Kolonoskopia. Przebieg badania i przygotowanie do kolonoskopii

Ewa Ostrowicka

Kolonoskopia to badanie, które umożliwia obejrzenie wnętrza całego jelita grubego przy użyciu giętkiego endoskopu (kolonoskopu) o grubości palca wskazującego. Głównym celem wykonywania kolonoskopii jest ocena błony śluzowej jelita grubego. Jak przygotować się do tego badania? Jak przebiega kolonoskopia?

Kolonoskopia polega na wprowadzeniu kolonoskopu do jelita grubego poprzez bańkę odbytnicy, esicę i okrężnicę zstępującą, poprzecznicę i okrężnicę wstępującą do zastawki krętniczo-kątniczej. Przy użyciu dodatkowych instrumentów, podczas kolonoskopii istnieje możliwość pobrania wycinków śluzówki do badania histopatologicznego i wykonania zabiegów endoskopowych takich jak

  • usuwanie polipów (polipektomia);
  • tamowanie krwawień z dolnego odcinka przewodu pokarmowego
  • poszerzenie zwężeń jelitowych (np. po zabiegach operacyjnych);
  • w nieoperacyjnych nowotworach paliatywne zmniejszenie masy guza w celu uzyskania drożności dolnego odcinka przewodu pokarmowego.

Wskazania do przeprowadzenia kolonoskopii

Wskazania do wykonania kolonoskopii to:

Warto wiedzieć

Sukces przesiewowej kolonoskopii

Po wprowadzeniu kolonoskopii – endoskopowego badania jelita grubego – do badań przesiewowych, w ostatnich 15 latach aż 9 tys. Polaków zostało uchronionych przed rakiem jelita grubego. Prof. Jarosław Reguła, kierownik Kliniki Gastroenterologii Onkologicznej Centrum Onkologii w Warszawie, mówił o tym podczas 19. światowego kongresu nowotworów przewodu pokarmowego w Barcelonie. Kolonoskopia (wziernikowanie jelita grubego) pozwala wykryć i usunąć polipy, które mogą się przekształcić w nowotwór złośliwy. Onkolodzy podejrzewają, że wszystkie złośliwe guzy jelita powstają z polipów, dlatego ich wykrycie i usunięcie jest tak istotne w profilaktyce nowotworów jelita grubego. W Polsce w badaniach przesiewowych kolonoskopia jest wykorzystywana od 15 lat. Od 2012 r. wysyłane są zaproszenia listowne do osób w wieku 55-64 lata, bo w tej grupie a 5% jest zagrożonych rozwojem raka jelita grubego. Dotychczas przeprowadzano rocznie 50 tys. takich badań. W 2017 r. po raz pierwszy w ramach badań przesiewowych refundowanych z budżetu wykonanych zostanie w Polsce aż 110 tys. kolonoskopii, ponad dwa razy więcej niż w latach poprzednich. Będzie to możliwe dzięki zwiększeniu ich finansowania.

Źródło: www.naukawpolsce.pap.pl

Jak się przygotować do kolonoskopii?

Odpowiednie przygotowania należy rozpocząć na 7 dni przed kolonoskopią:

  • przerwać przyjmowanie preparatów żelaza;
  • osoby przyjmujące leki antyagregacyjne (hamujące czynność płytek krwi) typu aspiryna, acard itp. – powinni przestać je przyjmować po wcześniejszej konsultacji z lekarzem, który zlecił stosowanie tych leków;
  • osoby przyjmujące leki przeciwzakrzepowe typu sintrom, syncumar, acenocumarol – powinny koniecznie skontaktować się z lekarzem prowadzącym leczenie przeciwzakrzepowe w celu zmiany leków na heparynę niskocząsteczkową;
  • chorzy na cukrzycę oraz inne poważne choroby przewlekłe mogące wpływać na przygotowanie do badania muszą wcześniej skontaktować się ze swoim lekarzem, aby indywidualnie ustalić szczegółowy plan postępowania;
  • przerwać spożywanie owoców pestkowych, zwłaszcza z drobnymi pestkami (kiwi, truskawki, winogrona) oraz pieczywa z ziarnami, musli, siemienia, maku itp. Należy również unikać spożywania buraków czerwonych (buraki fałszują kolor śluzówki jelita).

Na 3 dni przed badaniem kolonoskopii należy

  • nie spożywać posiłków stałych;
  • wskazana jest dieta płynna - dowolna ilość kawy, herbaty, wody, soków bez miąższu owocowego oraz zup bez warzyw i dodatków.

W dniu poprzedzającym badanie kolonoskopii

  • można zjeść jedynie śniadanie, bez napojów gazowanych i mleka;
  • należy rozpoocząć stosowanie doustnych leków przeczyszczających (makrogoli lub fosforanów). W każdej pracowni ednsoskopowej, wykonującej kolonoskopię, przekazuje się pacjenotm informacje na temat przygotowania do badania oraz preparatów do zażycia.

Przebieg kolonoskopii krok po kroku

1. Przed badaniem należy przebrać się w odzież ochronną i położyć się na leżance do badań. Najczęściej stosowane jest ułożenie na lewym boku z podciągniętymi kolanami w kierunku brody, w czasie kolonoskopii może jednak zaistnieć konieczność zmiany pozycji ciała w celu lepszego uwidocznienia jelit.

2. Lekarz ogląda najpierw okolicę odbytu (sprawdza, czy nie ma tam przetok, guzków krwawniczych, ropni), smaruje żelem miejscowo znieczulającym, a następnie wykonuje badanie per rectum (badanie palcem przez odbyt). Badaniu kolonoskopii może towarzyszyć uczucie rozpierania, wzdęcia oraz skurczów w jamie brzusznej, dlatego też może być wykonane w znieczuleniu ogólnym dożylnym, co pozwoli lepiej znieść badanie. Powietrze, które jest wdmuchiwane do światła jelita, aby uwidocznić jego ściany i umożliwić przesuwanie endoskopu coraz dalej, może powodować uczucie dyskomfortu. Nie należy się krępować, gdy gazy, bądź płyn wydostaje się w czasie badania przez odbyt, ponieważ jest to częsta sytuacja. Badanie kolonoskopii z reguły trwa od 15 do 40 minut. W niektórych przypadkach nie udaje się wprowadzić kolonoskopu do samego końca jelita grubego (tam, gdzie łączy się ono z jelitem cienkim). W takiej sytuacji lekarz może zlecić inne badania dodatkowe lub uznać, że wykonana niepełna kolonoskopia jest wystarczająca.

Kolonoskopia - jak wygląda badanie? [wideo]

Źródło: youtube.com/Najprościej Mówiąc

Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.

NOWY NUMER

W numerze 9/2019 "Zdrowia": jak leczyć schorzenia stóp, fakty o chorobie Hashimoto, czerniak pokonany, miłość w jesieni życia, co mówią nasze sny, pomidory palce lizać. Miesięcznik "Zdrowie" to pakiet rzetelnej wiedzy i praktycznych wskazówek!

Dowiedz się więcej
Miesięcznik Zdrowie 9/2019
KOMENTARZE
Kacha
|

Każdy przechodzi badanie inaczej. Ja z bolu prawie zemdlałam w trakcie badania, przez co niestety go nie dokończono. Za kilka dni mam powtórne badanie tylko w narkozie. W moim przypadku badanie bez narkozy to była strata czasu.

Anna Żurek
|

Wczoraj mialam badanie. Przygotowanie do niego bylo dla mnie męczarnią - wypic tyle płynów w tak krótkim czasie. Podczas badania mialam boleści brzucha, zbliżone do mocnych bóli ktore zdążają sie podczas miesiączki. Na szczęście pomagala mi super pielegniarka, masowala i uciskala brzuch. Jednak ogólnie nie bylo to przyjemne doświadczenie

rzeka
|

2 lata temu miałam pierwszą kolonoskopię, "za chwilę" czeka mnie kolejna. Po całym dniu czekania na badanie, głodna, byłam tak słaba, że przysnęłam podczas przygotowań. Miałam bardzo miłą i sprawną ekipę badawczą, nic mnie nie bolało. Mam nadzieję, że tym razem będzie ok.

