Leczenie depresji. W jaki sposób leczyć depresję?

Leczenie depresji nie jest proste. Podstawową rolę odgrywają tutaj farmakoterapia oraz psychoterapia, ważna jest jednak także psychoedukacja chorego i jego najbliższego otoczenia. W leczeniu zaburzeń depresyjnych znajdują zastosowanie również i inne metody. Jak leczy się depresję, kiedy pacjent z depresją może być leczony ambulatoryjnie, a kiedy musi być hospitalizowany i jakie zmiany w leczeniu depresji może przynieść przyszłość?

Spis treści:

  1. Leczenie depresji: leczenie farmakologiczne
  2. Leczenie depresji: zasady farmakoterapii
  3. Leczenie depresji: psychoterapia
  4. Leczenie depresji: psychoedukacja
  5. Leczenie depresji: postępowanie u dzieci i młodzieży
  6. Leczenie depresji u kobiet w ciąży
  7. Leczenie depresji: rola ruchu, diety i innych oddziaływań
  8. Leczenie depresji: depresja lekooporna i depresja psychotyczna
  9. Leczenie depresji: elektrowstrząsy
  10. Leczenie depresji: nowoczesne metody
  11. Leczenie depresji: leczenie ambulatoryjne a hospitalizacja
  12. Leczenie depresji: kto powinien je prowadzić?

Leczenie depresji to jedno z największych wyzwań współczesnej psychiatrii. Rozpowszechnienie depresji jest tak duże, że staje się ona powoli jednym z najczęściej występujących u ludzi problemów zdrowotnych – Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) podaje, że na całym świecie zmagać się z nią może nawet ponad 264 milionów pacjentów.

Depresja może wystąpić w każdym wieku, pojawia się bowiem zarówno u dzieci, jak i u młodych dorosłych czy seniorów. W różnych grupach wiekowych nie tylko różny może być przebieg i obraz kliniczny zaburzeń depresyjnych, ale i problem u pacjentów w różnym wieku wymagać może odmiennych oddziaływań terapeutycznych. Inaczej bowiem przebiega leczenie depresji u dziecka, a inaczej u młodej osoby dorosłej czy u seniora.

Leczenie depresji: leczenie farmakologiczne

Farmakoterapia w mniemaniu wielu pacjentów jest podstawową metodą leczenia depresji i rzeczywiście, typowo to właśnie ona jest wykorzystywana jako oddziaływanie lecznicze pierwszego rzutu w przypadku tego zaburzenia psychicznego.

Wśród różnych teorii dotyczących patogenezy depresji jedną z popularniejszych jest ta, według której zaburzenia nastroju spowodowane miałyby być nieprawidłowymi poziomami różnych neuroprzekaźników w ośrodkowym układzie nerwowym. Leki przeciwdepresyjne wpływają zaś na stężenia takich neurotransmiterów, jak m.in. dopamina, serotonina czy noradrenalina.

Preparaty przeciwdepresyjne zmieniać mogą stężenia różnych neuroprzekaźników w organizmie, w związku z czym pogrupowane są one według tego, na jakie dokładnie spośród tych substancji wpływają. Poszczególne wykorzystywane w psychiatrii antydepresanty przypisywane są do takich grup, jak:

  • inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny (ang. selective serotonin reuptake inhibitor,
  • SSRI, ich przykładami są fluoksetyna, escitalopram oraz sertralina),
  • inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny i noradrenaliny (ang. serotonin norepinephrine reuptake inhibitor, SNRI, do nich zaliczane są m.in. wenlafaksyna i duloksetyna),
  • inhibitory monoaminooksydazy (w skrócie IMAO, ich przedstawicielem jest m.in. moklobemid),
  • trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne (w skrócie TLPD, do tej grupy należą np. opipramol i klomipramina),
  • selektywne inhibitory wychwytu noradrenaliny (ang. noradrenaline reuptake inhibitor, w skrócie NARI, przedstawicielem tej grupy jest reboksetyna),
  • leki o nietypowej budowie i mechanizmie działania (takie jak np. tianeptyna czy mirtazapina).

