Badanie per rectum - podstawowe badanie proktologiczne

Agnieszka Paculanka

W wielu osobach badanie per rectum budzi obawy i uczucie zażenowania. Niepotrzebnie, bo dla lekarza jest badaniem rutynowym i co bardzo ważne, pozwalającym zdiagnozować nawet w bardzo wczesnym stadium wiele niebezpiecznych chorób. Badanie per rectum umożliwia między innymi rozpoznanie hemoroidów i guzów odbytnicy.

Badanie per rectum (palcem przez odbyt) jest powszechnie stosowane w ginekologii, proktologii i urologii. Badanie per rectum pozwala na ocenę odbytu, kanału odbytu i odbytnicy, a także narządów sąsiadujących z odbytnicą, ponadto umożliwia rozpoznanie hemoroidów. Poza tym badanie per rectum

  • u mężczyzn pozwala ocenić dno pęcherza moczowego, nasieniowody, pęcherzyki nasienne, gruczoł krokowy, opuszek prącia
  • u kobiet wykorzystywane jest w diagnostyce chorób tylnej powierzchni macicy, górnego odcinka pochwy, jajników, szyjki macicy, zagłębienia maciczno-odbytniczego, a także w badaniu główki płodu u kobiet ciężarnych

Ze zrozumiałych względów możesz odczuwać pewien opór, ale badanie per rectum jest prawie bezbolesne i trwa tylko kilka minut. Jeżeli lekarz nie zaleci inaczej, nie musisz się specjalnie przygotowywać do tego badania.

Badanie per rectum: wskazania

Badanie per rectum wykonuje się rutynowo np. w profilaktyce takich nowotworów jak rak prostaty, rak odbytu czy rak jelita grubego. Jest również wykonywane, gdy:

  • występują krwawienia z odbytnicy
  • stwierdzono obecność świeżej krwi w stolcu
  • uzyskano dodatni wynik na krew utajoną w stolcu
  • doszło do niewyjaśnionej utraty masy ciała
  • stwierdzono anemię
  • trzeba zweryfikować badania radiologiczne jelita grubego
  • nastąpiła zmiana częstości i charakteru wypróżnień (występujące często naprzemiennie zaparcia i biegunki)
  • pojawiły się silne bóle brzucha i okolic odbytu
  • pojawił się uciążliwy świąd odbytu
  • pojawiły się problemy z oddawaniem moczu u mężczyzn
  • pojawił się ból przy wypróżnianiu oraz uczucie niepełnego wypróżnienia
  • pojawiła się nieprawidłowa wydzielina z odbytu lub jego okolic

Badanie per rectum: przebieg

Badanie może być przeprowadzone w pozycji stojącej. Możesz także klęczeć, leżeć na boku lub na plecach.
Lekarz najpierw ogląda okolicę odbytu, badając ją również dotykiem. Następnie stopniowo wprowadza do odbytnicy (na głębokość około 8 cm) palec chroniony rękawiczką i pokryty środkiem zmniejszającym tarcie (wazeliną, lignokainą w żelu). Czasem ze względu na silny ucisk przez odbytnicę na kość ogonową możesz odczuwać ból, nie musi to jednak wcale świadczyć o chorobie. Opuszką palca lekarz zakreśla pełny obwód na każdej głębokości, aby uzyskać informację ze wszystkich ścian odbytu i odbytnicy. Po wyjęciu palca z odbytnicy sprawdza, czy nie ma na nim śladu krwi. Po zakończeniu badania otrzymasz ligninę, aby oczyścić okolicę odbytu.

Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.

NOWY NUMER

W numerze 12/2019 "Zdrowia" wszystko o fizjoterapii, operacja "przez dziurkę", leczenie raka trzustki, kim jest asystent zdrowienia, zielone biuro, antyrakowe menu, idealna koloryzacja. Miesięcznik "Zdrowie" to pakiet rzetelnej wiedzy i sprawdzonych porad!

