- Według ekspertów z Cleveland Clinic nadciśnienie oporne diagnozuje się przy braku skuteczności trzech różnych leków
- Trudności z ustabilizowaniem ciśnienia często wynikają z nierozpoznanego bezdechu sennego lub chorób nerek
- Kompleksowa diagnostyka kardiologiczna schorzenia jest finansowana przez Narodowy Fundusz Zdrowia w ramach Krajowej Sieci Kardiologicznej
- Alternatywą dla nieskutecznej farmakoterapii są mało inwazyjne zabiegi interwencyjne takie jak denerwacja tętnic nerkowych
Kiedy mówimy o nadciśnieniu opornym na leczenie?
Brak widocznych efektów leczenia nadciśnienia to sytuacja powszechna, z którą mierzy się wielu pacjentów w gabinetach kardiologicznych. Według ekspertów z Cleveland Clinic o nadciśnieniu opornym mówimy, gdy ciśnienie krwi pozostaje powyżej normy mimo przyjmowania trzech różnych leków. Taka definicja zakłada, że zażywasz te preparaty w maksymalnych tolerowanych dawkach, a wśród nich znajduje się lek moczopędny, bloker kanału wapniowego oraz bloker układu renina-angiotensyna.
Rozpoznanie tego schorzenia obejmuje również sytuację, w której ciśnienie jest prawidłowe, ale wymaga zażywania aż czterech różnych leków hipotensyjnych.
Zanim jednak lekarz postawi ostateczną diagnozę, musi wykluczyć tak zwaną oporność rzekomą, która wynika z nieodpowiedniego pomiaru ciśnienia, efektu białego fartucha lub po prostu pomijania dawek leków. Dlatego prowadzenie rzetelnego dzienniczka pomiarów domowych oraz szczerość na wizycie u kardiologa to podstawa sukcesu w dalszym postępowaniu.
Dlaczego leki na nadciśnienie nie działają? Najczęstsze przyczyny oporności
Jeśli twoje ciśnienie wciąż rośnie mimo przyjmowania garści tabletek, problem często leży w innych, nierozpoznanych jeszcze chorobach współistniejących. Lekarze zwracają szczególną uwagę na zjawisko nadciśnienia wtórnego, w którym wysokie ciśnienie jest jedynie objawem innego problemu w organizmie. Zidentyfikowanie tej pierwotnej przyczyny pozwala wdrożyć leczenie celowane, które z reguły skutecznie obniża i stabilizuje wartości ciśnienia tętniczego.
Wśród najczęstszych schorzeń, które utrudniają skuteczne leczenie nadciśnienia, specjaliści wymieniają:
- obturacyjny bezdech senny
- choroby miąższu nerek oraz zwężenie tętnic nerkowych
- pierwotny hiperaldosteronizm
- zaburzenia pracy tarczycy i przytarczyc
- rzadkie guzy wydzielające katecholaminy
Jakie badania zleci kardiolog przy opornym nadciśnieniu tętniczym?
Poszerzona diagnostyka kardiologiczna to naturalny krok, którego nie musisz się obawiać, ponieważ ma na celu dokładne zbadanie pracy twojego organizmu. W ramach Krajowej Sieci Kardiologicznej w Polsce pacjenci mogą liczyć na kompleksowe badania finansowane przez Narodowy Fundusz Zdrowia, szczególnie w placówkach wyższych poziomów referencyjnych. Twój kardiolog z pewnością zleci badanie ultrasonograficzne nerek oraz podstawowe badania krwi i moczu, aby ocenić ogólną wydolność narządów.
W przypadku podejrzenia problemów hormonalnych lekarz skieruje cię na badania oceniające stężenie aldosteronu i aktywność reninową osocza. Jeśli zmagasz się z chrapaniem i przewlekłym zmęczeniem, bardzo przydatne będzie wypełnienie kwestionariusza STOP-BANG, który pozwoli oszacować ryzyko bezdechu sennego. Pamiętaj, aby na kolejną wizytę zabrać ze sobą wszystkie dotychczasowe wyniki badań, ponieważ ułatwi to wybór odpowiedniej ścieżki diagnostycznej.
Co robić, gdy standardowa terapia zawodzi? Nowoczesne metody leczenia
Zmiana dotychczasowego leczenia farmakologicznego to pierwszy etap walki z opornym nadciśnieniem, który daje zadowalające rezultaty u wielu chorych. Zgodnie z analizami ekspertów, lekiem czwartego rzutu w takich sytuacjach są najczęściej antagoniści receptora mineralokortykoidowego. Jeśli jednak kolejna modyfikacja farmakoterapii nie przyniesie efektu, współczesna kardiologia oferuje nowoczesne rozwiązania zabiegowe.
Kardiolog może zaproponować ci mało inwazyjne procedury interwencyjne, do których należą:
- denerwacja tętnic nerkowych
- terapia stymulacji baroreceptorów
- modulacja kłębka szyjnego
Denerwacja tętnic nerkowych polega na przerwaniu włókien nerwowych, co skutecznie obniża ciśnienie u pacjentów nietolerujących kolejnych leków lub opornych na farmakoterapię.
Z kolei stymulacja baroreceptorów wykorzystuje specjalne urządzenie, które reguluje pracę układu nerwowego i odciąża serce pacjenta. Zapytaj swojego kardiologa o możliwość kwalifikacji do takich programów leczenia, jeśli tradycyjne tabletki całkowicie przestały ci pomagać.
Kiedy pójść do kardiologa? GALERIA
8
Źródła:
- Cleveland Clinic Consult QD — “Resistant Hypertension: A Stepwise Approach” (Jordana Yahr, DO; George Thomas, MD; Juan Calle, MD; Jonathan J. Taliercio, DO)
- Mount Sinai Health Partners — Institutional source; [NO INDIVIDUAL EXPERT — INSTITUTIONAL SOURCE]
- Cardiology and Therapy (Springer Nature Link) — Jeffrey D. Taylor (Department of Cardiology, University of Illinois Chicago, Chicago, IL, USA)
- European Heart Journal (Oxford Academic) — Robert Gil (Department of Cardiology, National Medical Institute of the Interior and Administration Ministry, Warsaw, Poland) [lead author identified]; Konrad Korbiński; Marek Gierlotka
