- Analiza PMC/NIH potwierdza, że kamienie migdałkowe są jedną z głównych przyczyn nieświeżego oddechu u aż 75% pacjentów z halitozą
- Białe grudki w gardle to najczęściej niegroźne złogi, a nie objaw anginy czy innej choroby ogólnoustrojowej
- Eksperci ostrzegają, że samodzielne usuwanie kamieni migdałkowych w domu ostrymi narzędziami może prowadzić do groźnej infekcji
- Nawracające kamienie migdałkowe są często skutkiem przebytych infekcji gardła, niedostatecznej higieny lub suchości w ustach
Białe grudki w gardle. Co to są kamienie migdałkowe i skąd się biorą?
Zauważyłeś u siebie w gardle małe, białe grudki o bardzo nieprzyjemnym zapachu? To najprawdopodobniej kamienie migdałkowe, czyli zwapniałe złogi, które zazwyczaj nie są powodem do paniki. Problem ten, potocznie nazywany jako kamienie na migdałkach, według badań przytoczonych przez Narodowe Instytuty Zdrowia (PMC/NIH), w którymś momencie życia dotyka nawet 10% populacji.
Powstają one w naturalnych zagłębieniach migdałków, zwanych kryptami, gdzie gromadzą się resztki jedzenia, bakterie i martwe komórki. Jak wyjaśniają eksperci z Northwestern Medicine, nie jest to objaw infekcji, a jedynie naturalna konsekwencja budowy naszych migdałków. Ta gąbczasta struktura z wieloma kanalikami (od 10 do 30 na jednym migdałku) pomaga organizmowi w walce z patogenami.
Nieświeży oddech. Dlaczego kamienie migdałkowe są jedną z jego głównych przyczyn?
Głównym i najbardziej dokuczliwym objawem kamieni migdałkowych jest uporczywy, nieświeży oddech, czyli halitoza. To jedna z częstszych przyczyn tego problemu. Dzieje się tak, ponieważ w grudkach żyją beztlenowe bakterie, które rozkładają zebraną tam materię organiczną.
Według specjalistów z Cleveland Clinic w procesie tym powstają lotne związki siarki, takie jak siarkowodór, odpowiadające za charakterystyczny, przykry zapach z ust. Związek ten wydają się potwierdzać dane z analizy opublikowanej na łamach PMC/NIH, według których aż 75% pacjentów z przewlekłą halitozą miało kamienie migdałkowe, podczas gdy w grupie kontrolnej było to zaledwie 6%.
Czy kamienie migdałkowe są groźne? Kiedy mogą powodować ból?
Wbrew pozorom kamienie migdałkowe w większości przypadków nie są groźne, nie są zaraźliwe i nie świadczą o chorobie ogólnoustrojowej. W przeciwieństwie do anginy, zwykle nie towarzyszy im gorączka, bóle mięśni czy ogólne osłabienie. To kluczowa różnica, pomagająca odróżnić je od infekcji bakteryjnej, która może wymagać leczenia antybiotykami.
Prawdziwy problem pojawia się, gdy kamienie osiągają duże rozmiary i zaczynają powodować wyraźny dyskomfort. Jak informuje Mayo Clinic, mogą one wywoływać uczucie ciała obcego w gardle, ból gardła przy przełykaniu, a nawet ból ucha z powodu wspólnego unerwienia. Warto jednak wiedzieć, że przypadkowe połknięcie takiej grudki jest całkowicie bezpieczne dla organizmu i bez problemu przejdzie ona przez układ pokarmowy.
Usuwanie kamieni migdałkowych w domu. Czego nie robić i jakie metody są bezpieczne?
Chęć natychmiastowego usunięcia grudki jest zrozumiała, ale warto podejść do tego z głową, aby sobie nie zaszkodzić. Eksperci z Northwestern Medicine zdecydowanie odradzają mechaniczne usuwanie kamieni za pomocą ostrych narzędzi, takich jak wykałaczki czy patyczki higieniczne.
Tkanka migdałków jest bardzo delikatna i łatwo ją uszkodzić, co może prowadzić do krwawienia lub groźnej infekcji. Bezpieczniejsze domowe sposoby na kamienie migdałkowe to na przykład regularne płukanie gardła roztworem soli, używanie irygatora dentystycznego ustawionego na niskie ciśnienie lub po prostu pozwolenie, by grudki wypadły samoistnie podczas kaszlu.
Nawracające kamienie migdałkowe. Jakie są przyczyny i jak im zapobiegać?
Na powstawanie kamieni migdałkowych bardziej narażone są osoby, które w przeszłości często zmagały się z anginą lub zapaleniem migdałków. Takie nawracające infekcje gardła prowadzą do bliznowacenia i poszerzania się krypt, co ułatwia gromadzenie się w nich osadów. Do innych czynników ryzyka zalicza się niedostateczną higienę jamy ustnej, refluks żołądkowy, palenie papierosów oraz suchość w ustach, często spowodowaną przyjmowaniem niektórych leków.
Kluczem do zapobiegania nawrotom jest przede wszystkim staranna higiena jamy ustnej, odpowiednie nawodnienie organizmu i unikanie czynników ryzyka. Jeśli jednak problem jest uporczywy i nawracający, lekarz może zaproponować profesjonalne zabiegi, takie jak spłycanie krypt laserem. Warto wiedzieć, że w polskim systemie opieki zdrowotnej takie procedury bywają refundowane przez NFZ, ale zazwyczaj tylko w sytuacjach, gdy kamienie znacząco obniżają jakość życia pacjenta.
