Polak u dermatologa. Czy pamiętamy o kontroli znamion przez cały rok?

2020-10-26 13:49 Materiały prasowe

Średnio miesięcznie hasła: „objawy czerniaka” wpisuje w wyszukiwarce internetowej niemal 4,5 tys. Polaków. Pomimo tego, nie każdy Polak pamięta, aby skontrolować podejrzanie wyglądający pieprzyk lub znamię. Musimy zdać sobie sprawę, że okres jesienno-zimowy to nie czas odpoczynku od profilaktyki czerniaka. Po upalnym lecie i ekspozycji na słońce oraz okresie wiosennej izolacji, skóra jest szczególnie podatna na niepożądane zmiany. Aby zapobiec ich rozwojowi, należy nie tylko uważnie obserwować swoją skórę, ale także zaplanować wizytę kontrolną u lekarza dermatologa.

W Polsce rocznie rozpoznanie czerniaka stawiane jest u blisko 4000 pacjentów. W porównaniu do innych nowotworów skóry, czerniak występuje stosunkowo rzadko, jednak jego przebieg jest bardzo agresywny. Kluczem do obrony przed tą chorobą jest profilaktyka, prosta i bezbolesna - w przypadku czerniaka objawy można w zdecydowanej większość przypadków zaobserwować samodzielnie.

W okresie letnim często eksponujemy się na długo oczekiwane promienie słoneczne. Coraz bardziej upalne lata i wyższe temperatury w Polsce powodują, że nasza skóra jest zatem szczególnie narażona na promieniowanie UV. A jak wskazują tegoroczne badania świadomości Polaków, większość z nas łamie zasady bezpiecznej ekspozycji na słońce: aż 87% respondentów opala się między godziną 11 a 16, czyli wtedy, kiedy zdecydowanie powinniśmy tego unikać.

Wyniki wskazują też, że nie używamy kremów z filtrem zgodnie z zaleceniami, czyli także choćby po spoceniu się czy kąpieli wodnej. Rzadko też zasłaniamy odkryte części ciała podczas ekspozycji na słońce (tylko 13% respondentów robi to w czasie pobytu na plaży, a 14% na tarasie czy balkonie). Jak widać, tylko niewielka część z nas przestrzega zasad ochrony przeciwsłonecznej.

- Ostatnie badania opinii na temat świadomości czerniaka potwierdzają stopniową poprawę wiedzy Polaków w tym zakresie, pokazują też jednak w pewien sposób sprzeczne modele zachowań. Cieszy mnie bardzo, że aż 96% badanych deklaruje znajomość pojęcia „czerniak”. To naprawdę bardzo dobry wynik, jednak ponad 1/5 ankietowanych twierdzi, że jest on łagodną postacią raka. Tak oczywiście nie jest. Nie możemy zapominać o tym, że na blisko 4000 nowych zachorowań na czerniaka w Polsce rocznie, około 1000 osób umiera. To bardzo wysoka liczba, która pokazuje, jak bardzo trudnym i agresywnym przeciwnikiem jest ten nowotwór – mówi prof. dr hab. n. med. Piotr Rutkowski, ekspert Akademii Czerniaka, kierownik Kliniki Nowotworów Tkanek Miękkich, Kości i Czerniaków Narodowego Instytutu Onkologii im. Marii Skłodowskiej-Curie–Państwowego Instytutu Badawczego w Warszawie.

Skóra pamięta - dlatego należy obserwować ją przez cały rok

Lato to okres najintensywniejszego promieniowania UV, jednak nasza skóra pamięta każdy promień słońca przez cały rok. Dlatego też regularnie powinniśmy ją samodzielnie obserwować: stanąć przed lustrem i przyjrzeć się podejrzanym znamionom. Warto poprosić kogoś o pomoc, ponieważ mogą wystąpić one również na plecach, całej powierzchni nóg, w trudno dostępnych miejscach, jak głowa czy skóra pod paznokciami. Należy zwrócić uwagę, czy pojawiły się nowe znamiona, a te istniejące, czy zmieniły swoją postać. Czerniak występuje również u dzieci, rodzice powinni przeprowadzić kontrolę wspólnie ze swoją pociechą. Każdą niepokojącą zmianę powinniśmy skonsultować z lekarzem dermatologiem.

