- Wysoka temperatura, rozjaśnianie i mocne pocieranie ręcznikiem mogą uszkadzać włosy na długości i sprzyjać ich łamaniu
- Nagłe przerzedzenie włosów, któremu towarzyszą zmęczenie lub bladość, warto skonsultować z lekarzem
- Niedoczynność tarczycy może powodować suche, szorstkie, łamliwe włosy oraz suchą skórę
- Preparaty z żelazem, cynkiem lub biotyną warto stosować dopiero po potwierdzeniu niedoboru w badaniach
Suche i matowe włosy. Najpierw sprawdź, czy nie są uszkodzone
Suche i matowe włosy mimo pielęgnacji często są skutkiem uszkodzeń włosów, a nie choroby. Długości mogą tracić gładkość po częstym rozjaśnianiu, farbowaniu, prostowaniu, suszeniu gorącym nawiewem i intensywnym rozczesywaniu. Włosy stają się wtedy szorstkie, puszą się, plączą i łamią, zwłaszcza na końcach.
Warto odróżnić łamanie od wypadania. Gdy włosy się łamią, na szczotce zostają ich krótkie, nierówne fragmenty, a na długościach pojawiają się rozdwojone końce. Przy wypadaniu wypadają całe włosy z cebulką, a przedziałek może stopniowo wyglądać na szerszy.
Pielęgnacja może zmniejszać tarcie, ułatwiać rozczesywanie i poprawiać wygląd pasm, ale nie cofnie skutków mocnego uszkodzenia chemicznego czy termicznego. Jeśli włosy odrastające przy skórze głowy wyglądają zdrowiej niż ich starsze partie, najczęściej problem dotyczy przede wszystkim codziennych nawyków i stanu starszych partii włosów.
Kiedy suche włosy mogą sygnalizować problem zdrowotny?
Warto poszukać zdrowotnej przyczyny, gdy włosy wyraźnie zmieniły się bez oczywistego powodu, ich stan nie poprawia się po ograniczeniu stylizacji lub pojawiają się inne objawy. Nie oznacza to automatycznie niedoboru czy choroby tarczycy. Na kondycję włosów mogą wpływać między innymi długotrwałe niedożywienie, zaburzenia hormonalne, utrata krwi i silne obciążenie organizmu, na przykład po chorobie lub operacji.
Warto umówić się na konsultację z lekarzem rodzinnym lub dermatologiem, jeśli pogorszeniu stanu włosów towarzyszą:
- nagłe, nasilone wypadanie włosów lub widoczne przerzedzenie na całej głowie
- ciągłe zmęczenie, zadyszka przy zwykłym wysiłku, kołatanie serca albo blada skóra
- marznięcie, zaparcia, przyrost masy ciała, sucha skóra i trudności z koncentracją
- obfite lub nieregularne miesiączki, które mogą prowadzić do niedoboru żelaza
- łamliwe paznokcie, niezamierzona utrata masy ciała, restrykcyjna dieta albo przewlekłe dolegliwości jelitowe
- okrągłe ogniska bez włosów, bolesna skóra głowy, silny świąd, strupy lub nasilone łuszczenie
Szczególnie ważne jest tempo zmian. Kilka przesuszonych pasm po urlopie, farbowaniu czy sezonie grzewczym zwykle nie wymaga diagnostyki. Jeśli włosy szybko się przerzedzają lub pojawiają się objawy dotyczące całego organizmu, sama pielęgnacja nie wystarczy.
Tarczyca, niedobór żelaza i zbyt mało kalorii. Jak wpływają na włosy?
Niedoczynność tarczycy może wiązać się z suchymi, matowymi i łamliwymi włosami, a także z ich przerzedzeniem. Zwykle nie jest to jedyny objaw. Często występują też sucha skóra, stałe uczucie zimna, zaparcia, spowolnienie, zmęczenie lub zmiany masy ciała, Dlatego przy takich objawach bierze się pod uwagę cały stan zdrowia, a nie tylko wygląd włosów.
