Niepłodność - przyczyny, diagnostyka, metody leczenia niepłodności

2018-11-18 11:35 Agnieszka Roszkowska | Konsultacja: prof. dr hab. Sławomir Wołczyński, specjalista ginekolog położnik

Niepłodność to coraz częstszy problem. Już niemal co piąta para potrzebuje pomocy lekarzy, aby mieć dziecko. Na szczęście medycyna potrafi im pomóc coraz skuteczniej. W Polsce również dostępne są najnowocześniejsze metody diagnostyki i leczenia niepłodności. Zobacz, jakie badania diagnozują niepłodność męską i kobiecą.

Niepłodność to dramat wielu par. Kiedyś pozostawały z tym problemem same, dziś mogą liczyć na pomoc medycyny, która ma w tej dziedzinie ogromne osiągnięcia. O niepłodności lekarze mówią, gdy do ciąży nie dochodzi po roku regularnego współżycia bez stosowania antykoncepcji. W takiej sytuacji jest ok. 20 proc. par.

Czy już wtedy trzeba się wybrać do lekarza? Jeśli oboje partnerzy są bardzo młodzi, można z tym jeszcze poczekać – w ciągu następnego roku dochodzi do poczęcia u kolejnych kilku procent par. Jeżeli jednak oboje, a zwłaszcza kobieta, przekroczyli trzydziestkę, lepiej nie zwlekać tylko zgłosić się do lekarza specjalizującego się w leczeniu niepłodności. W pewnych sytuacjach warto rozpocząć diagnostykę nawet przed upływem roku.

Przyczyny niepłodności

To nieprawda, że za niepłodność zwykle odpowiedzialna jest kobieta. Równie często – i coraz częściej – przyczyną kłopotów jest czynnik męski. Jest on bezpośrednio odpowiedzialny za brak ciąży u ok. 20 proc. par, a współistnieje z innymi przyczynami u kolejnych 30–40 proc.

Przyczyny niepłodności męskiej - coraz gorsza jakość nasienia

Jakość nasienia od lat się pogarsza. W 2010 r. Światowa Organizacja Zdrowia uznała za normalną koncentrację co najmniej 14 mln plemników w 1 ml nasienia, podczas gdy 50 lat temu normą było 40–60 mln plemników w 1 ml nasienia.

Coraz gorsze nasienie to skutek m.in. zanieczyszczenia środowiska, stresującego i niehigienicznego stylu życia (używki), przegrzewania jąder.

Inne przyczyny niepłodności u mężczyzn

Inne przyczyny niepłodności po stronie mężczyzny to:

  • obustronne wnętrostwo,
  • przebycie ostrych chorób zakaźnych z odczynem w jądrach,
  • zabiegi chirurgiczne na jądrach i powrózkach nasiennych,
  • zaburzenia erekcji i ejakulacji,
  • zaburzenia hormonalne lub genetyczne.

Przyczyny niepłodności u kobiet

U kobiet częstą przyczyną braku ciąży są zaburzenia jajeczkowania. Mogą one być skutkiem zespołu policystycznych jajników, schorzeń tarczycy, niewydolności układu podwzgórzowo-przysadkowego, hiperprolaktynemii czy nadmiernej masy ciała.

Inną częstą przyczyną niepłodności jest niedrożność jajowodów, spowodowana np. zrostami powstałymi po operacjach w jamie brzusznej, endometriozie, przebytych stanach zapalnych. Niekiedy przyczyny braku ciąży w ogóle nie można ustalić – mówi się wtedy o niepłodności idiopatycznej.

Etapy leczenia niepłodności

Niemożność zajścia w ciążę to zawsze problem obojga partnerów, dlatego oboje powinni jednocześnie zgłosić się do lekarza i poddać badaniom. Pierwszym ważnym elementem diagnostyki jest wywiad lekarski. Uzyskane z niego dane pozwalają ustalić szanse na samoistną ciążę lub od razu ukierunkować na leczenie.

Zasadą, którą powinni kierować się lekarze i pacjenci, jest wykonywanie tylko niezbędnych badań. Należy zaniechać uciążliwej, długotrwałej diagnostyki, robienia badań, które niewiele wnoszą do sposobów postępowania.

