Rak prostaty - objawy i leczenie nowotworu stercza

1 komentarze
Autor: oprac. Agnieszka Gołaszewska

Rak prostaty dotyka sedna męskości i dlatego, mimo że jest jednym z najczęściej występujących nowotworów u mężczyzn, bywa lekceważony. Tymczasem nowotwór prostaty rozwija się powoli, guz stercza może być wyczuwalny dopiero po 10 latach.  

Gruczoł krokowy (nazywany też sterczem lub prostatą) należy do układu męskich narządów płciowych. Znajduje się w bezpośrednim sąsiedztwie pęcherza moczowego i otacza bliższy (sterczowy) odcinek cewki moczowej. Dlatego większość objawów i dolegliwości towarzyszących schorzeniom tego narządu dotyczy oddawania moczu. 
Można wyróżnić trzy grupy chorób prostaty: zapalenie ostre lub przewlekłe, łagodny rozrost gruczołu krokowego oraz nowotwory złośliwe.

Nie przegap

Rak prostaty w liczbach

Rak stercza to jeden z najczęściej występujących nowotworów złośliwych u mężczyzn, w Polsce pod względem zapadalności ustępuje jedynie rakowi płuca. W 2005 roku rozpoznano go u ponad 7000 mężczyzn, a liczba zmarłych z jego powodu wyniosła prawie 3600. W ostatnich latach obserwuje się stopniowy (ok. 2,5% rocznie) wzrost liczby nowych rozpoznań raka prostaty. Wynika to:

  • ze wzrostu świadomości zdrowotnej społeczeństwa i tym samym zwiększenia liczby mężczyzn zgłaszających się do urologa z powodu dolegliwości ze strony dróg moczowych lub nawet bez dolegliwości, a tylko w celu przeprowadzenia badania okresowego;
  • z upowszechnienia oznaczania stężenia swoistego antygenu sterczowego (PSA) w surowicy;
  • z poprawy metod rozpoznawania tego nowotworu, a zwłaszcza udoskonalenia biopsji stercza.

Co wiadomo o raku prostaty

Zasadniczymi czynnikami ryzyka wystąpienia tego schorzenia są wiek oraz dziedziczność. W pierwszym wypadku istnieje dodatnia zależność między współczynnikiem zapadalności a wiekiem pacjentów. Z kolei za istotnym znaczeniem dziedziczenia przemawia większe ryzyko wystąpienia raka gruczołu krokowego u krewnych pierwszego stopnia (ojca lub brata) mężczyzn cierpiących na ten nowotwór. Ryzyko zachorowania rośnie w zależności od liczby krewnych pierwszego stopnia dotkniętych tym schorzeniem – w przypadku mężczyzny, którego jeden krewny pierwszego stopnia chorował lub choruje, jest ono dwukrotnie większe, zaś w przypadku gdy rak dotyczy co najmniej dwóch takich krewnych jest większe 5–11-krotnie, niż ryzyko dotyczące mężczyzn pochodzących z rodzin, w których nowotwór prostaty nie występował.
Rak stercza rozwija się powoli. Czas, który upływa od momentu wystąpienia pierwszych zmian nowotworowych w pojedynczych komórkach do ukształtowania się guza o objętości 1 ml wynosi ok. 10 lat, a czas podwojenia liczby komórek raka sięga ok. 4 lat.
Początkowo nowotwór jest ograniczony do stercza, jednak w toku dalszego rozwoju nacieka tkanki otaczające gruczoł krokowy i tworzy przerzuty w węzłach chłonnych oraz narządach odległych, zwłaszcza w kościach.

Zdaniem eksperta
maska Prof. dr hab. n. med. Andrzej Borówka
Prof. dr hab. n. med. Andrzej Borówka, Chirurg urolog, kierownik Kliniki Urologii Centrum Medycznego Kształcenia Podyplomowego i ordynator Oddziału Urologii w Szpitalu w Międzylesiu, pod Warszawą

Nie ma ściśle określonych norm stężenia PSA w surowicy. Poziom tej glikoproteiny zależy bowiem od wielu czynników, m.in. od objętości gruczołu krokowego. Dlatego zawsze należy uzyskany wynik odnieść do objętości stercza.

