Pseudoefedryna - substancja lecznicza - jak działa?

2019-09-05 10:41 Anna Jarosz - artykuł pochodzi z miesięcznika "Zdrowie" | Konsultacja: mgr farmacji Władysława Tondys

Pseudoefedryna jest składnikiem wielu leków przyjmowanych w czasie przeziębienia. Skutecznie łagodzi jego dokuczliwe objawy, ale czy pseudoefedryna zawsze jest bezpieczna?

Pseudoefedryna to pochodna efedryny występującej w naturze (pozyskuje się ją z zioła o nazwie Ephedra). Pseudoefedryna to sympatykomimetyk, czyli substancja, która działa bezpośrednio na receptory znajdujace się w błonie śluzowej dróg oddechowych. Jest stosowana w zapaleniach górnych dróg oddechowych. Jest stosowana w zapaleniach dróg oddechowych, zatok, oskrzeli, dychawicy oskrzelowej, nieżycie nosa. W lekach bez recepty ma postać chlorowodorku lub siarczanu. Może być niezależnym lekiem albo dodatkiem do leków przeciwbólowych, przeciwhistaminowych, przeciwzapalnych.

Pseudoefedryna: działanie

Pseudoefedryna rozszerza oskrzela, więc ułatwia oddychanie. Podana doustnie zmniejsza przekrwienie błony śluzowej nosa. Obkurcza naczynia krwionośne, przez co zmniejsza obrzęk śluzówki. Po przyjęciu leku, w ciągu 15-30 minut (wchłania się z przewodu pokarmowego) poprawia się drożność dróg oddechowych i łatwiej oczyszczają się zatoki i nos. Efekt działania pseudoefedryny utrzymuje się przez 3-4 godziny, a tej pochodzącej z leków o przedłużonym działaniu - nawet do 12 godzin. Pseudoefedryna może poprawiać sprawność narządu słuchu, np. wyrównać ciśnienie w uchu środkowym podczas lotu samolotem czy nurkowaniu. Niektórzy specjaliści sugerują, że bywa pomocna w zwalczaniu wysiłkowego nietrzymania moczu. Lek nie powoduje senności.

Pseudoefedryna: skutki uboczne

Jako pochodna efedryny ma zbliżone, ale o wiele słabsze od niej działanie. Pomimo to może podnieść ciśnienie tętnicze, przyspieszyć czynność serca, prowokować zaburzenia rytmu. Przedawkowana daje objawy charakterystyczne dla choroby Parkinsona. Bywa powodem zatrzymania moczu u mężczyzn. Działa na ośrodkowy układ nerwowy, powowdując bóle głowy, nudności, pobudzenie, zaburzenia snu, drżenie mięśni, świąd, wysypkę i suchość skóry.

Lek rozszerza źrenice, pojawia się nadwrażliwość na światło, czasem  opóźnienie reakcji i zaburzenia koncentracji. Nadużywanie prowokuje objaw Raynauda, czyli blędnięcie i sinienie palców rąk i stóp pod wpływem zimna bądź stresu. Pseudoefedryna łagodzi objawy infekcji wirusowych, ale nie leczy ich przyczyny ani nie przyspiesza powrotu do zdrowia.

Stosujesz pseudoefedrynę - zachowaj ostrożność

Leki zawierające pseudoefedrynę należy stosować nie dłużej niż 3-5 dni. Przyjmowane z:

  • niektórymi antydepresantami mogą prowadzić do wzrostu ciśnienie tętniczego
  • z lekami przeciw nadciśnieniu - osłabiać ich działanie
  • z lekami zobojętniającymi sok żołądkowy - zwiększać wchłanianie pseudoefedryny.

Osoby przyjmujące kwas acetylosalicylowy (ASA) w tzw. dawkach kardiologicznych muszą wiedzieć, że pseudoefedryna neutralizuje antypłytkowe działanie ASA. Substancja nie może być podawana dzieciom poniżej 2. roku życia, a w tabletkach o przedłużonym uwalnianiu także dzieciom poniżej 12. roku życia. W czasie kuracji nie wolno pić kawy ani napojów z kofeiną, bo to połączenie nasila działanie pseudoefedryny. Z alkoholem substancja tworzy metabolit silnie toksyczny dla wątroby.
Bez zgody lekarza leku nie wolno brać przy:

  • nadciśnieniu
  • chorobie niedokrwiennej serca
  • cukrzycy
  • nadczynności tarczycy
  • rozroście gruczołu krokowego
  • w okresie ciąży i karmienia.
Ważne

Od 1 lipca 2015 roku będzie można kupić tylko jedno opakowanie dostępnego bez recepty leku zawierającego pseudoefedrynę, dekstrometorfan lub kodeinę. Co więcej, farmaceuta może wydać lek zawierający którąś z tych substancji tylko osobie pełnoletniej. Poza tym może odmówić jego sprzedaży, jeśli uzna, że lek może zostać wykorzystany w celach pozamedycznych lub spowodować zagrożenie dla zdrowia i życia. Warto wiedzieć, że tego typu specyfiki nie będą już dostępne w sklepach czy na stacjach benzynowych.

miesięcznik "Zdrowie"

O autorze
Anna Jarosz
Anna Jarosz

Absolwentka Wydziału Dziennikarstwa i Nauk Politycznych Uniwersytetu Warszawskiego. Ponad 40 lat zaangażowana w popularyzację edukacji zdrowotnej. Laureatka wielu konkursów dla dziennikarzy zajmujących się medycyną i zdrowiem. Otrzymała m. in. Nagrodę Zaufania „Złoty OTIS” w kategorii „Media i Zdrowie”, Wyróżnienie Św. Kamila przyznawane z okazji Światowego Dnia Chorego, dwukrotnie „Kryształowe Pióro” w ogólnopolskim konkursie dla dziennikarzy promujących zdrowie oraz wiele nagród i wyróżnień w konkursach na „Dziennikarza Medycznego Roku” organizowanego przez Ogólnopolskie Stowarzyszenie Dziennikarze dla Zdrowia.

Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.

NOWY NUMER

W numerze 10/2019 "Zdrowia" kreatywne podejście do seksu, podstępna borelioza, nowe terapie nowotworów, komu grozi cyberchondria, leki szkodzące urodzie, probiotyki w kiszonkach. Miesięcznik "Zdrowie" to pakiet rzetelnej wiedzy i sprawdzonych porad!

Dowiedz się więcej
Miesięcznik Zdrowie 10/2019

Materiał partnerski

KOMENTARZE
beth
|

jestem niskociśnieniowcem, a jak zażyję preparat, który zawiera pseudoefedrynę np. na zatkany nos i/lub zatkane zatoki, to odtyka nos i dodatkowo mocno pobudza, podnosi ciśnienie, że chodzę jak nakręcona po 5 kawach.... więc uwaga, kto ma problemy z wysokim ciśnieniem...

Veronika
|

Świetna przy nietrzymanie moczu i niskim ciśnieniu.

alergik
|

Bardzo dobry lek dla astma typów i alergików, odsuwa blokadę nosa, zatok, poprawia oddychanie, prawdę mówiąc przeraża mnie nagonka na te leki, dawki terapeutyczne nie szkodzą a bardzo poprawiaj jakość życie

zoja
|

Ja po zażyciu pseudoefedryny prawie zemdlałam...sprawdzone kilka razy, za każdym razem to samo. Też mam niskie cisnienie.

Alaadin
|

Duża dawka pefki działa jak amfetamina, nie polecam...

pakmen
|

można bezpieczniejsza od efedryny jest psedoefedryna polecam lek aplesan tani i dobry sama pseodoefedryna 3 tabletki plus dobra kawa i samopoczucie lepsze

xxx
|

Oprócz tego, że uzależnia ;p

Niskociśnieniowiec.
|

Można efedryną leczyć niskie ciśnienie! Ja z nim męczę się od kilkudziesięciu lat. Konkretnie od pierwszego porodu. Wiele razy omdlałam. Żaden lekarz mi jej nie przepisał. Słyszałam: ,,kawę trzeba pić'' , ,,wino niech pani pije"' . Bzdury! Kiedy jestem na dyżurze w pracy mam pić wino, czy jak opiekowałam się dziećmi? Kawa nic nie pomaga, wprost przeciwnie, wypłukuje ... . Efedryna do picia zamiast kawy - to było by to.! Normalnie niskociśnieniowcy mogliby funkcjonować! Osoba z wysokim ciśnieniem może się leczyć, lekarstw na obnizenie ciśnienia jest sporo. Tłumaczenie, że z niskim ciśnieniem nic nie trzeba robić jest idiotyczne, nie można normalnie żyć!!! - nie wspominając o zapaści.