Ciężko jednoznacznie wskazać, który z dostępnych preparatów przeciwdepresyjnych można uznać za najskuteczniejszy – poszczególne z tych leków cechują się bowiem odmiennym profilem działania.

Przy zalecaniu pacjentowi któregoś z tych środków pod uwagę należy wziąć zarówno jego wiek, schorzenia towarzyszące i to, jakie inne preparaty zażywa, ale przede wszystkim to, jakie objawy depresji dominują u chorego. Wtedy bowiem, gdy depresja przebiega z:

  • znacznym zahamowaniem i brakiem energii – preferowane są m.in. wenlafaksyna, bupropion czy moklobemid,
  • znacznym nasileniem lęku – wybierane są leki z grupy inhibitorów wychwytu zwrotnego serotoniny, wenlafaksyna,
  • natręctwami – preferowane klomipramina czy leki z grupy SSRI,
  • uczuciem niepokoju – skuteczne są głównie trójcykliczne leki przeciwdepresyjne, trazodon i mirtazapina,
  • zaburzeniami snu – zalecane są chorym mirtazapina, mianseryna czy trazodon,
  • dolegliwościami bólowymi – preferowane są wenlafaksyna i duloksetyna,
  • zaburzeniami czynności poznawczych – za najkorzystniejsze uznawane są wortioksetyna czy agomelatyna.

Depresja to poważne zaburzenie - o sposobach jej leczenia i diagnozowania, widzianych oczami psychologa, Katarzyny Kucewicz, rozmawiał w Esce Rock Michał Poklękowski:

Drogowskazy. Depresja. Posłuchaj o przyczynach i leczeniu. To materiał z cyklu DOBRZE POSŁUCHAĆ. Podcasty z poradami

Leczenie depresji: zasady farmakoterapii

W przypadku leczenia depresji ważny jest nie tylko dobór właściwego do potrzeb danego pacjenta leku, ale i dokładne omówienie z nim zasad terapii – zwiększa to szanse na to, że będzie on przestrzegał otrzymanych od lekarza zaleceń. Przede wszystkim trzeba przekazać choremu, że antydepresanty nie są tabletkami przeciwbólowymi i nie działają od razu – na efekty ich działania należy poczekać zwykle od 2 do 4 tygodni.

Leczenie przeciwdepresyjne rozpoczyna się od małych dawek leków, a następnie stopniowo się je zwiększa aż do uzyskania dawki terapeutycznej. Pacjent musi zostać poinformowany o możliwych skutkach ubocznych leczenia.

Najbardziej nasilone są one w początkowym etapie terapii i później, wraz z upływem czasu, znacząco zmniejszają one swoje nasilenie. Konieczne jest zwrócenie uwagi pacjenta na powyżej opisaną zależność, ponieważ zdarza się, że przez to, że początkowo po lekach czuje się on po prostu gorzej, na własną rękę postanawia z nich zrezygnować.

Zagadnieniem, które interesuje wielu pacjentów jest to, jak długo będą musieli przyjmować leki przeciwdepresyjne. Tutaj warto od razu wspomnieć, że wyróżnia się kilka etapów farmakoterapii depresji, którymi są:

  • faza ostra (leczenie aktywne): trwa ona zwykle od 6 do 8 tygodni i jej celem jest ustalenie dawkowania leku skutkującego ustąpieniem objawów zaburzeń depresyjnych u chorego,
  • faza kontynuacji (leczenie podtrzymujące): faza trwająca według jednych autorów minimum 6, a według innych 9 lub nawet 12 miesięcy, jej celem jest uzyskanie pełnej stabilizacji stanu psychicznego pacjenta,
  • leczenie profilaktyczne: wykorzystywane u pacjentów z chorobą afektywną dwubiegunową oraz u osób z zaburzeniami depresyjnymi nawracającymi, ma ono na celu zapobiec nawrotowi zaburzeń.

Istnieją pacjenci, którzy - gdy dowiedzą się, że będą musieli zażywać leki przeciwdepresyjne nawet przez rok - stają się niechętni do leczenia farmakologicznego w obawie, że uzależnią się od antydepresantów.

