Estrogeny: rola, nadmiar i niedobór

Estrogeny czyli estron, estriol i estradiol to grupa trzech hormonów podobnych do siebie pod względem struktury molekularnej. Gdzie są produkowane estrogeny i jaka jest ich rola w organizmie? Jakie skutki powoduje nadmiar a jakie niedobór estrogenów?

Spis treści

  1. Estrogeny: rola
  2. Kiedy zmienia się poziom estrogenów?
  3. Nadmiar bądź niedobór estrogenów: skutki

Estrogeny produkowane są nie tylko w jajnikach oraz nadnerczach, ale także w komórkach tkanki tłuszczowej - adipocytach. U mężczyzn w niewielkich ilościach estrogeny produkowane są przez jądra i korę nadnerczy, a ich niedobór jest powodem bezpłodności.

Rola estrogenów jest niezwykle istotna w okresie dojrzewania, ale poza tym czasem także bywa nieoceniona. Wpływają na typowo kobiecą budowę ciała, cykl miesiączkowy, płodność, popęd seksualny, wygląd skóry, psychikę, regulują gospodarkę wapniową, zwiększają krzepliwość krwi, a także mają pozytywny wpływ na rozrost tkanki tłuszczowej oraz jej metabolizm.

Mogą też powodować przyrost komórek endometrium (działanie rakotwórcze).

Estrogeny: rola

Rola estrogenów sprowadza się w okresie dojrzewania do wykształcenia 2- i 3-rzędowych cech płciowych. Są to m.in. wzrost mięśnia macicy, jajowodów, zewnętrznych cech dojrzałości, w tym m.in. sutków. Ponadto odpowiadają za redystrybucję tkanki tłuszczowej, co ostatecznie kształtuje sylwetkę.

Estrogeny odpowiadają także za kobiece libido oraz mają duże znaczenie w regulacji stanu emocjonalnego. Powszechnie wiadomo o dużym udziale estrogenów w metabolizmie tkanki kostnej. Są one zaangażowane w proces kościotworzenia, w związku z tym niedobry tych hormonów odzwierciedlają się w szybszej destrukcji kości i prowadzą do osteoporozy.

Częstsze złamania pojawiające się w okresie pomenopauzalnym są tego przykładem, z a co odpowiada niższe stężenie estrogenów w organizmie.

Estrogeny odpowiadają także za przemiany węglowodanowe organizmu oraz za przepuszczalność błon komórkowych, co niewątpliwie zwiększa elastyczność skóry.

Kiedy zmienia się poziom estrogenów?

Stężenie estrogenów w organizmie kobiety nie jest stałe, ale podlega wielu przemianom, w zależności od fazy cyklu menstruacyjnego.

Najniższą wartość obserwuje się w trakcie trwania miesiączki, przez kolejne dni stężenie sukcesywnie wzrasta, co pozwala na odbudowę endometrium, czyli błonę śluzowej macicy, co stanowi element przygotowania do ewentualnej ciąży.

Poziom żeńskich hormonów sukcesywnie wzrasta w pierwszej fazie cyklu czego nie obserwuje się w drugiej części.

Dużą rolę przypisuje się estrogenom w produkcji hormonu luteinizującego - LH, który uczestniczy w owulacji oraz tworzeniu ciałka żółtego.

Nadmiar bądź niedobór estrogenów: skutki

Stężenie estrogenów w organizmie zależy od wielu czynników, tzw. modulujących. Poza dietą jest to stres, wysiłek fizyczny.

Zarówno niedobór jak i nadmiar estrogenów jest niebezpieczny i może powodować różne nieprawidłowości.

Na liście konsekwencji nieadekwatnej produkcji estrogenów znajdują się:

Poza estrogenami dużą rolę w organizmie kobiety przypisuje się ponadto progesteronowi, a brak odpowiedniej proporcji między tymi substancjami może skutkować pojawieniem się cykli bezowulacyjnych, co z kolei przekłada się na płodność.

W przypadku zaobserwowania jakiejkolwiek nieprawidłowości warto relatywnie szybko zgłosić się do lekarza celem włączenia leczenia, które poprawi przede wszystkim komfort życia.

Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.

NOWY NUMER

Czytaj e-wydanie cenie 1,00 zł i zyskaj dostęp do numerów archiwalnych! W nr 6/2020 "Zdrowia" m.in.: jak działają jelita, 10 pytań o wazektomię, uzależnienia a płeć, dłonie pod ochroną, ćwiczenia na smukłe nogi. "Zdrowie" to 76 stron rzetelnej wiedzy!

Dowiedz się więcej
Miesięcznik Zdrowie  6/2020
KOMENTARZE