AFTY - przyczyny, objawy i leczenie aft w jamie ustnej

38 komentarze
Autor: Monika Majewska

Afty w jamie ustnej są często spotykaną dolegliwością. Przyczyny powstawania bolesnych owrzodzeń są różne, od nieodpowiedniej higieny jamy ustnej, przez wyżynające się ósemki, po choroby migdałków czy przewodu pokarmowego. Afty zwykle znikają samoistnie, jednak w niektórych przypadkach potrzebna jest konsultacja lekarska. Sprawdź, jakie są przyczyny i objawy aft w jamie ustnej. Jak przebiega leczenie afty, zarówno u dzieci, jak i u dorosłych? Czym afty różnią się od pleśniawek?

Afty to niewielkie i bardzo bolesne owrzodzenia, czyli ubytki błony śluzowej w jamie ustnej, pokryte białym nalotem i otoczone rumieniowatym, zapalnym obrzeżem. Afty mogą pojawiać się pojedynczo lub w grupach na podniebieniu miękkim i języku. Jednak najczęściej rozwijają się na miękkim fałdzie skóry stanowiącej połączenie wewnętrznej strony policzków z dziąsłami. Afty osiągają średnicę od 1 mm do 2 cm, jednak zazwyczaj nie są większe niż 5 mm. Afty często błędnie są nazywane pleśniawkami. Pleśniawki to kremowobiałe naloty, których przyczyną są grzyby zwane drożdżakami. Zazwyczaj są mniej bolesne od nadżerek.

Afty w jamie ustnej - rodzaje i przyczyny powstawania aft

  • Afty mniejsze

Afty mniejsze to afty przewlekłe, nawrotowe, z którymi częściej zmagają się dorośli niż dzieci. Przyczyny tego typu aft to najczęściej:

  • nieodpowiednia higiena jamy ustnej (w tym jedzenie brudnymi sztućcami, jedzenie nieumytych owoców i warzyw, a także złe nawyki, np. gryzienie długopisów czy obgryzanie paznokci)
  • choroby zębów (zapalnie kanałów, próchnica, kamień nazębny, wyżynające się ósemki, itp.)
  • mechaniczne uszkodzenia jamy ustnej (np. ukłucia szczoteczką do zębów, podrażnienia podczas zabiegów stomatologicznych)
  • niewłaściwie dopasowana proteza
  • autoagresja komórek, spowodowana np. przez stres
  • alergia
  • przyjmowanie silnych antybiotyków

Dużą rolę w zachorowaniach na aftowe zapalenie jamy ustnej odgrywają czynniki genetyczne oraz predyspozycje rodzinne. Jeśli w rodzinie odnotowano przypadki aftozy nawrotowej, to ryzyko pojawienia się aft u dzieci wynosi 90%.

Jeśli afty pojawiają się częściej niż raz w roku, można podejrzewać aftowe zapalenie błony śluzowej jamy ustnej, znane także jako aftoza nawrotowa.

  • Afty duże

Do pojawienia się aft dużych przyczynia się:

  • nieprzestrzeganie zasad higieny jamy ustnej
  • stosowanie past do zębów zawierających dodecylosiarczan sodu
  • spożywanie niektórych potraw (twarde sery, orzechy, żywność zawierająca konserwanty)
  • niedobór witamin i składników mineralnych (a zwłaszcza żelaza, kwasu foliowego, witaminy B12)
  • zaburzenia hormonalne
  • zaburzenia autoimmunologiczne (np. HIV)

W terminologii medycznej wyróżnia się także afty połączone z opryszczką (afty wywoływane wirusem opryszki).

Nie przegap

Aftowe zapalenie jamy ustnej może być również jednym z objawów:

Afty w jamie ustnej - objawy

W początkowej fazie stanu zapalnego na śluzówce jamy ustnej pojawiają się niewielkie okrągłe owrzodzenia, które po 1-2 dniach pokrywają się białym nalotem.

W przypadku aft małych objawem towarzyszącym może być powiększenie okolicznych węzłów chłonnych. Bolesne owrzodzenia ustępują po 4-8 dniach.

W przypadku aft dużych, w przebiegu choroby mogą powstać 2 a nawet 3 głębokie nadżerki na błonie śluzowej jamy ustnej, które po wygojeniu, czyli po 3-4 tygodniach, pozostawiają blizny.

