AFTY - przyczyny, objawy i leczenie aft w jamie ustnej

57 komentarze
Autor: Monika Majewska

Afty w jamie ustnej są często spotykaną dolegliwością. Przyczyny powstawania bolesnych owrzodzeń są różne, od nieodpowiedniej higieny jamy ustnej, przez wyrzynające się ósemki, po choroby migdałków czy przewodu pokarmowego. Afty zwykle znikają samoistnie, jednak w niektórych przypadkach potrzebna jest konsultacja lekarska. Sprawdź, jakie są przyczyny i objawy aft w jamie ustnej. Jak przebiega leczenie afty, zarówno u dzieci, jak i u dorosłych? Czym afty różnią się od pleśniawek?

Afty to niewielkie i bardzo bolesne owrzodzenia, czyli ubytki błony śluzowej w jamie ustnej, pokryte białym nalotem i otoczone rumieniowatym, zapalnym obrzeżem. Afty mogą pojawiać się pojedynczo lub w grupach na podniebieniu miękkim i języku. Jednak najczęściej rozwijają się na miękkim fałdzie skóry stanowiącej połączenie wewnętrznej strony policzków z dziąsłami. Afty osiągają średnicę od 1 mm do 2 cm, jednak zazwyczaj nie są większe niż 5 mm. Afty często błędnie są nazywane pleśniawkami. Pleśniawki to kremowobiałe naloty, których przyczyną są grzyby zwane drożdżakami. Zazwyczaj są mniej bolesne od nadżerek.

Afty w jamie ustnej - rodzaje i przyczyny powstawania aft

  • Afty mniejsze

Afty mniejsze to afty przewlekłe, nawrotowe, z którymi częściej zmagają się dorośli niż dzieci. Przyczyny tego typu aft to najczęściej:

  • nieodpowiednia higiena jamy ustnej (w tym jedzenie brudnymi sztućcami, jedzenie nieumytych owoców i warzyw, a także złe nawyki, np. gryzienie długopisów czy obgryzanie paznokci)
  • choroby zębów (zapalnie kanałów, próchnica, kamień nazębny, wyżynające się ósemki, itp.)
  • mechaniczne uszkodzenia jamy ustnej (np. ukłucia szczoteczką do zębów, podrażnienia podczas zabiegów stomatologicznych)
  • niewłaściwie dopasowana proteza
  • autoagresja komórek, spowodowana np. przez stres
  • alergia
  • przyjmowanie silnych antybiotyków

Dużą rolę w zachorowaniach na aftowe zapalenie jamy ustnej odgrywają czynniki genetyczne oraz predyspozycje rodzinne. Jeśli w rodzinie odnotowano przypadki aftozy nawrotowej, to ryzyko pojawienia się aft u dzieci wynosi 90%.

Jeśli afty pojawiają się częściej niż raz w roku, można podejrzewać aftowe zapalenie błony śluzowej jamy ustnej, znane także jako aftoza nawrotowa.

  • Afty duże

Do pojawienia się aft dużych przyczynia się:

  • nieprzestrzeganie zasad higieny jamy ustnej
  • stosowanie past do zębów zawierających dodecylosiarczan sodu
  • spożywanie niektórych potraw (twarde sery, orzechy, żywność zawierająca konserwanty)
  • niedobór witamin i składników mineralnych (a zwłaszcza żelaza, kwasu foliowego, witaminy B12)
  • zaburzenia hormonalne
  • zaburzenia autoimmunologiczne (np. HIV)

W terminologii medycznej wyróżnia się także afty połączone z opryszczką (afty wywoływane wirusem opryszki).

Nie przegap

Aftowe zapalenie jamy ustnej może być również jednym z objawów:

Afty w jamie ustnej - objawy

W początkowej fazie stanu zapalnego na śluzówce jamy ustnej pojawiają się niewielkie okrągłe owrzodzenia, które po 1-2 dniach pokrywają się białym nalotem.

W przypadku aft małych objawem towarzyszącym może być powiększenie okolicznych węzłów chłonnych. Bolesne owrzodzenia ustępują po 4-8 dniach.

W przypadku aft dużych, w przebiegu choroby mogą powstać 2 a nawet 3 głębokie nadżerki na błonie śluzowej jamy ustnej, które po wygojeniu, czyli po 3-4 tygodniach, pozostawiają blizny.

Jak wyleczyć afty u dzieci i dorosłych?

Zazwyczaj afty znikają samoistnie w ciągu 1-4 tygodni. Czasami potrzebne są badania, które pomogą odróżnić je od zmian, jakie pojawiają się w przebiegu opryszczki, a także wtórnego zakażenia bakteryjnego (jeżeli istnieje takie podejrzenie).