Niedobór żelaza i niedokrwistość z niedoboru żelaza częściej kojarzą się z nasilonym wypadaniem niż z samą matowością. Mogą im towarzyszyć osłabienie, bladość, duszność podczas wysiłku, bóle głowy, kołatanie serca oraz zmiany paznokci. Ważne jest też ustalenie przyczyny niedoboru. Może nią być między innymi obfite miesiączkowanie, ciąża, dieta uboga w żelazo lub zaburzenia wchłaniania składników odżywczych.
Włosy mogą też gorzej wyglądać po szybkiej redukcji masy ciała, przy diecie dostarczającej zbyt mało kalorii lub białka lub w przebiegu chorób ograniczających wchłanianie składników odżywczych. Po infekcji z wysoką gorączką, operacji, porodzie albo długotrwałym stresie zdarza się przejściowo większe wypadanie włosów. Takie wypadanie często zaczyna się dopiero po kilku miesiącach od obciążającego wydarzenia.
Pielęgnacja poprawia wygląd włosów, ale nie zawsze usuwa przyczynę problemu
Pielęgnacja działa głównie na to, co już wyrosło ponad skórę. Odżywka może wygładzić powierzchnię włosa, ograniczyć plątanie i zmniejszyć łamanie, dlatego efekt wizualny bywa zauważalny szybko. Nie wyrówna jednak hormonów tarczycy, nie uzupełni potwierdzonego niedoboru i nie zatrzyma wypadania wywołanego chorobą.
Przy suchych długościach warto myć przede wszystkim skórę głowy, a spływającą pianą delikatnie oczyścić także długość włosów. Po każdym myciu dobrze użyć produktu ułatwiającego rozczesywanie, osuszać włosy przez delikatne odciskanie i ograniczyć wysoką temperaturę. Jeśli włosy są rozjaśniane lub regularnie prostowane, zmniejszenie częstotliwości tych zabiegów zwykle daje więcej niż dokładanie kolejnych produktów.
Warto też patrzeć na odrost. Jeśli odrastające włosy są mniej szorstkie i rzadziej się łamią, wprowadzone zmiany w pielęgnacji prawdopodobnie pomagają. Gdy pogarsza się również stan świeżo rosnących włosów albo ubywa ich od nasady, warto poszukać przyczyny szerzej.
Suche włosy mimo pielęgnacji. Od czego zacząć?
Jeśli mimo zmiany pielęgnacji stan włosów się nie poprawia, a zwłaszcza gdy włosy wyraźnie się przerzedzają lub skóra głowy się zmienia, warto skonsultować się z lekarzem rodzinnym lub dermatologiem. Na konsultacji przydaje się konkretna informacja: od kiedy włosy się zmieniły, czy wypadają całe czy łamią się na długości, czy w ostatnich miesiącach była infekcja, poród, operacja, duży spadek masy ciała albo zmiana leków. Warto wspomnieć również o obfitych miesiączkach, diecie eliminacyjnej i objawach takich jak marznięcie czy przewlekłe zmęczenie.
Zakres badań powinien zależeć od objawów i informacji zebranych podczas konsultacji, a nie od gotowego pakietu badań na włosy. Lekarz może zdecydować między innymi o morfologii, ocenie gospodarki żelazowej lub badaniach tarczycy. Żelazo, cynk i biotynę lepiej przyjmować dopiero po potwierdzeniu niedoboru, ponieważ nadmiar części składników również może szkodzić i nie jest sposobem na zdrowe włosy.
Najpraktyczniejsze podejście to równoległe działanie: ograniczenie czynników niszczących długości oraz sprawdzenie zdrowia, jeśli pojawiły się sygnały ostrzegawcze. Takie podejście zmniejsza ryzyko przeoczenia problemu zdrowotnego, a jednocześnie pozwala nie przypisywać każdej suchej końcówce poważnej choroby.
Źródła:
- American Academy of Dermatology (Tips for healthy hair)
- American Academy of Dermatology (Thyroid disease: A checklist of skin, hair, and nail changes)
- NHS (Underactive thyroid (hypothyroidism))
- NHS (Iron deficiency anaemia)
- American Academy of Dermatology (Do you have hair loss or hair shedding?)
- PubMed (Nutrition and hair)
- American Academy of Dermatology (Hair loss: Diagnosis and treatment)