Tutaj należy podkreślić, że żaden z wykorzystywanych w psychiatrii leków przeciwdepresyjnych nie uzależnia. Dolegliwości, które mogą pojawić się po odstawieniu tychże środków, występować mogą w związku z zespołem dyskontynuacji leków przeciwdepresyjnych – zapobiec ich rozwojowi może chociażby stopniowe, rozłożone w czasie redukowanie dawki przyjmowanego przez pacjenta leku przed jego całkowitego odstawienia.

Leczenie depresji: psychoterapia

W różnych źródłach podkreśla się, że owszem, leczenie farmakologiczne stanowi podstawowe oddziaływanie w przypadku zaburzeń depresyjnych, najkorzystniejsze efekty daje ono jednak wtedy, gdy jest połączone z oddziaływaniami psychoterapeutycznymi.

Tak jak bowiem farmakoterapia może rozwiązać problem wtedy, gdy ma on podłoże biologiczne, tak już niekoniecznie jest ona w stanie wpłynąć na inne możliwe przyczyny depresji, takie jak np. konflikty rodzinne, szykanowanie w szkole czy przeżycie traumatycznego wydarzenia.

Różne rodzaje psychoterapii mogą pomagać pacjentom z depresją – jako przykładowe może tutaj podać psychoterapię psychodynamiczną, terapię poznawczo-behawioralną, terapię psychoanalityczną czy terapię systemową.

Leczenie depresji: psychoedukacja

Ogólnie ważnym elementem postępowania terapeutycznego w psychiatrii – w tym również i w leczeniu depresji – jest psychoedukacja. Objęty nią powinien zostać zarówno sam pacjent, jak i jego najbliższe otoczenie. Psychoedukacja polega na uświadomieniu pacjenta o jego problemie zdrowotnym, możliwych jego źródłach, jak i metodach leczenia oraz o rokowaniach.

Rodzina chorego powinna zostać nią objęta przede wszystkim po to, aby mogła ona zrozumieć istotę dręczącego go problemu i nauczyć się, jak postępować z cierpiącym na depresję bliskim tak, by mu nie zaszkodzić, a pomóc.

materiał partnera

Przyczyny depresji są złożone i cały czas nie do końca poznane. Oprócz wspomnianych wcześniej przyczyn genetycznych i psychospołecznych coraz częściej wskazuje się na styl życia, który może wywołać chorobę: przewlekły stres czy niewłaściwą dietę. A te czynniki niekorzystnie wpływają na pożyteczne bakterie jelitowe, powodując tak zwaną dysbiozę. 

Zważywszy na te zależności, naukowcy coraz baczniej przyglądali się probiotykom, które mogłyby modulować oś mózgowo-jelitową i za jej pośrednictwem korzystnie wpływać na zdrowie psychiczne. Tak powstała koncepcja psychobiotyków. Nie zastąpią one oczywiście leków psychotropowych, ale mogą wspierać ich działanie. Poza tym, psychobiotyki można stosować w wielu sytuacjach, np. stresowych, w których leki psychotropowe nie znajdują zastosowania.

Do przebadanych szczepów psychobiotycznych należą Lactobacillus helveticus Rosell®-52 oraz Bifidobacterium longum Rosell®-175 (dostępne w produkcie Sanprobi® Stress). Znane jest badanie zespołu A. Kazemi z 2019 roku, w którym osoby przyjmujące te szczepy wraz z lekami antydepresyjnymi uzyskali lepsze wyniki terapii niż pacjenci stosujący wyłącznie leki psychotropowe. Atutem przyjmowania probiotyku podczas kuracji lekami antydepresyjnymi jest również zachowanie bakterii jelitowych, a także wspieranie przewodu pokarmowego osób z depresją.

Leczenie depresji: postępowanie u dzieci i młodzieży

Tak jak depresja może wystąpić zasadniczo u każdego człowieka, tak w pewnych konkretnych grupach pacjentów wymaga ona szczególnego postępowania. Pierwszą z takich grup są dzieci i młodzież, u których podstawową metodą leczenia depresji są oddziaływania natury terapeutycznej.

Dużą rolę w tej grupie pacjentów odgrywa terapia rodzinna – dość często okazuje się bowiem, że za zaburzenia nastroju u dziecka czy nastolatka odpowiadają konflikty rodzinne, które mogą zostać rozwiązane właśnie poprzez wspólne uczestnictwo w terapii wszystkich członków rodziny.

