- Mrowienie języka często wynika z oparzeń, alergii pokarmowych lub uszkodzenia nerwów podczas zabiegów stomatologicznych
- Braki witaminy B12, kwasu foliowego oraz zbyt niski poziom wapnia wywołują zaburzenia czucia w ustach
- Nagłe drętwienie z towarzyszącym opadaniem kącika ust lub problemami z mową może oznaczać udar mózgu
- Cleveland Clinic zaleca wykonanie morfologii oraz badań obrazowych głowy w celu znalezienia przyczyny parestezji
Drętwienie języka: co to jest i skąd się bierze?
Drętwienie języka to mrowienie, kłucie albo osłabione czucie. Lekarze określają te dolegliwości jako parestezje. Objaw może pojawić się nagle i szybko minąć albo wracać przez dłuższy czas, a częstą przyczyną jest po prostu oparzenie języka gorącym napojem lub jedzeniem.
Medical News Today zwraca uwagę, że drętwienie może wynikać także z miejscowej reakcji alergicznej. Zespół alergii jamy ustnej częściej dotyczy osób z katarem siennym. Po zjedzeniu niektórych surowych owoców lub warzyw może pojawić się mrowienie oraz podrażnienie języka i gardła.
Drętwienie może się też pojawić po zabiegach, które podrażniają lub uszkadzają nerwy w jamie ustnej. Jeśli niedawno byłeś u stomatologa albo zrobiłeś kolczyk w języku, mogło dojść do naruszenia nerwu językowego. Najczęściej daje to jednostronne osłabienie czucia albo mrowienie.
Niedobór witaminy B12, kwasu foliowego i wapnia: czy to powoduje drętwienie języka?
Do prawidłowej pracy układu nerwowego potrzebne są określone składniki odżywcze. Gdy ich brakuje, mogą pojawić się zaburzenia czucia, także w obrębie języka. W tekście najważniejsze są dwie witaminy z grupy B, związane z regeneracją i ochroną włókien nerwowych:
- witamina B12
- witamina B9 (kwas foliowy)
Niedobór witaminy B12 i kwasu foliowego może dawać objawy neurologiczne w różnych częściach ciała, także w jamie ustnej. Podobnie działa hipokalcemia, czyli zbyt niski poziom wapnia we krwi. Medical News Today podaje, że w takim przypadku często pojawia się drętwienie okolic ust i języka.
U osób z cukrzycą mrowienie języka może pojawić się w trakcie hipoglikemii, czyli wtedy, gdy poziom cukru we krwi spada zbyt nisko. To sygnał, że trzeba szybko zareagować i podnieść poziom glukozy. Dzięki temu można ograniczyć ryzyko poważniejszych powikłań.
Drętwienie języka a choroby układu nerwowego i jama ustna: możliwe przyczyny
Nie zawsze drętwienie języka ma błahą przyczynę. Cleveland Clinic podaje, że może to być objaw stwardnienia rozsianego (SM). To przewlekła choroba układu nerwowego, w której dochodzi do zaburzeń przekazywania impulsów między mózgiem a resztą ciała.
Mrowienie lub pieczenie bywa też związane z zespołem palącej jamy ustnej. Przyczyna nie zawsze jest jasna, ale dolegliwości mogą utrudniać jedzenie i mówienie. Rzadziej długotrwałe zaburzenia czucia na języku mogą towarzyszyć rozwijającemu się nowotworowi jamy ustnej.
Drętwienie języka może być też działaniem niepożądanym leczenia. U osób w trakcie chemioterapii lub radioterapii okolic głowy i szyi takie dolegliwości mogą występować częściej. Wynikają z wpływu leków lub promieniowania na wrażliwe tkanki, w tym tkanki nerwowe.
Drętwienie języka i podejrzenie udaru: kiedy dzwonić po karetkę?
Zwykle mrowienie języka nie jest stanem zagrożenia życia, ale czasem liczy się czas. Gdy drętwienie pojawia się nagle i dochodzą inne objawy neurologiczne, trzeba brać pod uwagę udar mózgu. W takiej sytuacji nie czekaj na wizytę w POZ, tylko szukaj pomocy ratunkowej.
Według wytycznych Cleveland Clinic, powinieneś niezwłocznie udać się na Szpitalny Oddział Ratunkowy (SOR) lub zadzwonić pod numer 112, jeśli drętwieniu towarzyszą:
- opadanie kącika ust lub jednej strony twarzy
- wyraźne trudności w mówieniu lub bełkotliwa mowa
- nagła dezorientacja i problemy ze zrozumieniem otoczenia
- silne zawroty głowy lub utrata równowagi
- nagłe pogorszenie widzenia
- bardzo silny, niespotykany dotąd ból głowy
Narodowy Fundusz Zdrowia podkreśla, że podejrzenie udaru jest stanem nagłego zagrożenia życia. Na SOR pacjenci z takim podejrzeniem dostają najwyższy priorytet, czerwony lub pomarańczowy w systemie triażu, co oznacza pomoc od razu. Jeśli objawy są łagodne i nie zagrażają życiu, NFZ sugeruje kontakt z lekarzem rodzinnym w ramach POZ.
Diagnostyka drętwienia języka: do jakiego lekarza i jakie badania?
Jeśli drętwienie języka nie mija albo nawraca, a nie masz objawów udaru, zacznij od wizyty u lekarza POZ. Lekarz zbierze wywiad i wykona badanie, w tym ocenę odruchów oraz pracy mięśni. Na tej podstawie dobierze dalszą diagnostykę, żeby ustalić przyczynę objawu.
Cleveland Clinic podaje, że w diagnostyce drętwienia języka lekarz może zlecić badania, które pomagają znaleźć przyczynę objawu lub wykluczyć część chorób. Najczęściej są to:
- morfologię krwi i panel elektrolitów (aby sprawdzić poziom wapnia)
- badanie poziomu witamin B12 i B9
- testy czynnościowe tarczycy i wątroby
- badania obrazowe, takie jak rezonans magnetyczny (MRI) lub tomografia komputerowa (CT) głowy
- badania przewodnictwa nerwowego
Warto prowadzić proste notatki, które ułatwią rozmowę z lekarzem. Zapisuj, kiedy pojawia się drętwienie, co wtedy jesz i czy przyjmujesz nowe leki. Takie informacje mogą przyspieszyć diagnostykę i ułatwić dobranie dalszych badań.
Źródła: