MARSKOŚĆ WĄTROBY - objawy, przyczyny, diagnoza, leczenie

maska lek. med. Grzegorz Borstern, specjalista chorób wewnętrznych
Konsultant: lek. med. Grzegorz Borstern, specjalista chorób wewnętrznych
77 komentarze
Autor: Ludmiła Bednarek

Marskość wątroby rozwija się latami. Nałogowe picie alkoholu, wirusowe zapalenie wątroby - typu B i C - to tylko niektóre przyczyny tego schorzenia, prowadzącego nawet do śmierci. Jak powstrzymać marskość wątroby? Jak przebiega leczenie marskości wątroby?  

Marskość wątroby (zwłóknienie wątroby, łac. cirrhosis hepatis) to choroba nieodwracalna, ale można spowolnić jej postęp. "Chemiczna fabryka" - mówi się o wątrobie, bo zachodzi w niej blisko 5 tys. różnych reakcji. To tutaj szkodliwe produkty przemiany materii przekształcane są w nieszkodliwe związki, usuwane wraz z moczem i kałem. Wątroba wydziela żółć niezbędną do trawienia tłuszczów. Glukozę przetwarza w glikogen i trzyma w rezerwie na "gorsze czasy" (np. gdy będziemy się drastycznie odchudzać). Magazynuje też niektóre witaminy (A, D, B12), a także żelazo i miedź. Produkuje heparynę (enzym regulujący krzepliwość krwi) oraz niektóre białka, m.in. odpornościowe. Nasz największy narząd - u dorosłego człowieka waży ok. 1,5 kg - umie się sam regenerować. Nawet jeśli 75 proc. hepatocytów zginie, wątroba jeszcze jest w stanie pracować.

Objawy marskości wątroby

Wątroba nie boli, bo nie jest unerwiona. Ból może się jednak pojawić, gdy narząd ten znacznie się powiększy i zacznie naciskać na otaczającą go unerwioną błonę surowiczą, zwaną torebką wątrobową.

Wczesne objawy marskości wcale nie kojarzą się z dolegliwościami ze strony wątroby, bo jak tu powiązać marskość np. z zaczerwienieniem dłoni, czerwonymi plamkami pojawiającymi się na tułowiu, zwłóknieniem ścięgien w rękach, zniekształceniem palców i paznokci u rąk czy przerostem ślinianek przyusznych?

Do takiego powiększenia może dojść np. przy ostrym lub przewlekłym wirusowym zapaleniu wątroby albo też w pierwszej fazie rozwoju marskości wątroby. Wtedy boli z prawej strony nadbrzusza, bo tu znajduje się ten narząd.

Często na początku nie ma żadnych objawów. Przy znacznym upośledzeniu funkcji wątroby można odczuwać ciągłe zmęczenie, stracić apetyt i chudnąć, miewać nudności i bóle brzucha. Z czasem dochodzi do wodobrzusza, powiększenia śledziony, zmniejszenia jąder czy jajników, a u mężczyzn - do przerostu sutków.

Nie przegap

Przyczyny marskości wątroby

Wątroba ma wielu wrogów. Marskość kojarzymy najczęściej z alkoholizmem. Tymczasem nadużywanie alkoholu jest tylko jedną z jej przyczyn. Lekarze szacują, że marskość rozwija się u około 15 procent osób, które przez mniej więcej 10 lat piją nałogowo. Powodem jest to, że alkohol blokuje metabolizm tłuszczów, białek i węglowodanów, a to uszkadza wątrobę. Częstą przyczyną marskości jest zakażenie wirusem zapalenia wątroby typu C (WZW C). U niemal 20 procent chorych dochodzi do przewlekłego zapalenia miąższu wątroby i uszkodzeń, które z czasem prowadzą do zwłóknienia, czyli właśnie marskości. Choć w nieco mniejszym stopniu, wątrobę uszkadza również WZW typu B. U wielu pacjentów z zaawansowaną niewydolnością prawej komory serca, na skutek zastoju krwi w dolnej części ciała, też może rozwinąć się marskość wątroby.

Ważne

Ważne

Jak dochodzi do marskości?

Hepatocyty to podstawowe komórki wątroby. Tworzą one większe skupiska, tzw. zraziki. Przez środek każdego biegnie żyła, do której wpływa krew z licznych drobnych naczyń wypełniających miąższ wątroby. Gdy rozwija się choroba i zamiast nowych hepatocytów w miąższu pojawia się włóknista tkanka łączna, przepływ krwi staje się coraz trudniejszy. Dodatkową przeszkodą jest nadmierna ilość tłuszczu. Efekt - coraz bardziej upośledzona praca tego narządu.

Za postępujące zwłóknienie wątroby odpowiadają także:

Ponadto wątroba może też sama sobie szkodzić - bywa, że organizm zaczyna wytwarzać przeciwciała, które uszkadzają ten narząd. Zwykle trudno jest dociec, dlaczego tak się dzieje.

