ZESPÓŁ POLICYSTYCZNYCH JAJNIKÓW (PCOS): przyczyny, objawy, leczenie

2019-06-03 15:47 Beata Prasałek | Konsultacja: dr n. med. Tomasz Rokicki, ginekolog

Zespół policystycznych jajników, czyli PCOS, niesie ze sobą wiele niepokojących objawów. Jeżeli twoja miesiączka jest nieregularna (co 3-4 miesiące), tyjesz, choć jesz niewiele, przy tym na twarzy i plecach pojawił się trądzik, a pod nosem wąsik, wybierz się do ginekologa-endokrynologa. Jeśli zdiagnozuje PCOS, czyli zespół policystycznych jajników, powinnaś zacząć leczenie, bo schorzenie to bywa przyczyną niepłodności.

Spis treści:

  1. Zespół policystycznych jajników: badania
  2. Zespół policystycznych jajników: leczenie
  3. Zespół policystycznych jajników a ciąża
  4. Zespół policystycznych jajników: objawy

PCOS (zespół policystycznych jajników) może być przyczyną niepłodności. Kobiety chorujące na PCOS (zespół policystycznych jajników) mają zwykle zaburzoną równowagę hormonalną.

Za wysoki poziom LH i zachwiane proporcje FSH/LH (hormonów produkowanych przez przysadkę mózgową) sprawiają, że w jajnikach zwiększa się ilość drobnych, niedojrzałych pęcherzyków Graafa i nie dochodzi do owulacji. W efekcie nie może powstać ciałko żółte i nie wzrasta ilość progesteronu we krwi.

Niedobór progesteronu odpowiada za nieregularne miesiączki, a zbyt dużo pęcherzyków, które produkują androgeny - za nadmierne owłosienie (hirsutyzm). Kolejne pęcherzyki rosną i obumierają, nie uwalniając jajeczek. Jajniki pełne są takich pęcherzyków, które zamieniają się w torbielki, czyli cysty - stąd nazwa zespół policystycznych jajników lub wielotorbielowatość.

Lekarze oceniają, że na PCOS cierpi około 12 procent młodych kobiet. U niemal 40 procent z nich zespół policystycznych jajników jest powodem niepłodności (ze względu na stały lub okresowy brak owulacji). Nie do końca wiadomo, co jest jego przyczyną. Jedna z teorii mówi, że to schorzenie uwarunkowane genetycznie.

Zespół policystycznych jajników: badania

Lekarz ginekolog-endokrynolog najpierw zleca badanie poziomu hormonów we krwi i USG przezpochwowe. Jeśli kobieta choruje na PCOS, na zdjęciach USG jajniki są okolone wiankiem pęcherzyków. Przyjmuje się, że na policystyczne jajniki wskazuje 12 lub więcej pęcherzyków (2-9 mm) w każdym jajniku i/lub objętość jajnika ponad 10 ml w badaniu USG.

Zespół policystycznych jajników: leczenie

Leczenie tego schorzenia jest trudne. Niegdyś lekarze usuwali część jajnika (lub jajników), by ograniczyć produkcję androgenów i ułatwić mechanicznie owulację. Teraz walczy się raczej ze skutkami PCOS. Zwykle terapię rozpoczyna zalecenie zrzucenia nadwagi, bo tkanka tłuszczowa - choć w niewielkim stopniu - jednak produkuje hormony (także androgeny). Jeżeli kobieta pali, powinna zerwać z nałogiem, ponieważ nikotyna pobudza organizm do produkcji większej ilości androgenów.

W leczeniu zespołu policystycznych jajników niezbędna może być hormonoterapia. Lekarz ordynuje zazwyczaj preparaty, które mają przywrócić regularność cyklu. Zwykle są to środki antykoncepcyjne. Dzięki "uśpieniu" na jakiś czas jajników w organizmie obniża się stężenie androgenów i poziom LH, w jajnikach przestają pojawiać się torbiele, a same jajniki zmniejszają swoją objętość.

Czym jest zespół policystycznych jajników?

