POTWORNIAKI: NOWOTWORY, które są zlepkiem różnych tkanek

11 komentarze
Autor: Małgorzata Raczkowska, Monika Majewska

Potworniaki to guzy, które są zlepkiem różnych tkanek budujących ciało człowieka. Mogą być w nich włosy, skóra, gruczoły (łojowe, ślinianki), tkanka chrzęstna, kostna, mięśniowa, nerwowa. W tej bezładnej masie zdarzają się nawet zdeformowane zęby. Jakie są przyczyny powstawania potworniaków? Na czym polega ich leczenie?

Potworniak, czyli teratoma, to nowotwór zawierający elementy tkanek z różnych narządów. Wyróżnia się potworniaki dojrzałe (nowotwory łagodne) i niedojrzałe (nowotwory złośliwe).

1. Potworniaki dojrzałe

  • budowa - składają się z dojrzałych komórek, które tworzą tkanki podobne do prawidłowych, dobrze rozwiniętych struktur (np. skóra, włosy, zęby, kości, jelita)
  • lokalizacja - głównie jajniki/jądra
  • wzrost - powolny, może osiągać znaczne rozmiary

Najczęściej spotykany potworniak dojrzały to cysta (torbiel) skórzasta (cystis dermoidalis), która utkana jest z bezładnie przemieszanych fragmentów skóry, włosów, gruczołów, czasem także zębów i kości.

2. Potworniaki niedojrzałe

  • budowa - składające się z komórek, które jeszcze nie mają przypisanych funkcji
  • lokalizacja - głównie jajniki/jądra
  • wzrost - szybki. Powodują nacieki na sąsiadujących narządach i dają przerzuty.

Inne możliwe lokalizacje to śródpiersie, przestrzeń zaotrzewnowa, nosogardziel oraz ośrodkowy układ nerwowy (np. przysadka), wątroba, pęcherz. Mogą też występować wzdłuż kręgosłupa, tworzyć narośl w okolicy kości krzyżowej i guzicznej.

Obserwuje się dwa szczyty zachorowań na nowotwory tego typu: pierwszy u małych dzieci do 3. roku życia, u których przeważają guzy krzyżowo-ogonowe i guzy jądra, oraz drugi szczyt u młodzieży po 12. roku życia, z przewagą guzów jajnika u dziewcząt

Potworniak - przyczyny powstawania

Nie do końca wiadomo, dlaczego powstają potworniaki. Przypuszcza się, że potworniaki powstają z komórek zarodkowych (macierzystych) zdolnych do samoodnawiania i różnicowania. W normalnym procesie rozwoju organizmu dają one początek trzem listkom zarodkowym: ektodermie, endodermie i mezodermie. Z nich w dalszej kolejności powstają poszczególne komórki składające się na tkanki ustroju, a każda z nich ma swoje anatomiczne miejsce.

Tkanki tworzące potworniaki również powstają z listków zarodkowych, ale bez ładu i składu. To takie „zagubione” lub „zbłąkane” w organizmie tkanki i komórki, które znalazły się nie na swoim miejscu. W dodatku – w zależności od tego, fragmenty jakich organów znajda się w potworniaku, mogą w sposób dla nich właściwy oddziaływać na cały organizm, na przykład wydzielać hormony – najczęściej gonadotropinę, serotoninę czy hormony tarczycy.

Nie przegap

Potworniak - objawy

Potworniaki dojrzałe najczęściej zlokalizowane są na jajnikach i jądrach. W tym pierwszym przypadku powodują:

Potworniaki niedojrzałe często są sformowane z tkanki tarczycy i tworzą tzw. wole jajnikowe (struma ovari). Wydzielają hormony i dają objawy nadczynności tarczycy. Bywa również, że wydzielają gonadotropinę lub serotoninę.

Potworniaki u mężczyzn zazwyczaj lokalizują się w jądrach i nie wywołują na ogół żadnych dolegliwości, tylko z rzadka powodują obrzęk (przez co jądro jest powiększone) i ból. Wyczuwalne są na nim stwardnienia i nierówności. Guz może być też przyczyną uczucia ciężkości w mosznie.

