Podwójne widzenie - przyczyny, objawy i leczenie

materiały poradni OptoMedica

Podwójne widzenie samo w sobie nie jest chorobą, ale objawem wielu chorób. W związku z tym przyczyny podwójnego widzenia mogą być bardzo różne. Wśród nich są także schorzenia zagrażające życiu, dlatego kiedy pojawią się pierwsze objawy podwójnego widzenia, należy niezwłocznie zgłosić się do okulisty. Sprawdź, jakie choroby mogą odpowiadać za rozwój podwójnego widzenia i na czym polega jego leczenie.

Podwójne widzenie, inaczej diplopia, to zaburzenie widzenia związane z nagłą zmianą ustawienia gałek ocznych. Jeżeli z jakiegoś powodu dojdzie do nieprawidłowego ustawienia gałek ocznych względem siebie, oglądany obraz powstaje w różnych, tzw. niekorespondujących ze sobą miejscach siatkówek i dlatego widzimy go podwójnie.

W okulistyce wyróżnia się dwa rodzaje podwójnego widzenia: fizjologiczne oraz patologiczne. W pierwszym przypadku przedmiot, na który patrzymy, jest widziany pojedynczo, zaś przedmioty przed i za nim są widziane podwójnie. Jest to jednak naturalne zjawisko i występuje u każdego zdrowego człowieka. Zdarza się, że nagle sobie uświadamiamy z niepokojem ten rodzaj dwojenia. Znacznie bardziej niepokojąca jest jednak diplopia patologiczna – kiedy rozdwaja się przedmiot, na który patrzymy. Jej wystąpienie świadczy o rozwoju chorób, będących przyczyną nieprawidłowego ustawienia gałek ocznych lub zaburzeń symetrii ich ruchu.

Podwójne widzenie - przyczyny

Diplopia, czyli podwójne widzenie, może mieć charakter jednooczny lub obuoczny. Przyczyną dwojenia jednoczonego są zaburzenia załamywania światła na osi optycznej jednego lub obu oczu. Zaburzenia tego typu dotyczą najczęściej chorób rogówki i soczewki:

Przyczyną podwójnego widzenie o charakterze obuocznym są niedowłady mięśni poruszających oczami (tak zwane zezy porażenne), albo mechaniczne ograniczenia ruchu oczu. Mogą do niego prowadzić:

Podwójne widzenie o charakterze obuocznym może występować również w wyniku nieprawidłowego dobrania okularów, ujawnienia się zeza ukrytego, przy nieskorygowanych wadach wzroku, w nerwicach, a także po różnych operacjach okulistycznych oraz oczodołów, w tym po operacjach zeza.

Podwójne widzenie - objawy

Dwojenie jednooczne występuje niezależnie od tego, czy patrzy się jednym okiem czy obojgiem oczu naraz, po zasłonięciu jednego oka dwojenie nie znika.

Podwójne widzenie o charakterze obuocznym występuje tylko przy patrzeniu obojgiem oczu jednocześnie i znika po zasłonięciu jednego oka.

Podwójne widzenie - diagnostyka

Kiedy pojawią się pierwsze objawy podwójnego widzenia, należy niezwłocznie zgłosić się do okulisty, który zbierze dokładny wywiad oraz zbada oczy, co powinno określić wstępnie charakter zaburzeń. Ważny jest nie tylko sam fakt dwojenia, ale też:

  • w jakich okolicznościach wystąpił?
  • jakie inne objawy mu towarzyszyły?
  • jaki jest jego charakter - dwojenie stałe czy okresowe? Obraz rozdwaja się w poziomie czy w pionie? Przy patrzeniu daleko czy blisko? W którym kierunku spojrzenia jest największe?

Aby dokładniej określić rodzaj podwójnego widzenia i które mięśnie działają nieprawidłowo, lekarz okulista – specjalista strabolog - przeprowadza badania tzw. równowagi mięśniowej oczu oraz widzenia obuocznego. Obejmuje ono m.in.

Na podstawie wyników badań okulista może określić, jaki jest charakter zaburzeń i co jest bezpośrednią przyczyną dwojenia.

  • badanie ruchomości czynnej i biernej gałek ocznych
  • badanie widzenia obuocznego na synoptoforze z oceną różnicy położenia obrazów w poziomie, pionie oraz rotacji
  • badanie dwojenia przy użyciu smugi świetlnej
  • badanie równowagi mięśniowej na ekranie Hessa
  • ocenę wyrównawczego ustawienia głowy (w wielu przypadkach dwojenia pacjent tak ustawia głowę, żeby dwojenia uniknąć)

W zależności od objawów i charakteru dwojenia, lekarz może skierować  pacjenta na szereg badań dodatkowych: m.in. badania obrazowe głowy i oczodołów (CT, NMR, angio-CT, angio-NMR), badania stanu naczyń (usg Doppler), ocenę kręgosłupa szyjnego, badania w kierunku chorób mięśni, chorób tarczycy oraz chorób zakaźnych.