Farmakologiczne leczenie depresji u dzieci i młodzieży również jest możliwe, jednakże jest ono zdecydowanie trudniejsze niż w przypadku dorosłych pacjentów. Trudności biorą się przede wszystkim stąd, iż niewiele leków przeciwdepresyjnych jest zarejestrowanych do leczenia zaburzeń depresyjnych u najmłodszych pacjentów.

Takową rejestrację posiadają w Polsce fluoksetyna i sertralina, nie zawsze jednak środki te są skuteczne – w takich sytuacjach, pozarejestracyjnie, do leczenia depresji stosuje się inne preparaty przeciwdepresyjne.

Leczenie depresji u kobiet w ciąży

Odmiennego niż typowe postępowania wymaga również depresja u kobiet będących w ciąży. W przypadku pojawienia się depresji dopiero w ciąży zwykle, początkowo – zwłaszcza przy niewielkim nasileniu objawów depresyjnych – podejmowane są próby rozwiązania problemu z wykorzystaniem psychoterapii.

Wtedy jednak, gdy konieczne staje się leczenie farmakologiczne, dąży się do stosowania minimalnej skutecznej dawki leku, dodatkowo preferowane są te preparaty, których stosowanie wiąże się ze stosunkowo najmniejszym zagrożeniem dla płodu (zwykle w depresji u ciężarnych wykorzystywane są środki z grupy SSRI).

Leczenie depresji: rola ruchu, diety i innych oddziaływań

Wbrew pozorom pomagać pacjentom z depresją mogą nie tylko leki i praca z terapeutami, ale i również inne metody. Co jakiś czas w medycznych publikacjach pojawiają się doniesienia o tym, jak korzystny wpływ na stan pacjentów wywiera regularna aktywność fizyczna.

Nie bez znaczenia u osób z depresją jest odpowiednia, zbilansowana dieta, pomagać chorującym mogą także i dość niecodzienne metody, takie jak np. akupunktura czy picie naparu z dziurawca zwyczajnego. Zdecydowanie trzeba tutaj jednak podkreślić to, że owszem – metody te jak najbardziej mogą przynosić korzystne rezultaty – powinny one jednak być stosowane wspomagająco i nigdy nie mogą stanowić podstawowych metod stosowanych w leczeniu depresji.

Leczenie depresji: depresja lekooporna i depresja psychotyczna

Zagadnieniem, które zdecydowanie warto poruszyć przy omawianiu terapii zaburzeń depresyjnych, jest leczenie szczególnej postaci depresji, którą jest depresja lekooporna. W jej przebiegu wykorzystywane bywają rozmaite strategie terapeutyczne – stosowane są m.in. kombinacje różnych leków przeciwdepresyjnych u jednego chorego (zazwyczaj są to środki o odmiennych mechanizmach działania).

Leczenie depresji bazować może jednak i na przyjmowaniu przez pacjenta leku przeciwdepresyjnego wraz z preparatem z całkowicie innej grupy lekowej, np. z lekiem normotymicznym (takim jak sole litu) czy środkiem przeciwpsychotycznym (takim jak np. kwetiapina czy arypiprazol).

Odrębności w leczeniu dotyczą również depresji psychotycznej, czyli takiej postaci depresji, w której występują zarówno objawy depresyjne, jak i objawy psychotyczne (w postaci urojeń czy omamów). U pacjentów cierpiących na ten problem same tylko leki przeciwdepresyjne zazwyczaj nie umożliwiają uzyskania poprawy – wraz z nimi zalecane jest im przyjmowanie środków przeciwpsychotycznych.

Leczenie depresji: elektrowstrząsy

Metodą leczenia depresji, która wciąż wykorzystywana jest w psychiatrii, są elektrowstrząsy. Zdecydowanie terapia elektrowstrząsowa nie jest jednak pierwszorzutową możliwością leczenia zaburzeń depresyjnych – stosuje się ją zwykle w przypadku depresji lekoopornej, depresji przebiegającej z bardzo silnymi tendencjami samobójczymi oraz u chorych z zaburzeniami depresyjnymi, którzy odmawiają przyjmowania posiłków i płynów.

