Najczęstsze powikłania po grypie

2019-03-20 10:35 Magdalena Moraszczyk - artykuł pochodzi z miesięcznika "Zdrowie" | Konsultacja: Agnieszka Wiktorowicz-Dudek, specjalista chorób wewnętrznych

Grypa to choroba, która niewyleczona może wywołać groźne powikłania. Zapalenie oskrzeli lub płuc, zapalenie zatok, zapalenie opon mózgowych to niektóre z możliwych powikłań, jakie mogą wystąpić po przebytej grypie. Poznaj objawy powikłań, jeżeli rozpoznasz je u siebie, natychmiast dzwoń po lekarza.

Ze strachem słuchamy wieści o eboli, a zapominamy, że wirus grypy też może zabić. W minionym sezonie z jego powodu leczenia szpitalnego wymagało ok. 7 tys. osób, a 15 zmarło.

Grypę wywołują wirusy typu A, B i C. Najgroźniejsze są wirusy A. Typ B powoduje grypę o łagodniejszym przebiegu. Typ C jest przyczyną niegroźnej choroby, podobnej do przeziębienia, występuje najrzadziej. Po zakażeniu wirusy umiejscawiają się w nabłonku wyścielającym drogi oddechowe (nos, gardło, tchawicę oraz oskrzela) i tam intensywnie się rozmnażają. Proces ten trwa 4 – 6 godzin. W tym czasie uszkadzają (u dzieci niemal całkowicie niszczą) komórki nabłonka, torując drogę drobnoustrojom (najczęściej pneumokokom, Haemophilus influenzae - Hib, a także gronkowcowi złocistemu). A to prowadzi do wtórnych zakażeń bakteryjnych. Wirus grypy może też dostać się z krwią do płuc i wywołać zapalenie, które prowadzi do zmian martwiczych i krwotoków. Czasem atakuje układ nerwowy, powodując zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych lub mózgu.

Kiedy mogą wystąpić powikłania grypy?

Okres wylęgania choroby trwa od 2 do 3 dni. Leczenie grypy bez powikłań trwa ok. 7 dni, ale osłabienie możesz odczuwać nawet przez kilka tygodni. Jeśli mimo leczenia objawy grypy utrzymują się, nasilają lub występują dodatkowe dolegliwości, skonsultuj się z lekarzem. Być może doszło do komplikacji, które najczęściej dają o sobie znać w 1. i 2. tygodniu choroby. Na powikłania najbardziej narażone są dzieci, seniorzy, przewlekle chorzy, osoby z osłabioną odpornością.

Zapalenie zatok jako powikłanie po grypie

Zmiany zapalne błony śluzowej zatok przynosowych są najczęstszym powikłaniem grypy.

Objawy:

  • ból w okolicy czoła i nosa, który dokucza zwłaszcza rano i nasila się przy pochylaniu głowy,
  • uczucie ucisku w okolicy policzków,
  • zatkany nos,
  • wzrost temperatury.

Jeżeli do infekcji wirusowej dołączyła się bakteryjna, ropny katar, przewlekłe bóle głowy, rzuty gorączki niewiadomego pochodzenia mogą ciągnąć się miesiącami!

Leczenie: Często wycieraj nos – przedtem możesz zakroplić sól fizjologiczną (morską) – ułatwi pozbycie się wydzieliny. Świetne efekty dają inhalacje z soli kuchennej lub iwonickiej i suche ciepłe okłady (nagrzany ręcznik przyłóż do czoła lub policzków, potem oczyść nos). Pij napar z majeranku (łyżeczka na szklankę wody), a nos sam się odblokuje. W przypadku infekcji wirusowej po 2-3 dniach kuracji dolegliwości będą mijać. Jeżeli dołączyły się bakterie, lekarz zaleci antybiotyk. Kuracja trwa 10-14 dni.

    Zapalenie ucha środkowego jako powikłanie po grypie

    Objawy: Zapalenie ucha środkowego sprawia, że śluzówka puchnie, utrudniając odpływ wydzieliny śluzowej (przy zakażeniu wirusowym) albo śluzowo-ropnej (do infekcji wirusowej szybko dochodzi bakteryjna), więc gromadzi się ona w uchu środkowym. Pojawia się ból, wysoka gorączka, chory gorzej słyszy, czasem dochodzi do przedziurawienia błony bębenkowej i wycieku ropy. Zaniedbana infekcja prowadzi do osłabienia słuchu, zapalenia nerwu twarzowego, mózgu.