Często jest konieczna konsultacja lekarzy innych specjalności: neurologa, neurochirurga, onkologa, internisty, endokrynologa, laryngologa, chirurga szczękowego i radiologa.

Podwójne widzenie - leczenie

- Ponieważ podwójne widzenie samo w sobie nie jest chorobą, ale objawem wielu chorób, czasem zagrażających nawet życiu, leczenie diplopii powinno zostać rozpoczęte od usunięcia przyczyny” – mówi dr n. med. Agnieszka Samsel z warszawskiej poradni OptoMedica.

W wielu przypadkach leczenie przyczyny powoduje zmniejszenie lub całkowite ustąpienie podwójnego widzenia.

Jeżeli uda się znaleźć przyczynę dwojenia, pacjent jest leczony przez odpowiedniego lekarza specjalistę. Na przykład, jeżeli przyczyną podwójnego widzenia jest zapalenie mięśni z powodu choroby Graves-Basedowa, to leczeniem zajmuje się endokrynolog. Jeżeli dwojenie jest spowodowane przez guz mózgu, leczenie prowadzi neurolog i neurochirurg, ewentualnie onkolog. Natomiast rolą okulisty jest leczenie objawów: zmniejszenie lub eliminacja dwojenia oraz eliminacja wyrównawczego ustawienia głowy.

Zdaniem eksperta
dr n. med. Agnieszka Samsel z warszawskiej poradni OptoMedica

Jeżeli odchylenie oka i podwójne widzenie jest niewielkie, można zastosować okulary pryzmatyczne, które nie spowodują zmiany ustawienia oka, ale umożliwią zlikwidowanie podwójnego widzenia dzięki przesunięciu obrazu z niewłaściwego miejsca siatkówki na plamkę. Niektóre przypadki, takie jak porażenie mięśnia gałkoruchowego lub ostry zez, powodujące znaczne odchylenie od normy ustawienia oka i nieustępujące dwojenie, wymagają leczenia operacyjnego mięśni gałkoruchowych. Decyzja o operacji zeza musi być poprzedzona co najmniej 6-miesięcznym okresem obserwacji, gdyż u części pacjentów dwojenie ustępuje samoistnie. Ciekawą opcją leczenia niektórych postaci zezów porażennych jest zastosowanie toksyny botulinowej (Botox) – iniekcja botuliny do mięśnia działającego przeciwnie do mięśnia porażonego szybko uwalnia pacjenta od dwojenia; wadą metody jest jej ograniczony czas działania.

Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.

NOWY NUMER

W numerze 11/2019 "Zdrowia": padaczka odczarowana, dla kogo przeszczep nerki, e-papieros - nowa plaga, cera wolna od przebarwień, porażka źródłem sukcesu, lunchbox wegetarianina. Miesięcznik "Zdrowie" to pakiet rzetelnej wiedzy i sprawdzonych porad!

Dowiedz się więcej
Miesięcznik Zdrowie 11/2019

Materiał partnerski

KOMENTARZE
Tuchom
|

Witam, pewnie to już nie jest aktualne ale proszę szukać pomocy na Rokietnickiej;)

Mona
|

Witam, chcem tylko napisać iż mam te same objawy i u dr okulisty stwierdzono astygmatyzm. Tak samo.

Optometrysta
|

Polecam sprawdzić topografie rogowkowe obu oczu w celu wyeliminowania ew.stozka rogówki oraz sprawdzenia parametrów rogowkowych. Niestety nie znam specjalistów z północy kraju. Powodzenia i pozdrawiam.

Darek
|

Witam serdecznie .

Mój objaw to podwójne widzenie w mocnym świetle słonecznym ,szczególnie w porach popołudniowych ,wszelkiego rodzaju światła ledowe ,sygnalizacja świetlna ,reflektory samochodów ,ikony na ekranie komputera ,to wszystko widzę z cieniem ,który rozchodzi się w zależności od odległości patrzenia .

Moja wizyta u okulisty rozpoczęła się badaniem dna oka ,ogólnie stwierdzono astygmatyzm .Nie jestem lekarzem ,ale wpisując w internecie słowo diplopia bardziej odpowiada opisowi mojej wady ,

Moje oko nie rozmazuje ,a widzi cenie i rozdwojenia .

Przepisano mi okulary i do widzenia zapraszamy ponownie .Oczywiście okulary dopasowano na podstawie mojej małej wady wzroku którą mam od lat i nie przeszkadza mi ona ,natomiast z moją wadą cieni i dwojenia nie zrobiono nic ,oczywiście okulary nie pomogły . Zmartwiło mnie to że nie podjęto żadnych działań w celu stwierdzenia zródła choroby .Nie dostałem też żadnych informacji o specjaliście który zdiagnozuje wadę i żadnych porad co robić dalej ,tym bardziej że wada jest co roku bardziej dokuczliwa ,natomiast zaproszono mnie za pół roku do kontroli i to wszystko .

Moja prośba i pytanie ...kto poleci specjalistę z okolic Poznania ,który zdiagnozuje mi przyczyny podwójnego widzenia ,objawiające się cieniami ,nie promieniami ,nie rozmazaniem obrazu .