpienia napadów padaczkowych związanych z jego odstawieniem lub znacznym spożyciem
    • w porfirii, w postaci wątrobowej, podczas ostrego ataku, rzadziej pomiędzy atakami mogą wystąpić napady drgawkowe. Ataki mogą być związane z leczeniem

    Ratownik medyczny Ariel Szczotok: podczas drgawek nie wolno niczego wkładać do ust

    Źródło: x-news.pl/Dzień Dobry TVN

    Bibliografia:

    1. Koncewicz R., Drgawki - problem w podstawowej opiece zdrowotnej, "Medycyna Rodzinna" 2002, nr 5
    O autorze
    Monika Majewska - właściwe zdjęcie
    Monika Majewska
    Dziennikarka specjalizująca się w tematyce zdrowotnej, a zwłaszcza obszarach medycyny, ochrony zdrowia i zdrowego odżywiania. Autorka newsów, poradników, wywiadów z ekspertami i relacji. Uczestniczka największej Ogólnopolskiej Konferencji Medycznej "Polka w Europie", organizowanej przez Stowarzyszenie "Dziennikarze dla Zdrowia", a także specjalistycznych warsztatów i seminariów dla dziennikarzy realizowanych przez Stowarzyszenie.
    Czy artykuł był przydatny?
    Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.

    NOWY NUMER

    W numerze 10/2019 "Zdrowia" kreatywne podejście do seksu, podstępna borelioza, nowe terapie nowotworów, komu grozi cyberchondria, leki szkodzące urodzie, probiotyki w kiszonkach. Miesięcznik "Zdrowie" to pakiet rzetelnej wiedzy i sprawdzonych porad!

    Dowiedz się więcej
    Miesięcznik Zdrowie 10/2019

    Materiał partnerski

    KOMENTARZE