    Leczenie: Infekcję wirusową leczy się objawowo (leki przeciwbólowe i przeciwzapalne). Ból łagodzą ciepłe suche okłady (nagrzany ręcznik, termofor). Jeśli w ślad za wirusami wtargnęły do ucha bakterie, trzeba brać antybiotyk, a jeśli jest też katar – krople obkurczające. Po 2-3 dniach dolegliwości ustępują, ale kurację trzeba prowadzić do końca (10-14 dni). Czasem konieczne jest nacięcie błony bębenkowej (by ropa mogła wyciec).

    Zapalenie oskrzeli jako powikłanie po grypie

    Objawy:

    • napadowy, męczący kaszel, najpierw suchy, potem mokry, połączony z odkrztuszaniem wydzieliny (przezroczystej przy zapaleniu wirusowym, żółtej lub zielonkawej, gdy dołączyły się bakterie),
    • gorączka.

    Leczenie: Przy infekcji wirusowej wystarczy leżeć w łóżku, dużo pić i obniżać gorączkę, jeśli przekracza 38ºC. Warto nawilżać sypialnię – suche powietrze zaostrza przebieg choroby i może prowadzić do zapalenia płuc. Dopóki kaszel jest suchy, pomaga syrop hamujący odruch kaszlowy, potem trzeba go zamienić na wykrztuśny. Gdy przyplątały się bakterie (wzrost gorączki, odkrztuszanie ropnej wydzieliny, duszność), trzeba brać antybiotyk.

    Zapalenie płuc jako powikłanie po grypie

    Objawy:

    • wysoka gorączka
    • dreszcze
    • ból głowy
    • ból mięśni
    • nasilenie suchego kaszlu
    • uczucie ciężaru w piersiach, czasem ból w klatce piersiowej, który nasila się przy oddychaniu lub kaszlu
    • ból brzucha
    • wymioty
    • duszność
    • płytki oddech
    • "granie w płucach", rzężenie
    • przyśpieszona praca serca

    Choroba jest groźna dla życia, zwłaszcza dla dzieci, osób starszych, z obniżoną odpornością. Powikłaniem grypy w obrębie płuc są najczęściej grypowe zapalenie płuc, wtórne zapalenie płuc i rozlane włóknienie płuc.

    Leczenie: Zapalenie płuc wywołane przez wirusy grypy, najczęściej typu A i B, leczy się objawowo (syrop na kaszel, leki przeciwgorączkowe). Ponieważ jednak wirusy mogą torować drogę bakteriom, głównie groźnym pneumokokom, czasami osłonowo w infekcji wirusowej stosuje się antybiotyk. Pomagają bańki, jeśli postawi się je w początkowej fazie choroby (mobilizując układ odpornościowy, można zahamować rozwój infekcji i przyśpieszyć zdrowienie). Trzeba dużo pić, żeby uniknąć odwodnienia organizmu. Rozwijający się stan zapalny zaburza procesy wymiany gazowej i może prowadzić do bardzo groźnego niedotlenienia organizmu. Aby poprawić wentylację płuc i pracę serca oraz zapobiec gromadzeniu się płynu zapalnego w płucach, lekarze zalecają dmuchanie przez rurkę do kubka z wodą. Jeśli choroba ma ciężki przebieg, potrzebne jest leczenie szpitalne. Kuracja trwa do kilkunastu dni, ale osłabienie może ciągnąć się kilka tygodni.

    Zapalenie mięśnia sercowego jako powikłanie po grypie

    Objawy:

    • osłabienie
    • stany podgorączkowe
    • płytki oddech, duszność
    • przyśpieszone tętno, kołatanie i zaburzenie rytmu pracy serca, czasem połączone z zasłabnięciem, omdleniem, nawet utratą przytomności
    • ostre, przeszywające bóle, umiejscowione głęboko w klatce piersiowej, typowe dla bólów wieńcowych.

    Niekiedy pogrypowe zapalenie mięśnia sercowego przebiega bezobjawowo, a rozpoznawane bywają dopiero odległe skutki schorzenia. Najczęściej infekcja obejmuje cały mięsień sercowy wraz z osierdziem czyli błonami otaczającymi (pogrypowe zapalenie osierdzia). Często rozwija się piorunująco, prowadząc nawet do śmierci. Z powodu tego powikłania umierają nie tylko seniorzy, ale również młodzi, między 20. a 40. rokiem życia!

