WADY SERCA: objawy. Jakie badania pozwolą rozpoznać wadę serca?

2018-09-07 17:12 Monika Majewska

Wady serca to wrodzone lub nabyte nieprawidłowości w budowie serca. U większości dzieci niewłaściwe połączenia jam serca czy wadliwa budowa zastawek serca są wykryte i rozpoznane zaraz po urodzeniu, w trakcie rutynowej wizyty u pediatry lub w przypadku nasilania się charakterystycznych dla wad serca objawów. Sprawdź, jakie objawy wskazują na wadę serca. Jakie badania pozwolą rozpoznać wadę serca?

Wada serca to wrodzona lub nabyta nieprawidłowość anatomiczna budowy serca (jego ścian lub przegród), a także ujść tętniczych lub żylnych albo dużych naczyń w pobliżu serca. Skutkiem wady serca są zaburzenia przepływu krwi pomiędzy jamami serca, przedsionkami i komorami lub pomiędzy jamami a dużymi naczyniami, w wyniku których dochodzi do uszkodzenia serca i niewydolności krążenia.

Wrodzone wady serca u noworodków i niemowląt - objawy

Wady wrodzone serca rozwijają się między 3. a 8. miesiącem życia płodu (właśnie wtedy kształtuje się serca). U noworodków trudno wykryć wadę serca, ponieważ zazwyczaj nie daje żadnych objawów. Jeśli jednak się pojawiają, najczęściej są to:

  • Charakterystyczne szmery w sercu, znane także jako szmery organiczne, które może usłyszeć lekarz podczas osłuchiwania dziecka w pierwszych dniach jego życia, zazwyczaj wskazują na zwężenie ujść tętniczych, niedomykalność zastawek przedsionkowo-komorowych lub drobny ubytek w przegrodzie międzykomorowej.
  • Sinica ośrodkowa, która pojawia się u niemowlęcia, jest związana z rozwojową formę zespołu Fallota (złożonej, siniczej, wrodzonej wady serca).
  • Niewydolność krążenia u noworodka i niemowlęcia pojawia się bardzo rzadko. Najczęściej wskazuje na wadę z przewodozależnym przepływem systemowym (przepływ krwi do organizmu uzależniony od drożnego przewodu tętniczego Botalla).

Narastanie objawów niewydolności krążenia w okresie niemowlęcym wskazuje na wady z przeciekami na poziomie komór lub wielkich tętnic (np. duży ubytek międzykomorowy, przetrwały przewód tętniczy).

  • Świst w momencie oddechu i zaburzenia połykania (dysfagia) u niemowląt są objawem pierścieni naczyniowych (nieprawidłowo przebiegających dużych naczyń tętniczych). Zaburzenia połykania pojawiają się zwykle w momencie wprowadzenia do diety pokarmów stałych.
  • Czasami można zauważyć deformację klatki piersiowej (nadmierne uwypuklenie okolicy podsercowej - tzw. garb sercowy).

        Wady serca u starszych dzieci i dorosłych - objawy niewydolności serca

        Wrodzone wady serca u starszych dzieci i dorosłych mogą prowadzić do niewydolności serca, które pompuje niewystarczającą ilość krwi. U starszych dzieci przyczyną niewydolności krążenia jest głównie zapalenie mięśnia sercowego lub kardiomiopatia, a rzadziej nabyte wady serca. Te zazwyczaj wywołują niewydolność krążenia u dorosłych:

        • Szmery skurczowe, które po raz pierwszy można usłyszeć w późniejszym wieku. Wskazują one na: umiarkowane zwężenie ujść tętniczych, ubytek międzyprzedsionkowy, zespół wypadania płatka zastawki mitralnej lub kardiomiopatię przerostową.
        • Omdlenia mogą wskazywać na zwężenia w drodze wypływu z lewej komory. Mogą też być objawem zaawansowanego pierwotnego nadciśnienia płucnego oraz istotnych zaburzeń rytmu serca lub przewodzenia.
        • Sinica to choroba, której istotą jest niedostateczne nasycenie tlenem krwi. O sinicy można mówić wtedy, gdy ilość nie utlenowanej hemoglobiny osiąga 5% lub więcej. W wyniku odtlenienia krwi w tkankach obwodowych, np. płatkach uszu, końcach palców, wargach powstają charakterystyczne zasinienia. Sinica najczęściej jest wynikiem rozwoju nadciśnienia płucnego (zespół Eisenmengera) na podłożu nieleczonych wcześniej wad z wysoko ciśnieniowymi przeciekami wewnątrzsercowymi lub naczyniowymi.

        SPRAWDŹ >> Co robić w przypadku sinicy?

        W dalszej kolejności można obserwować objawy, takie jak:

        • zaburzenia oddychania (duszności)
        • mniejsza sprawność ruchowa
        • nietolerancja wysiłkowa i szybkie męczenie się
        • bóle w klatce piersiowej
        • omdlenia
        • zaburzenie rytmu serca, kołatania serca
        • zbyt powolne przybieranie na wadze
        • powiększenie wątroby (obserwowane w przebiegu zastoinowej niewydolności krążenia)
        • nieprawidłowości wypełnienia, napięcia i symetrii tętna obwodowego mierzonego na kończynach.

        SPRAWDŹ >> Jak wspierać dziecko lub nastolatka z chorobą serca?

        To ci się przyda

        Diagnostyka wad wrodzonych serca. Jakie badania pozwolą stwierdzić wadę serca?

        1. Badanie echokardiograficzne serca pozwala na dokładne odwzorowanie jam serca, zastawek, osierdzia. Badanie jest wykonywane za pomocą głowicy przykładanej do klatki piersiowej. W niektórych przypadkach można wprowadzić ją do przełyku.

        2. Badanie radiologiczne (RTG) klatki piersiowej – umożliwia ocenę położenia, wielkości i kształtu serca oraz rysunku naczyniowego pól płucnych.

        3. Test hiperoksji pozwala na zróżnicowanie płucnych i sercowych przyczyn sinicy ośrodkowej u noworodków i niemowląt.

        Badania uzupełniające

        Cewnikowanie serca to badanie inwazyjne, które polega na wprowadzeniu cewnika do jamy serca i dużych naczyń poprzez przezskórne nakłucie żyły lub tętnicy. Cewnikowanie wykonywane jest tylko wtedy, gdy metody nieinwazyjne, (np. badanie echokardiograficzne), nie dostarczają pełnych informacji diagnostycznych, niezbędnych do podjęcia leczenia.

        Z kolei badanie elektrokardiograficzne (EKG) jest badaniem uzupełniającym, ponieważ może potwierdzić wadę serca, ale nie może jej wykluczyć.

        Czy artykuł był przydatny?
        Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.

        NOWY NUMER

        W numerze 11/2019 "Zdrowia": padaczka odczarowana, dla kogo przeszczep nerki, e-papieros - nowa plaga, cera wolna od przebarwień, porażka źródłem sukcesu, lunchbox wegetarianina. Miesięcznik "Zdrowie" to pakiet rzetelnej wiedzy i sprawdzonych porad!

        Dowiedz się więcej
        Miesięcznik Zdrowie 11/2019

        Materiał partnerski

        KOMENTARZE