Badania na płodność mężczyzn

Podstawowym testem diagnostycznym w określeniu płodności mężczyzny jest badanie nasienia (wykonane dwukrotnie). Powinno ono być powiązane z wywiadem. Jeśli z wywiadu wynika, że są jakieś nieprawidłowości, albo nieprawidłowe są wyniki badania nasienia, trzeba przeprowadzić u mężczyzny badanie fizykalne z uwzględnieniem budowy narządów płciowych.

Bardziej szczegółowe badania (zaawansowane metody oceny nasienia, badania hormonalne, genetyczne, USG) należy rozważyć u par z niepłodnością idiopatyczną, a także w przypadkach nieskutecznego leczenia partnerki. W określonych sytuacjach robi się test na przeciwciała przeciwplemnikowe w nasieniu (ASA).

Badania na płodność kobiet

U kobiety diagnostykę również zaczyna się od wywiadu i badania ginekologicznego. Lekarz pyta o wiek, datę pierwszej miesiączki, długość cyklu, objawy towarzyszące owulacji i miesiączce, schorzenia w rodzinie, przebyte stany zapalne, choroby i operacje.

Bardzo ważna jest ocena owulacji, której dokonuje się na podstawie wywiadu, USG jajników oraz badania stężenia progesteronu na 7 dni przed spodziewaną miesiączką.

U kobiet nieregularnie miesiączkujących należy ustalić przyczynę zaburzeń, oceniając w badaniu USG obraz jajników i wykonując dodatkowe badania stężenia progesteronu na 7 dni przed spodziewaną miesiączką. U kobiet nieregularnie miesiączkujących należy ustalić przyczynę zaburzeń, oceniając w badaniu USG obraz jajników i wykonując dodatkowe badania hormonalne.

U pań z brakiem miesiączek sprawdza się stężenie prolaktyny, LH i FSH; w przypadku hiperprolaktynemii wykonuje się rezonans magnetyczny. U kobiet regularnie miesiączkujących, ale w późnym wieku rozrodczym, po operacjach na jajnikach lub zaawansowanej endometriozie bada się stężenie FSH w 3. dniu cyklu, by ocenić rezerwę jajnikową.

Do oceny stanu anatomicznego narządów rodnych służą: USG, histerosalpingografia (HSG), laparoskopia i histeroskopia. HSG pozwala rozpoznać, czy jajowody są drożne lub występują zrosty. Informuje też o kształcie jamy macicy i zmianach w jej obrębie (przegroda, mięśniaki).

Skuteczna jest laparoskopia, ale to badanie drogie i związane z ryzykiem powikłań, wykonuje się je wiec dopiero wtedy, gdy nieprawidłowe są wyniki badan USG lub HSG.

Metody leczenia niepłodności

Spośród wielu proponowanych w przeszłości metod leczenia tylko nieliczne okazały się naprawdę skuteczne.

Metody te to:

miesięcznik "Zdrowie"

Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.
KOMENTARZE
Asias
|

I zaszłaś w ciążę lecząc się naprotechnologicznie? Nie nalezy krytykowac in vitro bo to jedyny ratunek niektórym parom, i znacznie zwieksza szanse na dziecko

Wega
|

Zapominacie o 1 ważnej kwestii, otacza nas chemia z każdej strony żywność jest coraz mniej odżywcza a nas dodatkowo wyniszcza stres. Ja się pytam z czego ma powstać ta maleńka istota? z próżni??? Dlatego uważam ze każda osoba powinna się wspomagać, a tym bardziej osoby chcące stworzyć nowego człowieka.

Tomas
|

Tylko Polczyn Zdroj strefa dla kobiet zadzwon i zaoytaj oni lecza jiøuz ponad 100 lat

Tomas
|

Sanatorium w Polczyniu Zdroj na oddziale strefa dla kobiet to jedyna skuteczna od ponad 100 tal metoda leczenia nieplodnosci. Metoda wpelni naturalna nie szkodliwa jak in vitro. In vitro to nie metoda leczenia lecz obejscie problemu. In vitro nie leczy przyczyn i podloza choroby oraz moze tez miec katastrofalne skutki kiedy sie nie powiedzie. Zabiegi borowinowe w Sanatorium w Polczyniu Zdroj lecza przyczyny nieolodnosci. Metoda ta jest bardzo skuteczna a dotego wylecza organizm na reszte zycia co jest nieslychanie wazne. Jest takie powiedzenie Chcesz miec corke albo syna to przyjedz do Polczynia. Leczenie bezplodnosci Sanatorium Polczyn Zdroj strefa dla kobiet to jedyna skuteczna nieszkodliwa metoda leczenia bezplodnosci. Borowina leczy stany pozapalne , reguluje organizm, stymuluje jajniki, dziala przeciw bakteryjnie , posiada skladniki wplywajace silnie odnawiajaco na caly organizm. Borowina Polczynska jest najlepsza borowina stosowana w leczeniu chorob kobiecych ze wzgledu na jej sklad. Jedna kobieta po 3 niudanych in vitro przyjechala so Polczynia i po kuracji zaszla w ciaze co swiadczy o skutecznosci metody.

