Odkrycie białka DMTF1 otwiera zupełnie nowy rozdział w medycynie regeneracyjnej. Dzięki jego zdolności do "odmładzania" neuronowych komórek macierzystych, możliwe staje się przywrócenie naturalnych mechanizmów naprawczych mózgu. Białko odmładza komórki macierzyste mózgu i przywraca ich zdolność do regeneracji, może zrewolucjonizować terapie przeciwko utracie pamięci i chorobom neurodegeneracyjnym. Te przełomowe badania z Singapuru dają nadzieję na nowe metody leczenia starzenia mózgu.
DMTF1 a badania. Czym jest białko, które odmładza komórki mózgu?
12 lutego 2026 w czasopiśmie „Science Advances” opublikowano wyniki badań zespołu z National University of Singapore pod kierunkiem asystenta prof. Ong Sek Tong Derrick i dr Liang Yajing. Naukowcy dowiedli, że białko cyklina D-binding myb-like transcription factor 1 (DMTF1) odgrywa kluczową rolę w utrzymaniu zdolności regeneracyjnych komórek macierzystych mózgu, które z wiekiem tracą zdolność odnawiania i różnicowania się. To jeden z najważniejszych czynników wpływających na pamięć i uczenie się.
Jak działa DMTF1? Proces odmładzania komórek
Naukowcy odkryli, że poziom DMTF1 jest obniżony w „postarzonych” komórkach macierzystych układu nerwowego. Gdy przywracano ekspresję tego białka, komórki odzyskiwały zdolność do podziałów i regeneracji. DMTF1 działa poprzez uruchamianie genów pomocniczych, takich jak Arid2 i Ss18, które odpowiadają za „rozluźnianie” upakowanego DNA i aktywację genów wzrostu. Bez ich udziału komórki nie mogą się skutecznie odnawiać. Asystent prof. Ong powiedział:
„Nieprawidłowa regeneracja komórek macierzystych neuronów od dawna wiązana jest z procesami starzenia neurologicznego. Odkrycie mechanizmu działania DMTF1 daje solidną podstawę do nowych strategii terapeutycznych przeciw spadkowi funkcji poznawczych”.
Nowe ścieżki terapii w leczeniu demencji i starzenia układu nerwowego
Eksperymenty przeprowadzono zarówno na ludzkich komórkach, jak i modelach laboratoryjnych z przedwczesnym starzeniem (z dysfunkcją telomerów). Odkryto, że stymulowanie DMTF1 może nie tylko zatrzymać, ale również cofnąć niektóre zmiany związane z wiekiem oraz przywrócić mózgowi zdolność do tworzenia nowych komórek. Zespół planuje teraz badania sprawdzające, czy zwiększenie poziomu DMTF1 w żywych organizmach poprawi pamięć i uczenie się w kontekście naturalnego starzenia i chorób neurodegeneracyjnych, bez ryzyka rozwoju nowotworów mózgu. Cytując dr Lianga:
„Nasze wyniki sugerują, że DMTF1 może przyczyniać się do namnażania komórek macierzystych w starzejącym się mózgu. Choć to dopiero początek, badania tworzą ramy do opracowania skutecznych terapii odmładzających mózg”.
Koniec starzenia się mózgu? Plany naukowców związane z DMTF1
Specjaliści dają nadzieję, wskazując, że wiele terapii opartych na wzroście komórek nerwowych może w przyszłości powstać na bazie tego mechanizmu. DMTF1 reguluje nie tylko podziały komórkowe, ale również chroni materiał genetyczny i wspiera plastyczność mózgu. Dzięki temu otwiera drogę do skuteczniejszej profilaktyki demencji, choroby Alzheimera i łagodzenia skutków starzenia się układu nerwowego. Docelowo naukowcy planują opracowanie małych cząsteczek aktywujących DMTF1, które w sposób bezpieczny mogłyby odmładzać mózg bez ryzyka rozwoju guzów.
Demencja i choroba Alzheimera to niezwykle obciążające procesy chorobowe, które sukcesywnie odbierają chorym ich tożsamość poprzez niszczenie zdolności do zapamiętywania, logicznego rozumowania oraz samodzielnego funkcjonowania w codziennym życiu. Jako najpowszechniejsza postać otępienia, choroba Alzheimera opiera się na destrukcyjnym działaniu patologicznych struktur białkowych, do których należą przede wszystkim beta-amyloid oraz białko tau. Ich nadmierne gromadzenie się w tkance mózgowej wywołuje kaskadę zmian prowadzącą do nieodwracalnego obumierania komórek nerwowych i postępującej degradacji układu nerwowego. Dlatego tak optymistyczną wiadomością są badania nad białkiem DMTF1.