Zastrzał - przyczyny, objawy i leczenie

2020-06-02 11:21 Sonia Młodzianowska

Zastrzał to ropne zapalenie, które zwykle powstaje na palcach rąk. Zwykle zastrzał pojawia się w wyniku ukłucia zanieczyszczonym przedmiotem. Najczęściej tworzy się zastrzał skórny, który, w zależności od głębokości zapalenia, ma kilka rodzajów. Jak leczy się zastrzał?

Zastrzał najczęściej nie jest głęboki i dotyczy naskórka oraz tkanek występujących blisko powierzchni. W takim przypadku to ropne zapalenie najczęściej powoduje dokuczliwy ból, który zwykle nasila się w nocy. Chociaż objawy zastrzału mogą z pozoru wyglądać na błahą dolegliwość, to czasami może dojść do groźnych powikłań. W najgorszym przypadku zapalenie ropne może prowadzić nawet do uszkodzenia funkcji ręki, dlatego też tak ważne jest leczenie zastrzału.

Spis treści

  1. Jak powstaje zastrzał? – przyczyny
  2. Jakie wyróżnia się rodzaje zastrzału?
  3. Zastrzał - objawy
  4. Jak wygląda leczenie zastrzału?

Jak powstaje zastrzał? – przyczyny

Powstanie zastrzału zwykle ma związek z niewielką raną kłutą w obrębie opuszki palca. Do ukłucia najczęściej dochodzi w wyniku zetknięcia się naskórka z igłą lub drzazgą. Aby jednak doszło do ropnego zapalenia, nie wystarczy samo ukłucie, przedmiot kłujący musi być zanieczyszczony. Dopiero wtedy znajdujące się na nim chorobotwórcze drobnoustroje przedostają się do tkanek i wywołują zakażenie w miejscu ukłucia.

Infekcja bakteryjna najczęściej zostaje wywołana przez Staphylococcus aureus, czyli gronkowca złocistego.

Jakie wyróżnia się rodzaje zastrzału?

Zastrzał może mieć różne rodzaje. Podział ten związany jest z miejscem na palcach dłoni, w którym wytworzył się proces zapalny. Wyróżnia się:

  • zastrzał skórny - to najczęstszy typ zapalenia i dotyczy opuszki palca, w której zakażeniem objęte są tkanki tuż pod zgrubiałym naskórkiem
  • zastrzał podskórny - w tym rodzaju ropa znajduje się głębiej, jednak nadal w tkance podskórnej
  • zastrzał ścięgnisty - jeśli stwierdza się ten typ zastrzału, to warto wiedzieć, że uszkodzeniu uległa już pochewka ścięgnista, a zakażenie jest rozległe
  • zastrzał stawowy - tym przypadku zakażenie wywołuje zmiany w stawach, które nieleczone mogą być nieodwracalne
  • zastrzał kostny - najbardziej rozległe zakażenie, które dotyczy nie tylko układu kostnego, ale także może prowadzić do zakażenia całego organizmu; wymaga bezwzględnego leczenia

Zastrzał - objawy

Najczęściej występujący rodzaj zastrzału, czyli zastrzał skórny, objawia się pulsującym, silnym bólem opuszki palca. Dolegliwości te nasilają się głównie w nocy. Dodatkowo w miejscu występowania zastrzału pojawia się:

  • obrzęk
  • zaczerwienienie
  • napięcie

Gdy zakażenie postępuje, pojawia się ropa. Pod jej wpływem palec może zmienić kolor w miejscu ukłucia na żółty lub zielony.

W bardziej zaawansowanych typach zastrzału pojawiają się kolejne objawy. W zastrzale:

  • podskórnym - ból jest silniejszy niż w zastrzale skórnym i pojawia się także podczas ucisku czy opuszczania dłoni,
  • ścięgnistym - występują wszystkie objawy, które są charakterystyczne dla płycej występujących zastrzałów, a także dodatkowo pojawia się przykurcz palca i silny ból podczas próby jego prostowania
  • stawowym - oprócz wcześniej wymienionych objawów może dojść do zaczerwienienia stawu oraz ograniczenia jego ruchomości; u chorych mogą wystąpić też objawy ogólne takie jak dreszcze i wysoka temperatura
  • kostnym - objawy są najbardziej zaawansowane i dochodzi do demineralizacji kości, a w najgorszym przypadku także do martwicy tkanek.

Jak wygląda leczenie zastrzału?

W leczeniu zastrzału skórnego na początkowym etapie zapalenia skuteczne są domowe sposoby. Ulgę przyniosą na przykład okłady

  • z babki zwyczajnej (świeże liście)
  • z szałwii (należy zaparzyć napar i moczyć gazę)

W tym samym celu można wykorzystać sodę oczyszczoną, której łyżeczkę należy rozpuścić w wodzie, a następnie przygotować okłady z gazy. Obrzęk zmniejszą także kąpiele mydlane. Wystarczy rozpuścić szare mydło w letniej wodzie i moczyć w niej zmieniony zapaleniem palec.

Jeśli jednak dolegliwości związane z zastrzałem nie ustępują, a do tego nasilają się, należy zdecydować się na konsultację ze specjalistą. W takiej sytuacji najczęściej lekarz wykonuje podłużne nacięcie, dzięki czemu ropa znajduje ujście, a ból szybko mija. Jeśli u chorego zdiagnozowano zastrzał podskórny, dodatkowo do terapii włączone zostają antybiotyki.

W bardziej zaawansowanym stadium zastrzału (np. w zastrzale ścięgnistym) po zabiegu nacięcia bocznego ręka zostaje unieruchomiona.

Z kolei w zastrzale stawowym dodatkowo zostaje wypłukana jama stawowa, w której zalegała ropna wydzielina, a także wykonuje się łyżeczkowanie obumarłych tkanek. U tych chorych ręka także jest unieruchomiona.

Usunięcie ropy, łyżeczkowanie oraz unieruchomienie i antybiotykoterapia wdrażane są także u osób, u których zdiagnozowano zastrzał kostny.

Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.

NOWY NUMER

Czytaj e-wydanie cenie 1,00 zł i zyskaj dostęp do numerów archiwalnych! W nr 6/2020 "Zdrowia" m.in.: jak działają jelita, 10 pytań o wazektomię, uzależnienia a płeć, dłonie pod ochroną, ćwiczenia na smukłe nogi. "Zdrowie" to 76 stron rzetelnej wiedzy!

Dowiedz się więcej
Miesięcznik Zdrowie  6/2020
KOMENTARZE