Enteropatia wysiękowa (z utratą białka) - przyczyny, objawy i leczenie

2015-02-11 12:54 Monika Majewska

Enteropatia wysiękowa pojawia się wtedy, gdy równowaga między wytwarzaniem a rozpadem białka, która jest niezbędna do prawidłowego funkcjonowania organizmu, zostaje zburzona w wyniku utraty białka z osocza do jelita. Wówczas dochodzi do obniżenia stężenia albumin - głównych białek surowicy krwi, a dalej do wystąpienia dokuczliwych objawów chorobowych. Jakie są objawy enteropatii wysiękowej? Na czym polega leczenie?

Enteropatia wysiękowa (protein losing enteropathy – PLE) to zaburzenie, w przebiegu którego dochodzi do przenikania z osocza krwi do jelita zbyt dużej ilości białka. Stąd inna nazwa schorzenia – enteropatia z utratą białka.

Prawidłowo w ciągu doby białko jest produkowane w wątrobie w takich ilościach, w jakich później jest tracone (m.in. przez przewód pokarmowy). Równowaga między wytwarzaniem a rozpadem białka jest niezbędna do prawidłowego funkcjonowania organizmu. Jednak w przebiegu enteropatii wysiękowej wątroba nie wytwarza wystarczającej ilości białka, tzn. takiej, która pozwoliłaby nie tylko na zaspokojenie potrzeb organizmu, lecz także na wyrównanie powstałych strat białka, które w nadmiernych ilościach przeniknęło przez błonę śluzową jelita. Wówczas dochodzi do obniżenia stężenia albumin (to główne białka surowicy krwi, produkowane w wątrobie) w surowicy krwi i pojawienia się objawów chorobowych.

Enteropatia wysiękowa (z utratą białka) - przyczyny

Przyczyną enteropatii wysiękowej mogą być:

  • choroby serca (np. niewydolność prawej komory, zapalenie osierdzia, wady wrodzone);
  • uszkodzenia układu chłonnego (np. w wyniku sarkoidozy, radioterapii i chemioterapii podczas leczenia chorób nowotworowych);

Ryzyko wystąpienia enteropatii wysiękowej jest duże zwłaszcza w przebiegu tocznia, celiakii i choroby Leśniowskiego-Crohna

  • choroby wątroby (np. marskość, zakrzepica żył wątrobowych);
  • wrodzone wady układu chłonnego (np. naczyniaki limfatyczne jelit);
  • liczne choroby układu pokarmowego (m.in wrzody żołądka i dwunastnicy, choroba Leśniowskiego-Crohna, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, rak żołądka, choroby pasożytnicze układu pokarmowego);
  • choroby układowe tkanki łącznej (np. toczeń rumieniowaty układowy, reumatoidalne zapalenie stawów);

Również nadużywanie leków przeciwbólowych i przeciwzapalnych może doprowadzić do enteropatii wysiękowej.

Enteropatia wysiękowa (z utratą białka) - objawy

  • obrzęki na całym ciele;
  • biegunki – długotrwałe i tłuszczowe (stolce mają bardzo nieprzyjemny, gnilny zapach, a ich powierzchnia jest błyszcząca. Poza tym trudno je spłukać);
  • zmniejszenie masy ciała;
  • bóle brzucha;
  • wodobrzusze, czyli nagromadzenie płynu w jamie brzusznej (może także dojść do gromadzenia się płynu w opłucnej i worku osierdziowym);

Ponadto dochodzi do pojawienia się objawów niedoboru witamin rozpuszczalnych w tłuszczach – niedoboru witaminy A (m.in. sucha skóra, trądzik, zespół suchego oka) i witaminy D (m.in. patologiczne złamania, zapalenie spojówek, zwyrodnienia układu kostnego oraz zapalenie skóry).

Enteropatia wysiękowa (z utratą białka) - diagnoza

Wykonuje się badania krwi. W przypadku enteropatii wysiękowej stwierdza się niskie stężenie białka całkowitego i albumin oraz podwyższony poziom cholesterolu.

Pomocne są także badanie kału (w celu oznaczenia wydalania alfa1–antytrypsyny – białka osocza krwi) oraz USG lub tomografia komputerowa jamy brzusznej.

Jeśli lekarz ma wątpliwości co do diagnozy, może zlecić badanie endoskopowe, w czasie którego zostanie pobrana próbka jelita do badania histopoatologicznego. W laboratorium obserwuje się zanik kosmków jelitowych, naciek i obrzęk śluzówki jelita.

Enteropatia wysiękowa (z utratą białka) - leczenie

Należy leczyć chorobę, która doprowadziła do rozwoju enteropatii wysiękowej. Jej wyleczenie powoduje ustąpienie objawów. Nie dotyczy to jednak chorób, takich jak, np. toczeń rumieniowaty układowy czy choroba Leśniowskiego-Crohna, gdyż ich całkowite wyleczenie nie jest możliwe. Można jedynie złagodzić ich objawy. W przypadku takich chorób pacjent powinien znajdować się pod stalą kontrolą lekarza.

Poza tym chory powinien suplementować witaminy i składniki mineralne (by uzupełnić ich niedobór w organizmie). Okresowo podaje się także leki odwadniające i drogą dożylną albuminy (białka) oraz osocze krwi.

Jeśli objawy choroby są bardzo nasilone, stosuje się częściowe żywienie pozajelitowe.

Enteropatia wysiękowa (z utratą białka) - ważna dieta

Ważnym elementem leczenia enteropatii jest odpowiednia dieta - przede wszystkim wysokobiałkowa. Chory powinien otrzymać od 1,5 do 3,0 gramów białka na kilogram masy ciała na dobę. Po za tym należy ograniczyć sól i tłuszcze (a konkretnie długołańcuchowe kwasy tłuszczowe).

Należy stosować równocześnie preparaty ze średniołańcuchowymi kwasami tłuszczowymi, ponieważ prowadzą do zmniejszenia zaburzeń wchłaniania.

Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.

NOWY NUMER

Czytaj e-wydanie cenie 1,00 zł i zyskaj dostęp do numerów archiwalnych! W nr 6/2020 "Zdrowia" m.in.: jak działają jelita, 10 pytań o wazektomię, uzależnienia a płeć, dłonie pod ochroną, ćwiczenia na smukłe nogi. "Zdrowie" to 76 stron rzetelnej wiedzy!

Dowiedz się więcej
Miesięcznik Zdrowie  6/2020
KOMENTARZE
Adzik
|

Witam serdecznie chciałem zapytać czy jest możliwość że od 6lat już mam te objawy miałem robione wszystko? I nic nie pomaga 10 tabletki dzień. Na biegunki biorę i już prawie wszystko co jest stosowane nawet chińskie grzyby soki itp już nie mam sił mam cukrzycę od 18lat i powikłania są znaczne