- Za podrażnienie i pieczenie oczu odpowiadają chloraminy powstające z połączenia chloru z potu lub brudu
- Według CDC soczewki kontaktowe w wodzie zwiększają ryzyko poważnych uszkodzeń wzroku i zakażenia groźną amebą
- Gorączka do 38 stopni Celsjusza i ból gardła przy zaczerwienionych oczach mogą oznaczać infekcję adenowirusową
- Intensywny zapach chloru na pływalni świadczy o niskiej jakości wody i przekroczeniu norm chloru związanego
- Dokładne spłukanie ciała pod prysznicem przed wejściem do niecki ogranicza powstawanie drażniących związków chemicznych
Dlaczego pieką oczy po basenie? Najczęściej nie chodzi o sam chlor
Pieczenie i zaczerwienienie oczu po basenie wiele osób wiąże z nadmiarem chloru. W praktyce częściej podrażniają chloraminy, a nie sam chlor. To związki, które powstają, gdy chlor reaguje z zanieczyszczeniami wnoszonymi do wody przez pływaków.
Gdy chlor reaguje z potem, moczem, resztkami naskórka lub brudem, powstają chloraminy, które odpowiadają za szczypanie, łzawienie i ostry zapach na pływalni. Ten zapach bywa mylony z oznaką „czystej wody”, ale w praktyce wskazuje na obecność związków drażniących. Centers for Disease Control and Prevention (CDC) zwraca uwagę, że chloraminy mogą podrażniać także drogi oddechowe osób przebywających w hali basenowej.
Pływanie w soczewkach kontaktowych: dlaczego to ryzyko dla oczu
Jeśli nosisz soczewki kontaktowe, na basenie warto zachować szczególną ostrożność, bo woda i soczewki to ryzykowne połączenie. Miękkie soczewki pod wpływem wody mogą pęcznieć, zmieniać kształt i mocniej przylegać do oka. To zwiększa dyskomfort i ryzyko otarcia rogówki, a wtedy drobnoustroje mają łatwiejszą drogę do zakażenia.
Woda basenowa nie jest jałowa, a soczewka może ułatwiać drobnoustrojom „przyczepienie się” i namnażanie. Szczególnie groźna jest ameba z rodzaju Acanthamoeba, która może wywołać ciężkie zapalenie rogówki. CDC ostrzega, że choć takie zakażenia są rzadkie, mogą skończyć się poważnym uszkodzeniem wzroku, a nawet koniecznością przeszczepu rogówki lub ślepotą.
Infekcja oczu po basenie: objawy, których nie warto ignorować
Pieczenie oczu bywa też objawem infekcji, którą ty lub dziecko mogliście złapać na basenie. Przykładem jest gorączka gardłowo-spojówkowa wywoływana przez adenowirusy, z silnym zaczerwienieniem białek oczu i powiek. Często towarzyszą jej gorączka do 38 stopni Celsjusza oraz ból gardła.
Zwróć uwagę, czy dolegliwości nie dotyczą tylko oczu, bo infekcje związane z pobytem na basenie mogą dawać też objawy ogólne. Microbiology Spectrum opisuje, że do typowych dolegliwości należą:
- uczucie ciała obcego pod powiekami
- nadwrażliwość na światło i łzawienie
- powiększenie migdałków
- ból brzucha
- pogorszenie ostrości widzenia.
Silny zapach „chloru” na basenie: co oznacza i jakie są normy
Intensywny zapach „chloru” nie świadczy o wyjątkowej czystości basenu. Zwykle oznacza dużo chloramin, czyli chloru związanego z zanieczyszczeniami wniesionymi do wody. Polskie przepisy określają dopuszczalne stężenia tych substancji, żeby kąpiel była bezpieczna.
Rozporządzenie Ministra Zdrowia wskazuje, że chlor wolny w niecce basenowej powinien wynosić 0,3 do 0,6 mg/l. Dla komfortu oczu szczególnie istotny jest chlor związany, którego poziom nie powinien przekraczać 0,3 mg/l. Jeśli pojawia się silne podrażnienie albo wyraźny chemiczny zapach, zgłoś to ratownikowi lub obsłudze, bo może to oznaczać przekroczenie norm.
Jak zapobiegać pieczeniu oczu po basenie: proste zasady przed i w trakcie pływania
Żeby ograniczyć pieczenie oczu po basenie, zacznij od higieny jeszcze przed wejściem do wody. Dokładnie spłucz ciało pod prysznicem, żeby zmyć pot i brud, które w wodzie reagują z chlorem. To prosty sposób, by zmniejszyć ilość drażniących związków w basenie.
Podczas wizyty na pływalni trzymaj się kilku zasad, które poprawiają komfort oczu i ograniczają ryzyko problemów zdrowotnych:
- zawsze bierz prysznic przed wejściem do niecki basenowej
- korzystaj z toalety przed kąpielą i rób dzieciom regularne przerwy na siku co godzinę
- nigdy nie pływaj, jeśli ty lub twoje dziecko macie biegunkę
- noś okulary pływackie, które stanowią mechaniczną barierę dla wody
- jeśli nosisz soczewki, zdejmij je przed wejściem do wody lub załóż szczelne okularki
Jeśli po powrocie do domu oczy nadal są czerwone i pieką, możesz przemyć je solą fizjologiczną, żeby wypłukać resztki zanieczyszczeń. Gdy ból jest silny, widzenie robi się niewyraźne albo pojawia się wydzielina, skontaktuj się z okulistą, aby wykluczyć infekcję.
6
Źródła:
- Centers for Disease Control and Prevention (CDC)
- Microbiology Spectrum
- Centers for Disease Control and Prevention (CDC)
- Centers for Disease Control and Prevention (CDC)
- Obwieszczenie Ministra Zdrowia z dnia 10 maja 2022 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie wymagań, jakim powinna odpowiadać woda na pływalniach (Dziennik Ustaw 2022 poz. 1230)