Diagnoza raka prostaty

PSA jest glikoproteiną produkowaną niemal wyłącznie przez komórki nabłonkowe prostaty i dlatego uznaje się go za znacznik swoisty dla gruczołu krokowego, jednak – co należy podkreślić – nie dla raka tego narządu. Do wzrostu stężenia PSA w surowicy może bowiem dojść nie tylko w następstwie nowotworu, ale także w wyniku zapalenia stercza, jego łagodnego rozrostu oraz urazu mechanicznego (związanego np. z wykonaniem ultrasonografii przezodbytniczej lub zabiegu przezcewkowego). Jednak znaczne zwiększenie stężenia PSA jest czynnikiem bardzo mocno przemawiającym za istnieniem choroby nowotworowej. 
Rak prostaty rozpoznaje się na podstawie badania pod mikroskopem wycinków pobranych z gruczołu krokowego – wskazania do biopsji stanowią:

  • nieprawidłowości wykryte w sterczu na podstawie badania palcem przez odbytnicę; czułość badania per rectum w wykrywaniu tego nowotworu jest ograniczona – potwierdzenie istnienia raka na podstawie biopsji uzyskuje się bowiem tylko u niespełna 50% mężczyzn, u których wynik badania był nieprawidłowy; tym niemniej powinno być ono podstawowym elementem badania urologicznego mężczyzn, zwłaszcza po 50. roku życia, niezależnie od powodu zgłoszenia się do urologa lub lekarza rodzinnego;
  • podwyższone stężenie PSA;
  • zmiany w gruczole krokowym ujawnione przez ultrasonografię przezodbytniczą.

Biopsja pozwala nie tylko na wykrycie raka, ale również na określenie jego złośliwości i rozległości. Po rozpoznaniu nowotworu określa się stopień jego zaawansowania, tzn. czy jest ograniczony do prostaty, czy nacieka tkanki sąsiadujące ze sterczem oraz czy występują przerzuty w węzłach chłonnych i/lub narządach odległych.

Ostatnio dodane na forum
zobacz wszystkie »
 
 
Katarzyna i Jerzy, 22.08.2013 14:45
Najprościej to zrobić raz w roku badanie krwi na PSA.
prost20, 22.08.2013 14:40
Jeśli mężczyźni nie zmuszą się do rutynowych badań ,nadal będzie wzrastać liczba śmierci na nowotwór prostaty. Myślę ,że trzeba edukować płeć męską. Nie wiem dlaczego ale stale jest to temat tabu w Polsce. Powinny powstawać różne akcje na temat związany z prostatą
 

Jak można leczyć raka prostaty?

Chorych na raka ograniczonego do gruczołu krokowego, których czas przeżycia naturalnego nie jest krótszy niż 10 lat, można poddać leczeniu radykalnemu, całkowicie eliminującemu nowotwór. Zasadniczymi metodami leczenia radykalnego są:

  • leczenie chirurgiczne, polegające na całkowitym wycięciu prostaty wraz z pęcherzykami nasiennymi i węzłami chłonnymi miednicy (prostatektomia radykalna);
  • radykalne napromienianie stercza z pól zewnętrznych;
  • radioterapia polegająca na wprowadzeniu (czasowym lub na stałe) radioizotopu do gruczołu krokowego (brachyterapia).

Z kolei raka naciekającego poza prostatę oraz raka z przerzutami nie można wyleczyć radykalnie. W przypadku zaawansowanej postaci choroby, wykorzystując zależność hormonalną tego nowotworu (hormony męskie – androgeny stymulują jego rozwój), stosuje się terapię hormonalną, mającą na celu zmniejszenie oddziaływania androgenów na stercz. Inne sposoby leczenia to chirurgiczne usunięcie jąder lub podawanie leków, hamujących wytwarzanie testosteronu przez jądra.

Tylko wczesne rozpoznanie daje szansę

Warunkiem radykalnego wyleczenia raka gruczołu krokowego jest wczesne rozpoznanie nowotworu (w Polsce nadal 30% przypadków wykrywa się w stadium zaawansowanym!). Dlatego mężczyźni powyżej 50. roku życia, także ci, którzy nie odczuwają dolegliwości ze strony układu moczowego, powinni corocznie poddawać się badaniu urologicznemu oraz oznaczać stężenie PSA w surowicy.

