Czyrak: nieestetyczny wrzód czy choroba zagrażająca zdrowiu?

2019-01-17 9:07 Joanna Anczura - artykuł pochodzi z miesięcznika "Zdrowie" |Maja Kupiszewska | Konsultacja: dr n. med. Marzena Gajewska, specjalista chorób wewnętrznych CM Enel Med

Czyrak to bolesny, brzydki wrzód. Najpierw pojawia się krostka, w której zaczyna zbierać się ropa albo ropa z krwią (o średnicy nawet do 3 cm). Tego typu krostki świadczą o chorobie bakteryjnej, wywołanej przez gronkowca. Jakie są przyczyny pojawienia się czyraka i jak się go pozbyć?

Czyrak to bolesne ropnie, wywoływane najczęściej przez gronkowca złocistego. Większość z nas jest nosicielami tej bakterii. Do wystąpienia objawów dochodzi zwykle, gdy spada odporność organizmu – gronkowiec przenika do mieszków włosowych, gruczołu łojowego lub ranek czy zadrapań na skórze, gdzie namnaża się i wywołuje stan zapalny. Przyczyną może być spadek odporności spowodowany wychłodzeniem, przemęczeniem, przebytą infekcją, niedożywieniem. Gdy problem nawraca lub przechodzi w postać przewlekłą (czyraczność), przyczyną może być choroba skóry lub ogólnoustrojowa. Czyrakowi towarzyszy obrzęk, zaczerwienienie i czop ropny, które są efektem zapalenia torebki włosowej i otaczającej ją tkanki. Przeważnie przebieg choroby skóry jest łagodny, zgorzel sama przebija się na zewnątrz, ale bywa, że pojawiają się poważne zdrowotne komplikacje.

Objawy czyraka

Typowy czyrak to bardzo bolesny wrzód o podstawie zapalnej, który powstaje najczęściej na twarzy, szyi, klatce piersiowej, pośladkach. Najpierw pojawia się czerwone, napięte stwardnienie, które przekształca się w krostę  - na nacieczonej, czerwonej, obrzękłej podstawie wykształca się czop ropny (albo ropno-krwisty). Chory czuje się źle, ma podwyższoną temperaturę i bolesne, położone najbliżej zmiany węzły chłonne. W pewnym momencie zgorzel pęka i oczyszcza się, dzięki czemu chory czuje ulgę - rana goi się kilkanaście dni. Zdarza się, że po oczyszczeniu i w trakcie gojenia pozostałości po czyraku na ciele chorego pojawiają się następne krostki - choroba przybiera wtedy charakter przewlekły i może ciągnąć się nawet latami, co jak można się domyślić jest bardzo męczące i uciążliwe, a także krępujące, zwłaszcza jeśli mało estetyczne czyraki pojawiają się na twarzy.

Czyrak to częsty współtowarzysz innych chorób

Na pojawienie się czyraków narażone są szczególnie osoby o obniżonej odporności, które cierpią na choroby przewlekłe typu cukrzyca, choroby nerek i wątroby, otyłość, alkoholizm, rak, HIV i AIDS. Wiele osób jest nosicielami gronkowca, który występuje w gardle, nosie, na owłosionej skórze głowy czy w fałdach skórnych. W przypadku osłabienia lub spadku odporności gronkowiec bytujący na skórze staje się dla człowieka zagrożeniem. Czyrak może też pojawić się przy chorobach skóry ze świądem (świerzb, AZS, egzema) jako powikłanie choroby.

Czyrak a cukrzyca

Zmiany skórne są jednym z pierwszych objawów cukrzycy. Nadmiar cukru we krwi prowadzi do zmian miażdżycowych w naczyniach włosowatych, czego skutkiem jest niedożywienie skóry. Staje się ona sucha, podatna na zranienia i otarcia. Chory może się drapać, ranki trudno się goją i mogą łatwo zostać zainfekowane przez gronkowce. Cukrzycę diagnozuje badanie glikemii na czczo i doustny test obciążenia glukozą.

Czyrak a choroby nerek

Niewydolność nerek przyczynia się do zaburzeń odporności, spowodowanych spadkiem liczby bezwzględnej limfocytów we krwi i upośledzenia czynności leukocytów. Jednym z objawów choroby jest także świąd; prowokuje on drapanie, dodatkowo przyczyniając się do powstawania mikrouszkodzeń zwiększających prawdopodobieństwo infekcji skórnych. Diagnozę stawia się na podstawie wywiadu i badań z krwi (morfologiabadanie ogólne moczu, poziom wapnia, kreatynina, glikemia na czczo) i USG układu moczowego.

Czyrak a wirus HIV

Zakażenie wirusem HIV upośledza działanie układu odpornościowego. Jednym z pierwszych objawów są nawracające, przewlekłe infekcje, także skórne (grzybica, ropne zakażenia). Diagnozę stawia się na podstawie testu na obecność przeciwciał przeciw wirusowi HIV.

