RAK PROSTATY: objawy, badania, leczenie

Autor: dr. n.med. Krystyna Knypl

Rak prostaty jest jednym z częściej rozpoznawanych nowotworów u mężczyzn. Nowotwór prostaty rozwija się powoli - od pojawienia się pierwszych komórek nowotworowych do wystąpienia objawów choroby upływa nawet kilkanaście lat. Do badań pozwalających wykryć raka prostaty nakleżą badanie per rectum, oznaczenie PSA we krwi i biopsja gruczołu krokowego. W leczeniu tego nowotworu stosuje się m.in. hormonoterapię - leki blokujące męskie hormony płciowe, odpowiedzialne za rozwój komórek rakowych.

Rak gruczołu krokowego (po łacinie prostata) to jest jednym z częściej rozpoznawanych nowotworów u mężczyzn żyjących w krajach uprzemysłowionych. W Polsce w 2005 roku zarejestrowano 7095, a w 2010 roku - 9200 nowych zachorowań nowotwór prostaty. Z raportu Krajowego Rejestru Nowotworów wynika, że w 2008 roku rak gruczołu krokowego był drugim co do częstości występowania nowotworów złośliwych, na który zapadali mężczyźni w Polsce. Rak prostaty rozwija się bardzo powoli, często przez wiele lat nie dając żadnych objawów. Bywają przypadki, że od pojawienia się pierwszych komórek nowotworowych do wystąpienia objawów raka upływa nawet kilkanaście lat. Z tego względu ważne są wszelkie metody pozwalające na wczesne wykrycie oraz monitorowanie rozwoju choroby.

Czynniki ryzyka zachorowania na raka prostaty

Czynnikami ryzyka wystąpienia raka prostaty są wiek, rasa oraz dodatni wywiad rodzinny. Średni wiek wykrywania raka prostaty wynosi obecnie 71 lat. Nowotwór prostaty częściej rozwija się u mężczyzn rasy czarnej, u których średni wiek występowania choroby jest niższy niż w wypadku rasy białej, a wyniki leczenia gorsze.

Dużo uwagi poświęca się poszukiwaniu czynników genetycznych usposabiających do występowania raka prostaty. Uważa się, że jeżeli rak prostaty rozwija się u krewnego pierwszego stopnia, to ryzyko u pozostałych mężczyzn w rodzinie jest dwukrotnie powiększone. Obecnie zidentyfikowano 6 miejsc w genomie człowieka, których mutacje mogą sprzyjać wystąpieniu tego nowotworu. Dziedziczna postać raka prostaty rozwija się w młodszym wieku, natomiast przebieg oraz wyniki leczenia są zbliżone do przypadków niewystępujących dziedzicznie.

Rak prostaty: trudna diagnoza

Podstawowymi metodami stosowanymi przy rozpoznaniu raka gruczołu krokowego są: wywiad lekarski, badanie przez odbytnicę (zwane badaniem per rectum), określenie stężenia PSA w surowicy krwi oraz ultrasonografia przezodbytnicza (TRUS).

Znaczenie dokładnego zebrania wywiadu jest ważne przy stawianiu każdej diagnozy, jednak w wypadku raka gruczołu krokowego dolegliwości nie są charakterystyczne. Ich rodzaj może zależeć od stopnia zaawansowania zmian. 

OBJAWY RAKA PROSTATY

W przypadkach raka ograniczonego do samego gruczołu krokowego mogą występować takie objawy jak:

  • częste oddawanie moczu, także w nocy
  • trudności w oddawaniu moczu (trudności w rozpoczęciu oddawania moczu, słaby lub przerywany strumień)
  • wrażenie niepełnego opróżnienia pęcherza.

W przypadkach bardziej zaawansowanych może występować:

  • krwiomocz
  • uczucie pieczenia przy oddawaniu moczu
  • bóle w podbrzuszu
  • nietrzymanie moczu
  • zaburzenia wzwodu
  • bóle okolicy lędźwiowej oraz krocza
  • obecność krwi w spermie
  • bóle oraz krwawienia z odbytu.

W przypadkach bardzo zaawansowanych objawy raka prostaty związane są z przerzutami i stwierdza się bóle kostne, patologiczne złamania kości, porażenie kończyn i inne objawy ucisku na rdzeń kręgowy, powiększenie węzłów chłonnych, zaburzenia krzepnięcia oraz wyniszczenie nowotworowe

RAK PROSTATY: BADANIA

Badanie per rectum jest dobrą metodą, pod warunkiem że osoba badająca ma odpowiednie doświadczenie w zakresie interpretacji stwierdzanych odchyleń. Szacuje się, że metodą tą można rozpoznać raka gruczołu krokowego w 30-50% przypadków. Pozostały odsetek wymaga zaangażowania metod bardziej skomplikowanych. Znaną i szeroko stosowaną metodą jest oznaczanie PSA we krwi.

Wysoki poziom PSA nie zawsze świadczy o raku prostaty

PSA jest białkiem wytwarzanym zarówno przez komórki zdrowe, jak i zmienione nowotworowo. Stwierdzenie podwyższonego poziomu PSA nie jest jednoznaczne z postawieniem diagnozy raka, bo podwyższenie tego markera występuje także u osób z łagodnym rozrostem gruczołu krokowego lub z zapaleniem tego narządu. Prawdopodobieństwo rozpoznania zwiększa się wraz ze wzrostem poziomu PSA, a w szczególności gdy obserwuje się wzrost markera w czasie. Za górną granicę normy przyjmuje się 4 mg/ml. Ponieważ poziom PSA zależy także od objętości gruczołu krokowego, jednym ze wskaźników diagnostycznych jest także oznaczanie stosunku stężenia PSA do objętości gruczołu krokowego określanej metodą usg. Wartości > 0,15 ng/ml/g przemawiają za zwiększonym ryzykiem obecności zmiany nowotworowej.

