Liszaj płaski: przyczyny, objawy i leczenie

2017-05-22 10:20 Monika Majewska

Liszaj płaski to choroba, która może dotknąć skórę, błony śluzowe (np. jamy ustnej), a także owłosioną skórę głowy, paznokcie i okolice narządów płciowych. Wówczas pojawiają się charakterystyczne wykwity, które należy jak najszybciej wyleczyć. Szczególnie niebezpieczne są te w obrębie jamie ustnej, ponieważ mogą doprowadzić do rozwoju raka jamy ustnej. Jakie są przyczyny i objawy liszaja płaskiego. Na czym polega leczenie tej choroby?

Liszaj płaski (liszaj czerwony, łac. lichen planus, lichen ruber, ang. lichen planus, LP) to przewlekła choroba skóry, błon śluzowych, a także owłosionej skóry głowy i paznokci. W tych miejscach pojawiają się charakterystyczne wykwity, którymi na szczęście nie można się zarazić.

Liszaj płaski nie jest chorobą zakaźną.

Liszaj płaski występuje 0,1-2,2 proc. populacji osób dorosłych, zwykle od 30. do 60. roku życia, częściej u kobiet niż u mężczyzn.

Liszaj płaski: przyczyny i czynniki ryzyka

Przyczyny choroby nie są znane. Przypuszcza się, że wpływ na rozwój liszaja płaskiego mają choroby autoimmunologiczne (kiedy komórki układu odpornościowego atakują własny organizm). Często pojawia się u osób, u których zdiagnozowano marskość wątroby czy zapalenie wątroby lub cukrzycę. Zmiany charakterystyczne dla liszaja płaskiego spotyka się również w chorobie przeszczep przeciwko gospodarzowi (graft versus host disease - GVHD). Innymi czynnikami wywołującymi chorobę mogą być leki, m.in.: penicylamina, sole złota, arsen, metylodopy oraz kwas paraaminosalicylowy (PAS).

Liszaj płaski: objawy

Objawy liszaja płaskiego zależą od tego, jaką część ciała zajęła choroba:

  • skóra - symetryczne, sinoczerwone grudki wielkości 1-3 mm o błyszczącej powierzchni. Można na nich dostrzec niewielkie białe linie, nazywane prążkami Wickhama. Rzadziej można zaobserwować pęcherze i bąble. Zmian tych może być tylko kilka lub kilkadziesiąt. Wykwitom towarzyszy charakterystyczny świąd skóry (ulgę przynosi pocieranie skóry, a nie jej drapanie). Wykwity najczęściej pojawiają się na skórze nadgarstków, w dolnej części pleców, na kostkach i łydkach;
  • owłosiona skóra głowy - zaczerwienienie i podrażnienie, niewielkie grudki, cienkie włosy lub ich brak, blizny (łysienie bliznowaciejące);
  • jama ustna - zmiany w postaci białej siateczki zlokalizowane na wewnętrznej stronie policzków. Zdarzają się także przypadki, gdy liszaj płaski pojawia się na języku, wargach i dziąsłach. Objawami współtowarzyszącymi mogą być zaczerwienienie i opuchlizna, łuszczenie się błony śluzowej na dziąsłach, a także bolesne owrzodzenia, które mogą powodować uczucie palenia;
  • paznokcie - podłużne, żółtawe bruzdy, ubytki w płytce paznokcia, jego stopniowe wykruszanie. Może nawet dojść do zaniku płytki paznokcia;
  • narządy płciowe - u kobiet charakterystyczny jest świąd sromu, który towarzyszy pogrubieniu skóry tej okolicy oraz białawym grudkom;
Ważne

Liszaj płaski w jamie ustnej zwiększa ryzyko zachorowania na raka jamy ustnej

Liszaj płaski nie jest uważany za stan przednowotworowy, jednak w przypadku pojawienia się wykwitów na błonie śluzowej jamy ustnej, ryzyko rozwoju w ich miejscu zmian nowotworowych zwiększa się pięciokrotnie. W tym przypadku na powstanie raka jamy ustnej pewny wpływ może mieć długotrwały stan zapalny. Według niektórych badaczy, szczególnie niekorzystna jest lokalizacja wykwitów na języku oraz postać nadżerkowa.

Liszaj płaski: leczenie

W związku z tym, że przyczyny liszaja płaskiego nie są znane, stosuje się tylko leczenie objawowe, którego celem jest złagodzenie objawów choroby. Pacjentowi podaje się leki przeciwhistaminowe, które m.in. łagodzą swędzenie. Kiedy zmiany się nasilają lub utrzymują przez dłuższy czas, można podać choremu glikokortykosteroidy w średnich dawkach. Można także zastosować fototerapię (PUVA), czyli zabieg rozjaśniania skóry z wykorzystaniem światła. Natomiast w opornych na leczenie postaciach liszaja płaskiego podaje się cyklosporynę i retinoidy.

