Konflikt płytkowy: przyczyny, objawy, powikłania

2019-04-04 11:28 Anna Wiśniewska

Konflikt płytkowy pojawia się w wyniku niezgodności pomiędzy krwią matki a krwią płodu. Nie daje żadnych objawów w czasie trwania ciąży, problemy zaczynają się zwykle w okresie okołoporodowym. Konsekwencje konfliktu płytkowego mogą być dla płodu bardzo poważne. Jak wykrywa się konflikt płytkowy i jakie postępowanie jest wdrażane?

Spis treści

  1. Jak często występuje konflikt płytkowy?
  2. Jak wykryć konflikt płytkowy?
  3. Konflikt płytkowy: powikłania u płodu

Konflikt płytkowy jest jednym z konfliktów, które mogą pojawić się w ciąży w wyniku niezgodności między elementami krwi matki a płodu.

Główną funkcją płytek krwi jest ich zdolność do inicjacji procesu krzepnięcia. Na powierzchni płytek krwi tak jak i wielu innych składników morfotycznych krwi występują swoiste antygeny.

W procesie powstawania konfliktu płytkowego biorą udział przede wszystkim antygeny o nazwie HPA-1a.

Obecność określonych antygenów jest warunkowana genetycznie, w związku z tym tak jak i w przypadku grup krwi, dziecko może dziedziczyć antygeny płytek krwi od matki lub ojca.

Jeśli dziecko odziedziczy po ojcu antygen HPA-1a, a matka nie posiada go na swoich komórkach, to wówczas w czasie ciąży jej organizm produkuje przeciwciała przeciw temu antygenowi. Dzieje się tak, ponieważ krew płodu i matki systematycznie się ze sobą "mieszają".

Dlatego, jeśli układ odpornościowy matki "zorientuje się", że w jej krwi krążą płytki krwi z tym antygenem, których wcześniej nie było, to traktuje je jako tak zwanego "intruza" i stara się je zniszczyć.

W konsekwencji konfliktu płytkowego dochodzi do zwalczania płytek krwi dziecka i może rozwinąć się małopłytkowość.

W kontekście konfliktu płytkowego mówimy o alloimmunologicznej małopłytkowości płodów i noworodków (tzw. AIMP/N).

Jak często występuje konflikt płytkowy?

Konflikt płytkowy ujawnia się w 1 na 1000-2000 tysiące donoszonych ciąż. Niestety jego wystąpienie wiąże się z dużą śmiertelnością u noworodków, szacowaną na około 10 %, a za główną przyczynę śmierci uważa się krwawienie do ośrodkowego układu nerwowego.

Jak wykryć konflikt płytkowy?

Bardzo ważne jest szczegółowe badanie grupy krwi, nie tylko w zakresie czynnika Rh, ale również pod kątem obecności przeciwciał przeciwpłytkowych u matki.

Należy również wspomnieć o tym, że w przeciwieństwie do konfliktu serologicznego w zakresie czynnika Rh, konflikt płytkowy ujawnia się już od pierwszej ciąży.

Co więcej, udowodniono, że nasilenie konfliktu płytkowego jest większe w każdej kolejnej ciąży.

Dlatego trzeba pamiętać przede wszystkim o tym, że jedynym sposobem na wczesne wykrycie konfliktu płytkowego jest badanie krwi matki na obecność antygenu HPA-1a.

Jeśli badanie wykryje u matki wspomniany antygen, do rozwoju konfliktu płytkowego nie dojdzie. Natomiast w przypadku nieobecności HPA-1a u matki trzeba zbadać, czy występuje on u dziecka. Jeśli nie - do konfliktu płytkowego również nie dojdzie.

W przeciwnym razie możemy się spodziewać, że układ odpornościowy matki zacznie produkować przeciwciała niszczące płytki krwi płodu.

Oczywiście nie jest to sprawa zero-jedynkowa, i nie u każdej matki HPA-1a ujemnej dojdzie do produkcji przeciwciał, i nie każde przeciwciała doprowadzą do rozwoju groźnych powikłań u płodu.

Konflikt płytkowy: powikłania u płodu

Konflikt płytkowy może doprowadzić do takich powikłań u płodu, jak:

Konflikt płytkowy może również przebiegać bezobjawowo, ale najczęściej obserwuje się różnie nasiloną małopłytkowość i związanymi z nią wybroczynami, wylewami skórnymi i śluzówkowymi.

Konflikt płytkowy mimo tego, że jest bardzo poważnym i niebezpiecznym schorzeniem, nie manifestuje się w żaden sposób w czasie trwania ciąży.

Zarówno ciąża bez jak i z konfliktem płytkowym będzie rozwijała się prawidłowo, dopiero w okresie okołoporodowym uwidocznią się wyżej wymienione zaburzenia.

Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.

NOWY NUMER

DLA CIEBIE ZA DARMO! Szykujesz się do porodu? Chcesz wiedzieć co cię czeka, jak sobie radzić? Co może Ci pomóc? Koniecznie pobierz nasz specjalny poradnik, stworzony przez ekspertów!

Czytaj więcej
Porodówka - przewodnik dla rodzącej mamy, okładka
KOMENTARZE