Ważne

Cyklem miesiączkowym steruje układ podwzgórze - przysadka mózgowa - jajnik. Gdy podwzgórze da sygnał przysadce, zaczyna ona produkować dwa ważne hormony: FSH (folikulotropowy) i LH (luteinizujący). Pod wpływem FSH w jajniku wzrasta i dojrzewa pęcherzyk Graafa (produkuje estrogeny oraz niewielką ilość męskich hormonów - androgenów), a w nim - komórka jajowa.

Pod wpływem estrogenów błona śluzowa wyściełająca macicę zwiększa swoją grubość. W ten sposób przygotowuje się do ewentualnego zagnieżdżenia się w niej rozwijającego się zarodka. Kiedy pęcherzyk Graafa pęknie, wydostaje się z niego dojrzała komórka jajowa, która jajowodem zmierza w kierunku macicy. W tym samym czasie pod wpływem hormonu LH pęknięty pęcherzyk Graafa przeistacza się w gruczoł wydzielania wewnętrznego, tzw. ciałko żółte.

Ciałko to zaczyna wydzielać progesteron - hormon, który sprawia, że błona śluzowa macicy rozpulchnia się. Jeśli w trakcie owulacji nie doszło do zapłodnienia komórki jajowej, błona śluzowa złuszcza się i w czasie miesiączki zostaje wydalona na zewnątrz przez pochwę.

Zespół policystycznych jajników a ciąża

Leczenie hormonalne zespołu policystycznych jajników trwa często wiele lat. Jeśli jednak młoda kobieta planuje ciążę, po kilku miesiącach terapię się przerywa. Bywa, że ten czas wystarcza, żeby stan hormonalny na tyle się poprawił, by doszło do uwolnienia dojrzałej komórki jajowej i do zapłodnienia.

Czasem jednak konieczne jest podanie leków stymulujących jajeczkowanie.

Młoda kobieta, której lekarz po rozpoznaniu zespołu policystycznych jajników od razu zaleci leczenie, ma spore szanse na ciążę i urodzenie dziecka. Z terapią nie ma co zwlekać, bo objawy zespołu policystycznych jajników nasilają się z wiekiem i później można mieć problemy z poczęciem. Z tego powodu lekarze sugerują kobietom z zespołem policystycznych jajników, by starały się o dziecko przed 25. rokiem życia.

Zdarza się też tak, że młoda kobieta z wielotorbielowatością jajników zachodzi w pierwszą ciążę i rodzi dziecko, a gdy po jakimś czasie usiłuje mieć drugiego potomka, ma z tym kłopoty. Dlatego, by nie zaprzepaścić szans na macierzyństwo, trzeba jak najwcześniej rozpocząć leczenie.

Rozwijamy nasz serwis dzięki wyświetlaniu reklam.

Blokując reklamy, nie pozwalasz nam tworzyć wartościowych treści.

Wyłącz AdBlock i odśwież stronę.

Zespół policystycznych jajników - objawy

Gdy stwierdzisz u siebie kilka z wymienionych objawów, nie zwlekaj i zgłoś się do ginekologa.

  • nieuzasadnione tycie (zwłaszcza w talii)
  • skąpe lub nieregularne miesiączki
  • nasilony trądzik - także na klatce piersiowej, plecach
  • nadmierne owłosienie na twarzy, udach, pośladkach, plecach
  • przerzedzone włosy (tzw. zakola)
  • nadciśnienie
  • podwyższony poziom cukru we krwi
  • mikrotorbiele w jajnikach (widoczne podczas USG)
  • kłopoty z zajściem w ciążę

miesięcznik "Zdrowie"

Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.

NOWY NUMER

W numerze 12/2019 "Zdrowia" wszystko o fizjoterapii, operacja "przez dziurkę", leczenie raka trzustki, kim jest asystent zdrowienia, zielone biuro, antyrakowe menu, idealna koloryzacja. Miesięcznik "Zdrowie" to pakiet rzetelnej wiedzy i sprawdzonych porad!

