OTYŁOŚĆ BRZUSZNA - musisz ją pokonać!

Konsultant:dr Dariusz Rembisz, specjalista w zakresie zespołu metabolicznego, Europejskie Centrum Leczenia Otyłości Dzieci i Dorosłych w Warszawie
2 komentarze
Autor: Magdalena Moraszczyk

Fałdki tłuszczu na brzuchu albo "oponka" to nie tylko problem estetyczny. Otyłość brzuszna może doprowadzić do poważnych kłopotów ze zdrowiem i znacznie pogorszyć jakość życia. Tłuszcz skupiony na brzuchu jest znacznie bardziej niebezpieczny niż w innych miejscach, np. udach czy pośladkach.

Otyłość brzuszna nazywana też trzewną, centralną czy typu jabłko jest spośród wszystkich rodzajów otyłości najgorsza, bo wcześniej czy później prowadzi do zaburzeń przemiany materii, gospodarki lipidowej, cukrzycy, nadciśnienia tętniczego, które tworzą zespół metaboliczny. Tłuszcz na brzuchu w połączeniu z nadciśnieniem albo z cukrzycą znacznie zwiększa ryzyko powikłań chorób sercowo-naczyniowych, prowadzi do zawału serca oraz udaru mózgu.

Otyłym osobom żyje się trudniej. Są mniej sprawne ruchowo, nieakceptowane przez środowisko, częściej chorują, mają wady postawy, zaburzenia psychiczne, są nieszczęśliwe. Tymczasem statystyki pokazują, że z roku na rok zwiększa się liczba osób otyłych, a 30 proc. grubasów ma otyłość brzuszną. Epidemiolodzy biją na alarm: jeśli nie zmienimy sposobu odżywiania i stylu życia, niedługo otyłość brzuszna stanie się powszechną plagą. Lekarze i dietetycy przestrzegają, że lepiej trzymać wagę w ryzach, niż walczyć z otyłością, bo organizm broni się przed zrzuceniem każdego kilograma. Jeśli masz brzuszek, musisz się go szybko pozbyć - nawet gdy ci nie przeszkadza. Po co narażać się na choroby i przykrości?

Jak sprawdzić, czy masz otyłość brzuszną? TEST

Zmierz centymetrem krawieckim obwód w talii - jeżeli mieści się między 80-87 cm (zaś u mężczyzn 90-94) - masz nadwagę, gdy jest równy lub przekroczy 88 cm (u mężczyzn 94) - to już otyłość brzuszna.

Rozmieszczenie tkanki tłuszczowej można także określić, dzieląc obwód mierzony w okolicy pasa przez obwód bioder. Wartość wskaźnika WHR (z ang. wist-hip ratio) większa niż 1,0 u mężczyzn i 0,85 u kobiet świadczy o otyłości brzusznej. Musisz się jej w porę pozbyć, by nie zafundować sobie chorób, które składają się na zespół metaboliczny.

Warto wiedzieć, że wskaźnik BMI jest mniej istotny w diagnozowaniu otyłości brzusznej - nie daje informacji o lokalizacji tkanki tłuszczowej. Można ważyć za dużo, ale obwód pasa mieć zgodny z normą. Zdarza się też, że BMI jest w normie, a mimo to występuje otyłość brzuszna.

Nie przegap

Dlaczego otyłość brzuszna jest niebezpieczna?

W otyłości brzusznej tłuszcz gromadzi się nie tylko pod skórą, ale również w narządach wewnętrznych - w mięśniach szkieletowych, sercu, trzustce, wątrobie. Otłuszczenie narządów wewnętrznych pogarsza ich pracę. Zwiększa ryzyko nowotworu jelita grubego, trzustki, prostaty.

Tkanka tłuszczowa umiejscowiona w brzuchu jest aktywnym narządem wydzielania wewnętrznego. Nadmiar wolnych kwasów tłuszczowych prowadzi do wzrostu produkcji insuliny oraz substancji zapalnych i enzymów przyczyniających się do nadciśnienia tętniczego. Tłuszcz umiejscowiony w brzuchu sprzyja podwyższeniu poziomu cukru i trójglicerydów oraz obniżeniu frakcji dobrego cholesterolu (HDL) we krwi.

Z powodu zaburzenia przemiany tłuszczów w organizmie otyłości brzusznej często towarzyszy cukrzyca typu 2. Komórki, które czerpią energię do życia z glukozy, nie mogą jej dostać, ponieważ nie otwierają się „insulinowym kluczem”. Aby przełamać tę oporność, organizm wydziela coraz więcej insuliny. W końcu otłuszczona trzustka nie jest w stanie produkować jej więcej i cukier, zamiast wnikać do komórek, pozostaje we krwi.

