NIEDOBÓR ŻELAZA - przyczyny, objawy, dieta

Konsultant:lek. med. Agnieszka Wiktorowicz-Dudek, specjalista chorób wewnętrzynych
23 komentarze
Autor: Magdalena Moraszczyk

Niedobór żelaza może powodować zadyszkę, zawroty głowy, szybsze bicie serca. Sprawdzisz to, robiąc badanie krwi. Jeśli okaże się, że masz niedobór żelaza, trzeba szybko uzupełnić poziom tego pierwiastka w organizmie i zadbać, by więcej do niego nie doszło. Najbezpieczniejszą metodą jest rozsądna dieta.

Czy niedobór żelaza faktycznie powinien spędzać ci sen z oczu? Dlaczego żelazo jest tak ważne? Od tego, ile mamy żelaza, zależy m.in. poziom czerwonych ciałek krwi, prawidłowa praca serca, gospodarka hormonalna, sprawność mięśni, odporność. Aż 70 proc. żelaza wchodzi w skład hemoglobiny, która uczestniczy w transportowaniu tlenu do komórek i dwutlenku węgla z tkanek do płuc. Ok. 10 proc. jest w enzymach i białkach biorących udział w przemianach metabolicznych. Pozostałe 20 proc. to żelazo zapasowe zgromadzone w wątrobie, szpiku kostnym, śledzionie, mięśniach. Aby organizm mógł funkcjonować prawidłowo, musi być zachowana równowaga między zużyciem a uzupełnianiem tego minerału.

Nie przegap

Objawy niedobór żelaza: od zmęczenia do anemii

Wraz z kurczeniem się zapasów powstaje coraz mniej zdrowych czerwonych ciałek krwi i pojawiają się niepokojące objawy. Pierwszym sygnałem braku żelaza jest zwykle apatia i ciągłe zmęczenie bez wyraźnego powodu. Tracimy energię do pracy, pokładamy się i chętnie ucinamy sobie drzemkę. Cera i błony śluzowe bledną (dotyczy to zwłaszcza spojówek), pojawiają się sińce pod oczami, wyglądamy niezdrowo. Skóra jest sucha, szorstka, nie pomaga wklepywanie kremów. Włosy łamią się, wypadają, rozdwajają się końcówki.

Zgodnie z normą WHO anemię stwierdza się wtedy, gdy poziom hemoglobiny we krwi spadnie poniżej 120 g/l u kobiet i dzieci w wieku 6–14 lat, a u kobiet w ciąży – 110 g/l, u mężczyzn – 130 g/l.

Paznokcie są kruche, pojawiają się na nich charakterystyczne podłużne prążki z rowkami. Innym objawem jest ból i pieczenie (owrzodzenie) gardła, jamy ustnej i języka. Często w kącikach ust robią się zajady. Bóle głowy, obniżenie koncentracji, sprawności myślenia i zapamiętywania też mogą sygnalizować niedobór. Dzieci, którym brakuje żelaza, gorzej się uczą. Z powodu osłabienia układu odpornościowego częściej łapiemy przeziębienie i jesteśmy podatni na infekcje. Typowymi symptomami niedoboru pierwiastka są też zawroty głowy, duszność podczas wysiłku, przyspieszenie pracy serca i oddechu, skłonność do siniaków, krwawienia z nosa. Nasilenie dolegliwości zależy od wieku, stanu zdrowia (np. chorób serca, nerek, wątroby) oraz czasu trwania niedoboru. Przewlekły brak żelaza prowadzi do niedokrwistości (anemii). Mówimy o niej wtedy, gdy ilość ferrytyny (białko zawierające zapasy żelaza) spadnie poniżej normy, która mieści się w przedziale 12-200 μg/l (norma dla mężczyzn: 15-200 μg/l, dla kobiet: 12-150 μg/l). Schorzenie to może ujawnić się w każdym wieku. Częściej dotyka kobiety niż mężczyzn.

Czy grozi ci niedobór żelaza?

Osobom zdrowym, które właściwie się odżywiają, raczej nie grozi niedobór żelaza. Najczęstszą przyczyną deficytu (80 proc.) jest utrata pierwiastka na skutek obfitych krwawień. Najwięcej żelaza ucieka z organizmu wraz z krwią menstruacyjną. Dlatego na jego brak najczęściej narażone są kobiety, które mają długie i bardzo obfite miesiączki lub nieprawidłowe krwawienia po menopauzie, oraz osoby cierpiące na krwotoki z przewodu pokarmowego (np. z powodu nadużywania niektórych leków przeciwbólowych, wrzodów, hemoroidów, nowotworów). Rzadziej przyczyną niedoboru są krwawienia z innych narządów, utrata krwi po urazach i zabiegach operacyjnych lub na skutek zaburzenia krzepnięcia. Żelaza może zabraknąć osobom z zaburzeniami wchłaniania, cierpiącym na przewlekłe biegunki, po operacjach żołądka. I wszystkim tym, którzy nie dbają o to, co jedzą (np. sięgają po produkty wysokoprzetworzone), stosują drastyczne diety odchudzające, wegetarianom, osobom uprawiającym wytrzymałościowe dyscypliny sportu (np. intensywnie ćwiczącym w siłowni).

fb udostępnij tweet udostępnij g+ udostępnij print wydrukuj
Zobacz także

Aktualizacja: 12.12.2014

Komentarze (1 - 10 z 23)
Polaaa, 14.11.2014 19.17
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Po co w ogóle wspominać o szpinaku? Przecież nie od dziś wiadomo, że ilość żelaza w nim zawarta jest żałośnie mała a mit powstał przez pomyłkę w obliczeniach badacza...
 