Jeśli mimo rygorystycznego przestrzegania zasad higieny jamy ustnej afty nie znikają, należy skontaktować się ze stomatologiem. Lekarz może zalecić stosowanie środków koagulacyjnych, przeciwbólowych oraz płukanek. Powinien zalecić także smarowanie miejsc zmienionych chorobowo maścią odkażającą błony śluzowe jamy ustnej. Cięższe postaci aft wymagają leczenia antybiotykami lub sterydami.

Aby wykluczyć choroby ogólnoustrojowe sprzyjające powstawaniu aft, należy udać się do lekarza pierwszego kontaktu, który zleci potrzebne badania.

Na konsultację lekarską należy udać się również wtedy, gdy bolesne nadżerki (afty mniejsze i duże) pojawiają się częściej niż raz w roku.

Ważne

Ważne

W okresie leczenia należy zrezygnować z gorących napojów, zbyt ciepłych pokarmów i alkoholu. Unikać trzeba również czekolady, owoców cytrusowych, kwaśnych potraw, słonych lub mocno przyprawionych dań i innych potraw, które mogą doprowadzić do podrażnienia jamy ustnej.

Należy wzbogacić dietę w produktu bogate w witaminy z grupy B, zwłaszcza B12, cynk, witaminy A, C, E, echinaceę (znajdziesz ją w jeżówce). W jadłospisie osoby zmagającej się z aftami nie powinno zabraknąć:

  • jogurtów
  • drożdży (zawierają witaminy z grypy B)
  • owoców i warzyw wzmacniających odporność: cebula, czosnek, fasola (zawiera aminokwasy, żelazo i witaminy z grypy B)
  • pomocne będą także żeń-szeń, miłorząb japoński, wyciąg z nasion ogórecznika i olej z wątroby rekina.

Domowe sposoby na afty w jamie ustnej

1. 2-3 razy dziennie płucz jamę ustną odwarem wody różanej, który zmniejsza odczyn zapalny. Inne zioła, które można zastosować w leczeniu aft i wykorzystać w postaci płukanek to rumianek, liść maliny, szałwia, łopian lekarski oraz odwar z czerwonej koniczyny.

2. Przyłóż do afty świeżo zaparzony i przestudzony woreczek herbaty. Zawarta w niej tanina zmniejsza ból i działa wysuszająco.

3. Odkaź ranę wodą utlenioną (nigdy spirytusem).

4. Soda oczyszczona i proszek do pieczenia działają odkażająco. Wystarczy połączyć sodę lub proszek z wodą w takich proporcjach, aby poswatała gęsta masa. Gotową pastę delikatnie wsmaruj w aftę.

5. Płucz jamę ustną łagodnym roztworem soli (pół łyżeczki soli rozpuść w szklance ciepłej wody).

6. Zastosuj preparaty z apteki, które są dostępne bez recepty, np. żele Sachol, Aphtin, pastę do stosowania w jamie ustnej Solcoseryl, Mucosit - żel, który działa znieczulająco.

fb udostępnij tweet udostępnij g+ udostępnij print wydrukuj
Zobacz także
Zdjęcia: Thinkstockphotos.com

Aktualizacja: 18.07.2016

Komentarze (1 - 10 z 57)
Paulina Kozon, 16.07.2016 14.30
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Ja mam dużo dużych aft. Kiedyś miałam tak samo i stosowałam tylko fiolet ale wodny. a teraz fiolet,coś do płukania jamy ustnej na zapalenia,lody aby mi to zmroziło (lekarz polecił)
 
Piotr Łuszcz, 02.05.2016 13.10
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Dzieki temu dowiedziałem sie że mam HIV
 
bisia, 27.04.2016 15.45
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Ja go używałam, jak córka ząbkowała. Strasznie ją to męczyło, marudziła, płakała, nawet jeść za bardzo nie chciała. Faktycznie pomagał. Na szczęście mamy już ten etap z głowy.
 
Beata, 18.04.2016 23.05
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Jak mojemu synkowi wychodzą afty lub pleśniawki, to stosuję Dentosept A Mini - nie trzeba go nakładać, bo jest w sprayu i ma bardzo przyjemny malinowy smak. I przede wszystkim jest bardzo skuteczny
 
eva, 29.03.2016 10.09
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
1. Dbac o odpornosc 2. Jak juz wyjdzie i nie mozna z bolu wytrzymac - przykladac kawalki rozpuszczalnej aspiryny c - znieczuli miejscowo na godzine-dwie, mozna cos wtedy normalnie zjesc
 
Myukukanashi, 27.03.2016 16.11
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Bardzo pomocne. :)
 
agata, 18.03.2016 13.31
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
marcin a moze jestes alergikiem i nie mozesz jesc jakiegos typu pokarmow ? robiles kiedys testy alergiczne ?
 
