Zespół cieśni nadgarstka: objawy, leczenie i rehabilitacja

maska dr Paweł Nowicki, specjalista ortopeda traumatolog, chirurg ręki
Konsultant: dr Paweł Nowicki, specjalista ortopeda traumatolog, chirurg ręki
71 komentarze
Autor: Jolanta Dyjecińska - artykuł pochodzi z miesięcznika "Zdrowie"

Zespół cieśni nadgarstka objawia się początkowo sporadycznym drętwieniem i bólem palców. Potem dolegliwości się nasilają i nocą nie dają spać. Jeśli ortopeda zaleci operację nadgarstka, nie broń się przed nią, bo to najlepszy sposób na wyleczenie zespołu cieśni nadgarstka.

Zespół cieśni nadgarstka (ZCN) to zaburzenie funkcji nerwu pośrodkowego w następstwie przewlekłego ucisku. W ponad 90 proc. przypadków występuje idiopatyczny zespół cieśni nadgarstka, czyli z niewiadomej przyczyny. Jego rozwojowi sprzyja przeciążenie ręki wykonywaniem powtarzających się czynności. Może to być układanie cegieł, praca przy taśmie w fabryce, wielogodzinne stukanie w klawiaturę komputera, ale także prace domowe, forsowna jazda na rowerze czy gra na instrumencie. W pozostałych kilku procentach powodem choroby mogą być m.in. źle wygojone złamania lub zwichnięcia w obrębie nadgarstka, zmiany zwyrodnieniowe, zaburzenia hormonalne. Kobiety chorują trzy razy częściej niż mężczyźni. Dolegliwości dotyczą na ogół ręki dominującej.

Objawy zespołu cieśni nadgarstka: drętwienie i ból palców

Można podejrzewać zespół cieśni nadgarstka, jeśli ból i drętwienie palców (kciuk, wskazujący, środkowy i część serdecznego) wybudzają ze snu. Na początku pierwszego stadium choroby zdarza się to rzadko. Potem dolegliwości pojawiają się wielokrotnie w ciągu nocy, a ból promieniuje do przedramienia, a nawet barku. W drugim stadium drętwienie i ból występują także w dzień, zwłaszcza w trakcie wysiłku (np. podczas prowadzenia samochodu czy jazdy na rowerze). Towarzyszy temu pogorszenie się sprawności manualnej przy czynnościach wymagających precyzji, takich jak szycie, obieranie warzyw, robienie makijażu. W trzecim stadium zespołu cieśni nadgarstka wcześniejsze objawy się nasilają i pojawiają się zaniki mięśniowe. Niektórym może się jednak wydawać, że choroba ustępuje, ponieważ bolesne drętwienie palców nocą czasami staje się mniej dokuczliwe. Tymczasem jest to sygnał pogłębiania się zmian degeneracyjnych nerwu pośrodkowego.

Zobacz też: Ćwiczenia na nadgarstki pomogą zlikwidować ból

Jak powstaje zespół cieśni nadgarstka?

Kanał nadgarstka to tunel ograniczony od dołu i po bokach przez kości, a od góry przez więzadło poprzeczne nadgarstka. W jego wnętrzu przebiegają dość ciasno "upchane" nerw pośrodkowy i ścięgna mięśni zginaczy palców. W najczęściej spotykanej idiopatycznej postaci ZCN robi się w nim za ciasno wskutek zmian zapalnych - obrzęku i pogrubienia pochewek pokrywających ścięgna oraz przerostu więzadła poprzecznego. Rezultatem jest ucisk na włókna nerwowe (uciśnięty jest nie tyle nerw, ile odżywiające go tętnice). Wskutek niedokrwienia dochodzi do zmian degeneracyjnych. Po ustaniu ucisku wraca prawidłowe ukrwienie i nerw pośrodkowy się regeneruje. Do całkowitego jego zniszczenia dochodzi jedynie w przypadkach zaniedbanych, kiedy chory zbyt późno decyduje się na leczenie.

