Rak prostaty - objawy i leczenie nowotworu stercza

1 komentarze
Autor: oprac. Agnieszka Gołaszewska

Rak prostaty dotyka sedna męskości i dlatego, mimo że jest jednym z najczęściej występujących nowotworów u mężczyzn, bywa lekceważony. Tymczasem nowotwór prostaty rozwija się powoli, guz stercza może być wyczuwalny dopiero po 10 latach.  

Gruczoł krokowy (nazywany też sterczem lub prostatą) należy do układu męskich narządów płciowych. Znajduje się w bezpośrednim sąsiedztwie pęcherza moczowego i otacza bliższy (sterczowy) odcinek cewki moczowej. Dlatego większość objawów i dolegliwości towarzyszących schorzeniom tego narządu dotyczy oddawania moczu. 
Można wyróżnić trzy grupy chorób prostaty: zapalenie ostre lub przewlekłe, łagodny rozrost gruczołu krokowego oraz nowotwory złośliwe.

Nie przegap

Rak prostaty w liczbach

Rak stercza to jeden z najczęściej występujących nowotworów złośliwych u mężczyzn, w Polsce pod względem zapadalności ustępuje jedynie rakowi płuca. W 2005 roku rozpoznano go u ponad 7000 mężczyzn, a liczba zmarłych z jego powodu wyniosła prawie 3600. W ostatnich latach obserwuje się stopniowy (ok. 2,5% rocznie) wzrost liczby nowych rozpoznań raka prostaty. Wynika to:

  • ze wzrostu świadomości zdrowotnej społeczeństwa i tym samym zwiększenia liczby mężczyzn zgłaszających się do urologa z powodu dolegliwości ze strony dróg moczowych lub nawet bez dolegliwości, a tylko w celu przeprowadzenia badania okresowego;
  • z upowszechnienia oznaczania stężenia swoistego antygenu sterczowego (PSA) w surowicy;
  • z poprawy metod rozpoznawania tego nowotworu, a zwłaszcza udoskonalenia biopsji stercza.

Co wiadomo o raku prostaty

Zasadniczymi czynnikami ryzyka wystąpienia tego schorzenia są wiek oraz dziedziczność. W pierwszym wypadku istnieje dodatnia zależność między współczynnikiem zapadalności a wiekiem pacjentów. Z kolei za istotnym znaczeniem dziedziczenia przemawia większe ryzyko wystąpienia raka gruczołu krokowego u krewnych pierwszego stopnia (ojca lub brata) mężczyzn cierpiących na ten nowotwór. Ryzyko zachorowania rośnie w zależności od liczby krewnych pierwszego stopnia dotkniętych tym schorzeniem – w przypadku mężczyzny, którego jeden krewny pierwszego stopnia chorował lub choruje, jest ono dwukrotnie większe, zaś w przypadku gdy rak dotyczy co najmniej dwóch takich krewnych jest większe 5–11-krotnie, niż ryzyko dotyczące mężczyzn pochodzących z rodzin, w których nowotwór prostaty nie występował.
Rak stercza rozwija się powoli. Czas, który upływa od momentu wystąpienia pierwszych zmian nowotworowych w pojedynczych komórkach do ukształtowania się guza o objętości 1 ml wynosi ok. 10 lat, a czas podwojenia liczby komórek raka sięga ok. 4 lat.
Początkowo nowotwór jest ograniczony do stercza, jednak w toku dalszego rozwoju nacieka tkanki otaczające gruczoł krokowy i tworzy przerzuty w węzłach chłonnych oraz narządach odległych, zwłaszcza w kościach.

Zdaniem eksperta
maska Prof. dr hab. n. med. Andrzej Borówka
Prof. dr hab. n. med. Andrzej Borówka, Chirurg urolog, kierownik Kliniki Urologii Centrum Medycznego Kształcenia Podyplomowego i ordynator Oddziału Urologii w Szpitalu w Międzylesiu, pod Warszawą

Nie ma ściśle określonych norm stężenia PSA w surowicy. Poziom tej glikoproteiny zależy bowiem od wielu czynników, m.in. od objętości gruczołu krokowego. Dlatego zawsze należy uzyskany wynik odnieść do objętości stercza.