Zaburzona gospodarka lipidowa zwiększa ryzyko rozwoju miażdżycy oraz chorób układu krążenia. Na skutek odkładania się cholesterolu w naczyniach krwionośnych rozwija się choroba niedokrwienna serca i/lub zmniejsza wydolność mózgu. Gdy blaszka miażdżycowa zamknie jedno lub kilka naczyń w sercu, dochodzi do zawału. Niedrożność jednej z tętnic zaopatrujących mózg prowadzi do udaru. Zmiany miażdżycowe mogą toczyć się w całym organizmie, prowadząc np. do uszkodzenia siatkówki oka.

Zbędne kilogramy, nadmiar tkanki tłuszczowej w narządach wewnętrznych, zmiany miażdżycowe w tętnicach - wszystko to utrudnia krążenie krwi. Przez naczynia musi jej płynąć więcej i pod większym ciśnieniem (ryzyko nadciśnienia u kobiet otyłych jest czterokrotnie większe). Tłuszcz odłożony na brzuchu wpływa na zwiększenie krzepliwości krwi i tworzenie się zakrzepów. Wraz ze wzrostem wagi rośnie zapotrzebowanie organizmu na tlen, zwiększa się więc objętość tłoczonej przez serce krwi, co prowadzi do przerostu lewej komory serca. Otłuszczenie serca dodatkowo upośledza jego pracę.

Przyczyny otyłości brzusznej

Płeć i hormony

Na otyłość brzuszną z naturalnych przyczyn bardziej podatni są mężczyźni - decydują o tym hormony oraz struktura i rozłożenie tkanki tłuszczowej. U mężczyzn tkanka tłuszczowa zwykle obejmuje pas brzucha i klatki piersiowej. Tu jest ona inna niż w pozostałych partiach ciała: zawiera więcej naczyń krwionośnych, więcej komórek i więcej receptorów. Dlatego szybciej przyrasta.

Natomiast estrogen, czyli hormon kobiecy, sprzyja otyłości typu "gruszka" - u kobiet tłuszcz zwykle odkłada się na biodrach, pośladkach oraz udach (jest magazynem energetycznym i warstwą ochronną dla płodu).

Zaburzenia hormonalne u kobiet

W otyłości brzusznej u kobiet mają swój udział hormony płciowe, a dokładnie zaburzone proporcje estrogenowo-progesteronowe. Hormony płciowe sterują właściwą dystrybucją tkanki tłuszczowej, a gdy zostanie ona zachwiana, tłuszcz odkłada się na brzuchu. Równowagę hormonalną mogą zaburzyć tabletki antykoncepcyjne. Warto kontrolować poziom hormonów we krwi, aby w razie potrzeby zmienić lek lub metodę.

Menopauza

U kobiet do otyłości brzusznej dochodzi najczęściej dopiero po menopauzie. Wtedy wygasają bowiem żeńskie hormony, a jednocześnie pobudza się wydzielanie hormonów męskich. Właśnie to powoduje zmiany w rozkładzie tkanki tłuszczowej.

W mniejszym lub większym stopniu tyją wtedy prawie wszystkie panie, niezależnie, czy były szczupłe, czy pełniejszych kształtów. Powodem jest obniżenie poziomu zarówno estrogenów, jak i progesteronu. Niski poziom estrogenów zaburza metabolizm cukrów. Na skutek tego odkładają się one w postaci tłuszczu w tych partiach, gdzie występują duże zapasy tkanki tłuszczowej. U kobiet m.in. na brzuchu.

Spadek estrogenów sprawia również, że ośrodkowy układ nerwowy wytwarza mniej serotoniny. Na skutek pogorszenia nastroju organizm próbuje ratować się większym apetytem na słodycze. Za sprawą niskiego poziomu estrogenów rośnie też chęć na tłuste i kaloryczne potrawy, np. alkohol. Tyciu po menopauzie sprzyja także wyższe stężenie androgenów (hormonów męskich), które odpowiadają za otyłość brzuszną.

Stres

W czasie przewlekłego stresu uwalnia się więcej działającego tylko w mózgu neuropeptydu Y (hormon odpowiedzialny za gromadzenie tłuszczu w komórkach). Razem z kortyzolem wyzwala otyłość brzuszną nie tylko z powodu większego apetytu. Tkanka tłuszczowa w okolicy brzucha ma najwięcej receptorów wrażliwych na kortyzol, który „otwiera” komórki tłuszczowe, umożliwiając gromadzenie się w nich zapasów. W sytuacjach stresowych zmniejsza się produkcja leptyny - hormonu wytwarzanego w tkance tłuszczowej, która ma działanie przeciwne do neuropeptydu Y (daje poczucie sytości), dlatego wciąż jesteśmy głodni i podjadamy.

Sytuacjom stresowym towarzyszy wzmożona produkcja noradrenaliny - hormonu, któremu „zawdzięczamy” niekontrolowany apetyt na węglowodany, zwłaszcza słodycze. A ponieważ węglowodany uczestniczą w produkcji hormonu szczęścia - serotoniny - który poprawia nastrój, wiele osób zajada stres batonami i ciastkami, dostarczając sobie kalorii. Osoby zestresowane mają często kłopoty ze snem. A ponieważ stwierdza się u nich zaburzoną produkcję leptyny, która normalnie w nocy jest wydzielana w większych ilościach, nocą buszują po lodówce i tyją.