Dorota , 13.03.2016 16.35
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
15 lat. Ja się męczę jeszcze dłużej i mam wrażenie że osoby które polecają coś takiego jak sachol inne maści czy sodę nigdy aft nie mieli ponieważ ból jaki jest przy nałożeniu czegokolwiek jest okropny. Ja mam afty przy każdym osłabieniu organizmu i nie dam recepty żeby zniknęły ale mimo że może to być śmieszne płaczę buzię colą albo pepsi i przynajmniej mniej boli. Płuczę naprawdę często i przynajmniej szybciej schodzą. Mimo wszystko czekam na cudowny bezbolesny lek
 
Sabina, 25.02.2016 16.12
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Robiłam płukanki z szałwii i rozmarynu ale efekt był dobry ale krótkotrwały.Olejki czy mieszanki wody z solą również nie przyniosły oczekiwanego rezultatu.Dopiero mój lekarz polecił mi spray Lactoangin który wspomaga leczenie infekcji jamy ustnej i gardła w tym (kandydozy) oraz poradził by zmienić dietę na bogatszą w jogurty naturalne,kefiry ,warzywa i owoce.
 
kstepik, 16.02.2016 14.45
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Ja musiałam odstawić białe pieczywo i wszelkie takie, które prawdopodobnie jest napakowane spulchniaczami. Miałam robione testy, ale nic konkretnego nie wyszło - banan i seler tylko. Żadne mąki, żadne zboża - wszystko mogę jeść. A jednak nie... przez przypadek zaczęłam jeść tylko chleb razowy - zauważyłam wtedy, że afty się nie pojawiają. Nie mogę jeść mrożonej pizzy, mrożonych zapiekanek - tych w "fast foodach" też nie - bo są czymś napakowane - czymś co ma za zadanie utrzymywać ich świeżość na dłużej chyba. Jem tylko ciemne pieczywo - niekoniecznie razowe, ale ciemne, pełnoziarniste. Unikam pączków, hamburgerów, hot-dogów, cebulowych lub czosnkowych paluchów, ciasta z tortilli - dostępne w sklepach w postaci placków. Mogę na 100% jeść pizzę, ale robioną w domu na drożdżach. Mogę jeść naleśniki - domowe i w restauracjach też. Mogę jeść makarony. Wolę wymienić wszystkie rzeczy które mogę , a które nie, ponieważ są to moje obserwacje domowe - metodą prób i błędów. Nie wykazały tego badania :( Powodzenia!!!
 
następne »
strona 1 z 6
DlaPacjentow24.pl
Najpopularniejsze artykuły
AFTY - przyczyny, objawy i leczenie aft w jamie ustnej AFTY - przyczyny, objawy i leczenie aft w jamie ustnej

Afty w jamie ustnej są często spotykaną dolegliwością. Przyczyny powstawania bolesnych owrzodzeń są...

więcej

44945

Ból zęba. Sposoby na uśmierzenie bólu zęba Ból zęba. Sposoby na uśmierzenie bólu zęba

Ból zęba to jeden z najbardziej dokuczliwych bólów. Kiedy boli ząb nie sposób się skupić na pracy...

więcej

39998

WYBIELANIE ZĘBÓW: 6 sposobów na białe zęby WYBIELANIE ZĘBÓW: 6 sposobów na białe zęby

Chcesz mieć białe zęby? Wybielające pasty, paski, lakiery i żele to tylko niektóre sposoby na...

więcej

26621

ÓSEMKI - kłopotliwe zęby mądrości ÓSEMKI - kłopotliwe zęby mądrości

Ósemki, czyli zęby mądrości niestety nie dodają rozumu. Kojarzą się raczej z bólem i...

więcej

25955

Znajdź badanie

albo

albo

Alfabetyczny indeks badań

a b c d e f g h i k
l m n o p r s t u v
w z ż
Eksperci

Żylaki macicy to są nieco poszerzone żyły macicy. Żylaków macicy nie leczy się, ponieważ nie ma takiej potrzeby. Ich obecność poza ciążą nie ma żadnego znaczenia, nie daje żadnych objawów. Wprawdzie...

Niestety nie ma jednej ogólnej zasady w diagnostyce genetycznej. Zastosowana metoda i zakres badań jest zawsze zależny od wskazania/podejrzenia. Natomiast polecić mogę poszukanie informacji na temat...

Po skomplikowanej ekstrakcji mogą nastąpić powikłania. Ten biały nalot to skrzep, czyli rana goi się. Ból powodują bakterie beztlenowe, które zagnieździły się w ranie. W takiej sytuacji można...

Zdrowa społeczność

Żaden utwór zamieszczony w serwisie nie może być powielany i rozpowszechniany lub dalej rozpowszechniany w jakikolwiek sposób (w tym także elektroniczny lub mechaniczny) na jakimkolwiek polu eksploatacji w jakiejkolwiek formie, włącznie z umieszczaniem w Internecie - bez pisemnej zgody ZPR Media S.A.. Jakiekolwiek użycie lub wykorzystanie utworów w całości lub w części z naruszeniem prawa tzn. bez zgody ZPR Media S.A. jest zabronione pod groźbą kary i może być ścigane prawnie.