Diagnoza raka prostaty

PSA jest glikoproteiną produkowaną niemal wyłącznie przez komórki nabłonkowe prostaty i dlatego uznaje się go za znacznik swoisty dla gruczołu krokowego, jednak – co należy podkreślić – nie dla raka tego narządu. Do wzrostu stężenia PSA w surowicy może bowiem dojść nie tylko w następstwie nowotworu, ale także w wyniku zapalenia stercza, jego łagodnego rozrostu oraz urazu mechanicznego (związanego np. z wykonaniem ultrasonografii przezodbytniczej lub zabiegu przezcewkowego). Jednak znaczne zwiększenie stężenia PSA jest czynnikiem bardzo mocno przemawiającym za istnieniem choroby nowotworowej. 
Rak prostaty rozpoznaje się na podstawie badania pod mikroskopem wycinków pobranych z gruczołu krokowego – wskazania do biopsji stanowią:

  • nieprawidłowości wykryte w sterczu na podstawie badania palcem przez odbytnicę; czułość badania per rectum w wykrywaniu tego nowotworu jest ograniczona – potwierdzenie istnienia raka na podstawie biopsji uzyskuje się bowiem tylko u niespełna 50% mężczyzn, u których wynik badania był nieprawidłowy; tym niemniej powinno być ono podstawowym elementem badania urologicznego mężczyzn, zwłaszcza po 50. roku życia, niezależnie od powodu zgłoszenia się do urologa lub lekarza rodzinnego;
  • podwyższone stężenie PSA;
  • zmiany w gruczole krokowym ujawnione przez ultrasonografię przezodbytniczą.

Biopsja pozwala nie tylko na wykrycie raka, ale również na określenie jego złośliwości i rozległości. Po rozpoznaniu nowotworu określa się stopień jego zaawansowania, tzn. czy jest ograniczony do prostaty, czy nacieka tkanki sąsiadujące ze sterczem oraz czy występują przerzuty w węzłach chłonnych i/lub narządach odległych.

Ostatnio dodane na forum
zobacz wszystkie »
 
 
Katarzyna i Jerzy, 22.08.2013 14:45
Najprościej to zrobić raz w roku badanie krwi na PSA.
prost20, 22.08.2013 14:40
Jeśli mężczyźni nie zmuszą się do rutynowych badań ,nadal będzie wzrastać liczba śmierci na nowotwór prostaty. Myślę ,że trzeba edukować płeć męską. Nie wiem dlaczego ale stale jest to temat tabu w Polsce. Powinny powstawać różne akcje na temat związany z prostatą
 

Jak można leczyć raka prostaty?

Chorych na raka ograniczonego do gruczołu krokowego, których czas przeżycia naturalnego nie jest krótszy niż 10 lat, można poddać leczeniu radykalnemu, całkowicie eliminującemu nowotwór. Zasadniczymi metodami leczenia radykalnego są:

  • leczenie chirurgiczne, polegające na całkowitym wycięciu prostaty wraz z pęcherzykami nasiennymi i węzłami chłonnymi miednicy (prostatektomia radykalna);
  • radykalne napromienianie stercza z pól zewnętrznych;
  • radioterapia polegająca na wprowadzeniu (czasowym lub na stałe) radioizotopu do gruczołu krokowego (brachyterapia).

Z kolei raka naciekającego poza prostatę oraz raka z przerzutami nie można wyleczyć radykalnie. W przypadku zaawansowanej postaci choroby, wykorzystując zależność hormonalną tego nowotworu (hormony męskie – androgeny stymulują jego rozwój), stosuje się terapię hormonalną, mającą na celu zmniejszenie oddziaływania androgenów na stercz. Inne sposoby leczenia to chirurgiczne usunięcie jąder lub podawanie leków, hamujących wytwarzanie testosteronu przez jądra.

Tylko wczesne rozpoznanie daje szansę

Warunkiem radykalnego wyleczenia raka gruczołu krokowego jest wczesne rozpoznanie nowotworu (w Polsce nadal 30% przypadków wykrywa się w stadium zaawansowanym!). Dlatego mężczyźni powyżej 50. roku życia, także ci, którzy nie odczuwają dolegliwości ze strony układu moczowego, powinni corocznie poddawać się badaniu urologicznemu oraz oznaczać stężenie PSA w surowicy.

