CUKRZYCA a prawo jazdy. Kierowca z cukrzycą

2017-05-01 13:54 Anna Jarosz - artykuł pochodzi z miesięcznika "Zdrowie" |Monika Majewska | Konsultacja: Alicja Ciesielska, specjalista diabetolog, Poradnia Diabetologiczna przy Szpitalu Grochowskim w Warszawie

Cukrzyca i prawo jazdy się nie wykluczają. Z cukrzycą można prowadzić samochód. Osoba z cukrzycą może zostać kierowcą, także zawodowym. Musi jednak spełnić odpowiednie warunki. Znacznie trudniej diabetykowi ubiegać się o zawodowe prawo jazdy. Sprawdź, kiedy osoba chora na cukrzycę może dostać prawo jazdy - to amatorskie i zawodowe, jakie są bezwzględne przeciwwskazania do uzyskania prawa jazdy przez diabetyka i o czym musi on pamiętać za kierownicą.

Cukrzyca i prawo jazdy się nie wykluczają. Osoba z cukrzycą może zostać kierowcą, także zawodowym. Jednak musi spełnić określone warunki. Cukrzyca jest jedną z wielu chorób, które mogą wpływać na zwiększenie ryzyka pogorszenia zdolności kierowcy do prowadzenia samochodu. Ilość czynników ryzyka jakie ta choroba z sobą niesie jest stosunkowo duża, może nawet większa niż w innych schorzeniach ale też, w większości wypadków, w cukrzycy zagrożenia te można przewidzieć i im skutecznie przeciwdziałać. Zagrożenia związane z cukrzycą wynikają raczej z błędów w leczeniu a nie z istoty choroby.

Jednym z bardzo poważnych powikłań cukrzycy mogących wpływać na bezpieczeństwo ruchu drogowego jest hipoglikemia u chorego na cukrzycę kierowcy.

Do celów orzeczniczych podzielono pacjentów chorych na cukrzycę leczonych farmakologicznie starających się o uzyskanie zdolności do kierowania pojazdami lub posiadających już prawo jazdy na dwie grupy. Grupa 1 to tzw. grupa "amatorska", dotyczy kierowania motocyklem, a także samochodem osobowym. Grupa 2, zwana także "zawodową" dotyczy kierowania motocyklem, samochodem osobowym w ramach obowiązków służbowych oraz kierowanie samochodem ciężarowym, autobusem, tramwajem, przewóz towarów lub osób.

Świeżo wykryta cukrzyca a prawo jazdy

Postępowanie orzecznicze u kierowców z rozpoznaną cukrzycą uzależniane jest od typu cukrzycy, stopnia jej zaawansowania, efektów terapeutycznych, wieku chorego, długości okresu trwania choroby i posiadanej kategorii prawa jazdy.

W przypadku świeżo wykrytej cukrzycy, odracza się kwalifikację chorego na 6 miesięcy. Pół roku to czas potrzebny na to, aby wyrównały się poziomy glikemii. Dopiero po 6 miesiącach od wykrycia cukrzycy chory może ubiegać się o prawo jazdy.

Prawo jazdy a cukrzyca występująca wcześniej

W przypadku cukrzycy leczonej farmakologicznie rozpoznanej uprzednio, w razie stwierdzenia występowania bezwzględnych przeciwwskazań (np. powikłania cukrzycy w postaci retinopatii cukrzycowej), lekarz uprawniony może orzec na tym etapie bezwzględne przeciwwskazanie do kierowania pojazdami i nie kierować pacjenta na inne konsultacje. Lekarz uprawniony, na podstawie badania, u pacjenta z grupy 1 może wydać samodzielnie orzeczenie lekarskie, zwykle jednak postępowanie jest bardziej złożone.

Cukrzyca a amatorskie prawo jazdy

Diabetyk ubiegający się o zawodowe prawo jazdy:

1. Musi wykazać się pełną wiedzą o ryzyku hipoglikemii, w szczególności ryzyku utraty przytomności.

2. Konieczne jest także wykazanie odpowiedniej kontroli nad przebiegiem cukrzycy przez diabetyka.

3. Konieczność konsultacji diabetologicznej jest obowiązkowa tylko przy insulinoterapii.

Maksymalny okres ważności prawa jazdy to 5 lat.

Ważne

Bezwzględne przeciwwskazania do uzyskania amatorskiego prawa jazdy przez diabetyka

1. Nawracająca ciężka hipoglikemia czyli 2 epizody 55 ciężkiej hipoglikemii 55mg/dl (3,0 mmol/l) w ciągu 12 miesięcy.

2. Nieświadomość hipoglikemii.

Cukrzyca a zawodowe prawo jazdy

Uzyskanie zawodowego prawa jazdy przez osobę chorą na cukrzycę jest trudniejsze niż uzyskanie amatorskiego prawa jazdy. Krótszy jest też okres ważności prawa jazdy, który wynosi 3 lata (w przypadku cukrzycy insulinozależnej - 1 rok).

W przypadku kierowców korzystających z zawodowego prawa jazdy, nawet jeden epizod ciężkiej glikemii dyskwalifikuje jako kierowcę zawodowego.

Diabetyk ubiegający się o zawodowe prawo jazdy:

1. Musi wykazać się pełną wiedzą o ryzyku hipoglikemii, w szczególności ryzyka utraty przytomności.

2. Konieczne jest także wykazanie odpowiedniej kontroli nad przebiegiem choroby: regularne monitorowanie glukozy we krwi, przynajmniej dwa razy dziennie oraz w porach dnia związanych z kierowaniem pojazdami.