Czyrak a nowotwory

Nowotwory także przyczyniają się do wtórnego osłabienia odporności zwiększającego skłonność do infekcji skórnych, gdyż komórki nowotworowe wydzielają czynniki immunosupresyjne, zaburzające działanie układu odpornościowego. Do zdiagnozowania służą specjalistyczne badania, jednak wyjściowym badaniem jest morfologia krwi.

Czyrak a choroby skóry

Czyraki mogą być powikłaniem chorób powodujących pogorszenie się kondycji skóry, np. AZSłuszczycyświerzbu. Skóra pacjentów chorych na AZS jest wysuszona, wrażliwa na podrażnienia, a przez to podatna na infekcje. Także w łuszczycy na skórze pojawiają się mikrouszkodzenia ułatwiające wnikanie bakterii. W przypadku świerzbu uszkodzenia powoduje nie tylko wywołujący chorobę pasożyt, lecz także sam chory ulegający przymusowi drapania. Diagnozę ułatwiają typowe dla tych chorób zmiany skórne.

Warto wiedzieć

Leczenie czyraka: drenaż ropnia i antybiotyki

Nieleczony czyrak powinien sam pęknąć, pozbywając się wydzieliny. W domu na własną rękę można robić okłady z roztworu preparatu odkażającego np. z rywanolu albo z altacetu. Po wypłynięciu zawartości czopa ranę należy odkażać spirytusem salicylowym, natomiast na sam czop założyć opatrunek z maści z dodatkiem antybiotyku. Jednak lepiej pokazać czyrak lekarzowi i stosować się do jego zaleceń. Zwłaszcza, jeśli czyrak długo sam nie pęka, a dolegliwości są szczególnie dokuczliwe.

Lekarz w przypadku pojedynczego czyraka zaleci leczenie miejscowe antybiotykiem, zrobi nacięcie i przeprowadzi drenaż ropnia. W przypadku wielu krostek (czyrak gromadny) często stosuje się antybiotyki doustnie lub dożylnie w szpitalu. Czyrak powinien być leczony, bo jego pojawienie się (a szczególnie jeśli występuje gromadnie) może doprowadzić do sepsy oraz innych groźnych powikłań, wśród których wymienić należy zapalenie wsierdzia albo szpiku kostnego. Czyraki mogą nawracać. Powtarzające się zakażenia są wskazaniem do zastosowania antybiotykoterapii, kontynuowanej nieraz nawet ponad miesiąc.

Nie zaleca się samodzielnego leczenia i prób wyciskania, przecinania czyraków - absolutnie niewskazane jest to w przypadku, jeśli czyrak występuje na twarzy (szczególnie w jej środkowej części) - istnieje ryzyko przeniesienia się zakażenia i zapalenia na sąsiadujące żyły, a nimi w głąb czaszki (i doprowadzić do zapalenia zatoki jamistej). Zapalenie zatoki jamistej jest stanem zagrażającym życiu. Towarzyszy mu wysoka gorączka, dreszcze, sztywność karku, ból i obrzęk powiek, a czasami zaburzenia ruchów gałek ocznych doprowadzające do podwójnego widzenia.

Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.

NOWY NUMER

W numerze 11/2019 "Zdrowia": padaczka odczarowana, dla kogo przeszczep nerki, e-papieros - nowa plaga, cera wolna od przebarwień, porażka źródłem sukcesu, lunchbox wegetarianina. Miesięcznik "Zdrowie" to pakiet rzetelnej wiedzy i sprawdzonych porad!

Dowiedz się więcej
Miesięcznik Zdrowie 11/2019

Materiał partnerski

KOMENTARZE
yuyuyuyuy lol
|

Cztery lata temu wywróciłem się na rowerze , mocno stłukłem sobie łokieć i to w miejscu chorym to mnie dobiło. Idąc z żoną na zakupy dostaliśmy ulotkę Konopnej Farmacji z Poznania i w ulotce było takie serum ,uwaga - to nie jest reklama ,,Serum do chorej skóry essenz" no bo taki obrzęk uznałem , że trzeba smarować. Po około dwóch tygodniach zauważyłem, nie tylko poprawę stłuczonego miejsca ale i miejsce łuszczycy zmalało. W związku z tym postanowiłem smarować tym Serum essenz drugi łokieć i pod kolanami również po sześciu tygodniach smarowania problem u mnie zniknął....... Na medycynie to ja się nie znam to nie moja działka , ale naprawdę mam spokój już cztery lata, myślę może to nie była łuszczyca jak twierdzili fachowcy, może to jakiś inny grzyb i tak sobie żyłem w przekonaniu przez dziesiątki lat ,że mam łuszczycę. Teraz już zapominam o tym a był to zwykły przypadek, może ktoś się wyśmieje z tego wpisu zdaję sobie z tego sprawę ,uważam ,że będzie śmiech pusty , ja mam spokój . Życzę wszystkim zdrowia

anna
|

Maść bactrioban - czyrak znika w 24 godziny : wchłania się, nie ma pękania, ani blizn.

