Kolonoskopia. Przebieg badania i przygotowanie do kolonoskopii

Kolonoskopia to badanie, które umożliwia obejrzenie wnętrza całego jelita grubego przy użyciu giętkiego endoskopu (kolonoskopu) o grubości palca wskazującego. Głównym celem wykonywania kolonoskopii jest ocena błony śluzowej jelita grubego. Jak przygotować się do tego badania? Jak przebiega kolonoskopia?

Kolonoskopia polega na wprowadzeniu kolonoskopu do jelita grubego poprzez bańkę odbytnicy, esicę i okrężnicę zstępującą, poprzecznicę i okrężnicę wstępującą do zastawki krętniczo-kątniczej. Przy użyciu dodatkowych instrumentów, podczas kolonoskopii istnieje możliwość pobrania wycinków śluzówki do badania histopatologicznego i wykonania zabiegów endoskopowych takich jak

  • usuwanie polipów (polipektomia);
  • tamowanie krwawień z dolnego odcinka przewodu pokarmowego
  • poszerzenie zwężeń jelitowych (np. po zabiegach operacyjnych);
  • w nieoperacyjnych nowotworach paliatywne zmniejszenie masy guza w celu uzyskania drożności dolnego odcinka przewodu pokarmowego.

Wskazania do przeprowadzenia kolonoskopii

Wskazania do wykonania kolonoskopii to:

Rak jelita grubego
Warto wiedzieć

Sukces przesiewowej kolonoskopii

Po wprowadzeniu kolonoskopii – endoskopowego badania jelita grubego – do badań przesiewowych, w ostatnich 15 latach aż 9 tys. Polaków zostało uchronionych przed rakiem jelita grubego. Prof. Jarosław Reguła, kierownik Kliniki Gastroenterologii Onkologicznej Centrum Onkologii w Warszawie, mówił o tym podczas 19. światowego kongresu nowotworów przewodu pokarmowego w Barcelonie. Kolonoskopia (wziernikowanie jelita grubego) pozwala wykryć i usunąć polipy, które mogą się przekształcić w nowotwór złośliwy. Onkolodzy podejrzewają, że wszystkie złośliwe guzy jelita powstają z polipów, dlatego ich wykrycie i usunięcie jest tak istotne w profilaktyce nowotworów jelita grubego. W Polsce w badaniach przesiewowych kolonoskopia jest wykorzystywana od 15 lat. Od 2012 r. wysyłane są zaproszenia listowne do osób w wieku 55-64 lata, bo w tej grupie a 5% jest zagrożonych rozwojem raka jelita grubego. Dotychczas przeprowadzano rocznie 50 tys. takich badań. W 2017 r. po raz pierwszy w ramach badań przesiewowych refundowanych z budżetu wykonanych zostanie w Polsce aż 110 tys. kolonoskopii, ponad dwa razy więcej niż w latach poprzednich. Będzie to możliwe dzięki zwiększeniu ich finansowania.

Źródło: www.naukawpolsce.pap.pl

Jak się przygotować do kolonoskopii?

Odpowiednie przygotowania należy rozpocząć na 7 dni przed kolonoskopią:

  • przerwać przyjmowanie preparatów żelaza;
  • osoby przyjmujące leki antyagregacyjne (hamujące czynność płytek krwi) typu aspiryna, acard itp. – powinni przestać je przyjmować po wcześniejszej konsultacji z lekarzem, który zlecił stosowanie tych leków;
  • osoby przyjmujące leki przeciwzakrzepowe typu sintrom, syncumar, acenocumarol – powinny koniecznie skontaktować się z lekarzem prowadzącym leczenie przeciwzakrzepowe w celu zmiany leków na heparynę niskocząsteczkową;
  • chorzy na cukrzycę oraz inne poważne choroby przewlekłe mogące wpływać na przygotowanie do badania muszą wcześniej skontaktować się ze swoim lekarzem, aby indywidualnie ustalić szczegółowy plan postępowania;
  • przerwać spożywanie owoców pestkowych, zwłaszcza z drobnymi pestkami (kiwi, truskawki, winogrona) oraz pieczywa z ziarnami, musli, siemienia, maku itp. Należy również unikać spożywania buraków czerwonych (buraki fałszują kolor śluzówki jelita).

Na 3 dni przed badaniem kolonoskopii należy

  • nie spożywać posiłków stałych;
  • wskazana jest dieta płynna - dowolna ilość kawy, herbaty, wody, soków bez miąższu owocowego oraz zup bez warzyw i dodatków.

W dniu poprzedzającym badanie kolonoskopii

  • można zjeść jedynie śniadanie, bez napojów gazowanych i mleka;
  • należy rozpoocząć stosowanie doustnych leków przeczyszczających (makrogoli lub fosforanów). W każdej pracowni ednsoskopowej, wykonującej kolonoskopię, przekazuje się pacjenotm informacje na temat przygotowania do badania oraz preparatów do zażycia.

Przebieg kolonoskopii krok po kroku

1. Przed badaniem należy przebrać się w odzież ochronną i położyć się na leżance do badań. Najczęściej stosowane jest ułożenie na lewym boku z podciągniętymi kolanami w kierunku brody, w czasie kolonoskopii może jednak zaistnieć konieczność zmiany pozycji ciała w celu lepszego uwidocznienia jelit.

2. Lekarz ogląda najpierw okolicę odbytu (sprawdza, czy nie ma tam przetok, guzków krwawniczych, ropni), smaruje żelem miejscowo znieczulającym, a następnie wykonuje badanie per rectum (badanie palcem przez odbyt). Badaniu kolonoskopii może towarzyszyć uczucie rozpierania, wzdęcia oraz skurczów w jamie brzusznej, dlatego też może być wykonane w znieczuleniu ogólnym dożylnym, co pozwoli lepiej znieść badanie. Powietrze, które jest wdmuchiwane do światła jelita, aby uwidocznić jego ściany i umożliwić przesuwanie endoskopu coraz dalej, może powodować uczucie dyskomfortu. Nie należy się krępować, gdy gazy, bądź płyn wydostaje się w czasie badania przez odbyt, ponieważ jest to częsta sytuacja. Badanie kolonoskopii z reguły trwa od 15 do 40 minut. W niektórych przypadkach nie udaje się wprowadzić kolonoskopu do samego końca jelita grubego (tam, gdzie łączy się ono z jelitem cienkim). W takiej sytuacji lekarz może zlecić inne badania dodatkowe lub uznać, że wykonana niepełna kolonoskopia jest wystarczająca.

Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.