3. W przeciwieństwie do amatorskiego prawa jazdy, istnieje także konieczność konsultacji diabetologicznej u każdego chorego i konieczność udokumentowania kontroli cukrzycy przez lekarza prowadzącego.

Ważne

Bezwzględne przeciwwskazania do uzyskania zawodowego prawa jazdy przez diabetyka

1. Jakikolwiek przypadek ciężkiej hipoglikemii.

2. Nieświadomość hipoglikemii.

3. Inne powikłania cukrzycy wykluczające możliwość prowadzenia pojazdów (uszkodzenia wzroku, zaawansowana neuropatia oraz bardzo niskie ciśnienie tętnicze).

Warto wiedzieć

Lekarz może ubiegać się o opinię specjalisty diabetologa

Lekarz może ubiegać się o opinię specjalisty diabetologa w przypadku wątpliwości diagnostyczno-orzeczniczych, gdy pacjent:

  • ma mała wiedzę o cukrzycy, leczeniu i powikłaniach
  • nie stosuje się do zaleceń lekarskich, a szczególnie gdy nie prowadzi samokontroli lub nie stosuje leczenia
  • ma udokumentowaną w dzienniczku pomiarów cukru hipoglikemie, tj wartość glikemii poniżej 70 mg/dl przekraczające 10% pomiarów
  • pacjent ma źle wyrównaną cukrzycę tj Hba1c (hemoglobina glikowana) powyżej 8 proc.

O czym chory na cukrzycę musi pamiętać, jeśli zamierza kierować samochodem?

1. W aucie musisz mieć tzw. niezbędnik diabetyka, czyli: wstrzykiwacz insuliny, bransoletkę lub kartę identyfikacyjną z informacją o chorobie, glukometr oraz paski testowe.

2. Nie siadaj za kierownicą (zwłaszcza rano), zanim nie zmierzysz poziomu glukozy we krwi, nie weźmiesz insuliny i nie zjesz śniadania. Jeśli stale masz mało czasu, poproś lekarza o analog insuliny, który zaczyna działać natychmiast po wstrzyknięciu.

3. Jeśli musisz jechać, a poziom glukozy we krwi jest poniżej 90 mg%, koniecznie coś zjedz. Nie wychodź z domu bez kanapek lub batoników na drogę.

Pacjent stosujący terapię penem może być dobrze wyrównany i ubiegać się, tak samo jak pacjent leczony pompą insulinową, o prawo jazdy.

4. Nawet gdy masz niedaleko do pracy czy na działkę, musisz mieć w aucie jedzenie, słodki sok, cukierki. Diabetycy twierdzą, że dobrze wozić ze sobą colę, bo szybko działa. Gdy utkniesz w długim korku lub z innego powodu nie zjesz na czas posiłku, dzięki małej spiżarni unikniesz hipoglikemii.

5. Gdy poczujesz się źle, zatrzymaj auto w bezpiecznym miejscu i wyjmij kluczyki ze stacyjki. Zjedz kanapkę lub dwie kostki cukru, po 15–20 minutach zmierz poziom cukru we krwi. Odpocznij kilkanaście minut, zanim ruszysz w drogę. Wcześniej twój mózg nie będzie prawidłowo pracował. Możesz wtedy przekroczyć oś jezdni, jechać zbyt szybko lub niepotrzebnie hamować.

6. Gdy wyruszasz w daleką trasę, niech towarzyszy ci osoba przygotowana do udzielenia ci pomocy w chwili niedocukrzenia. Jeżeli jedziesz sam, co 2 godziny rób krótką przerwę na mały posiłek i przestrzegaj godzin przyjmowania insuliny.

7. Nie jedź nocą, bo nawet jeśli nie masz retinopatii cukrzycowej, zmiany w naczyniach siatkówki oka stale postępują. Skutkiem może być gorsze widzenie i chwilowe utraty widzenia wskutek oślepiania przez inne auta.

8. Jeśli masz prowadzić rano, poprzedniego dnia unikaj picia alkoholu mocnego (wódka, whisky) i słodkiego (likiery, piwo). Wszystko, na co możesz sobie raz pozwolić, to ok. 20 g (np. pół szklanki wina).

9. Jeżeli lekarz zmienił ci insulinę lub sposób jej dawkowania, przez co najmniej tydzień lub dłużej nie prowadź auta. Organizm musi się przyzwyczaić, a ty poznać reakcję na nowy rodzaj leku.

Ważne

Chorym na cukrzycę trzeba bardzo wyraźnie uświadamiać, że cukrzyca jest bardzo poważnym czynnikiem ryzyka dla bezpieczeństwa ruchu drogowego. Chory musi mieć świadomość, że cukrzycy nie można traktować jako czynnika zmniejszającego odpowiedzialność kierowcy w razie spowodowania wypadku.

Ponad 1/3 Polaków nie wie, że choruje na cukrzycę typu 2

Źródło: lifestyle.newseria.pl

Źródło:

1. ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA z dnia 7 stycznia 2004 r. w sprawie badaƒ lekarskich kierowców i osób ubiegajàcych si´ o uprawnienia do kierowania pojazdami

2. Otto-Buczkowska E., Różycka D., Czy chorzy na cukrzycę są bardziej ryzykownymi kierowcami niż inni ludzie? " Medycyna Rodzinna" 2007, nr 3

miesięcznik "Zdrowie"
Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.
KOMENTARZE
Piotr Jarecki
|

Przed umówieniem się do lekarza uprawnionego do badań kierowców, trzeba mieć najpierw zaświadczenie od swojego lekarza diabetologa, tzw kartę konsultacyjną.