Dowiedz się więcej
Miesięcznik Zdrowie 12/2019

Materiał partnerski

KOMENTARZE
marzycielka
|

A nie można założyć majtek z dziurką dla komfortu, bo przełamać się graniczy z cudem, chyba szybciej umrę a naprawdę potrzebuje leczenia.

Bałabuch
|

Miałem to badanie. Jest to obrzydliwe, ale to nie ja tam przecież grzebałem :) Uczucie nieprzyjemne, coś między uciskiem a pieczeniem, i nie jest to ból. Trochę żenada, ale spodziewałem się dużo gorszego przebiegu. Po prostu położyłem się na leżance, pani dr zbadała i tyle. Jesteśmy dorosłymi ludźmi, i nie jest to pierwsza żenująca sytuacja w moim życiu, a dla niej to codzienna rutyna. Trochę wstydu jest, ale jak ktoś woli później męczyć się z bardzo poważnymi chorobami jak rak, zatrzymanie moczu, uszkodzenie nerek i zaniechać ...w sumie niczego nadzwyczajnego, tylko lekko nieprzyjemnego badania, to jest po prostu głupi i krótkowzroczny. Co mają powiedzieć np. ludzie, którym lekarz wprowdza jakieś sondy przez prącie?
Kiedyś laryngolog czyścił mi woskowinę z ucha, i muszę powiedzieć, że było to dużo bardziej nieprzyjemne, zwłaszcza że było bolesne i lekarz chyba starał się mi dać do zrozumienia że jestem brudasem.

kobieta
|

Byłam na badaniu i było bezbolesne, dziwne odczucie naciskania palcem na ścianki odbytu ale nic strasznego. Chodzę regularnie do ginekologa, więc nie widzę powodu aby ucikać proktologa jeśli są ku temu wskazania. Za tydzień idę na rektoskopię i też jestem dobrej myśli, że nie będzie tak źle. Warto dbać o zdrowie :)

danek
|

dość długo zwlekałam z wizytą u proktologa powiem wam ż nie potrzebnie tylko wybierzcie sprawdzonego lekarza badanie przebiegło szybko sprawnie a co najważniejsze bezboleśnie miła pani doktor której się tak bałam okazała się super specjalistą porzućcie wstyd i zażenowanie i badacie się żeby nie było zapóżno

kocie
|

Czy ktoś wie czy poprzez badanie per rectum u proktologa, lekarz może stwierdzić czy doszło do perforacji w odbycie?

dori
|

Argument, że "lekarz robił coś 1000 razy, więc może oglądać naszą pupę" jest taki jak "ten facet zaliczył 1000 panienek, więc może "zobaczyć" i mnie".

Każdy lekarz to przecież zwykły Kowalski - wśród nich tak samo dużo, a tak naprawdę więcej perwersów.

Ter
|

Jak bedzie nowotwor ktorego nie rozpozna sie szybko to bedzie trauma dopiero...

Ter
|

Wieksza trauma niz nowotwor? Zal i cie

fefesc
|

Dla mnie to była trauma. Nie wyobrażałam sobie że w pozycji na pieska obcy człowiek będzie mi tam gmerał. Na internecie piękne zdjęcia leżącej okrytej osoby a w rzeczywistości jakiś horror. Dostałam skierowanie na te badania ale dziękuję bardzo nie idę. Mdli mnie na samą myśl. Ohyda

nata
|

kobiety zawsze ustawaja badanych mezczyzn w pozycji na pieska. zwykle uslyszysz polecenia typu: 'majteczki w dól, pupcia wyzej, glówka w dól, nie wierc sie bo nie bede mogla dokladnie cie zbadac... rozluznij dziurke w pupie.. rozluznij powiedzialam!' w zaleznosci od tego jak bedziesz wykonywal polecenia albo poglaszcze cie po glowce na uspokojenie i poczochra za wlosy albo beda klapsy na gole jajka..