Elektrowstrząsy budzą w wielu osobach niepokój, w praktyce jednak są one zarówno bezpieczną (można je wykorzystywać nawet u osób cierpiących na schorzenia kardiologiczną), jak i skuteczną metodą leczenia - szacuje się, że skuteczność terapii elektrowstrząsowej sięgać może od 70 do nawet 90 proc.

Leczenie depresji: nowoczesne metody

Ze względu zarówno na narastające rozpowszechnienie zaburzeń depresyjnych, jak i na to, że u części chorych występują ich lekooporne postacie, różni naukowcy podejmują się prób poszukiwań nowoczesnych metod leczenia depresji.

Jedną z nich jest przezczaszkowa stymulacja magnetyczna, która w pewien sposób przypomina elektrowstrząsy – metoda ta doprowadza do aktywizacji komórek nerwowych poprzez indukowanie zjawisk elektrycznych w podlegających stymulacji częściach mózgu.

Stopniowo rozwija się również tzw. psychochirurgia – jej celem jest przerywanie połączeń neuronalnych, które mogą funkcjonować nieprawidłowo i przez to generować objawy depresyjne, w tej chwili jednak chirurgiczne leczenie w psychiatrii wykorzystywane jest niezmiernie rzadko.

Warto tutaj dodać, że zmiany zachodzą również i w farmakologicznym leczeniu depresji. Pojawiają się nowe preparaty, których działanie przypomina mechanizm działania znanych już i wykorzystywanych od lat środków przeciwdepresyjnych, wspomina się jednak również i o możliwości stosowania w leczeniu zaburzeń depresyjnych takich leków, których wcześniej o działanie przeciwdepresyjne w ogóle by nie podejrzewano.

Jednym z takich preparatów, o którym w ostatnich latach wspomina się coraz więcej, jest ketamina – obecnie trwają różne badania kliniczne dotyczące możliwości jej szerszego zastosowania w leczeniu depresji.

Leczenie depresji: leczenie ambulatoryjne a hospitalizacja

Wiele pojawia się czasami wątpliwości – i nie tylko wśród pacjentów, ale i wśród lekarzy – dotyczących tego, czy depresję leczyć ambulatoryjnie, czy też może jednak w szpitalu. Większość pacjentów, szczęśliwie, ma takie nasilenie objawów depresji, że jak najbardziej możliwe jest skorzystanie przez nich z opieki ambulatoryjnej.

Jednak gdy u chorego wystąpią znacznie nasilone objawy zaburzeń depresyjnych – np. silne myśli i zamiary samobójcze czy mocno natężone objawy depresji psychotycznej – zdecydowanie konieczna staje się już hospitalizacja.

Warto dodać, że jedną z możliwych konsekwencji depresji bywa popełnienie samobójstwa, dlatego też wtedy, gdy najbliżsi mają obawy o stan swojego krewnego, nie ma na co czekać – konieczne jest po prostu jak najszybsze poszukiwanie pomocy.

Leczenie depresji: kto powinien je prowadzić?

Tak naprawdę powyższe pytanie nie powinno w ogóle paść – leczeniem depresji powinni się zajmować psychiatrzy. Rzeczywistość w Polsce jest jednak inna i ze względu na deficyt lekarzy tej specjalności pacjenci z depresją często trafiają najpierw do innych specjalistów, np. do swojego lekarza rodzinnego.

Jak najbardziej taki lekarz może zaproponować i wdrożyć pacjentowi lek przeciwdepresyjny, należy tutaj jednak zwrócić uwagę na kilka aspektów. Przede wszystkim w razie wątpliwości, czy pacjent cierpi rzeczywiście na depresję czy też może jednak na inną jednostkę, powinien on zostać pilnie skierowany do psychiatry, który ma większe doświadczenie i łatwiej mu przeprowadzić odpowiednią diagnostykę różnicową.

Do psychiatry powinni zostać również skierowani ci pacjenci, którzy pomimo zalecenia im przez lekarzy innych specjalności środków przeciwdepresyjnych nie obserwują oczekiwanych efektów leczenia oraz te osoby, u których pojawiał się ciężki epizod depresyjny.

