Układ odpornościowy

Układ odpornościowy chroni organizm przed czynnikami chorobotwórczymi. Jego zadaniem jest powstrzymanie patogenów przed dostaniem się do ustroju, a także identyfikacja oraz likwidacja rozpoznanego zagrożenia tak, aby nie doszło do powstania choroby lub ustrój szybciej uporał się z agresorem. Uniwersalność układu odpornościowego polega na tym, że radzi on sobie zarówno z wirusami, bakteriami, pasożytami, grzybami oraz różnego rodzaju toksynami. Ma także zdolność do „uczenia się” nowych form patogenów.

Powiększone węzły chłonne u dzieci i dorosłych to najczęściej objaw choroby. Na przyczyny takiego stanu wskazuje się szereg schorzeń - zarówno infekcje, takie jak grypa, angina czy przeziębienie, jaki i nowotwory. Powiększone węzły chłonne mogą być również wynikiem nadwrażliwości na niektóre leki czy reakcji poszczepiennej. Jakie są przyczyny powiększonych węzłów chłonnych?
Choroby autoimmunologiczne to schorzenia, w których układ odpornościowy człowieka zaczyna atakować własne zdrowe tkanki. Objawy tego typu dolegliwości są mało specyficzne, często pojawiają się i znikają, przez co właściwa diagnostyka może trwać latami. Niestety, większość chorób o podłożu autoimmunologicznym jest nieuleczalna, a współczesna medycyna potrafi jedynie łagodzić towarzyszące im dolegliwości.
Zespół SAPHO (Synovitis, Acne, Pustulosis, Hyperostosis, Osteitis, SAPHO syndrome) jest chorobą reumatyczną o przewlekłym charakterze, należącą do spondyloartropatii seronegatywnych. Jakie są przyczyny i objawy zespołu SAPHO? Jak przebiega jego leczenie?
Nasz układ odpornościowy uzyskuje pełną sprawność, gdy mamy 18-20 lat. W organizmie powstają komórki pamięci immunologicznej, które przechowują informację o wirusach, z którymi mieliśmy kontakt.Jak zbudowany jest nasz układ immunologiczny? Sprawdź, jak działa układ odpornościowy i jakie stoją przed nim zadania.  
Gorączka reumatyczna pojawia się zwykle jako powikłanie po anginie, wywołanej przez paciorkowce i nieleczonej antybiotykami. Gorączka reumatyczna dotyka przede wszystkim dzieci między 10 a 12 rokiem życia. Jakie są objawy gorączki reumatycznej? Jak leczy się to powikłanie po anginie?
Sarkoidoza, inaczej choroba Besniera-Boecka-Schaumanna, jest chorobą autoimmunologiczną atakującą praktycznie cały organizm, dotyka przede wszystkim ludzi młodych. Objawy sarkoidozy są często mylone z gruźlicą lub inną chorobą układu oddechowego. Do tej pory nie udało się ustalić jednoznacznej przyczyny sarkoidozy, choć istnieje wiele hipotez na ten temat. Co ważne, sarkoidoza nie jest chorobą infekcyjną, więc nie można się nią zarazić.
Węzły chłonne - każdy z nas ma ich tysiące. Gdy jesteśmy zdrowi, nie zdajemy sobie sprawy z ich istnienia. Dopiero kiedy zaczyna się coś dziać, powiększone węzły chłonne bez problemu możemy wyczuć palcami. Zwykle to nic poważnego, ale czujność trzeba zachować. Czasem obrzmiałe węzły chłonne mogą sygnalizować poważną chorobę. Co trzeba wiedzieć o budowie, rozmieszczeniu i roli węzłów chłonnych?
Obrzęk limfatyczny czyli słoniowacizna to obrzęk tkanek, który jest wywołany zastojem limfy wskutek wad wrodzonych lub nabytego uszkodzenia naczyń chłonnych. Obrzęk ten jest tak bardzo zaawansowany, że może doprowadzić nawet do amputacji kończyn, w obrębie których najczęściej dochodzi do jego rozwoju. Jakie są przyczyny i objawy słoniowacizny? Na czym polega leczenie obrzęku limfatycznego?
Wzmacnianie odporności warto zacząć wcześniej. Gdy odporność jest obniżona, często łapiesz infekcje, szybko się męczysz, źle sypiasz. Możesz wzmocnić swój układ odpornościowy, stosując się do kilku prostych rad. Oto 9 sposobów na wzmocnienie odporności.
Stan zapalny (łac. inflammatio) to wrodzona, fizjologiczna odpowiedź organizmu na czynniki uszkadzające jego tkanki. Jak dokładnie przebiega stan zapalny? Jakie objawy mogą mu towarzyszyć? Kiedy stan zapalny może stać się przyczyną rozwoju innych chorób?
Zespół Sjögrena, czyli zespół suchości, to choroba autoimmunologiczna, która prowadzi do upośledzenia m.in. gruczołów łzowych i ślinianek. Co ciekawe, dotyka głównie kobiety w wieku menopauzalnym. Jakie są jej przyczyny i objawy? Na czym polega leczenie zespołu Sjögrena?
DTP to szczepionka skojarzona przeciw trzem chorobom: błonicy, tężcowi i krztuścowi. W Polsce szczepionkę DTP podaje się dzieciom już w drugim miesiącu życia. Jakie są rodzaje tej szczepionki? Czy każde dziecko może być nią zaszczepione? I jak należy przygotować je do szczepienia?
Słynny kanadyjski lekarz William Osler mawiał, że dobry lekarz zajmuje się chorobą, a świetny zajmuje się pacjentem, który ma chorobę. W tych słowach mieści się definicja medycyny holistycznej, która potrafi dotrzeć do najgłębszych rzeczywistych przyczyn choroby i je trwale usunąć. Oto, jak można z niej skorzystać.
Prysznic raz zimnym, a raz ciepłym strumieniem wody to zabieg, który ma wpływ na zdrowie, wygląd oraz samopoczucie, a efekty są widoczne i odczuwalne już po pierwszym zastosowaniu. Naprzemienny masaż zimną i ciepłą wodą z prysznica ma jeszcze jedną dużą zaletę – z łatwością można go wykonać we własnym domu.
Stan podgorączkowy występuje, gdy temperatura ciała człowieka mieści się w przedziale od 37,1°C do 37,9°C. Jeśli uzyskane w pomiarze wartości będą wyższe, mamy do czynienia z gorączką. Jakie są najczęstsze przyczyny występowania stanu podgorączkowego? Czy podwyższona temperatura ciała wymaga leczenia?
Burza cytokinowa oznacza gwałtowną reakcję zapalną, która wymyka się spod kontroli naszego organizmu. Normalnie reakcja zapalna np. na zakażenie wirusowe ulega samoograniczeniu, jednak u niektórych osób aktywacja układu odpornościowego jest na tyle silna, że może spowodować uszkodzenia wielu narządów, a w następstwie nawet śmierć. Ostatnie badania udowodniły, że to właśnie burza cytokinowa jest jedną z istotnych przyczyn śmierci u osób chorujących na COVID-19.
Odporność krzyżowa jest fenomenem immunologicznym, który jest znany nauce od dawna. Odporność krzyżowa jest konsekwencją pewnej pomyłki układu odpornościowego, który może rozpoznawać molekularnie podobne do siebie patogeny. Jak medycyna wykorzystuje zjawisko odporności krzyżowej i jaki może mieć ona związek z COVID-19?
Immunostymulacja to jeden ze sposobów na podniesienie odporności organizmu. W tym celu wykorzystuje się tak zwane immunostymulatory - mogą to być fragmenty mikroorganizmów, jak i substancje roślinne. Jak działa immunostymulacja i czy jest skuteczna?
Interferon to białko, które naturalnie występuje w organizmie. Jego głównym zadaniem jest pobudzanie układu odpornościowego do walki z patogenami. Tę właściwość interferonu postanowili wykorzystać naukowcy i zaczęli go produkować jako lek. Niestety, stosowanie interferonu niesie za sobą liczne skutki uboczne, które pogarszają jakość życia znaczącej części chorych. Sprawdź, jak działa interferon i jakie może dawać skutki uboczne.
Gorączka to reakcja organizmu nie tylko na bakterie, wirusy czy grzyby, ale też np. na alergeny, ciało obce lub chemikalia. Trzeba też pamiętać, że gorączka to temperatura ciała powyżej 38°C, wcześniej mówimy o stanie podgorączkowym. Gorączka może być niska, umiarkowana, znaczna i wysoka - czym się od siebie różnią? Sprawdź, kiedy gorączka wzmacnia siły obronne organizmu? Kiedy wysoka gorączka staje się groźna i jak ją obniżyć?
Odporność organizmu należy systematycznie wzmacniać. Nawet delikatne przeziębienie potrafi bowiem wytrącić z równowagi. Warto zatem pomyśleć o przygotowaniu organizmu do walki z infekcjami. Przedstawiamy 22 proste sposoby na wzmocnienie odporności organizmu.