Marskość wątroby - tkanka po tkance

Atakowana wątroba w pewnym momencie poddaje się. Jej komórki (hepatocyty) obumierają, a w ich miejscu tworzy się tkanka łączna, która zakłóca krążenie krwi. Włóknienia wątroby nie da się odwrócić. Można tylko je zahamować i nie dopuścić do powikłań, takich jak np. nadciśnienie wrotne, insulinooporność i cukrzyca typu II, encefalopatia wątrobowa (efektem której może być uszkodzenie mózgu), pierwotny rak wątroby. Jeśli w porę nie rozpocznie się podawania odpowiednich leków i/lub nie zrezygnuje z picia alkoholu, jedynym sposobem uratowania życia może być przeszczep wątroby. Ale na to nie wszyscy mają szanse.

Ważne

Ważne
  • alkohol pij tylko okazjonalnie i w niewielkich ilościach
  • gdzie tylko możesz, zamieniaj tłuszcze zwierzęce na roślinne
  • polub dietę śródziemnomorską - jest dobra nie tylko dla serca, ale też dla wątroby
  • unikaj żywności zawierającej barwniki, konserwanty i tzw. polepszacze
  • nie dopuść do nadwagi czy otyłości - jedz z umiarem i jak najwięcej się ruszaj
  • zaszczep się przeciwko żółtaczkom typu A i B; niestety, nie ma szczepionki chroniącej przed WZW C, które jest przenoszone przez krew, dlatego unikaj zakażenia, do którego najczęściej dochodzi w placówkach medycznych podczas zabiegów, poprzez przybory kosmetyczne lub do tatuażu itd.

Diagnoza i leczenie marskości wątroby

Lekarz zleca na początku badania krwi, tzw. testy wątrobowe, by ustalić m.in. poziom bilirubiny, niektórych białek lub określonych enzymów. Często w surowicy krwi szuka się przeciwciał, by potwierdzić bądź wykluczyć zakażenie WZW typu B lub C. Pomóc mogą badania obrazowe, np. USG, tomografia komputerowa, scyntygrafia i rezonans magnetyczny. Specjalista hepatolog może zlecić biopsję wątroby, czyli pobranie do badania mikroskopowego tkanek wątroby. W zależności od tego, jaka jest przyczyna marskości wątroby oraz w jakim stanie jest ten narząd, taką wybiera się terapię. Jeśli przyczyną marskości jest zakażenie wirusem WZW - rozwój choroby można spowolnić, stosując np. Interferon. Gdy organizm wytwarza przeciwciała przeciwko tkance wątroby, zwykle do terapii włącza się kortykosteroidy. Jeśli powodem jest np. genetyczna choroba Wilsona, która polega na nadmiernym gromadzeniu się miedzi w narządach, leki zapobiegają kumulacji tego pierwiastka w organizmie.

Zrób to koniecznie

Zrób to koniecznie

Lekarstwa zażywaj rozsądnie - tylko wtedy, gdy są niezbędne oraz w dawkach zalecanych przez lekarza. Gdy zażywane leki mogą oddziaływać na wątrobę - ustal z lekarzem, czy potrzebne są regularne próby wątrobowe. Jeśli tak, nie zapominaj o tym badaniu.

fb udostępnij tweet udostępnij g+ udostępnij print wydrukuj
Zobacz także
Dieta bogata w białko dobra nie tylko dla kulturystów

Dieta bogata w białko dobra nie tylko dla kulturystów

Autoimmunologiczne zapalenie wątroby (AZW): przyczyny, objawy i leczenie

Autoimmunologiczne zapalenie wątroby (AZW): przyczyny, objawy i leczenie

Żylaki przełyku to efekt chorób wątroby

Żylaki przełyku to efekt chorób wątroby

WĄTROBA. Jak uniknąć chorób wątroby? Zadbaj o swoją wątrobę!

WĄTROBA. Jak uniknąć chorób wątroby? Zadbaj o swoją wątrobę!

Zdjęcia: Thinkstockphotos.com

Aktualizacja: 12.10.2015

Komentarze (1 - 10 z 77)
Atena, 29.04.2016 21.32
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Mój tata chorował na marskość wątroby przez picie alkoholu Od rozpoznania do śmierci minęło półtora roku Miał całkowity zakaz picia Przez te półtora roku nie pił a od 10 lat bardzo sporadycznie Kiedy zapadł w śpiączkę lekarze powiedzieli źe musiał pić Nie wierzylam ale kiedy sprzątałam jego pokój doznałam szoku znalazłam puste puszki po piwie a to też alkohol Nie mogę sobie darować że tego nie zauwarzyłam Sam wybrał śmierć i mnie zostawił samą
 
rafall, 17.03.2016 20.36
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
po badaniach wątrobowych lekarka powiedziała mi że wyniki mam podwyższone stu krotnie, kazała mi tylko nie pić. czy to wystarczy?
 
viola, 12.03.2016 21.42
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Duży brzuch, to jeden z objawów marskości watroby, tzw wodobrzusze. Szukaj specjalisty gastroenterologa!
 