fck
|

"Nie ma innych krost jak trądzik!" "Przy trądziku nie ma takich objawów jak mówisz, więc mówisz nieprawdę!" -tak wmawiał mi dermatolog, który nieskutecznie leczył mnie ponad pół roku. Następny dermatolog zbadał mnie, stwierdził że to gronkowiec i wyleczył. Są różni lekarze i jest różna medycyna.

Wieslaw
|

Ja leczylem czyraki gdy sie tylko pojawialy mascia ichtialowa ale co jakis czas byly kolejne. Gdy slabo sie goily na nogach to lekarz polecil jesc drozdze. Odkad zaczolem chodzic na salne (bez zwiazku z czyrakami) zeby wygrzac organizm (ok90 stopni) ok dwa razy w miesiacu w okresie jesien-wiosna to okazalo sie ze czyraki sie nie pojawiaja. W zwiazku z powyzszym mysle ze salna pomaga na przeziebiona krew.

mon
|

ok

Sajmun
|

Na czyraki tylko olejek z drzewa herbacianego

viavitte
|

Cebula! przetnij wzdluz cebule, rozdziel poszczegolne

platki. wybierz 1-2 platki pasujace do wrzodu wielkoscia itp. Podgrzej te

platki na suchej patelni z obu stron, tak aby byly miekkie, zeszklone.Z

kazdego usun delikatnie przezroczysta skorka (wewnetrzna strona

platka),wez drewnianym patyczkiem podrap troche to miejsce na platku skad

usunelas skorke,aby puscilo sok.Platek przyloz do wrzodu,na to kompres

gazy(suchy),na to kawalek folii, zeby nie dostalo sie powietrze.Przykryj to

wszystko jakas szmatka, aby bylo cieplo i zabandazuj lub umocuj plastrem

(zalezy gdzie jest wrzod).Po ok.8 godz. zmien cebule, przygotuj tak jak wyzej

wg. przepisu.Potem po 8 godz znowu zmiana. Gwarantuje, ze po 24

godzinach wrzod peknie,cebula wyciagnie cala rope, bez ryzyka

zakazenia.(Nie wolno myc tego miejsca podczas kuracjii!

Zycuiwa
|

Moja mama miala czyraka na brodzie ;c niestety nie zbala ..wdalo sie zakazenie i rak ...zmarla ;c

Grzegorzxpl
|

Witam, ja też borykam się z tym problemem i zastanawiam wciąż nad kuracją. MIałem już dwa cięcia i to jest porażka. Proponuję mój sprawdzony sposób: stosować tak jak pisze Kasia powyzej a jeżeli już się pojawi/ją to biorę termofor z bardzo gorącą wodą i je wygrzewam. Później faktycznie trzeba odkażać bo się roznoszą. Wyciskać, czyścić i ponownie wygrzewać. Ja mam na głowie stąd śpię nawet na termoforze. Z mojego doświadczenia to najlepszy sposób na pozbycie sie.

Krakers
|

Usunięto mi rdzeń/korzeń czyraka w szpitalu zrobiono drenaż złożono szczęk z palca rękawiczki lateksowej po pierwszym dniu spuchla mi cala dłoń z "niepokojem miałem zgłosić się na SOR tak tez zrobiłem" chirurg kolejny nie ten co cial bez znieczulenia i drenowal po ogladnieciu spuchnietego palca reki powiedział abym dokupił do juz za używanych antybiotyków dalacin,przeciwbólowego metanolu 100,osłony ipp20 i tam jakiej maści jodynowej chyba,suplement diety na krążenie cyclo 3 fort.Tak tez zrobilem ,po kolejnym dniu stan nie uległ zmianie i przyszedł czas kontroli u chirurga szczęść boże ze nie tam gdzie trafił em na poczatku,chirurg zobaczywszy palen ranę i zbadaniu sytuacji oczyścił ranę wymienił saczek założył szynę po opatrzeniu i przepisał kolejny antybiotyk z słowem teraz walczymy o rękę...nie ukrywa ze chirurg mimo wieku co za tym idzie i doświadczeniu w poruwnaniu to pozostałych dwóch wielki szacun samo podejście do pacjenta bez porownania .wiec koledzy chirurdzy w krk nie omieszkam was odwiedzić i podziękować za wasza fachowosc gdy będziecie leczyć kolejnych takich jak ja...pozdrawia Krakers