Obniżone napięcie mięśniowe - objawy, przyczyny, leczenie

Obniżone napięcie mięśniowe
Autor: Thinkstockphotos.com Obniżone napięcie mięśniowe

Obniżone napięcie mięśniowe (hipotonia mięśniowa) najczęściej rozpoznaje się u niemowląt i dzieci. Charakterystycznym objawem jest wiotkość mięśni dziecka, które jest bezwładne, "przelewa się przez ręce". Jakie są jeszcze objawy obniżonego napięcia mięśniowego? Na czym polega leczenie? Jakie są przyczyny choroby?

Spis treści

  1. Obniżone napięcie mięśniowe - objawy
  2. Obniżone napięcie mięśniowe - przyczyny
  3. Obniżone napięcie mięśniowe - diagnostyka
  4. Obniżone napięcie mięśniowe - leczenie i rehabilitacja

Obniżone napięcie mięśniowe (hipotonia mięśniowa) to schorzenie, w przebiegu którego układ nerwowy nie współpracuje prawidłowo z układem mięśniowym. Droga impulsu nerwowego, która biegnie z mózgu do mięśni, jest uszkodzona. Skutkiem jest niedostateczna odpowiedź na ten impuls, co przejawia się zbyt "luźnymi", wiotkimi mięśniami.

Oceny napięcia mięśniowego dokonuje lekarz zaraz po urodzeniu dziecka. Noworodek jest wówczas badany przez neonatologa według skali Apgar. Jednak nie zawsze można wtedy stwierdzić problemy. Mięśnie noworodka są zazwyczaj bardziej napięte niż u niemowlęcia, które skończyło miesiąc – to w tym okresie prawidłowe. Dlatego ważne jest obserwowanie rozwoju dziecka.

Obniżone napięcie mięśniowe - objawy

Gdy niemowlę i dziecko ma obniżone napięcie mięśniowe:

Jeśli dziecko położone na brzuszku, nie próbuje unosić główki, nie bawi się własnymi rączkami, nie unosi do góry nóżek, są powody do niepokoju.

  • jest wiotkie, "przelewa się przez ręce"
  • niechętnie ssie pierś
  • prawie nigdy nie płacze
  • nie unosi stóp do buzi
  • nie bawi się swoimi rączkami
  • nie chwyta zabawek
  • położone na brzuszku, nie próbuje unosić główki i nie opiera się na wyprostowanych w łokciach ramionach
  • nie skupia wzroku, gdy się nad nim pochylasz i mówisz do niego
  • gdy zmieniasz jego pozycję, np. podczas przewijania, denerwuje się i krzyczy
  • podnoszone za rączki, nie „ciągnie” główki za sobą (opada ona na boki albo odchyla się do tyłu)
  • nie przekręca się na boki i na brzuszek, nie próbuje pełzać

Dziecko z hipotonią mięśniową jest spokoje, ale tylko do czasu, gdy zmieniasz pozycję jego ciała - wtedy denerwuje się i krzyczy.

    • posadzone, przewraca się
    • siada później niż jego rówieśnicy. Wówczas wybiera pozycję litery "W", czyli siad między piętami, „siad żaby”. Wtedy pupa znajduje się między stopami. Charakterystyczne są też koślawe kolana
    • krztusi się często podczas jedzenia
    • w szkole ma trudności z pisaniem i kłopoty na lekcjach wychowania fizycznego
    Ważne

    Dziecko z obniżonym napięciem mięśniowym nie stawia żadnego oporu, kiedy bierzesz je na ręce lub przekręcasz. Jest całkowicie bierne. Jego ciało jest wiotkie, "przelewa się przez ręce". Wówczas pojawiają się jedynie krzyk i płacz, które są wyrazem braku kontroli nad swoim ciałem.

    Obniżone napięcie mięśniowe - przyczyny

    Przyczyną obniżonego napięcia mięśniowego mogą być choroby układu nerwowo- mięśniowego (rdzeniowy zanik mięśni, neuropatie, miopatie wieku niemowlęcego), a także zaburzenia genetyczne, np. zespół Downa, zespół Willego i Pradera.

    Hipotonia mięśniowa może być również wynikiem niedotlenienia mózgu podczas porodu, krwawienia śródczaszkowego, zakażenia ośrodkowego układu nerwowego, encefalopatii.

    Wśród innych przyczyn wyróżnia się choroby tkanki łącznej; elastopatie (dysfunkcje tkanki łącznej) pierwotne np.: Zespół Ehlersa i Danlosa, lub elastopatie wtórne w wyniku przebiegu chorób metabolicznych.

    Obniżone napięcie mięśniowe - diagnostyka

    Obniżone napięcie mięśniowe zwykle zostaje zauważone przez pediatrę podczas wizyt kontrolnych. Gdy zauważy jakieś nieprawidłowości, kieruje do neurologa. Specjalista zbada dziecko, oceni jego rozwój, odruchy, sprawdzi napięcie mięśniowe. Jeśli coś go zaniepokoi, zleci wykonanie bezbolesne USG przezciemiączkowego, które pozwoli ocenić mózg dziecka.

    Warto wiedzieć

    Obniżone napięcie mięśniowe - konsekwencje

    Konsekwencją obniżonego napięcia mięśni jest opóźnienie rozwoju psychomotorycznego. Skutkiem hipotonii mogą być  także trudności w pozbywaniu się wydzielin z dróg oddechowych, co wiąże się ze zwiększonym ryzykiem zapalenia oskrzeli i płuc. Obniżone napięcie grozi także powstaniem wad postawy, np. skoliozy.

    Obniżone napięcie mięśniowe - leczenie i rehabilitacja

    Jeśli w trakcie badania dziecka neurolog potwierdzi problemy z napięciem mięśniowym, skieruje dziecko na rehabilitację, która trwa do końca życia. Jest ona prowadzona przez rehabilitanta w specjalistycznym ośrodku, a także w domu przez rodziców.

    Metody te najlepiej dobierać do charakteru i nasilenia nieprawidłowości u dziecka oraz jego wrażliwości. Regularnie odpowiednie ćwiczenia uczą mięśnie prawidłowej pracy.

    Najczęściej wykorzystuje się dwie metody:

    • metoda Vojty - ćwiczenia polegają na uciskaniu określonych punktów na ciele dziecka. Ich pobudzenie powoduje „samonaprawę” mózgu. By rehabilitacja przynosiła efekty, ćwiczenia muszą być wykonywane systematycznie, co kilka godzin
    • NDT Bobath (Neuro Development Treatment ) – ćwiczenia dostarczają dziecku bodźców czuciowych i ruchowych, usprawniając w ten sposób jego ciało i mięśnie
    Czy artykuł był przydatny?
    Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.