Ważne

Ważne

Dlaczego powtarzające się ruchy szkodzą?

Uważa się, że nieustanne przesuwanie się ścięgien w kanale nadgarstka drażni więzadło poprzeczne, co powoduje jego przerost. Powtarzający się ruch daje też efekt podrażnienia samych ścięgien, czego następstwem jest ich pogrubienie. W rezultacie przestrzeń w kanale znacząco się zmniejsza i dochodzi do ucisku przebiegających w nim naczyń krwionośnych i samego nerwu.

Diagnostyka zespołu cieśni nadgarstka

Na ogół wystarczają wywiad i testy kliniczne. Polegają one na sprawdzeniu sprawności manualnej i czucia w palcach. Chory nie zdoła wykonać pewnych czynności, pojawią się dolegliwości przy określonej pozycji ręki, np. przy jej maksymalnym zgięciu w nadgarstku (test Phalena). Będzie też mieć zaburzenia czucia w palcach. Na przykład dotknięcie dwóch igieł znajdujących się w odległości większej niż 5–7 mm zdrowy człowiek zinterpretuje jako dwa ukłucia, a cierpiący na zaawansowane ZCN, nawet gdy igły znajdują się w odległości 1–1,5 cm, poczuje jedno ukłucie. Niekiedy potrzebna jest elektromiografia (EMG), która umożliwia zbadanie szybkości przewodnictwa nerwu, i ultrasonografia uwidaczniająca jego deformacje, pogrubienie więzadła poprzecznego i ścięgien.

Nie zwlekaj z wizytą u ortopedy

Jeśli chory trafi do ortopedy w początkowym stadium choroby, być może wystarczy leczenie nieoperacyjne. Polega ono na krótkotrwałym unieruchamianiu ręki w ortezie w celu zlikwidowania obrzęku i stanu zapalnego ścięgien, przyjmowaniu niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ), fizykoterapii z zastosowaniem jonoforezy, ultradźwięków lub prądów TENS. Niekiedy podaje się do kanału nadgarstka sterydy, które likwidują stan zapalny, ale także niszczą tkanki, w tym przypadku przerośnięte pochewki ścięgien.

Operacja zespołu cieśni nadgarstka

Gdy nie będzie poprawy lub dolegliwości powrócą, ortopeda zaleci zabieg polegający na zwiększeniu przestrzeni w kanale nadgarstka przez przecięcie więzadła poprzecznego. Co prawda zrasta się ono aż 3 miesiące, ale jest wydłużone i ucisk nie powraca. Operację przeprowadza się metodą otwartą lub endoskopową. W tym pierwszym przypadku cięcie wykonuje się na nasadzie dłoni. Może być dość długie (2-4 cm), gdy istnieje konieczność rozszerzenia zabiegu (np. o usunięcie zapalnej ziarniny), lub krótkie (1-1,5 cm), jeśli tylko przecina się więzadło. W tym drugim przypadku operacja trwa zaledwie kilka minut. Narkoza w obu przypadkach jest niepotrzebna. Stosuje się znieczulenie miejscowe lub usypia pacjenta na kilka minut (zastrzyk dożylny).

Jedynie kilka minut trwa także operacja wykonana mniej inwazyjną metodą endoskopową (przez małe nacięcie wprowadza się minikamerę połączoną z nożem). Rekonwalescencja po tym zabiegu jest krótsza, ponieważ cięcie wykonuje się na spodniej części nadgarstka, co wiąże się z mniejszym uszkodzeniem tkanek. Rana szybciej się goi, blizna jest mniej bolesna, a proste, lekkie czynności, takie jak jedzenie, ubieranie, można wykonywać już następnego dnia po zabiegu. Rehabilitacja po przecięciu więzadła nie jest potrzebna. Czas powrotu do pracy zależy od zastosowanej metody i wykonywanego zawodu. Wynosi od 4 tygodni dla pracy biurowej do ponad 2 miesięcy przy ciężkiej pracy fizycznej. W zasadzie już po miesiącu samemu można decydować, które czynności są zabronione. Jeśli pojawia się ból, na jakiś czas trzeba jeszcze z nich zrezygnować. Lepiej nie odwlekać operacji, bo może dojść do nieodwracalnego uszkodzenia nerwu pośrodkowego i utraty czucia w dłoni.