Leczenie miejscowe polega a stosowaniu maści sterydowych, które mają na celu zredukowanie opuchlizny i zaczerwienienia.

Liszaj płaski: domowe sposoby leczenia

Sprawdzonym domowym sposobem na liszaja płaskiego w jamie ustnej jest płukanka z np. z malwy czy siemienia lnianego. Ponadto z jadłospisu należy wykluczyć ostre potrawy, owoce cytrusowe i soki na ich bazie (np. pomarańczowy lub grejpfrutowy), pomidory i potrawy na ich bazie (sosy i ketchup), chipsy i inne produkty zawierające sól, a także napoje zawierające kofeinę (kawa, herbata i cola). Tego typu produkty mogą nasilić objawy choroby w jamie ustnej.

Jeśli zmiany pojawią się na skórze, ukojenie może przynieść zastosowanie zimnego okładu lub kąpieli w owsiance.

Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.

NOWY NUMER

W numerze 11/2019 "Zdrowia": padaczka odczarowana, dla kogo przeszczep nerki, e-papieros - nowa plaga, cera wolna od przebarwień, porażka źródłem sukcesu, lunchbox wegetarianina. Miesięcznik "Zdrowie" to pakiet rzetelnej wiedzy i sprawdzonych porad!

Dowiedz się więcej
Miesięcznik Zdrowie 11/2019

Materiał partnerski

KOMENTARZE
Hanna
|

Miałam na nogach czerwone swędzące grudki, zwłaszcza na lewej, ale od dwóch lat nie pojawiają się. Smarowałam maścią Adwantan 0,1 proc. Pomaga mi na wszystkie plamy na ciele.
Jedynie na głowie nie mogę wyleczyć. Jestem w trakcie diagnozowania.

Oliwia
|

Mam liszaja plaskiego na dolnej czesci plecow czy moge isc z nim na basen?

chemia
|

A mnie się porobiły strupy za uszami , żadne maści nie pomagają nawet te przeciwko grzybicy. Jedyna maść , po której czuję ulgę , to maść cynkowa , z tym ze liszaj ciągle powraca a za jednym uchem nawet się sączy. Przypuszczam, że powodem są szampony do włosów ; długo stosowałam Ultra Doux i to po owym szamponie tak mi się zrobiło. Winą są parabeny zawarte w szamponach.

gena
|

Mam problem z łysieniem, włosy wypadają a skóra robi się gładka i wygląda jak blizna. Mam już bliznowaciejącą skórę ok. 3 cm nad czołem i nad uszami.Jeszcze w minimalnym stopniu udaje mi się przykryć włosami z czubka głowy ale przy wietrze wszystko widać. Stwierdzono że mam liszaj płaski, leczona byłam Loxon 5%, Alpicort E wieloma specyfikami od trychologa i w dalszym ciągu łysieję. Czy ktoś miał taki problem ?

Anika
|

Ja plukalam malwa i smarowalam mascia solcoseryl to masc jalowa i troche pomoglo

Iwa
|

A dziś dostałam zastrzyk sterydowy - diprophos.
Tak jak parę lat temu tak i dzis.
Błyskawicznie widać różnicę. Nie swędzi. Te maleńkie zmiany już bledną a zastrzyk miałam jakieś 9 godz temu.
Nie pomagały żadne macie.
Dopiero ten zastrzyk. Wiadomo każdy organizm reaguje inaczej. Ale nie próbowałam żadnych domowych metod.
Pozdrawiam

Azi
|

Tak protop jest dobry. Pomaga

Ada
|

Od jakiegoś czasu mam liszaja płaskiego na dziąsłach, smaruję wit. A+E i płuczę siemieniem lnianym, ale nic nie pomaga. nie wiem co mam robić???

Anna
|

Też go mam 3 mc w ustach.nic nie pomaga...sciagnelam z Niemiec Dontisolon D w pascie do smarowania...zobaczymy

Barbara
|

Liszaja płaskiego nie leczy się sterydami !!!!! To tylko krótkotrwały efekt, powraca w przyspieszonym tempie i stan skóry fatalny.
Trzeba położyć się do szpitala. Lek oxolaren i lampy PUVA itp. Methotrexat. Maście, kremy robione w szpitalnej aptece. Te co w aptece to już nie to. .
Leżałam 3 razy w szpitalu WAM w Łodzi. Wszystkie profesory..... alergia, alergia. Sterydy. .... w końcu mój prof. endokrynolog który leczy moją chorą tarczycę ( starszy prawdziwie oddany pacjentom- wojskowy lekarz, który ukończył WAM ale kiedy to było- teraz to masakra) powiedział: Baśka gdzieś ty poszła. Idź do prof. Andrzeja Kaszuby - on nawet ze zdjęcia rozpozna wszystkie choroby skóry. Poszłam. I co???? Liszaj płaski a nie żadna alergia. Żadnych sterydów.