- Wysoka temperatura rozszerza naczynia krwionośne, co sprzyja gromadzeniu się płynów w dolnych partiach ciała
- Uporczywa opuchlizna może być sygnałem niewydolności serca, uszkodzenia wątroby lub groźnej zakrzepicy żył głębokich
- Nagły obrzęk jednej nogi lub towarzyszący mu ból w klatce piersiowej wymagają natychmiastowej interwencji lekarskiej
- W ramach NFZ podstawowym badaniem oceniającym stan naczyń krwionośnych jest USG Doppler kończyn dolnych
- Skutecznym sposobem na zmniejszenie dyskomfortu jest odpoczynek z nogami uniesionymi powyżej poziomu serca
Dlaczego nogi puchną w upały? Mechanizm obrzęku cieplnego krok po kroku
Obrzęk cieplny to nagromadzenie płynu w tkankach, najczęściej wokół kostek i na stopach, czasem także na dłoniach, związane z wysoką temperaturą. W upały organizm chłodzi się, rozszerzając naczynia krwionośne położone blisko skóry. Occupational Safety and Health Administration (OSHA) opisuje ten mechanizm jako wazodylatację, czyli rozszerzenie naczyń pomagające regulować temperaturę ciała.
Gdy naczynia się rozszerzają, krew łatwiej „zalega” w dolnych partiach ciała, zwłaszcza w nogach. Wtedy część płynu przechodzi z naczyń do tkanek i pojawia się obrzęk. Typowy sygnał to uczucie ciężkich nóg i buty, które nagle robią się za ciasne.
Opuchnięte nogi latem: kiedy to nie jest tylko upał i jakie choroby wchodzą w grę
Wysoka temperatura to najczęstszy powód puchnięcia nóg latem, ale nie zawsze jedyny. NIH News in Health zwraca uwagę, że długie stanie lub siedzenie w upale nasila obrzęki, dlatego warto obserwować, czy problem nie utrzymuje się mimo odpoczynku. Opuchlizna może też towarzyszyć niewydolności serca, gdy serce nie pompuje krwi wystarczająco sprawnie.
Obrzęki mogą też towarzyszyć chorobom nerek lub wątroby, gdy organizm gorzej radzi sobie z gospodarką płynami i zaczynają one zalegać w tkankach. Osobnym, pilnym tematem jest zakrzepica żył głębokich, bo skrzep może powodować nagły obrzęk. U części osób przyczyną bywa obrzęk limfatyczny, zwłaszcza po przebytych operacjach, na przykład onkologicznych.
Kiedy obrzęk nóg jest niebezpieczny? Objawy alarmowe i pilna pomoc
Reaguj szybko, jeśli obrzękowi towarzyszą inne niepokojące objawy. Mayo Clinic podaje, że pilnej konsultacji wymaga obrzęk, który pojawia się nagle, bez wyraźnej przyczyny, albo po urazie. Szczególnie niepokojący jest nagły obrzęk jednej nogi, zwłaszcza gdy skóra staje się blada i chłodna w dotyku.
Wezwij pomoc lub jedź na Szpitalny Oddział Ratunkowy, jeśli pojawiają się:
- ból w klatce piersiowej
- poważne trudności w oddychaniu
- duszność podczas wysiłku lub w trakcie leżenia na płasko
- nagłe zawroty głowy lub zasłabnięcie
- kaszel, w którym pojawia się krew.
Jakie badania na obrzęk nóg w NFZ? Od lekarza POZ do USG Doppler
Przy nawracających obrzękach pierwszym krokiem jest wizyta u lekarza rodzinnego w Podstawowej Opiece Zdrowotnej (POZ). Narodowy Fundusz Zdrowia informuje, że lekarz w przychodni może ocenić stan zdrowia i zlecić potrzebne badania. W uzasadnionych przypadkach taka pomoc może odbyć się także podczas wizyty domowej.
W publicznym systemie opieki zdrowotnej dostępne są badania laboratoryjne i obrazowe, na przykład EKG, RTG i USG. Przy obrzękach nóg szczególnie przydatne jest USG Doppler naczyń kończyn dolnych, które pomaga ocenić stan żył i tętnic. Na podstawie wyników lekarz POZ decyduje, czy potrzebne jest skierowanie do poradni specjalistycznej albo leczenie szpitalne.
Co pomaga na opuchnięte nogi w upały? Proste sposoby na zmniejszenie obrzęku
W upały ulgę często przynoszą proste nawyki w ciągu dnia. MedlinePlus podaje, że jedną z najskuteczniejszych metod jest odpoczynek z nogami uniesionymi powyżej poziomu serca. Taka pozycja ułatwia odpływ zalegającego płynu z nóg.
Nie rezygnuj z codziennego ruchu, bo aktywność wspiera krążenie, i unikaj długiego siedzenia lub stania w jednej pozycji. Jeśli obrzęki są nasilone, skonsultuj z lekarzem wyroby uciskowe, na przykład pończochy lub podkolanówki kompresyjne. Obserwuj, czy domowe sposoby rzeczywiście zmniejszają opuchliznę.
7
Źródła:
