Metoda Ilizarowa - zastosowanie aparatu Ilizarowa

2016-01-19 10:52 Monika Majewska

Metoda Ilizarowa to metoda wydłużania, scalania oraz korekcji kształtu kości, w której wykorzystuje się specjalny stabilizator, nazywany aparatem Ilizarowa. Metoda Ilizarowa znalazła zastosowanie w leczeniu wielu schorzeń ortopedycznych, jednak obarczona jest dużą ilością powikłań. Sprawdź, na czym polega metoda Ilizarowa.

Metoda Ilizarowa - zastosowanie aparatu Ilizarowa
Autor: Thinkstockphotos.com Aparat Ilizarowa składa się z metalowych pierścieni, połączonych ze sobą przy pomocy prętów i zespolonych z kośćmi drutami (tzw. druty Kirschnera) i śrubami.

Metoda Ilizarowa to metoda wydłużania, scalania oraz korekcji kształtu kości, w której wykorzystuje się aparat Ilizarowa. Jest to stabilizator, który składa się z metalowych pierścieni, połączonych ze sobą przy pomocy prętów i zespolonych z kośćmi drutami (tzw. druty Kirschnera) i śrubami.

Metoda Ilizarowa - zastosowanie aparatu Ilizarowa

Metodę Ilizarowa wykorzystuje się w przypadku wielu schorzeń ortopedycznych, takich jak:

  • wrodzony deficyt długości kości, np. we wrodzonym braku kości promieniowej
  • różnice między długościami kości kończyn
  • zniekształcenia stóp (np. stopa końsko-szpotawa)
Metoda Ilizarowa najczęściej stosowana jest u osób młodych. Za optymalny wiek uważa się 11-16 lat.

W niektórych krajach (np. Rosji, Chinach) metoda Ilizarowa znalazła zastosowanie także w chirurgii plastycznej. Wykorzystuje się ją u osób zdrowych, które chcą wydłużyć nogi, by zyskać dodatkowe centymetry.

Metoda Ilizarowa - na czym polega?

W leczeniu schorzeń ortopedycznych Ilizarow wykorzystywał odkryte przez siebie zjawisko osteogenezy dystrakcyjnej. Polega ono na pobudzaniu do tworzenia nowej kości w ubytku powstałym po złamaniu, poprzez rozciąganie odłamów kostnych. Wydłużaniu kości towarzyszy także wydłużanie okolicznych tkanek miękkich i skóry mięśni oraz naczyń i nerwów. Osteogeneza dystrakcyjna przebiega w kilku etapach:

  • ETAP I - osteotomia (kortykotomia) - polega na podskórnym przecięciu lub złamaniu kości w specjalny sposób - taki, który pozwala na zachowanie ciągłości okostnej (dzięki której kość jest ukrwiona i odżywiona). Następnie zakłada się aparat Ilizarowa -  drutami Kirschnera przewierca się leczoną kość, a potem mocuje się je do pierścieni za pomocą śrub. Pierścienie umiejscowione są powyżej i poniżej miejsca przecięcia kości
W aparacie Ilizarowa kość wydłuża się średnio o 1 mm na dobę.

  • ETAP II - dystrakcja - jest to okres odsuwania od siebie odłamów kostnych za pomocą aparatu. W ubytku powstałym między odłamami stopniowo zaczyna tworzyć się nowa tkanka kostna, a sąsiednie tkanki kostne zostają przebudowane.
  • ETAP III - stabilizacja - to okres mineralizacji nowo powstałej kości i stopniowego demontażu aparatu

Konstrukcja stabilizatora jest przygotowywana indywidualnie dla każdego pacjenta, z uwzględnieniem budowy mięśni, przebiegu ścięgien, nerwów naczyń krwionośnych.

Metoda Ilizarowa - ważna rehabilitacja

W procesie leczenia bardzo ważną rolę odgrywa rehabilitacja, dzięki której kość zachowuje pełną sprawność. Rehabilitacja jest niezbędna przed operacją, podczas noszenia aparatu Ilizarowa, a także po jego zdjęciu.

Przed założeniem aparatu należy wzmocnić i rozciągnąć mięśnie, a także poprawić stan uwapnienia kości. W tym celu można wykorzystać:

Metodę ilizarowa można wykorzystać w celu wydłużania kości rąk, nóg i palców, a także modelowania mózgoczaszki, szczęki i żuchwy.

We wczesnym okresie pooperacyjnym konieczne jest wzmacnianie mięśni i zapobieganie przykurczom. W tym celu wykorzystuje się m.in. ćwiczenia izometryczne i ćwiczenia dynamiczne. Niezbędna jest także pionizacja i nauka chodu.

W okresie dystrakcji, czyli wtedy, gdy dochodzi do tworzenia się nowej tkanki kostnej, wykonuje się ćwiczenia poprawiające zakres ruchomości operowanej kończyny, takie jak, m.in.:

  • ćwiczenia oporowe
  • ćwiczenia samowspomagane (tzn. chory wykonuje ruch jedną kończyną, czym wspomaga wykonanie ruchu w stawach drugiej kończyny, zwiększając równocześnie jego zakres)
  • ćwiczenia rozciągające

Na tym etapie leczenia wykorzystuje się również zabiegi łagodzące ból, który towarzyszy wydłużaniu się kości, głównie z zakresu ciepłolecznictwa.

W okresie stabilizacji wykonuje się głównie ćwiczenia wzmacniające.

Po zdjęciu aparatu wykonuje się ćwiczenia izometryczne, ćwiczenia synergistyczne (to zespół ćwiczeń ruchowych czynnych z maksymalnym oporem). Można zastosować także zabiegi z zakresu elektroterapii i masaże.

Warto wiedzieć

Metoda Ilizarowa - powikłania

  • infekcje - najczęściej powierzchniowe wokół implantów
  • zbyt wczesna przebudowa kości, co uniemożliwia jej wydłużanie
  • przykurcze stawów
  • uszkodzenia naczyń lub nerwów z powodu urazu w czasie operacji
  • złamania kości w miejscu jej wydłużenia
  • uszkodzenie stabilizatora
Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.

NOWY NUMER

Czytaj e-wydanie cenie 1,00 zł i zyskaj dostęp do numerów archiwalnych! W nr 6/2020 "Zdrowia" m.in.: jak działają jelita, 10 pytań o wazektomię, uzależnienia a płeć, dłonie pod ochroną, ćwiczenia na smukłe nogi. "Zdrowie" to 76 stron rzetelnej wiedzy!

Dowiedz się więcej
Miesięcznik Zdrowie  6/2020
KOMENTARZE