Zespół Tourette'a (choroba nerwowych tików) - objawy, leczenie

Zespół Tourette’a jest typem wrodzonego zaburzenia neurologicznego. Zespół Tourette'a objawia się występowaniem licznych tików ruchowych i werbalnych. Sami chorzy, którzy wbrew swojej woli plują, podskakują, krzyczą lub też przeklinają, mówią o nim: przeklęta choroba. Traktowani są bowiem jak osoby źle wychowane lub nawet szalone.

Zespół Tourette'a został po raz pierwszy opisany w 1885 roku przez francuskiego neurologa Georges'a Gilles'a de la Tourette’a i na jego cześć nosi taką nazwę. Zaburzenie to ujawnia się najczęściej pod koniec wieku przedszkolnego lub na początku edukacji szkolnej.

Schorzenie to może występować rodzinnie, ale jak dotąd nieznana jest zmiana genetyczna, która leży u jego podstaw. Badania epidemiologiczne dowodzą, że zespół Tourette’a występuje trzy-czterokrotnie częściej u chłopców niż u dziewczynek, a dotyka przeciętnie 4,3 osoby na 10 tysięcy. W przebiegu choroby pojawiają się okresy remisji (ustępowania objawów choroby), ale schorzenie towarzyszy choremu zazwyczaj do końca życia.

Zespół Tourette’a rozpoznaje się, gdy tiki utrzymują się dłużej niż rok. Na szczęście po okresie dojrzewania mają one tendencję do wyciszania się i u ok. 80 proc. dorosłych ustępują lub zmniejsza się ich nasilenie.

Posłuchaj o zespole Tourett'a. To materiał z cyklu DOBRZE POSŁUCHAĆ. Podcasty z poradami.

Spis treści

  1. Zespół Tourette'a - objawy
  2. Zespół Tourette'a - leczenie

Zespół Tourette'a - objawy

Ta choroba tikowa pojawia się zwykle u dzieci między 2. a 15. rokiem życia, choć statystycznie najwięcej zachorowań odnotowuje się w wieku lat 7. Specyfika objawów powoduje, że rodzice zwykle nie widzą w działaniu dziecka choroby, a nietypowe zachowania przypisują okresowi rozwojowemu i krnąbrności.

Cechą charakterystyczną zespołu Gillesa de la Tourette’a jest jednoczesne występowanie tików ruchowych i wokalnych. Te pierwsze to szybkie, nierytmiczne, nawracające mimowolne ruchy – proste lub złożone. Proste (wysuwanie języka, mruganie powiekami) polegają na skurczu jednej grupy mięśni. Złożone obejmują więcej grup mięśni, tworzą sekwencję ruchów i mogą sprawiać wrażenie celowych (plucie, dotykanie drugiej osoby). Czasami przybierają postać gestów obscenicznych lub zachowań autoagresywnych (np. przygryzanie języka).

Jeśli ktoś słyszał coś o zespole Tourette’a, kojarzy go sobie głównie z przeklinaniem mimo woli, ponieważ o tym tiku wokalnym mówi się najczęściej. Tymczasem występuje on tylko u części chorych. Nie można zatem sprowadzać obrazu choroby do przeklinania. Jej objawem są zawsze także tiki ruchowe, wokalnych zaś jest cały wachlarz – od prostych, jak pochrząkiwanie, krzyczenie, po złożone (występują u 14-20 proc. chorych) polegające na wypowiadaniu słów i całych zdań. Do tej grupy należy przeklinanie, używanie wulgaryzmów (koprolalia), ale także powtarzanie zdań i słów zasłyszanych od innych osób (echolalia) albo własnych wypowiedzi (palilalia).

Zespół Tourette'a - leczenie

Choroba jest nieuleczalna, ale medycyna pomaga z nią funkcjonować za pomocą farmakoterapii, psychoterapii i terapii behawioralnej.

Walka z tikami nie jest łatwa, bo rozładowują napięcie, ale możliwa. Leczenie zaczyna się od psychoedukacji rodziców i dziecka polegającej na udzielaniu informacji na temat choroby i jej przebiegu, a także zachęcaniu do ignorowania jej objawów.

Psychoterapia pacjenta z zespołem Tourette’a skupia się głównie na nauce kontroli tików oraz zmianach nieprawidłowych zachowań na formy zachowań bardziej akceptowalnych społecznie.

Zwracanie uwagi na tiki tylko je nasila. Potem włącza się metody behawioralne, których głównym celem jest zwiększenie kontroli nad tikami. Uczy się pacjenta, jak opóźniać ich wykonanie albo też zamienić je na inne czynności lub słowa, które są akceptowalne społecznie bądź mniej widoczne. Dopiero gdy te metody okażą się nieskuteczne, a choroba upośledza normalne funkcjonowanie, sięga się po środki farmakologiczne. Nie usuwają one jednak przyczyny schorzenia, redukują jedynie jego objawy.

W przypadku występowania tików o dużym nasileniu zaleca się stosowanie:

  • preparatów z grupy neuroleptyków,
  • blokerów receptorów,
  • blokerów kanału wapniowego,
  • klonidyny,
  • leków przeciwdepresyjnych.