Darek
|

Właśnie wróciłem z badania i muszę przyznać, że wszystkie te straszne opisy przygotowań i samego badania są chyba przesadzone. Ale do szczegółów:
1. mam 52 lata i było to moje pierwsze badanie profilaktyczne
2. badanie było w znieczuleniu ogólnym. I tutaj ciekawa informacja od anestezjologa - jestem osobą szczupłą (70 kg, 180 cm wzrostu). Osoby szczupłe, z racji ściśnięcia kiszek w mniejszej objętości, podobno znacznie gorzej znoszą kolonoskopię bez znieczulenia. Ja nic nie czułem, przyjemnie spałem i nawet mi się coś śniło. Szkoda, że nie można w tym czasie obserwować ekranu monitora - to jedyna wada.
3. W 2-dniowych przygotowaniach do badania najgorsze były 2-3 uczucia głodu, a i to tylko 1 dnia. I to nie na tyle, aby jakoś strasznie cierpieć.
4. Płyn Fortrans, po dodaniu łyżki soku cytrynowego na szklankę pije się jak lekko słoną oranżadę. Generalnie spoko. Tego dnia pełen żołądek już nie czuje głodu.
Nie powiem, że już nie mogę doczekać się kolejnego badania za 5 lat, ale jeżeli ma przebiec w podobny sposób, to nie mam nic przeciwko niemu.

Janek z Essen
|

Hallo mam 57lat nazywam sie Jan mialem juz robione Kolonoskoie przed 5 laty i badanie bylo pod narkoza .nic kompletnie nic nie czulem wszystko odbylo sie perfeck,w srode bede mial dwa badania Kolonoskopiai Gastroskopia tez pod narkoze zero strachu obie badania pod katem mojego stanu zdrowia narazie nic mi nie dolega ale lepiej byc przezornym.

patrycja
|

Polecam przed badaniem kolonoskopii zrobić sobie zabiegi hydrokolonoterapii. Żaden środek przeczyszczający nie da takiego efektu. Oczyszczenie całego jelita z niestrawionych resztek pokarmowych i innych substancji umożliwia skuteczniejsze wykrywanie nieprawidłowych zmian w jelicie, takich jak nowotwory i owrzodzenia.

grazyna
|

Chyba przygotowanie do badania gorsze niz samo badanie ,bo zalezy jaki lekarz i asystentka.Pielegniarka bardzo pomogła masazami brzucha i mozna było zrobic bez znieczulenia ,nie jest to przyjemnosc ,ale da się wytrzymac.Nie bac się i zyczę kazdemu takiego teamu jak ja miałam .

AzUKa
|

babina -trzy dni przed powinno sie zrezygnowac z czerwonego miesa ,chleba ciemnego , suszonych owocow , brazowego ryzu , galaretki czerwonej , otreby , musli itp. Mozna jesc platki kukurydziane , chrupki ryzowe , biale pieczywo , bialy makaron , bialy ryz , kurczak , indyk, ryby, sery , jajka .

AzUKa
|

Czytam Wasze komentarze , i nie moge sie nadziwic , ze dajecie rade bez znieczulenia. Pelen szacun. Ja mialem kolonoskopie (w Anglii) w pazdzierniku , i mialem do wyboru trzy rodzaje znieczulen. Jestem bojazliwy , wiec wybralem dozylne. Zero jakiegokolwiek bolu. Bardziej boli usowanie kamienia z zebow. Jedyny minus , to nie moglem kierowac samochodem , i musial mnie ktos odebrac ze szpitala. Monitor mialem przed soba , i moglem ogladac to samo co lekarz. Przed badaniem tez sie stresowalem , ale teraz wiem , ze nie bylo warto. Usuneli mi polipa , tak , ze teraz musze sie do tego przyzwyczaic. Bylem w tym tygodniu na kontroli ,i miejsce po polipie sie bardzo dobrze zagoilo. Nie wiem , czy to mi pomoglo , ale od pazdzernika codziennie pije rano , i wieczorem szklanke rumianku. Pozdrawiam , i zycze Wszystkim duuzo zdrowia.

babina
|

3 dni przed na płynnej diecie?! Lekarz tego mi nie zalecił, tylko na dzień przed badaniem dieta. Więc jak?