Lidia86
|

Leczę się naprotechnologicznie od roku. Już na pierwszej wizycie zostaliśmy z mężem gruntownie przebadani. Okazało się, że mam PCO, rozchwiane hormony, chorą trzustkę, endometriozę i niedrożny jajowód. W klinice In Vitro powiedzieliby mi, że jedynym wyjściem jest zapłodnienie pozaustrojowe. Na szczęście trafiliśmy do Instytutu Rodziny - tam po kolei zaradzili wszystkim moim problemom (operacyjne bądź farmakologicznie). Wyniki męża - ciężka oligozoospermia - także klasyfikowałby go tylko na In Vitro. Lekarze Napro odkryli jednak, że przyczyną tak słabego nasienia były żylaki powrózka nasiennego. Po ich operacyjnym usunięciu i dodatkowej suplementacji zarówno hormonalnej (clostilbegyt/letrozol) jak i witaminowej (l-karnityna, astaksantyna, koenzym q10, witamina E) wyniki znacznie się poprawiły.

joanna k.
|

W klinice Invimed prowadzona jest w tej chwili akcja dotycząca badań przesiewowych, na pewno warto skorzystać. A na pierwszą wizytę jest promocyjna cena.

Jonia
|

a myślałaś o adopcji ? Te dzieci potrzebują rodziców ... pomoc chorym dzieciom, wolontariat w szpitalu masz tyle czasu który możesz ofiarować innym polecam fundacje dobrze że jesteś :)

doroty
|

Dla mnie to jest mega przykre co się dzieje z nami :( Narzucamy sobie masę obowiązków, stresu i przez to mamy problemy z zajściem w ciążę. A potem gdy się okaże, że to jednak nie psychika a biologia to też zaczynamy sobie wkręcać niepotrzebnie, że się nie uda. Kobitki nie róbmy tego!!! wyluzujmy się, a dzidziuś jak ma przyjść tak przyjdzie ;)! Nie zadręczajmy się :)

monika
|

My się zdecydowaliśmy pójść w końcu do kliniki. Leczymy się już jakiś czas, tuż po nowym roku planujemy podchodzić do in vitro. Mamy nadzieję, że się załapiemy na refundację, bo podobno znowu rząd chce się wycofać i skrócić program :(

PKIK
|

Współczuję wszystkim, którzy się starają, a im się nie udaje. U nas wszystkie badania niby ok. Jesteśmy po 6 inseminacjach i po 2 próbach In Vitro z podaniem 3 razy zarodka. Staramy się od 6 lat. Efekt taki że po drugim In Vitro udało się. Cieszyliśmy się 2 tygodnie i zarodek przestał się rozwijać. Miesiąc później udało się nam bez niczyjej pomocy po 6 latach. Szczęście trwało do 5 tygodnia ciąży. W ostatnim miesiącu mieliśmy podanie zarodka. Zarodek pierwszej klasy, warunki u kobiety po prostu idealne. Byliśmy pewni że to już na pewno koniec problemu. I co? Po 10 dniach wynik negatywny. Po prostu można się skończyć psychicznie. Dobrze że mamy pracę i kasę to próbujemy, bo to już wszystko nas kosztowało ponad 20 tyś, gorzej z tymi co jej nie mają.
Zastanawiam się, dlaczego dzieci mogą mieć Ci co ich nie chcą, później je porzucają nawet na śmietnikach, a Ci co się starają to im nie wychodzi?? Zostaje nam 3 refundowana próba In Vitro. Skorzystamy z niej. Nie wyobrażam sobie jak się nie powiedzie. Nie chcę już wtedy żyć,bo dla kogo i po co?