Jak wyleczyć afty u dzieci i dorosłych?

Zazwyczaj afty znikają samoistnie w ciągu 1-4 tygodni. Czasami potrzebne są badania, które pomogą odróżnić je od zmian, jakie pojawiają się w przebiegu opryszczki, a także wtórnego zakażenia bakteryjnego (jeżeli istnieje takie podejrzenie).

Jeśli mimo rygorystycznego przestrzegania zasad higieny jamy ustnej afty nie znikają, należy skontaktować się ze stomatologiem. Lekarz może zalecić stosowanie środków koagulacyjnych, przeciwbólowych oraz płukanek. Powinien zalecić także smarowanie miejsc zmienionych chorobowo maścią odkażającą błony śluzowe jamy ustnej. Cięższe postaci aft wymagają leczenia antybiotykami lub sterydami.

Aby wykluczyć choroby ogólnoustrojowe sprzyjające powstawaniu aft, należy udać się do lekarza pierwszego kontaktu, który zleci potrzebne badania.

Na konsultację lekarską należy udać się również wtedy, gdy bolesne nadżerki (afty mniejsze i duże) pojawiają się częściej niż raz w roku.

Ważne

Ważne

W okresie leczenia należy zrezygnować z gorących napojów, zbyt ciepłych pokarmów i alkoholu. Unikać trzeba również czekolady, owoców cytrusowych, kwaśnych potraw, słonych lub mocno przyprawionych dań i innych potraw, które mogą doprowadzić do podrażnienia jamy ustnej.

Należy wzbogacić dietę w produktu bogate w witaminy z grupy B, zwłaszcza B12, cynk, witaminy A, C, E, echinaceę (znajdziesz ją w jeżówce). W jadłospisie osoby zmagającej się z aftami nie powinno zabraknąć:

  • jogurtów
  • drożdży (zawierają witaminy z grypy B)
  • owoców i warzyw wzmacniających odporność: cebula, czosnek, fasola (zawiera aminokwasy, żelazo i witaminy z grypy B)
  • pomocne będą także żeń-szeń, miłorząb japoński, wyciąg z nasion ogórecznika i olej z wątroby rekina.

Domowe sposoby na afty w jamie ustnej

1. 2-3 razy dziennie płucz jamę ustną odwarem wody różanej, który zmniejsza odczyn zapalny. Inne zioła, które można zastosować w leczeniu aft i wykorzystać w postaci płukanek to rumianek, liść maliny, szałwia, łopian lekarski oraz odwar z czerwonej koniczyny.

2. Przyłóż do afty świeżo zaparzony i przestudzony woreczek herbaty. Zawarta w niej tanina zmniejsza ból i działa wysuszająco.

3. Odkaź ranę wodą utlenioną (nigdy spirytusem).

4. Soda oczyszczona i proszek do pieczenia działają odkażająco. Wystarczy połączyć sodę lub proszek z wodą w takich proporcjach, aby poswatała gęsta masa. Gotową pastę delikatnie wsmaruj w aftę.

5. Płucz jamę ustną łagodnym roztworem soli (pół łyżeczki soli rozpuść w szklance ciepłej wody).

6. Zastosuj preparaty z apteki, które są dostępne bez recepty, np. żele Sachol, Aphtin, pastę do stosowania w jamie ustnej Solcoseryl, Mucosit - żel, który działa znieczulająco.