Rak prostaty: biopsja gruczołu krokowego

Ostateczne rozpoznanie raka prostaty stawiane jest na podstawie biopsji oraz badania pobranego materiału pod mikroskopem. Wykonanie biopsji nie przesądza o wykluczeniu raka prostaty, bo zdarza się, że nie zostaną pobrane komórki zmienione nowotworowo lub liczba pobranych komórek jest zbyt mała, aby można było jednoznacznie ustalić rozpoznanie choroby. Jednak nawet postawienie rozpoznania nie przesądza o dalszym postępowaniu, ponieważ rozwój raka prostaty w niektórych przypadkach jest dość powolny i nie zawsze jest konieczne natychmiastowe leczenie.

W odniesieniu do raka prostaty maksyma, że każdy przypadek wymaga obserwacji oraz indywidualnego podejścia ma szczególnie mocne zastosowanie.

fb udostępnij tweet udostępnij g+ udostępnij print wydrukuj
Zobacz także
Zdjęcia: Photos.com

Aktualizacja: 22.01.2014

reklama
reklama
DlaPacjentow24.pl
Najpopularniejsze artykuły
Objawy raka przed śmiercią. Jak umiera się na raka? Objawy raka przed śmiercią. Jak umiera się na raka?

Jakie są objawy raka przed śmiercią? Jak umiera się na raka? Jak rozpoznać, że choremu zostało...

więcej

33287

Rak mózgu: jak wygrać z guzem mózgu Rak mózgu: jak wygrać z guzem mózgu

Guzy mózgu najczęściej zdarzają się u dzieci i osób starszych. Od wczesnego rozpoznania raka mózgu...

więcej

24232

Rak gardła: objawy. Jak rozpoznać raka gardła? Rak gardła: objawy. Jak rozpoznać raka gardła?

Objawy raka gardła przypominają symptomy infekcji górnych dróg oddechowych i z tego powodu...

więcej

25627

Rak skóry: od pieprzyka do czerniaka Rak skóry: od pieprzyka do czerniaka

Najpierw był pieprzyk o nieregularnym kształcie, potem zniknął, pozostała po nim biała plamka. Po...

więcej

21417

Zamów bezpłatny newsletter

zapisz się
Autodiagnoza

Wybierz badanie

albo

Alfabetyczny indeks badań

A B C D E F G H I J
K L Ł M N O P R S Ś
T U W Z Ż
Eksperci

Suchość skóry jest podstawowym objawem w AZS. W celu jej wyeliminowania konieczny jest właściwy dobór preparatów pielęgnacyjnych. W przypadku braku satysfakcjonującego efektu po zastosowaniu...

Ciążę może pani planować bezpośrednio po wyleczeniu zapalenia oka, nie z powodu Heviranu tylko zakażenia wirusowego. Heviran jest lekiem stosowanym w ciąży.

Komponent czasu jest tutaj dość płynny - oczywiście są określone ramy czasowe (ok. 3-6 miesięcy), ale u każdego pacjenta proces usprawniania i powrotu przebiega nieco w inny sposób (u jednych...

Grupy wsparcia
data

Marzec 03, 2015

Chcieli wziąć się za lasy na razie się im nie udało ale nigdy nie mów nigdy z czegoś trzeba szarpnąć na roszczenia majątkowe dla żydów 65 mld. To jest taki wałek przepychany po cichu.Ale mniejsza o to.Jak nie lasy to weźmiemy się za biegaczy kpina totalna.Pie***** tą Kopacz!!! co w...

data

Marzec 03, 2015

całe życie żyłam w cieniu siostry z powodu tego że ona była szczupła a ja niestety nie. Miała lepszych chłopaków, wychodziła na imprezy, do klubów a ja niestety zostawałam w domu. Walczyłam ze swoją nadwagą na różne sposoby. Różne diety, różne suplementy. Metody koleżanek, nic nie...

data

Marzec 01, 2015

Woda - przynajmniej 2 litry !

data

Marzec 03, 2015

całe życie żyłam w cieniu siostry z powodu tego że ona była szczupła a ja niestety nie. Miała lepszych chłopaków, wychodziła na imprezy, do klubów a ja niestety zostawałam w domu. Walczyłam ze swoją nadwagą na różne sposoby. Różne diety, różne suplementy. Metody koleżanek, nic nie...

reklama
Zdrowa społeczność

Żaden utwór zamieszczony w serwisie nie może być powielany i rozpowszechniany lub dalej rozpowszechniany w jakikolwiek sposób (w tym także elektroniczny lub mechaniczny) na jakimkolwiek polu eksploatacji w jakiejkolwiek formie, włącznie z umieszczaniem w Internecie - bez pisemnej zgody ZPR Media S.A.. Jakiekolwiek użycie lub wykorzystanie utworów w całości lub w części z naruszeniem prawa tzn. bez zgody ZPR Media S.A. jest zabronione pod groźbą kary i może być ścigane prawnie.