Gdzie szukać pomocy

Na stronie www.forumprzeciwdepresji.pl w zakładce "Gdzie szukać pomocy", można znaleźć:

1. WAŻNE TELEFONY ANTYDEPRESYJNE, m.in.:

Antydepresyjny Telefon Forum Przeciw Depresji (22 594 91 00) - jest czynny w środy i czwartki w godz. 17-19.Antydepresyjny Telefon Zaufania Fundacji ITAKA (22 484 88 01) - można dzwonić w poniedziałki i czwartki między godz. 17. a 20.

oraz wiele innych numerów telefonów, pod którymi osoby z depresją, zaburzeniami psychicznymi czy ofiary przemocy mogą uzyskać wsparcie.

2. MAPĘ PUNKTÓW POMOCY

To ogólnopolska baza kontaktów do Poradni Zdrowia Psychicznego, przychodni, w których przyjmują lekarze psychiatrzy, Szpitali z Oddziałami Psychiatrycznymi, a także prywatnych gabinetów lekarzy specjalistów w dziedzinie psychiatrii. Wystarczy wpisać miasto lub kod pocztowy, by znaleźć placówkę najbliżej swojego miejsca zamieszkania.

Ponadto pomocy i informacji na temat choroby można szukać na stronie www.stopdepresji.pl

Źródła:

  1. "Psychiatria dzieci i młodzieży" red. I. Namysłowska, wyd. PZWL, Warszawa 2012
  2. "Psychiatria”, red. naukowa M. Jarema, J. Rabe-Jabłońska, wyd. PZWL, Warszawa 2011
  3. "Psychiatria. Podręcznik dla studentów", B. K. Puri, I. H. Treasaden, red. wyd. I polskiego J. Rybakowski, F. Rybakowski, Elsevier Urban & Partner, Wrocław 2014
  4. Gautam S. et al.: Clinical Practice Guidelines for the management of Depression, Indian J Psychiatry. 2017 Jan; 59 (Suppl 1): S34–S50, doi: 10.4103/0019-5545.196973
  5. Materiały National Alliance on Mental Illness, Depression Treatment, dostęp on-line
  6. Dominiak M. i wsp.: Rekomendacje odnośnie profilaktyki i leczenia depresji w Podstawowej Opiece Zdrowotnej wraz z propozycją programu profilaktyczno-edukacyjnego zapobiegania depresji, Rekomendacje opracowane w ramach realizacji Programu zapobiegania depresji w Polsce na lata 2016-2020, finansowanego przez Ministra Zdrowia, dostęp on-line
O autorze
lek. Tomasz Nęcki
Lek. Tomasz Nęcki
Absolwent kierunku lekarskiego na Uniwersytecie Medycznym w Poznaniu. Wielbiciel polskiego morza (najchętniej przechadzający się jego brzegiem ze słuchawkami w uszach), kotów oraz książek. W pracy z pacjentami skupiający się na tym, aby przede wszystkim zawsze ich wysłuchać i poświęcić im tyle czasu, ile potrzebują.
Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.
KOMENTARZE
Jowita K.
|

Konieczna jest wizyta u specjalisty, który dobierze najlepszą drogę, aby z tego wyjść... Moja przyjaciółka zmagała się z depresją i bardzo jej pomogło leczenie w klinice

Aneta
|

Słyszałam, że bardzo pomaga wprowadzenie zrównoważonych neuroprzekaźników i stosowanie aminokwasów. Czy ktoś ma takie doświadczenie? Mam nawracające depresje...

Alicja
|

Myślę, że leki tylko uśmierzają ból... Czy to jest właściwa droga? Mam obawy przed uzależnieniem, zaburzeniem własnej osoby... charakterem... Czy tak powinno wyglądać leczenie?

Erwina
|

Pierzga pszczela pomaga na depresja. Sama testowalam na sobie i naprawde zawdzieczam jej to,ze ppmogla mi stanac na nogi.

