Botulizm: zatrucie jadem kiełbasianym

2017-06-26 13:24 Monika Majewska

Jad kiełbasiany (toksyna botulinowa) jest jedną z najsilniejszych trucizn. Dlatego zatrucie toksyną botulinową (botulizm, zatrucie jadem kiełbasianym) to potencjalnie śmiertelna choroba. Poraża mięśnie, wywołuje wymioty, ból brzucha, utrudnia połykanie, zaburza widzenie. Niebezpieczne są źle przygotowane konserwy i przetwory z mięsa, ryb lub jarzyn. Na szczęście laseczki jadu (botuliny) giną w temperaturze powyżej 60oC.

Zatrucie jadem kiełbasianym to rzadko występująca, ale potencjalnie śmiertelna choroba. Wywołują ją neurotoksyny (zwane jadem kiełbasianym) produkowane przez beztlenowe Gram-dodatnie bakterie Clostridium botulinum. Jad kiełbasiany to jedna z najsilniejszych trucizn. Toksyna  wytwarzana jest przede wszystkim w glebie, osadzie dna morskiego.

Zatrucie jadem kiełbasianym - występowanie jadu kiełbasianego

Poznano kilka mechanizmów zatrucia neurotoksynami botulinowymi. Najpowszechniejszy jest botulizm pokarmowy, zwany klasycznym. Zazwyczaj dochodzi do niego wskutek przypadkowego spożycia spor – form przetrwalnikowych bakterii. Gdzie występuje jad kiełbasiany? Najczęściej w pokarmach pakowanych bez dostępu powietrza. Zatrucia jadem kiełbasianym występują po spożyciu zakażonych i niewłaściwie przechowywanych potraw konserwowanych (najczęściej konserwy mięsne, rybne i warzywne). Jad kiełbasiany może też występować w kiełbasie, wędlinach i wyrobach garmażeryjnych - jeśli są niewłaściwie przechowywane (zwłaszcza latem).

Zatrucia jadem kiełbasianym zdarzają się też w wyniku spożycia zakażonych wędlin, konserw lub jarzyn, które zwykle nie budzą zastrzeżeń pod względem wyglądu, zapachu lub smaku. W konserwach z jadem kiełbasianym może wytwarzać się gaz, który powoduje tzw. bombaż, czyli widoczne wzdęcie górnej i dolnej części puszki, i objawiające się sykiem gazu przy próbie otwierania puszki. Bombaż jest wynikiem fermentacji składników węglowodanowych z wytwarzaniem gazu, spowodowanym przez laseczki jadu kiełbasianego.

Do wywołania objawów zatrucia wystarczy zaledwie 0,001 μg/kg botuliny. Dawka śmiertelna dla mężczyzny ważącego 70 kg wynosi – w przeliczeniu na czystą toksynę botulinową typu A przyjętą drogą doustną – 70 μg.

Zatrucie jadem kiełbasianym: objawy

Objawy kliniczne pojawiają się najczęściej po 12–36 godzinach od spożycia zainfekowanego pokarmu, ale czas ten może wynosić od 2 godzin do 14 dni.

Dla choroby charakterystyczna jest w pełni zachowana świadomość i brak zaburzeń czucia przy narastających zaburzeniach ruchowych.

Zatrucie jadem kiełbasianym: diagnostyka

Diagnostyka zatrucia opiera się na stwierdzeniu neurotoksyny w surowicy krwi i/lub w stolcu.

Zatrucie jadem kiełbasianym: leczenie

Należy jak najszybciej zgłoś się do lekarza. U osób w dobrym stanie ogólnym wykonuje się płukanie żołądka oraz podaje środki przeczyszczające. Podaje się też antybotulinową surowicę. Przy pogorszeniu funkcji mięśni oddechowych oddychanie odbywa się z pomocą respiratora. Jeśli pomoc nie nadejdzie na czas, może nastąpić zgon.

Warto wiedzieć

Zatrucie jadem kiełbasianym - powikłania

Zatrucie jadem kiełbasianym: profilaktyka. Jak uniknąć zatrucia?

  • sprawdzaj termin przydatności konserw do spożycia i przechowuj je zgodnie z zaleceniami producenta
  • wyrzucaj konserwy z wybrzuszonymi wieczkami i te, które syczą w trakcie otwierania
  • właściwie przechowuj mięso, wędliny i wyroby garmażeryjne - surowe mięso przechowujemy w lodówce nie dłużej niż 3 dni. Można je skropić sokiem z cytryny i zawinąć w folię (domowy sposób), aby zahamować rozwój drobnoustrojów. Pasztety, salcesony, kaszanki zjadajmy najszybciej, bo mogą poleżeć dwa dni. Najdłużej zachowują świeżość wędliny suszone i podsuszane oraz pakowane w osłonki naturalne (w jelita)
  • wąchaj potrawy - skażone jadem często pachną zjełczałym tłuszczem
  • przygotowując przetwory, zachowaj idealną czystość i wszystko pasteryzuj (laseczki jadu kiełbasianego giną w temperaturze powyżej 60oC)

Jak zabiec zatruciu jadem kiełbasianym u dziecka?

Źródło: x-news.pl/Dzień Dobry TVN

Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.

NOWY NUMER

W numerze 12/2019 "Zdrowia" wszystko o fizjoterapii, operacja "przez dziurkę", leczenie raka trzustki, kim jest asystent zdrowienia, zielone biuro, antyrakowe menu, idealna koloryzacja. Miesięcznik "Zdrowie" to pakiet rzetelnej wiedzy i sprawdzonych porad!

Dowiedz się więcej
Miesięcznik Zdrowie 12/2019

Materiał partnerski

KOMENTARZE
Jacek
|

Czy objawy takie jak : czyszczenie z dwóch stron wymioty co 10 minut , ogólne osłabienie , niekontrolowane skurcze żołądka , uczucie "skolowania" i niepokoju może oznaczać zatrucie jadem kiełbasianym ? Przed pojsciem spac nie odczuwałem żadnych dolegliwości ,rano po obudzeniu czułem się jakby po mnie przejechał czołg , przepisali mi metoklopramid i jakieś inne leki i piłem dużo wody i jakoś przeszło , oczywiście o zjedzeniu czegokolwiek nie było mowy

Marian
|

Bo nie odpisała., głupia śmierć, od fasolki po bretonsku.

Mariusz
|

Jeśli tak to napisz czy chorowalas i w jaki sposób się leczylas. Ile dni trwała choroba i czy już jest ok.

proszeopomoc
|

Właśnie zjadłam łyczkę fasolki po bretońsku i miala wybrzuszone wieczko. czy po takiej lyżce jestem zatruta jadem kielbasianym ? w tej lyzce byl kawalek miesa, byl on kwasny. czy powinnam sie martwic? co robic ?