Przełomowe badanie nad witaminą D i infekcjami dróg oddechowych
Naukowcy z Uniwersytetu w Surrey we współpracy z Uniwersytetem w Reading i Uniwersytetem w Oksfordzie przeprowadzili jak dotąd największe badanie analizujące związek między poziomem witaminy D a ryzykiem hospitalizacji z powodu infekcji dróg oddechowych. Wyniki opublikowane w prestiżowym czasopiśmie "The American Journal of Clinical Nutrition" wskazują na istotną rolę tej witaminy w ochronie przed ciężkimi chorobami układu oddechowego.
W badaniu wzięło udział 36 258 uczestników z brytyjskiego Biobanku. Naukowcy przeanalizowali dane NHS, by ustalić, jak poziom witaminy D wpływa na częstość hospitalizacji związanych z infekcjami dróg oddechowych, takimi jak zapalenie płuc czy zapalenie oskrzeli.
Alarmujące dane: o 33 proc. wyższe ryzyko hospitalizacji
Wyniki badania są jednoznaczne. Osoby z ciężkim niedoborem witaminy D, czyli z poziomem poniżej 15 nmol/l, miały o 33 proc. wyższe ryzyko hospitalizacji z powodu infekcji dróg oddechowych w porównaniu z osobami, których poziom witaminy wynosił co najmniej 75 nmol/l.
Co więcej, naukowcy odkryli zależność liniową – każdy wzrost poziomu witaminy D o 10 nmol/l powodował spadek wskaźnika hospitalizacji o 4 proc. To odkrycie sugeruje, że nawet niewielka poprawa statusu witaminowego może przełożyć się na wymierną ochronę zdrowia.
Dlaczego witamina D jest tak ważna dla układu oddechowego?
„Witamina D jest niezbędna dla naszego dobrego samopoczucia fizycznego. Nie tylko utrzymuje nasze kości i mięśnie w zdrowiu, ale uważa się również, że jej właściwości antybakteryjne i przeciwwirusowe pomagają zmniejszyć ryzyko infekcji dróg oddechowych, które mogą prowadzić do hospitalizacji" – wyjaśnia Abi Bournot, doktorantka i główna autorka badań w BBSRC Food Biosystems na Uniwersytecie w Surrey.
Witamina D odgrywa kluczową rolę w funkcjonowaniu układu immunologicznego. Jej receptory znajdują się na powierzchni komórek odpornościowych, a odpowiedni poziom tej witaminy wspiera organizm w walce z patogenami bakteryjnymi i wirusowymi.
Infekcje dróg oddechowych – niedoceniane zagrożenie dla zdrowia
Problem infekcji dróg oddechowych jest poważniejszy, niż mogłoby się wydawać. Osoby dorosłe w średnim i starszym wieku są szczególnie narażone na ich wystąpienie. Infekcje dolnych dróg oddechowych, w tym zapalenie płuc i zapalenie oskrzeli, znajdują się w pierwszej dwudziestce głównych przyczyn zgonów na świecie wśród osób w wieku 50–74 lat. W grupie osób powyżej 75. roku życia schorzenia te plasują się już w pierwszej dziesiątce przyczyn zgonów.
„Infekcje dróg oddechowych stanowią poważne zagrożenie dla zdrowia publicznego na całym świecie. W wielu przypadkach mogą nie tylko powodować poważne pogorszenie samopoczucia, ale także prowadzić do hospitalizacji, co obciąża i tak już przeciążoną służbę zdrowia" – mówi dr Andrea Darling, badaczka podoktorska na Uniwersytecie w Surrey i główna autorka badania.
Powszechny problem niedoborów witaminy D. Kto jest najbardziej zagrożony?
Mimo kluczowego znaczenia witaminy D dla zdrowia, jej niedobory dotyczą znacznej części populacji. Wiele osób nie spełnia zalecanego przez władze zdrowotne dziennego spożycia 10 mikrogramów witaminy D.
„Niniejsze badania dostarczają twardych danych potwierdzających tę teorię. Pomimo jej znaczenia dla naszego ogólnego zdrowia, wiele osób cierpi na niedobory i nie spełnia zalecanego przez rząd dziennego spożycia 10 mikrogramów witaminy D" – podkreśla Abi Bournot.
Objawy niedoboru witaminy D GALERIA
Szczególnie narażone na niedobory witaminy D są dwie grupy. Po pierwsze, osoby starsze, które nie tylko częściej cierpią na niedobory, ale też są bardziej narażone na zgon z powodu infekcji dróg oddechowych. Po drugie, przedstawiciele mniejszości etnicznych w Wielkiej Brytanii, u których częściej występuje niedobór witaminy D ze względu na większą zawartość melaniny w skórze, co ogranicza jej naturalną syntezę pod wpływem słońca.
Suplementacja jako skuteczna ochrona
„Suplementacja witaminy D, szczególnie w miesiącach zimowych, kiedy nasza ekspozycja na światło słoneczne jest ograniczona, jest skutecznym sposobem na zwiększenie poziomu witaminy D i zmniejszenie ryzyka poważnych infekcji dróg oddechowych. Jest to szczególnie ważne dla osób starszych, które są bardziej narażone na zgon z powodu takich infekcji, a także dla mniejszości etnicznych w Wielkiej Brytanii, które są bardziej narażone na niedobór witaminy D" – wskazuje Abi Bournot.
Wpływ na system ochrony zdrowia
Odkrycia naukowców mogą mieć istotne znaczenie dla polityki zdrowotnej. Dr Andrea Darling zaznacza: „Nasze odkrycia dotyczące istotnego związku między zwiększonym poziomem witaminy D w organizmie a zmniejszoną liczbą hospitalizacji uzasadniają dalsze badania i wskazują na potencjał suplementacji witaminą D oraz spożywania żywności wzbogaconej witaminą D w celu zmniejszenia ryzyka hospitalizacji z powodu infekcji dróg oddechowych w przyszłości, a tym samym zmniejszenia obciążenia NHS".
Wdrożenie szerszych programów suplementacji lub wzbogacania żywności witaminą D mogłoby nie tylko poprawić stan zdrowia populacji, ale również odciążyć przeciążony system opieki zdrowotnej, redukując liczbę hospitalizacji związanych z infekcjami dróg oddechowych.