Potworniaki - diagnoza

Rozpoznanie potworniaka stawia się na podstawie objawów, badaniach obrazowych (RTG, USG, tomografia
komputerowa), badaniach ginekologicznych (w przypadku potworniaka jajnika) i badaniach krwi.

Potworniaki - leczenie

Jedynym sposobem pozbycia się potworniaka jest jak najszybsze – zwłaszcza, gdy lekarz podejrzewa formę niedojrzałą – usunięcie guza. Zabieg przeprowadzany jest metodą laparoskopową lub podczas tradycyjnej operacji.

Po usunięciu potworniaka należy systematycznie wykonywać USG, ponieważ mają one tendencje do nawracania.

Zabieg przeprowadzany jest zazwyczaj w znieczuleniu ogólnym, w niektórych przypadkach możliwe jest znieczulenie podpajęczynówkowe. Wycięty guz zawsze badany jest histopatologicznie, ale cysty skórzaste, choć rosną czasem to rozmiaru pomarańczy, rzadko bywają złośliwe (poniżej 1 proc. przypadków). Jeśli guz jest łagodny, żadne dodatkowe leczenie nie jest potrzebne.

W przypadku potworniaków niedojrzałych po operacji konieczna może być chemioterapia lub radioterapia.

fb udostępnij tweet udostępnij g+ udostępnij print wydrukuj
Zobacz także
Zdjęcia: Thinkstockphotos.com

Aktualizacja: 01.12.2015

Komentarze (1 - 10 z 11)
wanda, 19.06.2015 18.39
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Potworniaka wycięto mi w 1974 r. Ulokował się w jajniku.Był twardy i ruchomy, wielkości pomarańczy.Po 15 latach systematycznej kontroli usłyszałam , że nie ma nawrotu i już nie będzie.
 
okifoki, 02.01.2015 19.05
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Mam 14 lat w marcu 2014 miałam usuniętą część torbieli skórzastej w kąciku oka, niestety ale nie udało sie usunąć do końca bo torbiel przykleił sie do gałki ocznej,po paru miesiącach zaczęło to odrastać . Ktoś miał może podobną sytuacje ?
 
KASIA, 27.12.2014 19.13
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
mialam usuniete dwa potworniaki wielkoscci 7cm na jednym i drugim jajniku.wszystko operacyjnie usuniete,minelo 2lata wszytko jest ok .kontrola jest 2x w roku i nic sie nie dzieje,zaburzenia miesiaczkowe,wszelkie bole znikly,
 
mela, 01.12.2014 23.29
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
16 października 2014 r zdiagnozowali mi potworniaka na prawym jajniku o wym 11x9x7cm i coś jeszcze na lewym jajniku , obecnie mam tylko pół jajnika . Do szpitala trafiłam w ostatnim momencie, potworniak zaczął pękać. Teraz żyje z strachem bardzo boje się ze to powróci i co najgorsze nigdy nie będę mogła mieć dzieci ;/
 
Agnieszka, 17.10.2014 13.53
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Nasz synek urodził się z potworniakiem w noso-gardle 1x1,5 cm wykryto go 6 godzin po porodzie - prawie by go udusił, na szczęście nie był to nowotwór. Było to jakby skóra w środku tłuszcz a na wierzchu włoski całość zawieszona tak jakby na szypułce, zostało to odcięte i nie ma już po tym śladu. Synek ma już 7 miesięcy i rozwija się wzorowo :-)
 
Basa, 16.10.2014 16.39
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Właśnie dzisiaj operowali córkę siostrzenicy 13/10 a w środku drugi dziewczyna ma 17 lat boimy się bardzo czy ktoś zna podobny przepadek
 
Ewa, 13.05.2014 23.00
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
W jakim tempie może się rozwijać potworniak dojrzały? W szczególności pod postacią torbieli skórzastej?
 
