poradnikzdrowie.pl > Ciąża i macierzyństwo - ciążą, ciąża tydzień po tygodniu, objawy ciąży, kalendarz ciąży, noworodek, niemowlę, dieta w ciąży > Zdrowie dziecka - noworodek, niemowlę, rozwój dziecka, pielęgnacja noworodka, pielęgnacja niemowląt, karmienie piersią, karmienie niemowląt

Aż 80 proc. noworodków przechodzi żółtaczkę fizjologiczną. Winowajcą jest bilirubina, żółta substancja, która powstaje z rozpadu czerwonych ciałek krwi. To naturalny i stały proces, jednak u dorosłego następuje to po 120 dniach, a w życiu płodowym i u noworodka już po 90.

Żółtaczka u niemowląt - gdy nie ma problemu

Bilirubina we krwi dorosłej osoby to zjawisko zupełnie normalne. Wychwytują ją komórki wątroby i zamieniają w nieszkodliwą (tak zwaną związaną), wydalaną z organizmu wraz z moczem i kałem. Ponieważ wątroba noworodka tego jeszcze nie potrafi, we krwi dziecka przez 10-14 dni utrzymuje się podwyższony poziom bilirubiny. Najwyższy jest w 4-5 dobie życia, potem się zmniejsza. Gdy w surowicy krwi noworodka stężenie bilirubiny zmaleje do 1,5-0,7 mg/dl, można sądzić, że malec uporał się z żółtaczką. Jeśli dzieje się inaczej, oznacza to, że potrzebna jest kuracja.

Kiedy żółtaczkę niemowląt trzeba leczyć

Sporo bilirubiny znajduje się w smółce noworodków (jest to zawartość jelit wydalana zaraz po porodzie). Dłuższe niewydalenie smółki  może powodować powrót bilirubiny do krwi. Wtedy potrzebne jest zrobienie doodbytniczej lewatywy oczyszczającej.
Kiedy jednak poziom bilirubiny po kilku dniach nie obniża się, a nagle wzrasta, jest to niepokojące. Gdy więc już w pierwszych dwóch dobach życia noworodka pojawi się żółtaczka (stężenie bilirubiny przekracza wówczas 12 mg/dl) lub gdy zażółcenie skóry oraz białek oczu utrzymuje się przez 10-14 dni, trzeba przeprowadzić dodatkowe badania. Może wówczas okazać się, że nie jest to niegroźna żółtaczka fizjologiczna, ale skutek innej, dużo poważniejszej choroby: zakażenia uogólnionego (czyli tzw. posocznicy, inaczej sepsy), niedrożności dróg żółciowych (to żółtaczka mechaniczna) lub konfliktu serologicznego, który występuje, gdy dziecko ma dodatni czynnik Rh, a matka ujemny (jest to żółtaczka patologiczna).

Leczenie żółtaczki fizjologicznej

W leczeniu żółtaczki fizjologicznej dobre efekty daje fototerapia, czyli naświetlanie promieniami ultrafioletowymi. Pod ich wpływem bilirubina traci szkodliwe właściwości.
Nagiego noworodka kładzie się w szczelnie osłoniętym łóżeczku (wcześniaka - w inkubatorze) pod lampą ultrafioletową. Na oczy zakłada mu się specjalne okulary, przypominające narciarskie gogle. Przylegają one szczelnie do buzi i chronią oczy maleństwa przed promieniowaniem. Fototerapia jest przerywana tylko na czas karmienia i ewentualnych zabiegów medycznych. Dodatkowo dziecko dożylnie dostaje glukozę. Najczęściej efekty są już w 1-2 dobie naświetlania.