DYSTONIA - przyczyny, rodzaje, objawy i leczenie

2018-06-25 9:17 Monika Majewska

Dystonia to choroba układu nerwowego, która prowadzi do mimowolnego wykonywania nienaturalnych ruchów. Może doprowadzić m.in. do przechylenia głowy na bok oraz jej skręcenia w stronę przeciwną. Jakie są przyczyny i objawy dystonii? Na czym polega leczenie tej choroby?

Spis treści

  1. Dystonia: przyczyny
  2. Dystonia: rodzaje i objawy dystonii
  3. Dystonia: diagnostyka
  4. Dystonia: leczenie

Dystonia to choroba układu nerwowego, której istotą są zaburzenia ruchowe - pojawiające się niezależnie od woli chorego skurcze pewnych partii mięśni.

Prowadzi to do wykonywania niekontrolowanych, mimowolnych ruchów skręcających i/lub wyginających, przez co chory przybiera nienaturalną postawę. Są to tzw. ruchy dystoniczne, czyli związane z nieprawidłowym napięciem mięśni.

Dystonia: przyczyny

Przyczyną dystonii są zaburzenia funkcjonowania połączeń nerwowych w obrębie tzw. jąder podkorowych. Są to głęboko położone struktury mózgu, które odpowiadają za utrzymanie odpowiedniej postawy ciała i kontrolują każdy ruch (fachowo układ pozapiramidowy).

Jeśli nie wiadomo, co jest przyczyną choroby albo ma ona podłoże genetyczne, mówi się o dystonii pierwotnej.

Do zaburzeń tego układu może dojść w wyniku urazu mózgu, rozrostu guza mózgu, niedokrwienia mózgu lub krwotoku mózgowego. Wówczas mowa o dystonii wtórnej.

Dystonia może pojawić się także przebiegu chorób neurozwyrodnieniowych, np. w chorobach: Wilsona, Huntingtona, Parkinsona, mitochondrialnych.

Dystonia: rodzaje i objawy dystonii

1. Dystonia ogniskowa

Dystonia ogniskowa zajmuje tylko jedną część ciała, np. mięśnie wokół oka, mięśnie twarzy, szyi, mięśnie jednej kończyny:

  • dystonia szyjna (kręcz karku) objawia się przechyleniem głowy na bok oraz jej skręceniem w stronę przeciwną (chory wygląda jakby patrzył w górny róg), objawem współtowarzyszącym może być drżenie, a nawet potrząsanie głową
  • kurcz powiek dotyka mięśni twarzy otaczających oko - choroba objawia się częstym i stopniowo nasilającym się mruganiem, w końcu dochodzi do mimowolnego zaciskania powiek; kurcz powiek prowadzi do częściowej lub całkowitej ślepoty, mimo że narząd wzroku działa prawidłowo
  • dystonia ustno-żuchwowa obejmuje mięśnie dolnej części twarzy, żuchwy, języka i ust - poza nieprawidłową pozycją ust, żuchwy i/lub języka, chorzy skarżą się na trudności w mówieniu, przygryzanie języka i śluzówki policzków, ślinotok, a w późniejszym okresie zaburzenia połykania
  • zespół Meige'a to połączenie kurczu powiek i dystonii ustno-żuchwowej
  • połowiczy kurcz twarzy objawia się częstym, powtarzającym się, krótkotrwałym skurczem mięśni jednej połowy twarzy
  • dystonia krtaniowa dotyka mięśnie krtani i strun głosowych
  • kurcz pisarski dotyczy mięśni ręki i przedramienia i pojawia się, gdy chory zamierza podjąć próbę pisania, przy czym do tej samej grupy dystonii można zaliczyć dystonię muzyków - dochodzi wtedy do mimowolnych skurczów mięśni w trakcie gry na różnych instrumentach

2. Dystonia segmentalna

Dystonia segmentalna zajmuje kilka sąsiadujących ze sobą mięśni, np. szyi i kończyny górnej.

3. Dystonia połowiczna

Choroba zajmuje mięśnie jednej połowy ciała (górną i dolną część tej samej strony ciała).

4. Dystonia ogniskowa

Dystonia ogniskowa zajmuje mięśnie kilku różnych części ciała.

5. Dystonia uogólniona

Dystonia uogólniona to najbardziej rozległa postać dystonii, ponieważ obejmuje większość ciała, a zwłaszcza kończyny i tułów.

Dystonia: diagnostyka

W celu rozpoznania choroby przeprowadza się badanie EMG (elektromiografię).

Niekiedy, w celu potwierdzenia choroby, przeprowadza się testy genetyczne.

Dystonia: leczenie

Niestety, nie istnieje metoda, która pozwala na całkowite wyleczenie dystonii. Można jedynie łagodzić jej objawy poprzez:

  • leczenie toksyną botulinową - botoks oddziałuje hamująco na miejsca połączenia nerwów z mięśniami, a co za tym idzie - hamuje przekazywanie pobudzenia nerwowego z nerwów do mięśni;
  • leki doustne - wpływają hamująco na neuroprzekaźniki, które regulują przesyłanie informacji w mózgu albo wpływają na zmniejszenie napięcia dystonicznie skurczonych mięśni. Mogą także zmniejszać drżenie lub redukować kurcze mięśniowe;
  • leczenie chirurgiczne, które polega na umieszczeniu w mózgu cienkich elektrod, które są połączone z neurostymulatorem umieszczonym w tkance podskórnej;

Źródło: Polskie Stowarzyszenie Osób Chorych na Dystonię

Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.

NOWY NUMER

Czytaj e-wydanie! Z kodem rabatowym: "wiosna" tylko 2,50 zł za 96 stron porad o zdrowiu! Dodatkowo otrzymasz dostęp do numerów archiwalnych. W nr 4/2020 „Zdrowia m.in.: poradnik alergika, choroby zakaźne pod lupą, „młody” zawał serca, mity o recyklingu.

Dowiedz się więcej
Miesięcznik Zdrowie 4/2020
KOMENTARZE