Nula, 20.03.2014 12.34
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Moja przygoda z potworniakiem zaczęła się szybko i szybko zakończyła :-) Nigdy nie zapomnę tego co usłyszałam od ginekologa. Powiedział :: "prawy jajnik ma pani zdrowy, macica czysta, bez zmian ale w prawym jajniku jest guz 3x2,5 cm". Dla mnie to było zaskoczenie. Nie rozumiałam co mówi, szok ! Powiedział, że to potworniak, nie torbiel. Skierował mnie na operację, którą miałam tydzień po tym jak się dowiedziałam o chorobie. W szpitalu byłam aż 5 dni, bo nie mogłam dostać krwi znikąd, ponieważ mam rzadką grupę :-( Ale już jestem 6 tydzień po operacji :-) rany zagojone :-) Mam nadzieję że w środku już też się zagoiły :-) Uważam na siebie, aby nie dostać przepukliny. Najbardziej boję się współżyć z mężem, aby sobie nie zaszkodzić. Ale na razie jest OK :-) Za 3 tygodnie możemy starać się o pierwsze dziecko :-) Będzie to drugi cykl miesiączkowy po operacji...
 
Justyna, 06.01.2014 10.26
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
U mnie też stwierdzono potworniaka. Usunięto na szczęście laparoskopowo, choć był poprzyrastany jajnikiem do macicy (5x6 cm). Masakra jakaś. Raz w roku robiłam badania aż tu taka niespodzianka. Nie liczyłabym na wymaz czy cytologie - do końca była ok. (PAP I). Rany zagoiły się błyskawicznie, nie ropieją nic. Nie to co cesarka - pół roku męczarni. Czekam na wyniki histopat. Zobaczymy co będzie dalej...
 
katarzyna, 03.10.2013 16.56
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Miałam guza potworniaka, zoperowano mnie laparoskopowo, ale podczas operacji nie wszystko wyciągnięto. Zaczęło ropieć, z rany wycisnęłam zęby i włosy. Tak męczyłam się 7 miesięcy, dopóki nie zoperowali mnie drugi raz.
 
następne »
strona 1 z 2
DlaPacjentow24.pl
Najpopularniejsze artykuły
Markery nowotworowe (wskaźniki nowotworowe)  - wykrywacze raka Markery nowotworowe (wskaźniki nowotworowe) - wykrywacze raka

Większość z nas podświadomie boi się raka. Strach jest większy, jeśli ktoś w najbliższej rodzinie...

więcej

37847

Rak jelita grubego – profilaktyka, objawy, leczenie

Rak jelita grubego objawia się krwią w kale, zaparciami, krwawieniami z odbytu, a także bólem w...

więcej

49354

Rak płuc - przyczyny, objawy, diagnostyka Rak płuc - przyczyny, objawy, diagnostyka

Rak płuc atakuje bez ostrzeżenia i najpierw rozwija się powoli, nie dając zwykle żadnych objawów....

więcej

49537

RAK KRTANI zaczyna się od CHRYPY. Objawy i leczenie raka krtani RAK KRTANI zaczyna się od CHRYPY. Objawy i leczenie raka krtani

Chrypka utrzymująca się dłużej niż 2-3 tygodnie może być objawem raka krtani. To rodzaj nowotworu,...

więcej

24620

Znajdź badanie

albo

albo

Alfabetyczny indeks badań

a b c d e f g h i k
l m n o p r s t u v
w z ż
Eksperci

W wyniku badania nie ma żadnych zmian nowotworowych ani przednowotworowych. Nadżerka to zmiana polegająca na tym, że w miejscu, gdzie powinien znajdować się nabłonek wielowarstwowy płaski znajduje...

Sugeruję takie zabiegi i w takiej kolejności. Najpierw zabieg higieny jamy ustnej, potem (ewentualnie) wybielanie i na koniec - wymiana wypełnień.

Nie jest wskazane wykonywanie tatuażu w miejscu blizny. Generuje to ryzyko niewłaściwego efektu kosmetycznego oraz złego gojenia się skóry po wprowadzeniu pigmentu.

Zdrowa społeczność

Żaden utwór zamieszczony w serwisie nie może być powielany i rozpowszechniany lub dalej rozpowszechniany w jakikolwiek sposób (w tym także elektroniczny lub mechaniczny) na jakimkolwiek polu eksploatacji w jakiejkolwiek formie, włącznie z umieszczaniem w Internecie - bez pisemnej zgody ZPR Media S.A.. Jakiekolwiek użycie lub wykorzystanie utworów w całości lub w części z naruszeniem prawa tzn. bez zgody ZPR Media S.A. jest zabronione pod groźbą kary i może być ścigane prawnie.