Gdzie szukać pomocy

Gdzie szukać pomocy

Stowarzyszenie Mężczyzn z Chorobami Prostaty "Gladiator" im. Prof. Tadeusza Koszarowskiego

ul. Roentgena 5
02–781 Warszawa

Adres do korespondencji: ul Marymoncka 35 lok. 185, 01–868 Warszawa
Telefony zaufania: (022) 864 08 76 (w każdy poniedziałek w godz. 16.00–18.00), 0 502 438 648

Zobacz także
drukuj
Zdjęcia: Jupiterimages

Aktualizacja: 17.03.2014

reklama
Zakwaszenie organizmu:
objawy, zapobieganie
Zakwaszenie organizmu: objawy, zapobieganie
Najpopularniejsze artykuły
Rozwój nowotworu - jak powstaje rak

Rak może rozpocząć się od jednej zbuntowanej komórki organizmu, która w tajemnicy przed organizmem...

więcej

4527

Ziarnica złośliwa - jeden z chłoniaków. Objawy ziarnicy złośliwej Ziarnica złośliwa - jeden z chłoniaków. Objawy ziarnicy złośliwej

Ziarnica złośliwa jest jednym z rodzajów chłoniaka - nowotworu układu limfatycznego. Jej objawy...

więcej

9109

RAK TRZUSTKI - objawy i leczenie raka trzustki RAK TRZUSTKI - objawy i leczenie raka trzustki

Rak trzustki jest wyjątkowo trudnym do leczenia nowotworem. Ta odmiana raka długo nie daje żadnych...

więcej

14306

Rak jelita grubego – profilaktyka, objawy, leczenie Rak jelita grubego – profilaktyka, objawy, leczenie

Rak jelita grubego objawia się krwią w kale, zaparciami, krwawieniami z odbytu, a także bólem w...

więcej

16193

Zamów bezpłatny newsletter

zapisz się
Autodiagnoza

Wybierz badanie

albo

Alfabetyczny indeks badań

A B C D E F G H I J
K L Ł M N O P R S Ś
T U W Z Ż
Eksperci

W przypadku przesuszenia skóry rąk proponuję zastosowanie (wielokrotnie w ciągu dnia) preparatów intensywnie natłuszczających dostępnych w aptekach, takich jak Diprobaza, Nanobaza, Dermobaza, maść...

Niestety, w powyższej sprawie wiele zależy od postępowania urzędniczego w NFZ. Oddział Wojewódzki NFZ istotnie doręcza świadczeniobiorcy potwierdzone skierowanie nie później niż 14 dni przed dniem...

Niestety, w powyższej sprawie wiele zależy od postępowania urzędniczego w NFZ. Oddział Wojewódzki NFZ istotnie doręcza świadczeniobiorcy potwierdzone skierowanie nie później niż 14 dni przed dniem...

Grupy wsparcia
data

Lipiec 30, 2014

Alicja77 gratuluję. Fajnie, że znalazłaś na Siebie sposób. Mała podpowiedź. Delikatnie z siemieniem, jedna łyżecza dziennie wystarczy. Siemię w nadmiarze tuczy. Zamiast słodzika używaj odrobinkę miodu, bo to słodzenie najbardziej naturalne. Pozdrawiam.

data

Lipiec 30, 2014

Jeśli chcesz mieć na lata, to Moneta. Jeśli na krócej, to te tańsze z supermarketu powinny dać radę.

data

Lipiec 29, 2014

Lynn masz rację, że odchudzać trzeba się powoli. Przecież przytyć też nie można z dnia na dzień! Napisz proszę, jaką dietę dodatkowo do tych ćwiczeń stosowałaś? Jestem bardzo ciekawa tego. Pozdrawiam i czekam na odp. :)

data

Lipiec 30, 2014

Co tutaj można powiedzieć? Powołują się na ojca medycyny Hipokratesa: "Niechaj pożywienie będzie lekarstwem, a lekarstwo pożywieniem". A co wyprawiają, polecają piguły! Co to nie zrobią dla kasy, brak słów.

reklama
Zdrowa społeczność

Żaden utwór zamieszczony w serwisie nie może być powielany i rozpowszechniany lub dalej rozpowszechniany w jakikolwiek sposób (w tym także elektroniczny lub mechaniczny) na jakimkolwiek polu eksploatacji w jakiejkolwiek formie, włącznie z umieszczaniem w Internecie - bez pisemnej zgody MURATOR S.A.. Jakiekolwiek użycie lub wykorzystanie utworów w całości lub w części z naruszeniem prawa tzn. bez zgody MURATOR S.A. jest zabronione pod groźbą kary i może być ścigane prawnie.