Niektóre leki

Odkładaniu się tłuszczu na brzuchu sprzyjają sterydy stosowane w leczeniu astmy oskrzelowej czy chorób reumatycznych. Ważne, by przyjmując leki hormonalne, koniecznie pilnować właściwej diety i więcej się ruszać - to pomoże zachować figurę.

2
1
fb udostępnij tweet udostępnij g+ udostępnij print wydrukuj
Zobacz także
Zdjęcia: thinkstockphotos.com

Aktualizacja: 04.04.2014

reklama
Najpopularniejsze artykuły
LEKI które powodują NADWAGĘ LEKI które powodują NADWAGĘ

Leki mogą sprzyjać nadwadze. Ale lekarze twierdzą, że zwiększenie masy ciała to wyłącznie efekt...

więcej

4577

Historia ODCHUDZANIA z happy endem - Adrian Lukoszek: w ciągu roku schudłem 120 kg Historia ODCHUDZANIA z happy endem - Adrian Lukoszek: w ciągu roku schudłem 120 kg

Kiedy życie z wielką nadwagą przestało mieć sens, a jego syn nie poznał go na zdjęciu sprzed lat,...

więcej

2882

Zmiana nawyków żywieniowych kluczem do ODCHUDZANIA Zmiana nawyków żywieniowych kluczem do ODCHUDZANIA

Gdyby odchudzanie było proste, każdy miałby sylwetkę Wenus lub Apolla. Ale to wielki trud, który...

więcej

1523

Balon żołądkowy: leczenie otyłości poprzez założenie balonu do żołądka Balon żołądkowy: leczenie otyłości poprzez założenie balonu do żołądka

Balon żołądkowy to jedna z inwazyjnych metod odchudzania stosowana w bariatrii.  Endoskopowe...

więcej

455

Zamów bezpłatny newsletter

zapisz się
Autodiagnoza

Wybierz badanie

albo

Alfabetyczny indeks badań

A B C D E F G H I J
K L Ł M N O P R S Ś
T U W Z Ż
Eksperci

Zmiany w diecie i stylu życia korzystnie wpływają na osłabienie objawów refluksu. Podstawowym zaleceniem jest zmniejszenie ilości tłuszczu, gdyż składnik ten znacznie nasila dolegliwości. W przypadku...

Wskazana jest dieta lekkostrawna. Jest ona prostą modyfikacją żywienia podstawowego. Dieta łatwo strawna powinna dostarczać taką samą ilość energii i wszystkich składników odżywczych jak to ma...

Często przyczyną kamicy żółciowej jest dieta obfitująca w produkty z dużą zawartością cukru, takie jak: miód, słodycze, czekolada, wysokosłodzone dżemy, cukier do słodzenia, oraz uboga w produkty...

Grupy wsparcia
data

Sierpień 20, 2014

"witam... gdzie mogłabym nabyć ten produkt, jak się nazywa i jaka jest cena?" Kiedy skończy się ludzka naiwność, a włączy się myślenie?

data

Sierpień 19, 2014

Ja tam dzięki slimcea osiągnełam naprawde sporo,schudłam i to nie tylko o to chodzi bo również zmieniłam cały styl życia, uczęszczam teraz systematycznie na siłowniei trzymam się dalej tej samej diety

data

Sierpień 19, 2014

Regularnie, to najważniejsze. Sałatki bez sosów lub z bardzo lekkimi sosami, chrupki ryżowe, jakieś płatki do mleka... I jak najmniej pieczywa białego, zwłaszcza bułek. No i słodycze, o tym chyba mówić nie trzeba ;) Jakiś owoc lbo warzywko też bezie dobre, tylko trzeba uważać na cukier,...

data

Sierpień 19, 2014

Ja po prostu jem mniej , nie jem przed snem, rano tylko jakiś jogurt naturalny, po południu porządny posiłek no i biorę Novoslim, spoko się po nim czuję chyba dlatego nie mam takiego wilczego apetytu jak zawsze

reklama
Zdrowa społeczność

Żaden utwór zamieszczony w serwisie nie może być powielany i rozpowszechniany lub dalej rozpowszechniany w jakikolwiek sposób (w tym także elektroniczny lub mechaniczny) na jakimkolwiek polu eksploatacji w jakiejkolwiek formie, włącznie z umieszczaniem w Internecie - bez pisemnej zgody MURATOR S.A.. Jakiekolwiek użycie lub wykorzystanie utworów w całości lub w części z naruszeniem prawa tzn. bez zgody MURATOR S.A. jest zabronione pod groźbą kary i może być ścigane prawnie.