janek42, 03.03.2016 16.30
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
witam wszystkich,prosze powiedzcie mi jak rozpoznać markosc wątroby.ja mam podwyższone wyniki wątrobowe ggtp-98/ ast-49/alt-107.to sa aktualne bo wcześniejsze to były ; gttp-229/ast-84/alt-130.Nie wiem co robic ,mam wrzenie ze mój lekarz rodzinny mnie olewa.prosze powiedzcie mi czy to już jest marskość?.aha mam tez duzy brzuch i czerwone trzy plamy okrągłe na klatce piersiowej ,straszny ból z tyłu po prawej stronie.Wczesniej nadużywałem alkohol.badzo proszę o pomoc-załamuje się .pozdr.wszystkich
 
Nick, 13.11.2015 21.40
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
W szpitalu podali mi krew z dodatkiem "prezenciku" - HCV. Lekarka w szpitalu + lekarka rodzinna + lekarka- hematolog = zmowa lekarek. Dopiero, po trzech miesiącach, pracownik Powiatowej Stacji Sanitarni-Epidemiologicznej poinformowała mnie ( w domu ) iż jestem zarażony żółtaczką typu C. Teraz się bujam z inną lekarką zakaźną.
 
stiopa, 19.09.2015 01.26
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
DOROBCZYNSKI?
 
anna.mushau@gmail.com, 18.09.2015 14.47
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
odebrałam wyniki i mam bardzo podwyższony GOR 285 i GPT 553 proszę mi odpisać czy to jest bardzo żle i czy mam jaszcze szanse na poprawę.Dziękuję
 
Wątroba, 10.08.2015 20.43
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Ilość leukocytów przy marskości wątroby
 
Kropka288, 03.05.2015 22.07
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
W trzeciej ciąży mając 42 lata dowiedziałam się że mam HCV .Można się leczyć jeżeli sie zakwalifikuje inaczej płać.Kto z was robił badania,bo z tego co wiem można zarazić się u fryzjera,kosmetyczki,robiąc tatuaż. Pozdrawiam, i życzę dalszej wiary bo ja nawet tego nie mam
 
fart, 26.03.2015 14.58
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Moj maz bieze takie leki jak Legalon140 pomaga i jest bez recepty.
 
następne »
strona 1 z 8
DlaPacjentow24.pl
Najpopularniejsze artykuły
Ból brzucha z prawej strony. Jakie są przyczyny bólu brzucha z prawej strony? Ból brzucha z prawej strony. Jakie są przyczyny bólu brzucha z prawej strony?

Ból brzucha z prawej strony może być spowodowany zapaleniem wyrostka robaczkowego albo pęcherzyka...

więcej

21937

HELICOBACTER PYLORI - objawy zakażenia układu pokarmowego HELICOBACTER PYLORI - objawy zakażenia układu pokarmowego

Helicobacter pylori to bakteria, która może prowadzić do występowania wielu chorób górnego odcinka...

więcej

21571

Wrzody żołądka - objawy i leczenie Wrzody żołądka - objawy i leczenie

Podejrzewasz u siebie wrzody żołądka? Typowe objawy wrzodów to zgaga, wzdęcia, brak apetytu, częste...

więcej

20331

KREW W KALE - objawem jakiej choroby może być krew w stolcu? KREW W KALE - objawem jakiej choroby może być krew w stolcu?

Krew w kale nigdy nie jest objawem prawidłowym. Przeważnie wskazuje na jedną z wielu chorób układu...

więcej

18711

Znajdź badanie

albo

albo

Alfabetyczny indeks badań

a b c d e f g h i k
l m n o p r s t u v
w z ż
Eksperci

Decyzję o leczeniu kanałowym - endodontycznym podejmuje lekarz, kiedy mamy do czynienia z zapaloną i zainfekowaną miazgą, a przyczyny takiego stanu mogą być różne: głęboki ubytek, wielokrotne...

Powodów nadpotliwości może być przynajmniej kilka i to od nich zależy leczenie. Jeśli sytuacje stresujące sprawiają, że się Pani poci, radziłbym znaleźć odpowiednie techniki relaksacyjne, które...

Proszę rozważyć rozpoznanie OBRZĘK NACZYNIO-RUCHOWY QUINCKEGO, zwłaszcza jeżeli przyjmuje Pani leki na nadciśnienie. Tym sprawami zajmuje się alergolog. Łączę wyrazy szacunku, Prof. A. Krzeski

Zdrowa społeczność

Żaden utwór zamieszczony w serwisie nie może być powielany i rozpowszechniany lub dalej rozpowszechniany w jakikolwiek sposób (w tym także elektroniczny lub mechaniczny) na jakimkolwiek polu eksploatacji w jakiejkolwiek formie, włącznie z umieszczaniem w Internecie - bez pisemnej zgody ZPR Media S.A.. Jakiekolwiek użycie lub wykorzystanie utworów w całości lub w części z naruszeniem prawa tzn. bez zgody ZPR Media S.A. jest zabronione pod groźbą kary i może być ścigane prawnie.