Dysplazja szyjki macicy - przyczyny, objawy i leczenie

2019-07-22 12:45 Monika Majewska

Dysplazja szyjki macicy to stan przedrakowy. Dysplazja szyjki macicy może się przekształcić w raka szyjki macicy - drugi (zaraz po raku piersi) najczęstszy nowotwór złośliwy u kobiet. Jednak ryzyko to zależy od stopnia zaawansowania zmiany. W związku z tym im szybciej dysplazja szyjki macicy zostanie rozpoznana, tym większa szansa na wyleczenie. Jakie są przyczyny i objawy dysplazji szyjki macicy? Na czym polega leczenie?

Dysplazja szyjki macicy, inaczej wewnątrz- lub śródnabłonkowa neoplazja szyjki macicy (ang.: cervical intraepithelial neoplazja, CIN) oznacza nieprawidłowe zmiany w budowie tkanek szyjki macicy. Zmiany te mogą ulec zezłośliwieniu i przekształcić się w raka szyjki macicy. Ryzyko przekształcenia się dysplazji szyjki macicy w raka zależy od stopnia jej zaawansowania:

    1. zmiany małego stopnia (w terminologii medycznej - CIN1)
    2. zmiany dużego stopnia (HG-CIN)
    • śródnabłonkowa neoplazję średniego i dużego stopnia (odpowiednio CIN2 i CIN3)
    • rak gruczołowy in situ

    Dysplazja szyjki macicy - przyczyny

    Dysplazja szyjki macicy najczęściej jest wynikiem przewlekłego zakażenia onkogennymi typami (związanymi z rozwojem nowotworu) wirusa brodawczaka ludzkiego (HPV). Największy związek z występowaniem zmian przednowotworowych (a także raka szyjki macicy) wykazuje typ 16 i 18 wirusa HPV (choć znane są przypadki dysplazji szyjki macicy wywołanej typami nieonkogennymi).

    Dysplazja szyjki macicy - objawy

    Dysplazja zazwyczaj przebiega bezobjawowo. Czasami mogą się pojawić upławy i plamienia po stosunkach.

    Dysplazja szyjki macicy - diagnostyka

    Dysplazję szyjki macicy można wykryć dzięki cytologii (ocenianej wg systemu Bethesda lub, dawniej - wg skali Papanicolau).

    Jeśli u kobiet w wieku 21-24 lata rozpoznane zostaną zmiany małego stopnia, należy dwukrotnie powtórzyć cytologię w odstępach 12 miesięcy. Jeśli dwukrotnie otrzyma się wynik prawidłowy, kolejne cytologie wykonuje się standardowo - raz na 3 lata.

    Podstawowym badaniem w diagnostyce dysplazji szyjki macicy, a także wczesnych postaci raka, jest kolposkopia. Nie można stwierdzić występowania dysplazji szyjki macicy oraz podjąć właściwego leczenia tylko na podstawie wyników badań cytologicznych.

    Jeśli wyniki badań są nieprawidłowe, konieczne jest badanie kolposkopowe (wziernikowanie szyjki macicy), które pozwala na precyzyjne zdiagnozowanie zmian na szyjce macicy oraz pozwala na dobranie odpowiedniej metody leczenia.

    Jeśli po badaniu cytologicznym i kolposkopii istnieją wskazania do dalszej diagnostyki, pobiera się materiał tkankowy z szyjki macicy do badania histopatologicznego, którego celem jest ostateczne wykluczenie lub potwierdzenie podejrzeń obecności zmian na szyjce macicy.

    Dodatkowo wykonuje się test w kierunku zakażenia wirusem brodawczaka ludzkiego, który określa, czy wirus jest obecny i jakie jest ryzyko rozwoju raka szyjki macicy.

    Inaczej postępuje się u kobiet powyżej 25. roku życia. Jeśli u nich zostaną rozpoznane zmiany małego stopnia, nie wykonuje się cytologii, lecz od razu kolposkopię i - jeśli istnieje taka konieczność - badanie histopatologiczne, a także test HPV.

    Dysplazja szyjki macicy - leczenie

    Zmiany małego stopnia (CIN1) często ulegają cofnięciu bez leczenia. Poza tym rzadko przekształcają się w zmiany dużego stopnia w ciągu dwóch lat od obserwacji. W związku z tym podlegają jedynie regularnej kontroli u ginekologa.

    W przypadku neoplazji średniego i dużego stopnia (CIN2 i CIN3) wykonuje się konizację chirurgiczną lub laserową. Następnie należy wykonywać kontrolną kolposkopię i cytologię (co 6 miesięcy) i test na obecność wirusa HPV.

    W przypadku dodatniego wyniku testu oraz nieprawidłowych wyników badania cytologicznego i kolposkopowego, należy wykonać biopsję oraz wyłyżeczkować kanał szyjki macicy. Jeśli wyniki badań są prawidłowe, należy co roku (przez okres 20 lat) wykonywać badania przesiewowe.

    W przypadku wystąpienia raka gruczołowego in situ, zalecana jest jedna z trzech metod:

    Warto wiedzieć

    Dysplazji szyjki macicy można zapobiec

    Zespół Ekspertów Polskiego Towarzystwa Ginekologicznego zaleca szczepienia przeciwko HPV u dziewcząt w wieku 11-12 lat i między 13. a 18. rokiem życia (jeśli nie zostały wcześniej zaszczepione).

    Wyniki dotychczas przeprowadzonych badan klinicznych, dotyczących skuteczności szczepień profilaktycznych są bardzo obiecujące (została potwierdzona 90 proc. skuteczność szczepionek w zapobieganiu zmiany dużego stopnia (CIN 2+) i  gruczolakoraka in situ, wywołanych infekcją wirusem HPV typu 16 i 18. Jednak mimo to szczepionka przeciw HPV budzi kontrowersje.

    Bibliografia:

    1. Janiszewska M., Kulik T., Dziedzic M., Żołnierczuk-Kieliszek D., Śródnabłonkowa neoplazja raka szyjki macicy - diagnoza, profilaktyka, "HYGEIA public health" 2015 50(1).
    Czy artykuł był przydatny?
    Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.

    NOWY NUMER

    W numerze 11/2019 "Zdrowia": padaczka odczarowana, dla kogo przeszczep nerki, e-papieros - nowa plaga, cera wolna od przebarwień, porażka źródłem sukcesu, lunchbox wegetarianina. Miesięcznik "Zdrowie" to pakiet rzetelnej wiedzy i sprawdzonych porad!

    Dowiedz się więcej
    Miesięcznik Zdrowie 11/2019

    Materiał partnerski

    KOMENTARZE
    anty-muslim
    |

    Szkoda ze nie pisza o tym ze teraz duzo takich dysplazji jest po szczepieniach HPV. Czyli szczepionka ktora miala przed tym rzekomo chronic wywoluje raka. Nie wspominajac o enzymie nagalazy dodawanej do tychze szczepien i co to robi z bialkiem gcmaf.

    brakczasu
    |

    szkoda, że medycyna skupia się na "leczeniu" zarażonych kobiet a nie interesuje się leczeniem zarażających ich partnerów, często stałych partnerów.