- To niezwykle istotne, aby od najmłodszych lat edukować dzieci i przyzwyczajać ich nie tylko do ochrony skóry, ale i profilaktyki. Potrzeby edukacyjne wciąż są ogromne, a rodzice powinni pamiętać, że to oni w dużej mierze odpowiadają za świadomość swoich dzieci. Nauka od małego może w przyszłości zaprocentować uratowaniem nie tylko swojego życia, ale i najbliższych – mówi Barbara Pepke, prezes Fundacji „Gwiazda Nadziei”.

Abecadło dla zdrowia twojej skóry

W samokontroli może pomóc tzw. abecadło czerniaka, system kliniczny ABCDE, który pozwala na identyfikację części czerniaków i prowadzenie samokontroli skóry. Wyróżnia się w nim 5 cech charakterystycznych dla zmian, mogących być czerniakiem, takich jak:

  • Asymetryczny, nieregularny kształt (od ang. Asimetrical shape)
  • Brzegi niereguralne (od ang. Border)
  • Czerwony, czarny kolor lub inne przebrawienia zmiany (od ang. Color)
  • Duża średnica zmiany (od ang. Diameter)
  • Ewolucja rozmiaru, kształtu, faktury lub koloru zmiany (od ang. Evolution) 1.Asymetryczny, nieregularny kształt (od ang. Asimetrical shape)
  • Brzegi niereguralne (od ang. Border)
  • Czerwony, czarny kolor lub inne przebrawienia zmiany (od ang. Color)
  • Duża średnica zmiany (od ang. Diameter)
  • Ewolucja rozmiaru, kształtu, faktury lub koloru zmiany (od ang. Evolution).

Nasza skóra pamięta lato przez cały rok, dlatego należy obserwować ją regularnie i systematycznie. Pomocnym nawykiem może być robienie zdjęć wybranych zmian lub całej powierzchni skóry i porównywanie ich w odstępnie czasowym. Pamiętajmy, że przynajmniej raz do roku, a nawet częściej powinniśmy zgłosić się do lekarza specjalisty na kontrolę skóry przy pomocy dermatoskopu. To proste i bezbolesne badanie, a w porę wykryty czerniak jest prawie zawsze uleczalny.

Warto wiedzieć

Od wielu lat Novartis wspiera zwiększanie świadomości na temat czerniaka, upowszechnienie skutecznych metod profilaktyki jak również działania zapewniające pacjentom jak najlepszą opiekę w każdym stadium choroby.

Jako partner Akademii Czerniaka, sekcji naukowej Polskiego Towarzystwa Chirurgii Onkologicznej, firma Novartis współrealizowała w 2019 roku akcję informacyjną skierowana do chorych na czerniaki pt. „Pacjent kontra czerniak”.  

Niniejszy materiał prasowy został opracowany przez Biuro Prasowe Novartis i został skonsultowany z Akademią Czerniaka.

Więcej informacji o czerniaku na: www.AkademiaCzerniaka.pl

Źródła:

  1. Dane na podstawie raportu generowanego przy użyciu platformy Senuto, baza słów kluczowych: czerniak objawy, data dostępu: 24.09.2020
  2. Badanie na zlecenie Novartis Oncology zrealizowane przez ARC Rynek i Opinia, maj 2020.
  3. Akademia Czerniaka, Twoja skóra wymaga kontroli po wakacjach!, data dostępu: 25.09.2020.
  4. Rutkowski P., Wysocki P.J. (re.d.), Czerniaki Skóry, Oncol Clin Pract 2019; 15. DOI: 10.5603/OCP.2018.0055., s. 2-3
  5. Melanoma Research Foundation. The ABCDEs of Melanoma. Dokument dostępny na stronie: https//www.melanoma.org/understand-melanoma/diagnosing-melanoma/detection-screening/abcdes-melanoma, data dostępu: 25.09.2020.
  6. Akademia Czerniaka, Czerniak. Czy słońce szkodzi?, https://www.akademiaczerniaka.pl/o-czerniaku/czerniak-czy-slonce-szkodzi, data dostępu: 25.09.2020.
Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.
KOMENTARZE