Nasz organizm dysponuje dwoma systemami obrony – odpornością swoistą i nieswoistą. Elementami odporności nieswoistej jest m.in. odpowiednie pH żołądka, pot, łój, a także zawarty we łzach lizozym i inne enzymy. Z kolei odporność swoista to komórkowa odpowiedź organizmu na zagrożenie. Jej aktywacja polega na rekrutacji m.in. makrofagów oraz limfocytów T i B.

Samą odporność organizmu można podzielić na czynną i bierną. Ta pierwsza ma związek z wytworzeniem się przeciwciał oraz komórek pamięci w wyniku przebycia infekcji lub podania szczepionki. Część szczepionek jest obowiązkowa, większość ma charakter fakultatywny. Odporność bierna polega na podaniu gotowych przeciwciał z zewnątrz (np. w postaci surowicy w przypadku ukąszenia przez żmiję albo podania noworodkowi pokarmu matki).

Prawidłowe funkcjonowanie układu odpornościowego może być upośledzone przez wiele chorób, które przejściowo lub trwale ograniczają możliwości obronne organizmu. Ich działanie może być niezwykle groźne, ponieważ ułatwia przenikanie do organizmu patogenów, zwiększa ryzyko nawrotu choroby i zmniejsza skuteczność leczenia. Na osłabienie układu odpornościowego wpływa m.in. AIDS, zaburzenia układu hormonalnego, przewlekły stres, stosowanie używek (palenie papierosów, częste picie alkoholu). Również utrzymująca się latami otyłość może prowadzić do upośledzenia odporności organizmu. Leczeniem układu odpornościowego zajmuje się immunologia.