fb udostępnij tweet udostępnij g+ udostępnij print wydrukuj
Zobacz także
Zdjęcia: Thinkstockphotos.com

Aktualizacja: 31.05.2016

Komentarze (1 - 10 z 71)
Ewka, 16.03.2017 09.52
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Jak ktoś nie chorował to nie wie jak boli ruch palców powodował ból pod pachą u mnie a neurolog mnie wysmiała
 
Ewka, 16.03.2017 09.50
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Wydaje mi się że odczucia bólu są bardzo indywidualne i interpretacja też objawy są nie uwszystkich takie same.
 
Bart, 06.03.2017 21.14
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
"Potem dolegliwości pojawiają się wielokrotnie w ciągu nocy, a ból promieniuje do przedramienia, a nawet barku." NERWY PROMIENIUJĄ NA OBWÓD UCISK W NADGARSTKU DAJE OBJAW W DŁONI A NIE W BARKU LUDZIE CO WY PISZECIE! ZERO WIEDZY MEDYCZNEJ. UCZCIE SIĘ.
 
Zoz, 26.02.2017 00.05
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
ksiegowy: nie dociągniesz 20 lat. W końcu tak da ci w kość, że proste czynności będą niewykonalne a zmiany będą nieodwracalne i wszystko będzie wylatywać z rąk a palce się zatrzaskiwać. Ja już po zabiegu - metodą klasyczną i wcale nie 2 miesiące zwolnienia, tylko 4 tyg. (2 +2 po zdjęciu szwów). Od razu po operacji dolegliwości minęły, dały spać. Ból tylko w bliźnie, nie masakryczny (leki p/ból. brałam 1 dzień - chyba bardziej ze strachu przed bólem). Rekonwalescencja jest krótsza przy zabiegu endoskopowym - jednak taki nie jest możliwy przy zaawansowanym stopniu choroby.
 
kinga, 11.02.2017 04.39
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Witam jestem rok po zabiegu na lewy nadgarstek i już w pierwszej dobie próbowałam ruszać palcami żadnej rehabilitacji nie miałam dzisiaj nie wiem co to jest bul. Nie dawno usłyszałam, że czeka mnie operacja na prawą rękę nawet się nie bronie ponieważ czuje, że choroba rozwija się szybko i nie wolno tracić czasu im szybciej tym lepiej.
 
Karolina z zielonek, 21.12.2016 13.45
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Ja też walczę z zespołem cieśni nadgarstka. Niestety moja praca - piszę na komputerze, nie pomaga w tym. Tym bardziej, że rok temu miałam poważne stłuczenie ręki, co też odbiło się na nadgarstku. Obecnie chodzę na ćwiczenia po okiem specjalisty. Jak narazie jestem po 4 wizytach (chodzę dwa razy w tygodniu) plus do tego wykonuję delikatne ćwiczenia w domu (prawiecodziennie) i czuję się już lepiej. Nadgarstek nie boli w trakcie pracy, nie mam uczucia drętwienia palców. Chyba, że pracuję więcej niż 8 godzin, bo muszę zostać na nadgodzinach, to wtedy rzeczywiście wieczorem boli, ale Pani Marzena twierdzi, że po zakonczeniu rehabiltacji i to powinno minać. Oczywiscie zalecila mi ograniczenie pracy i robienie czestszych przerw, podczas których tez wykonuje niektóre cwiczenia z tych przez nia zaleconych. No niestety, pracy nie ogranicze, ale choc wiecej przerw zrobie.
 