Niektóre ośrodki w leczeniu zespołu Tourette’a stosują metodę EEG Biofeedback łączącą w sobie elementy psychoterapii i farmakoterapii. W naszym kraju porady można zasięgnąć w Polskim Towarzystwie Syndrom Tourette’a.

Polecany artykuł:

Ważne

Zespół Gillesa de la Tourette’a rzadko występuje solo

W 90 proc. przypadków zespołowi Tourette’a towarzyszy inne schorzenie. Najczęściej jest to ADHD (zespół nadpobudliwości psychoruchowej), w drugiej zaś kolejności zaburzenie obsesyjno-kompulsyjne (nerwica natręctw).

Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.
KOMENTARZE
xxxx
|

zobaczysz jeszcze jaki będzie wspaniały jak cię zacznie zdradzać jak już tego nie zrobił

Paweł27
|

Witam, mam 27 lat. Ogólnie to parę lat mam tiki ramionami i kręcenie głową. Miałem w sumie operację na ucho i jak miałem z 15 lat, też miałem jakiś zabieg, spowodowany gorszym słuchem. teraz mam gorszy słuch na jedno ucho. Czy to może to mieć coś wspólnego z tą chorobą. Czasami dopada mnie depresja, zdenerwowanie, ale u mnie nikt tego w domu nie miał.

mimi
|

Witam, masz tyle lat co mój syn obecnie ,jego pierwsze tiki pojawiły się ok 4 roku i tak zostały ,na przestrzeni czasu zmieniają tylko swoja forme,na pewno nie jest Ci lekko ale glowa do góry da się z tym zyc,najlepiej opowiedz mamie co cie dreczy,pokaz filmiki na youtubie .Najlepiej było by poszukać dobrego neurologa dziecięcego ,który porozmawia z Toba ,może wdrazy jakies leki,pozdrawiam

Wiktoria
|

Witam. Mam na imię Wiktoria. Nie jestem pewna, ale możliwe, że mam tę chorobę. Objawia się ona u mnie pochrząkiwaniem i podskakiwaniem, ale utrudnia mi trochę też życie. Zaczęło się wszystko, gdy miałam około 5-ciu lat. Czyli ok 8 lat temu. Do tej pory chodzę z mamą do lekarki, ale ona stwierdziła, że nie jestem na nic chora. Może się mylę, ale z tego co czytałam na jednej ze stron internetowych to zespół tourette'a objawia się różnie, ale w okresie dojrzewania jest najbardziej można powiedzieć, że "wykrywalny". Co prawda wiem, że nie zawsze i nie w każdej sytuacji internet to dobre źródło. Gdzie mogła bym się z tym zgłosić? Mieszkam w Toruniu i mam czwórkę rodzeństwa, więc nie mam z mamą możliwości wyjazdu poza miasto, dlatego proszę o pomoc.. Będę bardzo wdzięczna.
Pozdrawiam, Wiktoria.

XYZ
|

Pewnie, że można z tym normalnie funkcjonować i zajmować nawet kierownicze stanowisko, poprostu wszystko zależy od tego jak mocno ma się nasilone objawy. Ja się nauczyłem moje tiki kontrolować i to do tego stopnia, że nikt z moich znajomych nie wie, że ja w ogóle na coś jestem chory, Studiuję medycynę i moja choroba nie przeszkadza mi w wykonywaniu badań, zabiegów itp.

JANEK
|

CZY Z TĄ CHOROBĄ MOŻNA PRACOWAC NA KIEROWNICZYM STANOWISKU I MIEC LUDZI POD SOBĄ? BARDZO PROSZE O ODPOWIEDZ

Ania
|

Jest to bardzo zla choroba... meczy i jest to straszne! ale da sie wyleczyc metoda behawiorlana ( zalczyc)

ann
|

To b ciezka choroba ale da sie zyc a nawet odnosic sukcesy zyciowe. Ja mam Dom wspanialego meza syna i dobra prace. Najwazniejsze: olac Co mowia inni i miec poczucie wlasnej wartosci

Amanda
|

Jeśli to tiki, to chorobę tą leczą lekarze neurolodzy i psycholodzy. Ponadto zespół Tourette`a objawia się o wiele wcześniej..

Natalii
|

BYć może jest to choroba tikowa polegająca na zamykaniu lub zaciskaniu powiek, oczu. Ale u mnie zespół Tourette`a objawia się nieco inaczej. Normalne funkcjonowanie utrudnia mi podskakiwanie, pociąganie nosem, wykrzywianie ust, pochrząkiwanie, często jak siedzę, to muszę wstać i usiąść ponownie lub jeszcze raz oprzeć się o krzesło. Obecnie stosuję neuroleptyki, które bardzo mi pomagają. Natomiast w Pani przypadku ciężko stwierdzić, czy to na pewno chodzi o tiki. Bardziej Pani sama powinna wiedzieć co jest przyczyną takiego stanu. Pozdrawiam :))