Kinia122, 27.10.2014 14.03
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Najlepiej to chyba wszystkie metody byłoby ze soba połączyc, odpowiednia dieta, suplementy itp.
 
Iza, 24.10.2014 16.04
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Mi pomogło żelazo i zmiana diety.
 
moni, 19.09.2014 12.37
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Brak czasu dla siebie,sygnały były po 2 latach wizyta u lekarza.Po badaniu krwi stwierdzono anemię.Dostałam żelazo ,wizyta u ginekologa zabieg hysteroskopii za 3 tygodnie mam nadzieje że pomoże.
 
Ewcia, 08.09.2014 14.39
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Najlepiej byłoby pójść do lekarza i wykonać badania, on wtedy powie Ci co dalej. Może suplement z apteki wystarczy, a może potrzebne będzie coś silniejszego.
 
Kinia122, 02.09.2014 15.54
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Najlepiej byłoby połączyć dietę z suplementacją, wtedy efekty będą najbardziej widoczne
 
Kinia122, 02.09.2014 15.51
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Najlepiej połączyć dietę z suplementem, efekty pojawią się chyba najszybciej
 
Ana, 26.08.2014 12.21
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Ewcia całą dietę trzeba trochę zmodyfikować, same morele niewiele pomogą, sa na pewno skuteczne, ale trzeba tu trochę więcej się wysilić:)
 
Ewcia, 13.08.2014 21.24
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Dziewczyny proponuję wzbogacić dietę o morele, szczególnie suszone!
 
Iza, 07.07.2014 16.33
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Dieta jest bardzo ważna ale sama zmiana diety nie wystarczy, warto wesprzeć się suplementem
 
następne »
strona 1 z 3
reklama
reklama
DlaPacjentow24.pl
Pigułki antykoncepcyjne:
co osłabia ich skuteczność?
Pigułki antykoncepcyjne: co osłabia ich skuteczność?
Najpopularniejsze artykuły
Ból w klatce piersiowej to objaw choroby. Przyczyny bólu w klatce piersiowej Ból w klatce piersiowej to objaw choroby. Przyczyny bólu w klatce piersiowej

Ból w klatce piersiowej występuje w przebiegu wielu schorzeń, nie tylko tych układu...

więcej

22926

Czy masz NADCIŚNIENIE? Objawy, badania i sposoby na obniżenie ciśnienia Czy masz NADCIŚNIENIE? Objawy, badania i sposoby na obniżenie ciśnienia

Często miewasz zawroty głowy, szumi ci w uszach, źle sypiasz? Zmierz sobie ciśnienie! Dolegliwości...

więcej

19933

Anemia: jak poprawić złe wchłanianie żelaza Anemia: jak poprawić złe wchłanianie żelaza

Anemia rozwija się, gdy organizm produkuje za mało czerwonych krwinek. Najczęściej mamy anemię z...

więcej

15126

CHOROBY KRWI: anemia, czerwienica, białaczka, hemofilia CHOROBY KRWI: anemia, czerwienica, białaczka, hemofilia

Gdy krew jest zdrowa, narządy wewnętrzne są dobrze odżywione, system obronny działa sprawnie. Ale...

więcej

22691

Zamów bezpłatny newsletter

zapisz się
Autodiagnoza

Wybierz badanie

albo

Alfabetyczny indeks badań

A B C D E F G H I J
K L Ł M N O P R S Ś
T U W Z Ż
Eksperci

Jajniki są ruchome, mogą zmieniać swoje położenia. Wynik badania USG nalezy interpretować łącznie z badaniem klinicznym.

Jajniki są ruchome, mogą zmieniać swoje położenia. Wynik badania USG nalezy interpretować łącznie z badaniem klinicznym.

Wymieniony preparat nie może być stosowany przewlekle. Niestety, w celu ustalenia właściwego postępowania, konieczne jest wykonanie badania lekarskiego i jednoznacznego rozpoznania. Z opisu zmian i...

Grupy wsparcia
data

Grudzień 22, 2014

Witam Ten sposób żywienia jest bardzo dobry dla osób,którym brakuje enzymów odpowiedzialnych za strawienie węglowodanów.DO jest stosunkowo nową dietą w porównaniu do np.diety stosowanej wg ajurwedy czy medycyny chińskiej.W naszym klimacie większości ludzi może służyć jedzenie...

data

Grudzień 21, 2014

Chyba też zaczynam wątpić w działanie wszelkich suplementów. Może jedynie dają efekt placebo...

data

Grudzień 21, 2014

Dieta w święta to u mnie rzecz niemożliwa :D

data

Grudzień 21, 2014

to naprawdę działa. pije się w małych ilościach, a kilogramy powoli ubywają. jestem pozytywnie zaskoczona.

reklama
Zdrowa społeczność

Żaden utwór zamieszczony w serwisie nie może być powielany i rozpowszechniany lub dalej rozpowszechniany w jakikolwiek sposób (w tym także elektroniczny lub mechaniczny) na jakimkolwiek polu eksploatacji w jakiejkolwiek formie, włącznie z umieszczaniem w Internecie - bez pisemnej zgody ZPR Media S.A.. Jakiekolwiek użycie lub wykorzystanie utworów w całości lub w części z naruszeniem prawa tzn. bez zgody ZPR Media S.A. jest zabronione pod groźbą kary i może być ścigane prawnie.