fb udostępnij tweet udostępnij g+ udostępnij print wydrukuj
Zobacz także

Aktualizacja: 19.05.2015

Komentarze (1 - 10 z 38)
Tobi, 30.08.2015 23.24
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Miałem ogromne problemy z aftami. Osłabienie organizmu czy przygryzienie wargi i bach, nowa afta. W pewnym momencie przestały mi się robić zwykłe, małe afty a zaczęły robić wielkie, białe bolące placki, nawet na ściankach w gardle. Koszmar - jedna się kończyła, druga zaczynała. Próbowałem absolutnie wszystkiego z apteki: od aftinu do sorcoserylu. Wreszcie dobra znajoma powiedziała, że ona zawsze stosuje Balsam Kapucyński i po dwóch dniach afta znika. Kupiłem i ... po prostu cudo - najlepsze co może dać natura - na alkoholu, więc piecze, ale rzeczywiście afty znikają. Doszło do tego, że dawałem sobie kilka kropelek do ust przed snem i językiem rozprowadzałem po buzi Balsam. Od roku nie robi mi się prawie nic w ustach - maleńkie szybko załatwiam Balsamem. Tak naprawdę ten specyfik uchronił mnie przed ciągłym bólem przy jedzeniu czy przełykaniu. Razem z nim stosowałem pastę ziołową Himalayah - myślę jednak że to Balsam usunął tę bakterię czy grzyb z buzi. Każdy kto ma problemy powinien spróbować - i ostatnie - balsam jest gorzki w smaku i pachnie mocno ziołowo - taką babcią ;) Mam go zawsze w domu, i ma różne zastosowania - na afty jest jednak najlepszy.
 
tomek, 12.08.2015 21.45
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
śmieszą mnie te medykamenty wszystkie. Mój sposób to płukanie szałwią (herbatką) lub płukanie odrobiną wody (jedno psiknięcie) utlenionej z ok 1cm wody z kranu do kubka lub naprzemiennie jednym i drugim. Koszy przy utlenionej ok 1zł i starczy na kilka aft po ileś tam płukań:) . Sprawdzone 2 razy. Jak tylko się pojawiła i to zastosowałem, zatrzymała się, bolała odrobine i szybko znikła. Tanio i skutecznie
 
asd, 08.08.2015 22.56
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Proponuje odstawic pasty do zębów i płyny do płukania ust zawierające SLS (Sodium Lauryl Sulfate) po pierwsze ten skladnik jest rakotworczy po drugie sprzyja powstawaniu aft. Zmienilem paste i afty przestaly się pojawać. Jak ktos leniwy to np. Elmex nie zawiera SLS.
 
andzia93444, 25.07.2015 17.04
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Hej, nie potrafię rozpoznać, czy dokuczają mi pleśniawki czy afty. Na stronie www.zdrowe-zeby.com też pisze żeby odróżnić je po obecności lub braku czerwonej obwódki wokół krosty, ale czasami głupieję i nie jestem pewna czy ta obwódka jest czy nie. Znacie jakiś inny sposób na odróżnienie ich od siebie?
 
Robert, 09.05.2015 16.59
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
na afty u córy używaliśmy płynu do płukania lips, jest to środek ziołowy wiec i bez recepty. Ogólnie każdemu polecam środki ziołowe, nie są oczywiście tak mocne jak typowe chemiczne ale są równie skuteczne.
 
klara, 30.04.2015 01.14
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Jeśli chodzi o afty to ja mam czesto z tym problem, zwłaszcza po założeniu aparatu. U ortodonty pani polecila mi preparat Urgo, świetnie zasklepia rane. Najgorsze jest to, że podczas afty nie mozna ani jesc ani pic bo strasznie boli. Preparat Urgo zasklepia, łagodzi ból i leczy.
 
Micaa, 14.04.2015 12.51
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Ja mam 2 domowe sposoby na afty. 1. Jeśli afta jest w zasięgu naszego wzroku i można ją osuszyć, to patyczkiem do uszu, jedną stroną osuszamy aftę, a drugą która jest nasączona sokiem z cytryny natychmiast smarujemy osuszoną plamkę. 2 sposób: kiedy nie mamy dostępu do afty, to bierzemy zwykłą tabletkę Rutinoscorbinu lub czegoś podobnego i ssiemy, jednak staramy się by rozpuszczona tabletka wędrowała nam w okolicy ranki. Pierwszy sposób jest bardziej bolesny, jednak po "zabiegu" czuć ulgę i wydaje się być bardziej skuteczny. Jak mam aftę, to cytrynę stosuję raz na 2 dni, a tabletki można stosować wg ulotki, jednak nie przeginać :P ;) Pozdrawiam :)
 