    Leczenie: Pogrypowe powikłania kardiologiczne wymagają leczenia w szpitalu. Dostosowuje się je do zaawansowania choroby i ogólnego stanu zdrowia. Chory powinien wypoczywać i unikać stresów. W cięższych przypadkach podaje się niesteroidowe leki przeciwzapalne, leki sterydowe i immunosupresyjne. Jeśli dołączyło się zakażenie bakteryjne – antybiotyk. Przy zaburzeniach rytmu serca pomagają preparaty z potasem i magnezem, leki zalecane w leczeniu arytmii. W przypadku niewydolności serca – lekarstwa rozszerzające naczynia krwionośne i poprawiające pracę serca. Niektórzy chorzy wymagają wspomagania krążenia za pomocą specjalnej aparatury, nieraz ratunkiem jest przeszczep serca.

    Zapalenie opon mózgowych i inne powikłania neurologiczne po grypie

    Objawy: Różnego typu zapalenia nerwów obwodowych, rdzenia kręgowego, opon mózgowo-rdzeniowych, mózgu należą do rzadkich. Wysoka gorączka, silne bóle głowy, nudności i sztywność karku (leżąc na plecach nie można unieść głowy) mogą świadczyć o tym, że wirus grypy trafił do mózgu. Chorobę potwierdza się, badając płyn mózgowo-rdzeniowy.

    Leczenie: Poważne powikłania neurologiczne wymagają leczenia szpitalnego.

    Ważne

    Jak zapobiec powikłaniom grypy?

    Grypa to nie przeziębienie! Należy do tych chorób, których nie wolno leczyć na własną rękę, tylko jak najszybciej wezwać lekarza. Lepiej nie wychodzić z domu, bo przeziębiona grypa zwiększa ryzyko komplikacji. Jeśli więc lekarz daje zwolnienie i każe leżeć w łóżku, to trzeba się położyć. Organizm potrzebuje wypoczynku i czasu, by zwalczyć chorobę. Zaszyj się w łóżku i porządnie wypoć - podnosząc ciepłotę ciała, hamujesz mnożenie się wirusów. Pomogą też domowe sposoby: owocowe herbatki, mleko z masłem i miodem, gorący rosół z kury - rozgrzewają i mobilizują układ odpornościowy do działania, zapobiegają odwodnieniu organizmu i łagodzą dolegliwości.

    Każdy z nas, a koniecznie jeśli do grupy wysokiego ryzyka, powinien się zaszczepić! Szczepionka w dużym stopniu zmniejsza ryzyko zarażenia się grypą, a w razie zachorowania łagodzi jej dolegliwości i chroni przed powikłaniami.

    miesięcznik "Zdrowie"

    Czy artykuł był przydatny?
    Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.

    NOWY NUMER

    W numerze 10/2019 "Zdrowia" kreatywne podejście do seksu, podstępna borelioza, nowe terapie nowotworów, komu grozi cyberchondria, leki szkodzące urodzie, probiotyki w kiszonkach. Miesięcznik "Zdrowie" to pakiet rzetelnej wiedzy i sprawdzonych porad!

    Dowiedz się więcej
    Miesięcznik Zdrowie 10/2019
    KOMENTARZE
    Martin
    |

    Słuchaj jeśli to czytasz to jak udało Ci się wyleczyć ???

    Piszę ponieważ mam te same objawy - mój email sir-charles@wp.pl

    Jeśli to czytasz proszę o odpowiedz

    Pozdrawiam
    Marcin

    Grażyna
    |

    powiem wam, że zazwyczaj człowiek mówi, że ma grypę i nawet się nie zastanawia czy to grypa czy przeziębienie. Jak już ta prawdziwa grypa przyjdzie to się dopiero wie że żyje. U mnie była tylko wysoka gorączka przez kilka dni i bóle kości, głowy, generalnie całego ciała. Lekarz kazał leżeć i odpoczywać... łatwo nie było bo bolał mnie każdy cm mojego ciała. Starałąm się wprowadzić dodatkowo zdrową dietę, dużo warzyw, soki z sokowirówki z witaminą c , czosnek na grzankach, herbata z imbirem. Jak już zaczęłam dochodzić do siebie to kochani, zostałam jeszcze tydzień w domu żeby nie było powikłań. Nigdy nie myślałam że tak mnie wymorduje choroba.