Gdzie szukać pomocy

Gdzie szukać pomocy

Stowarzyszenie Mężczyzn z Chorobami Prostaty "Gladiator" im. Prof. Tadeusza Koszarowskiego

ul. Roentgena 5
02–781 Warszawa

Adres do korespondencji: ul Marymoncka 35 lok. 185, 01–868 Warszawa
Telefony zaufania: (022) 864 08 76 (w każdy poniedziałek w godz. 16.00–18.00), 0 502 438 648

fb udostępnij tweet udostępnij g+ udostępnij print wydrukuj
Zobacz także
Zdjęcia: Jupiterimages

Aktualizacja: 17.03.2014

Komentarze (1 - 1 z 1)
Marta, 24.06.2014 15.08
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
ochani, potrzebuję Waszej pomocy! Jestem studentką V roku pielęgniarstwa, piszę pracę magisterską o wzroście potraumatycznym po diagnozie choroby nowotworowej. Chcę sprawdzić, czy faktycznie istnieje coś takiego czy to tylko wymysł psychologów i służby zdrowia. Jeśli chcielibyście mi w tym pomóc, proszę o wypełnienie ankiety znajdującej się pod adresem: https://docs.google.com/spreadsheet/viewform?fromEmail=true&formkey=dDRzQXVucTRHMVZkTVUxYXAyRy1EM0E6MA . Ankieta jest bardzo krótka, jej wypełnienie zajmie do 5 minut. Z góry dziękuję bardzo, ściskam Was wszystkich i życzę dużo zdrówka
 
reklama
reklama
DlaPacjentow24.pl
Pigułki antykoncepcyjne:
co osłabia ich skuteczność?
Pigułki antykoncepcyjne: co osłabia ich skuteczność?
Najpopularniejsze artykuły
RAK TRZUSTKI - objawy i leczenie raka trzustki RAK TRZUSTKI - objawy i leczenie raka trzustki

Rak trzustki jest wyjątkowo trudnym do leczenia nowotworem. Ta odmiana raka długo nie daje żadnych...

więcej

41090

Mastopatia, torbiele, gróczolakowłókniaki - łagodne zmiany w piersiach Mastopatia, torbiele, gróczolakowłókniaki - łagodne zmiany w piersiach

Zmiany w piersiach nie zawsze muszą oznaczać raka piersi. Jeżeli dotykając piersi, wyczujesz...

więcej

20656

Rak jelita grubego – objawy, leczenie i rokowania Rak jelita grubego – objawy, leczenie i rokowania

Rak jelita grubego to jeden z  najczęściej występujących nowotworów. Rak jelita grubego rozwija się...

więcej

19624

Rak mózgu. Oponiaki - łagodne guzy mózgu. Objawy i leczenie oponiaka mózgu Rak mózgu. Oponiaki - łagodne guzy mózgu. Objawy i leczenie oponiaka mózgu

Oponiak (łac. meningioma) to łagodny guz mózgu - złośliwych jest tylko około 5 procent oponiaków....

więcej

14934

Zamów bezpłatny newsletter

zapisz się
Autodiagnoza

Wybierz badanie

albo

Alfabetyczny indeks badań

A B C D E F G H I J
K L Ł M N O P R S Ś
T U W Z Ż
Eksperci

Wymieniony preparat nie może być stosowany przewlekle. Niestety, w celu ustalenia właściwego postępowania, konieczne jest wykonanie badania lekarskiego i jednoznacznego rozpoznania. Z opisu zmian i...

Jajniki są ruchome, mogą zmieniać swoje położenia. Wynik badania USG nalezy interpretować łącznie z badaniem klinicznym.

Grupy wsparcia
data

Grudzień 22, 2014

kawa nie odchudza

data

Grudzień 22, 2014

Zależy co rozumiesz pod słowem diety. Ja ograniczyła pewne produkty na podstawie badań, które zrobiłam w RMEDICA, świetna klinika i specjaliści, polecam! Ale bez zbędnej reklamy, fajnie zrobić jakieś badania, które będą stanowiły fundament do dalszych działań, decyzji. Jeśli ograniczenia...

data

Grudzień 21, 2014

Dieta w święta to u mnie rzecz niemożliwa :D

data

Grudzień 22, 2014

Każda z Nas, każdy z Nas jest inny, ma swoje indywidualne predyspozycje, więc niewąpliwie warto udać się najpierw do specjalisty. Ja trafiłam na świetnych ludzi w RMEDICA w Warszawie, specjaliści, właśnie z indywidualnym podejście. Badania, program dietetyczny na podstawie tychże badań i...

reklama
Zdrowa społeczność

Żaden utwór zamieszczony w serwisie nie może być powielany i rozpowszechniany lub dalej rozpowszechniany w jakikolwiek sposób (w tym także elektroniczny lub mechaniczny) na jakimkolwiek polu eksploatacji w jakiejkolwiek formie, włącznie z umieszczaniem w Internecie - bez pisemnej zgody ZPR Media S.A.. Jakiekolwiek użycie lub wykorzystanie utworów w całości lub w części z naruszeniem prawa tzn. bez zgody ZPR Media S.A. jest zabronione pod groźbą kary i może być ścigane prawnie.