- Badanie z 2025 roku ujawnia, że za swędzenie blizny odpowiadają nadwrażliwe nerwy wysyłające do mózgu fałszywe sygnały
- Centralne ogrzewanie intensywnie wysusza skórę, co jest główną przyczyną, dlaczego blizna swędzi mocniej w sezonie grzewczym
- Najnowsze odkrycie naukowców wyjaśnia, dlaczego rany na twarzy goją się lepiej i pozostawiają mniej dokuczliwe blizny
- Regularny masaż i nawilżanie to skuteczne domowe sposoby na złagodzenie swędzenia i poprawę elastyczności zagojonej tkanki
Dlaczego zagojona blizna swędzi? To wina uszkodzonych nerwów
Znasz to uczucie, gdy dawno zagojona blizna nagle zaczyna nieznośnie swędzieć? To zjawisko, znane jako świąd neuropatyczny, jest bardziej powszechne, niż myślisz i nie oznacza, że z raną dzieje się coś złego. W rzeczywistości to sygnał od układu nerwowego, który nawet po latach wciąż próbuje „dogadać się” z nową, zmienioną tkanką.
Według badania opublikowanego w „Frontiers in Physiology” w 2025 roku, główną przyczyną są nieprawidłowo zregenerowane zakończenia nerwowe w bliźnie. Stają się one nadwrażliwe i wysyłają do mózgu fałszywe sygnały swędzenia, nawet bez zewnętrznego bodźca. Co więcej, wspomniana publikacja wskazuje na rolę neuropeptydu zwanego Substancją P, która nie tylko potęguje wrażliwość nerwów, ale też stymuluje produkcję kolagenu, tworząc błędne koło swędzenia i twardnienia blizny.
Dlaczego blizna swędzi mocniej zimą? Wpływ ogrzewania na skórę
Jeśli zauważasz, że twoja blizna swędzi mocniej jesienią i zimą, masz rację. Wahania temperatury i wilgotności powietrza, a zwłaszcza suche powietrze w pomieszczeniach, potęgują ten dyskomfort. Jest to szczególnie odczuwalne w Polsce, gdzie sezon grzewczy jest długi, a centralne ogrzewanie intensywnie wysusza powietrze w naszych domach i mieszkaniach.
Jak wynika z analizy opublikowanej w 2024 roku, suche powietrze drastycznie zwiększa przeznaskórkową utratę wody. Gdy wilgotność w pomieszczeniu spada poniżej 40%, skóra w ciągu doby może stracić nawet jedną czwartą swojego nawilżenia. Dla wrażliwej i mniej elastycznej tkanki bliznowatej, która ma uszkodzoną barierę ochronną, to prosta droga do podrażnienia i intensywnego swędzenia.
Dlaczego rany na twarzy goją się szybciej? Odkrycie naukowców
Zastanawiałeś się kiedyś, dlaczego rany na twarzy często pozostawiają mniej widoczne blizny i rzadziej powodują dyskomfort? To nie przypadek, a zasługa unikalnych komórek, co potwierdzili na początku 2026 roku badacze ze Stanford Medicine. Odkryli oni, że fibroblasty (komórki produkujące kolagen) w skórze twarzy mają inne pochodzenie niż w reszcie ciała i zachowują bardziej „regeneracyjny” charakter.
Dzięki temu proces gojenia jest sprawniejszy, a powstała tkanka jest elastyczniejsza, co przekłada się na mniejsze swędzenie. To ciekawe odkrycie może w przyszłości przyczynić się do opracowania terapii, które naśladowałyby ten mechanizm, by poprawić gojenie ran na całym ciele.
Jak złagodzić swędzenie blizny? Sprawdzone domowe sposoby
Chociaż świądu blizny często nie da się całkowicie wyeliminować, można go skutecznie łagodzić prostymi, domowymi sposobami. Jak wskazują publikacje naukowe, kluczem jest regularne nawilżanie, najlepiej preparatami z silikonem, które tworzą na skórze ochronny film.
Prawidłowa pielęgnacja blizn obejmuje także ich ochronę przed skrajnymi temperaturami. Co więcej, po pełnym zagojeniu rany (około 6-8 tygodni od urazu) warto wprowadzić delikatny masaż. Regularne, 10-minutowe uciskanie i rozciąganie tkanki bliznowatej poprawia jej ukrwienie, uelastycznia ją i pomaga wyciszyć nadreaktywne nerwy.