    nina
    |

    zauważyliście to jakie to płytkie? i nic nie daje ..
    nikt tu nikogo nie słucha..
    każdy jest lekarzem i każdy jest przemądrzały do bólu
    tak nie rozmawiają nawet profesorowie ..gdyż wiedzą ,ż e..dużo jeszcze nie wiedzą..czyli człowiek mądry to człowiek świadomy ,że jego wiedza jest ograniczona ..i im mądrzejszy człowiek tym skromniejszy w wypowiedziach, mówi mało i na temat ..tylko zresztą na który jest kompetentny a polak nie ! na każdy temat wie najlepiej..oj masakra narodowa

    Missza
    |

    Interesujący artykuł. Wydaje mi się, że nawet zainspirował nieco wikipedię (por. http://pl.wikipedia.org/wik... )

    annna
    |

    Witam. Mój przypadek powtórzył się już 2 razy. Jestem jak wszyscy nosicielem jakichś bakterii w gardle, gdy spada mi odporność namnażają się, powodując objawy typowe dla przeziębienia. Pojawiają się 2-3 dendryty nad migdałkami i potem ból ucha, który skłania mnie do wizyty u lekarza. Ten diagnozuje anginę ropną (z czym się nie zgadzam) i zleca antybiotyk. Poprawa zdrowia jest odczuwalna dopiero po 4 dobach, ale zawsze w drugiej dobie dochodzi do sztywności karku, bardzo bolesnej. Pytanie: to uczulenie na antybiotyk czy coś innego...? Jeśli ktoś się z tym spotkał, proszę o odpowiedź.

    Pomocy123
    |

    Wszystko zaczęło się 2 miesiące temu, najpierw przez 2 tygodnie była gorączka 39 st. i inne objawy jak przy grypie, jednak potem doszły kłucia w klatce piersiowej, kaszel (tydzień temu), straszny ból głowy oraz zawroty głowy (były wcześniej mocne, teraz trochę ustąpiły) oraz ogólne osłabienie, a jest 11 grudnia - nie wiem co robić :(( Dodam, że chorowałam 2 lata temu na zapalenie oskrzeli, przez 3 miesiące od tamtej pory miewałam kłucia w klatce dość silne a przy wysiłku fizycznym ledwo co oddychałam. Teraz byłam u lekarza rodzinnego, który skierował mnie do szpitala, tam lekarz stwierdził nerwicę, więc piłam melisę i brałam paracetamol, jednak objawy nadal się utrzymują. Postanowiłam pójść jeszcze raz, tym razem lekarz skierował mnie do laryngologa, ten jednak nic nie stwierdził. Czy te objawy mogą świadczyć o czymś poważnym ? Co mam robić ? Czy ktoś miał podobne objawy? Proszę o odpowiedź, będę bardzo wdzięczna.

    alka
    |

    @mike ja w tym roku, po latach bronienia się, chyba wreszcie się zaszczepię, zobaczymy co z tego wyjdzie. nie może tak być, że one nie działają... i chyba zdecyduję się na szczepionkę którą poleciła mi pani doktor, nazywa się śródskórna... no, zobaczymy :)

    Mike
    |

    zdecydowanie lepiej jest zapobiegac niż leczyć :) A poza tym powikłania po grypie sa duzo bardziej niebezpieczne niż sie na wydaje - zabijaja co roku więcej ludzi niz nowotwory.
    Ja sie zaszczepiłem w tym roku, bo jakos wole nie męczyc sie i nie ryzykować powikłań ...
    Ludzie piszą ze to nieskuteczne i ze to wyciąganie kasy, a co Wy o tym sądzicie?

    Marek
    |

    Szczepienia są bezkonkurencyjne na grypę. Po co ryzykować ewentualne powikłania i długą chorobę jeśli można się zaszczepić? Szczególnie, że istnieją już nowe metody szczepień np. szczepienia śródskórne, które można wykonać samemu w domu, są bezbolesne i bezpieczne.

    marta
    |

    Lądowanie rinowirusów. Przeziębienie" jest pierwszą książką z cyklu "Na sygnale. Dr Orzeszko zawsze na czas". To lektura zarówno dla dzieci jak i rodziców, która pomaga zrozumieć co dzieje się z organizmem dziecka, gdy jest chore. Dr Wojciech Feleszko, pediatra i autor książki w zabawny sposób wyjaśnia czym są wirusy, w jaki sposób wywołują choroby, pokazuje jak walczyć z katarem.