Zbigniew, 11.12.2016 17.40
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Jestem 10 dni po zabiegu lewej ręki za 2 dni mam ściąnięcie szwów.To prawda co piszecie operacja trwa kilka minut i jest bezbolesna.Właśnie przygotowanie do znieczulenia miejscowego jest najmniej przyjemne.Mam pytanie po jakim czasie można wrócić do pracy fizycznej(raczej ciężkiej).
 
EMG, 05.12.2016 18.11
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Badaniem do potwierdzenia bądź wykluczenia choroby jest badanie emg zespołu cieśni nadgarstka
 
księgowy, 28.11.2016 11.51
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
Witam ! Czy można prosić jakiś kontakt do Pani mgr ?
 
ksiegowy, 28.11.2016 11.47
» zgłoś nadużycie » ODPOWIEDZ
przed rokiem pojawił się u mnie problem , lekarz polecił mi brać regularnie tabletki neurovit . Po kilku dniach brania mam spokój na kilka tygodni. Potem ból powraca, kupuję następne dwa opakowania i tak do dnia dzisiejszego. Nie chciałbym robić zabiegu bo pracuję w księgowości a zwolnienie na 2 miesiące oznacza zwolnienie (prywatna firma). Tak to jest w tym zasranym kapitalizmie . Może do emerytury jakoś dociągnę te 20 lat.
 
następne »
strona 1 z 8
DlaPacjentow24.pl
Najpopularniejsze artykuły
Ostroga piętowa - przewlekły stan zapalny powodujący ból pięty Ostroga piętowa - przewlekły stan zapalny powodujący ból pięty

Najpierw dotkliwy ból pięty czujesz tylko przy chodzeniu. Potem nie opuszcza cię nawet wtedy, gdy...

więcej

619

BÓL STOPY - przyczyny. Jaka choroba objawia się bólem stopy? BÓL STOPY - przyczyny. Jaka choroba objawia się bólem stopy?

Ból stopy to dolegliwość, której przyczyny mogą być nie tylko miejscowe, związane z samą stopą. Ból...

więcej

598

RWA KULSZOWA. Jak sobie radzić z atakiem rwy kulszowej? RWA KULSZOWA. Jak sobie radzić z atakiem rwy kulszowej?

By pojawiła się rwa kulszowa wystarczy jeden nagły ruch: dźwignięcie, pochylenie się, potknięcie...

więcej

589

Zespół cieśni nadgarstka: objawy, leczenie i rehabilitacja Zespół cieśni nadgarstka: objawy, leczenie i rehabilitacja

Zespół cieśni nadgarstka objawia się początkowo sporadycznym drętwieniem i bólem palców. Potem...

więcej

533

Znajdź badanie

albo

albo

Alfabetyczny indeks badań

a b c d e f g h i k
l m n o p r s t u v
w z ż
Eksperci

Jeżeli terapia logopedyczna nie jest kontynuowana w domu podczas samodzielnych ćwiczeń zaleconych przez logopedę, nie może być skuteczna. Zajęcia ze specjalistą raz w tygodniu wystarczą, powinny...

Sama endometrioza, nie ma niekorzystnego wpływu na rozwój ciąży, a ciąża z kolei hamuje rozwój endometriozy.

Biopsja szyjki macicy jest zabiegiem o niewielkim ryzyku powikłań w tym zatorowości, można go wykonać w znieczuleniu miejscowym co dodatkowo minimalizuje ryzyko powikłań.

Zdrowa społeczność

Żaden utwór zamieszczony w serwisie nie może być powielany i rozpowszechniany lub dalej rozpowszechniany w jakikolwiek sposób (w tym także elektroniczny lub mechaniczny) na jakimkolwiek polu eksploatacji w jakiejkolwiek formie, włącznie z umieszczaniem w Internecie - bez pisemnej zgody ZPR Media S.A.. Jakiekolwiek użycie lub wykorzystanie utworów w całości lub w części z naruszeniem prawa tzn. bez zgody ZPR Media S.A. jest zabronione pod groźbą kary i może być ścigane prawnie.