Dowiedz się więcej
Miesięcznik Zdrowie 12/2019

Materiał partnerski

KOMENTARZE
Kasia
|

jak ma na imie ten lekarz? gdzie go mozna znalezc?

Kasia
|

Mogę prosić o namiar na lekarza ?

karo
|

Witam przed ciążą też miałam PCOS. Alecbralam tabletki i udało się mam prześliczna córeczkę. Ale od pewnego czasu zastanawiam się czy po ciąży wszystko jest ok czy znów będę musiała walczyć z PCOS. Bym miała kolejnego dzidziusia.

Karolina
|

Witam. Przed ciążą miałam PCOS. Izadtanawiam się czy po ciąży nadal mam PCOS. czy już wszystko wróciło do normy. Bo chciałabym zajść w kolejną ciążę i zastanawiam się czy znów bym musiała walczyć z PCOS.

lenka
|

mojej przyjaciółce pomógł Ovarin, zazywała te tabletki ponad rok i w końcu i im się udało . Tymon już w lipcu przyjdzie na świat

Patrycja
|

32 lata, stwierdzone PCOS, hiperprolaktynemia czynnościowa, insulinooporność, podwyższony testosteron i androstendion, nieregularne miesiączki z bardzo długimi cyklami lub kompletny brak miesiączki, niedomoga lutealna, mała macica, silna dysproporcja pomiędzy FSH i LH i co? I zaszłam w ciąże po 14 miesiącach normalnego życia z mężem (żadnych stymulacji hormonalnych, mierzenia temperatury, testów owulacyjnych, monitorowania owulacji etc.), po prostu tak wyszło. Statystyki statystyką a życie i tak robi co chce :)

Rozalia
|

Kiedyś byłam czytelnikiem takich forum, zadając sobie to samo pytanie: "czy kiedyś zajdę w ciążę mając zespół policystycznych jajników?"
Dzisiaj piszę by dać nadzieję wszystkim młodym dziewczynom, zmagającym się z tym problemem. W 2 klasie liceum (mając wtedy niespełna 18 lat) dowiedziałam się, że mimo idealnego poziomu hormonów, mam zespół policystycznych jajników. Organizm mam z natury słaby. Słaba odporność, słabe stawy, chory żołądek, później nabawiłam się przewlekłej migreny... Szkoda gadać. Wszystko było dla mnie do zniesienia, jednak jak okazało się że MOGĘ MIEĆ PROBLEM z zajściem w ciążę, załamałam się. To było dla mnie największym ciosem. Nie miałam nigdy stwierdzonej depresji czy zaburzeń depresyjnych, bo nigdy nie wybrałam się do psychiatry, ale ataki paniki, stany depresyjne i inne dolegliwości tego typu, miewałam coraz częściej.
We wrześniu 2017 roku wzięłam ślub i w chwilach bardziej optymistycznych twierdziłam, że nie mamy na co czekać, nie będziemy się powstrzymywać, a może się uda, bo jakże cudownie byłoby mieć owoc z podróży poślubnej

Rozalia
|

Niestety, w połowie września okazało się, że na to wszystko wyrosła mi duża torbiel na jajniku (5x6cm). Nie chcecie wiedzieć jak się wtedy czułam. Musiałam na siłę wmawiać sobie "będzie dobrze", modlitwy to każdego sprawa indywidualna, każdy ma swoje zadanie, ja jestem wierzącym katolikiem, więc choć w głowie nadziei nie miałam wiele, modliłam się codziennie.
I wymodliłam

Ada
|

Ja ja jestem na etapie leczenia metformina.po 2 miesiącaCh nastąpiło zwiększenie dawki.boje się ze efekty ''uboczne''przyjmowania metformy będą dwa razy większe jak przy rozpoczęciu. ..

26latka
|

Hej dziewczyny. Od roku biorę Flutamid i Glucophage. Mam zdiazdiagnozowane pcos, insulinoopornosc i niedoczynność tarczycy. Czy któraś z Was przyjmowała w/w leki? I po ich odstawieniu zaszła w ciążę?? Dodam że jestem otyła i też mam zalecona dietę . Proszę o odpowiedź