appy, 10.04.2015 14.57
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
wszyscy polecają płukanie ust roztworem z soli,problem w tym że właśnie od soli,cytryny itp mam problemy z jamą ustną,po odrobince soli czy czegoś kwaśnego natychmiast usta i jama ustna robią się spierzchnięte,strasznie bolą,tak że nie mogę nawet śliny przełykac,po kilku godzinach ból i opuchlizna dochodzą do gardła,nawet picie wody czy mówienie sprawiają ból,jakbym najadła się żrących środków do rur,tak jest zawsze,wszystkie przyprawy,wyraziste smaki powodują u mnie ten stan,więc nie mogę jeśc niczego smacznego,nie wiem co na to poradzic,dentysta zapisał mi silne leki przeciwbólowe,ale nie pomagają,ból potrafi obudzic mnie w nocy,muszę co chwila pic bo natychmiast w jamie ustnej robi się strasznie sucho i jest jeszcze gorzej,jeśli ktoś miał podobną sytuację i zna rozwiązanie,proszę żeby napisał,bo lekarze nie potrafią lub nie chcą mi pomóc,dodam że testy uczuleniowe wyszły negatywne więc naprawdę jestem w kropce.
 
aga, 10.04.2015 11.15
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
ja polecam citrosept dental idealny na afty polecił mi lekarz laryngolog z otolaryngolodzy24 maja go w swojej ofercie i po jednej aplikacji na nos afta znikła próbowałam wiele rożnych preparatów jednak ten okazał się najlepszy teraz mam go zawsze przy sobie
 
ja, 04.04.2015 20.12
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
a mi lips nie pomogl jakas lipa to jest
 
następne »
strona 1 z 4
reklama
reklama
DlaPacjentow24.pl
Najpopularniejsze artykuły
Chore dziąsła: jak leczyć chorobę przyzębia i stan zapalny dziąseł Chore dziąsła: jak leczyć chorobę przyzębia i stan zapalny dziąseł

Gdy dziąsła krwawią, bolą, zmieniają kolor - nie zwlekaj z wizytą u stomatologa, a jeszcze lepiej...

więcej

15054

Aparaty ortodontyczne - rodzaje aparatów korygujących wady zgryzu Aparaty ortodontyczne - rodzaje aparatów korygujących wady zgryzu

Aparaty ortodontyczne korygują szpary międzyzębowe, stłoczenia zębów, cofnięcia żuchwy i inne wady...

więcej

20794

CHOROBY DZIĄSEŁ: przyczyny, profilaktyka i leczenie parodontozy CHOROBY DZIĄSEŁ: przyczyny, profilaktyka i leczenie parodontozy

Zadbaj o dziąsła, jeśli chcesz mieć zdrowe zęby. Zapalenia dziąseł wywołują bakterie. Powinnaś się...

więcej

23555

Usunięcie zęba i co dalej: implant, most czy proteza ruchoma?

Niekiedy usunięcie zęba jest koniecznością. Jeśli nie zdecydujemy się na wypełnienie powstałej...

więcej

13950

Znajdź badanie

Wybierz badanie

albo

albo

Alfabetyczny indeks badań

a b c d e f g h i k
l m n o p r s t u v
w z ż
Eksperci

Ja przeciwwskazań nie widzę. Należy jednak zapytać o to lekarza wykonującego kolonoskopię, może jakieś przeciwwskazania do stosowania antykoncepcji hormonalnej pojawią się.

Promienica narządów płciowych jest rzadko spotykaną chorobą, zdarza się u kobiet z założoną wkładką wewnątrzmaciczną. Najcięższym powikłaniem zakażenia jest zapalenie przydatków przebiegające z...

Kręgozmyk jest to schorzenie kręgosłupa, które polega na przemieszczeniu się do przodu kręgów leżących wyżej w stosunku do kręgów położonych niżej. W wyniku przesunięcia może dojść do zwężenia kanału...

reklama
Zdrowa społeczność

Żaden utwór zamieszczony w serwisie nie może być powielany i rozpowszechniany lub dalej rozpowszechniany w jakikolwiek sposób (w tym także elektroniczny lub mechaniczny) na jakimkolwiek polu eksploatacji w jakiejkolwiek formie, włącznie z umieszczaniem w Internecie - bez pisemnej zgody ZPR Media S.A.. Jakiekolwiek użycie lub wykorzystanie utworów w całości lub w części z naruszeniem prawa tzn. bez zgody ZPR Media S.A. jest zabronione pod groźbą kary i może być ścigane prawnie.