- Eksperci wskazują, że uporczywe przyczyny wzdęć często kryją się w nieświadomym nawyku połykania powietrza, a nie tylko w diecie
- Płaski brzuch rano i wzdęty wieczorem to charakterystyczny objaw aerofagii, który odróżnia ją od problemów trawiennych
- Badanie z 2025 roku ujawnia, dlaczego żucie gumy powoduje wzdęcia i uwalnia do organizmu tysiące cząstek mikroplastiku
- Najskuteczniejsze sposoby na wzdęcia wywołane aerofagią opierają się na zmianie codziennych zachowań, a nie na stosowaniu leków
Co to jest aerofagia? Wyjaśniamy przyczynę wzdęć i gazów
Czujesz, że twój brzuch pod koniec dnia przypomina balon, chociaż starasz się jeść zdrowo? Przyczyną uciążliwych wzdęć może być aerofagia, czyli nieświadome połykanie powietrza, będące funkcjonalnym zaburzeniem przewodu pokarmowego. Choć brzmi to tajemniczo, problem jest bardziej powszechny, niż mogłoby się wydawać, i nie zawsze wiąże się z jedzeniem.
Problem polega na tym, że połykane powietrze, zamiast wydostać się przez odbijanie, trafia dalej do jelit, powodując nieprzyjemne gazy, wzdęcia i ogólny dyskomfort. To nie jest błahy kłopot. Metaanaliza 21 badań, której wyniki opublikowano na łamach czasopisma „PLoS ONE”, wykazała, że na aerofagię cierpi nawet 3,66% dzieci i nastolatków na całym świecie. To pokazuje, że nawykowe połykanie powietrza jest realnym problemem klinicznym, a nie tylko drobną, przejściową dolegliwością.
Czy żucie gumy powoduje wzdęcia? Nie tylko przez połykanie powietrza
Żucie gumy to jeden z głównych, choć często pomijanych, winowajców nadmiernego połykania powietrza. Każdy ruch szczęką stymuluje odruch połykania, a wraz ze śliną do żołądka trafiają kolejne porcje powietrza. Nie są to tylko przypuszczenia. Potwierdza to badanie opublikowane w „American Journal of Gastroenterology”, które wykazało, że żucie gumy znacząco zwiększa ilość połykanego powietrza zarówno u osób zdrowych, jak i tych ze skłonnością do aerofagii.
Co więcej, badanie z 2025 roku przeprowadzone przez naukowców z Uniwersytetu Kalifornijskiego w Los Angeles (UCLA) przyniosło dodatkowe, niepokojące informacje. Ujawniło ono, że typowa porcja gumy może uwolnić do organizmu nawet 3 tysiące cząstek mikroplastiku, głównie w ciągu pierwszych ośmiu minut żucia. Oznacza to, że sięgając po gumę, nie tylko „pompujemy” brzuch powietrzem, ale również serwujemy naszemu układowi pokarmowemu porcję niechcianych substancji.
Płaski brzuch rano i wzdęty wieczorem? To może być objaw aerofagii
Charakterystycznym objawem wzdęcia spowodowanego aerofagią jest jego dobowy cykl. Jak opisano w artykule „Functional Aerophagia in Children” dostępnym w bazie PubMed Central, brzuch rano jest zazwyczaj płaski, a uczucie wzdęcia narasta stopniowo w ciągu dnia, osiągając swoje apogeum wieczorem.
W nocy, gdy organizm jest w spoczynku, nagromadzone gazy (głównie azot i tlen z powietrza) są stopniowo wchłaniane lub uwalniane. Dzięki temu rano problem znika, by powrócić kolejnego dnia. Ten powtarzalny schemat odróżnia aerofagię od wzdęć wynikających z fermentacji pokarmu, które mogą utrzymywać się niezależnie od pory dnia.
Przyczyny aerofagii. Sprawdź, które nawyki powodują wzdęcia
Aerofagia jest w dużej mierze problemem behawioralnym, co oznacza, że przyczyny wzdęć leżą w naszych codziennych nawykach. Według specjalistów z Cleveland Clinic, poza żuciem gumy, do najczęstszych winowajców należą: zbyt szybkie jedzenie i mówienie w trakcie posiłku, picie napojów gazowanych oraz korzystanie ze słomki.
Problem mogą nasilać również palenie papierosów, ssanie twardych cukierków, a nawet przewlekły stres i stany lękowe, które zaburzają nasz naturalny rytm oddychania i połykania.
Jak leczyć aerofagię? Kluczem jest zmiana nawyków, nie leki
Kluczem do pozbycia się wzdęć wywołanych aerofagią jest zmiana nawyków, a nie sięganie po leki. Jak podkreślają eksperci w wytycznych „AGA Clinical Practice Update” z 2023 roku, skuteczne sposoby na wzdęcia w tym przypadku opierają się przede wszystkim na edukacji i świadomej zmianie zachowań. Warto zacząć od rezygnacji z gumy do żucia i picia przez słomkę, a także jeść posiłki powoli i w spokoju.
Jeśli problem ma podłoże psychologiczne, dobrym pomysłem może być terapia behawioralna lub techniki relaksacyjne, które pomogą wyciszyć organizm i ograniczyć nieświadome połykanie powietrza.