Jenka
|

Po 50 weszłam w okres menopauzy i zaczęły się problemy z hormonami, do tego z każdym dniem widziałam w lustrze, że się starzeję. Załamałam się do tego stopnia, że zaczęłam się zastanawiać nad sensem egzystencji. Ten okropny stan codziennej beznadziei doprowadził mnie do tego, że przestałam z domu wychodzić, nawet wyjście do pracy stanowiło olbrzymi problem. Koleżanka na siłę zaciągnęła mnie do psychiatry twierdząc, że nie panuje juz sama nad sobą. Trafiłam do dr. P. Sowińskiego, po wnikliwej analizie diagnoza- depresja. Szok, ja chora?? depresja , a jednak. Już wiedziałam, że sama sobie nie poradzę. Systematyczne wizyty u pana doktora, leki antydepresyjne, konieczny urlop dla poratowania zdrowia i terapia. Jestem wdzięczna mojemu lekarzowi, że w porę opanował moją chorobę i moje życie. Dochodzę do równowagi.

Bożena
|

Nie życzę nikomu niemocy i utknięciu w depresji. Można tak trwać w nieskończoności. Potrzeba siły przekonania i autorytetu oraz mechanizmów, technik, które pomogą wyjść z tej odchłani. Nie pomogą koleżanki i zamykanie się z problemem, leki na sen też nie pomogą. Niestety trzeba się przełamać, albo gdy ktoś przyjazny popchnie Cię do psychiatry po pomoc. Sama właśnie doświadczyłam takiej drogi, zanim trafiłam do dr. Sowińskiego. Jestem ogromnie wdzięczna mojej córce, że siłą zaciągnęła mnie do lekarza. Pan dr. Sowiński wyprowadził mnie z dołka, postawił na nogi. Jest to cudowny człowiek o wielkim sercu i znawca psychiki, profesjonalista, a przy tym bardzo miły, sympatyczny człowiek. Polecam

Linke
|

Ja korzystam z terapii i leczenia u dr. P.Sowińskiego, który jest psychiatrą i psychologiem. Z depresją nie jest łatwo, bo lubi powracać. Leczenie farmakologiczne to podstawa ale psychoterapia to podbudowa w leczeniu. Trzeba sięgać do porad specjalistów i niestety leki bywają też pomocne.

gargamel_w
|

Oczywiscie najwazniejsze jest przynanie sie do problemu, i zgloszenie po pomoc. Jezeli istnieje od dawna mysle ze nie warto czekac z wizyta u psychiatry bo nieleczona depresja to naprawde ciezka choroba.

iga
|

Czynnik sanooceny nie jest powodem depresji jak juz zlapie nas ten stan depresyjny to jednym z wystepujacych obiawow jest zla samocena siebie .U kazdego jest inaczej lista sygnalow świadczacych o depresji jest dluga.Rodzimy sie z rozna wrażliwoscią geny nam to fundują a potem zycie warunik środowiskowe przeżycia trudne ciagnące sie latami wsparcia przeżywanie lękow nieumiejętnośc radzenia sobie w stresie i lapiemy DEPRESJE.Tylko0 ludzie wartościowi z wrażliwoscia zapadają na depresje trzeba miec jakieś wnetrze zeby umiec przeżyć trudne chwile z samym sobą.Depresje mozna leczyć ale indywidualnie z każdym osobno psychiatra ustawi leki psycholog pomoze uporać sie z lekami i samum soba bo tak naprawde nie ma jednej odpowiedzi trzeba poznać siebie i swoje uczucia umieć sie z nimi skontaktowac i przepracowac wlasne negatywne myślenie o sobie.Kazdy sie czegoś boi i sobie z czymś nie radzi jedni udają bohaterow noszą maski a inni zamykają sie w swoim cierpieniu.Uprawianie jakiegokolwiek sportu jest pomocne w walce z depresjaja jezdże na rowerze chodz juz nie jestem mloda chodze na spaceryszybkim marszem samai co z tego ze sama ważne że ide i nie siedzę w domu .Zawiodlam sie na ludziach nawet bardzo i tez musze wewnetrznie sie z tym uporać.Gdybym nie zachorowała na depresje napewno nie była bym taka jaka jestem dziś ale wole siebie taką niz pozbawioną sumienia i moralności.

tomek
|

Przeczytane dopiero w 2017, ale dało mi do myślenia, dziękuję.