- Pleśń rozwija się w wilgotnych miejscach i wywołuje reakcje alergiczne oraz ataki duszności
- Kontakt z zarodnikami objawia się najczęściej uciążliwym kichaniem, wodnistym katarem oraz pieczeniem oczu
- Długotrwała ekspozycja grozi nadwrażliwościowym zapaleniem płuc objawiającym się gorączką oraz dreszczami
- GIS ostrzega przed mieszaniem środków z chlorem i amoniakiem podczas odkażania ścian
Pleśń na ścianach w mieszkaniu: skąd się bierze i co ją napędza
Pleśń to grzyby, które zaczynają rosnąć w budynkach wtedy, gdy mają stały dostęp do wilgoci. Najczęściej pojawia się tam, gdzie były przecieki, zalanie albo długo utrzymuje się wysoka wilgotność. Zarodniki osiadają na mokrych powierzchniach i szybko tworzą widoczny nalot, który pogarsza jakość powietrza w domu.
Pleśni sprzyjają nie tylko awarie instalacji, ale też codzienna para wodna z gotowania, prania i kąpieli, zwłaszcza gdy mieszkanie jest słabo wietrzone. U.S. Environmental Protection Agency (EPA) podkreśla, że pleśń nie rośnie bez dostępu do wody, więc bez usunięcia wilgoci problem będzie wracał. Najtrudniej pozbyć się jej wtedy, gdy wniknie w materiały porowate, na przykład płyty gipsowo kartonowe i tapety.
Objawy pleśni w domu: katar, kaszel, duszność i podrażnienie oczu
Przebywanie w zawilgoconych, zagrzybionych pomieszczeniach może pogarszać samopoczucie i sprzyjać problemom z układem oddechowym. Pleśń i jej zarodniki mogą wywoływać reakcje alergiczne oraz podrażnienie oczu, nosa, gardła, a czasem także skóry. Szczególnie narażone są osoby z astmą, u których częściej pojawiają się napady kaszlu i duszności.
Centers for Disease Control and Prevention (CDC) wskazuje, że kontakt z pleśnią często daje objawy podobne do przeziębienia albo alergii sezonowej. Najczęściej są to:
- częste kichanie
- zatkany nos lub wodnisty katar
- zaczerwienione, swędzące i łzawiące oczy
- wysypka na skórze
- świszczący oddech i uczucie ucisku w klatce piersiowej
Rzadziej długotrwałe narażenie na pleśń może prowadzić do nadwrażliwościowego zapalenia płuc. To stan związany z reakcją układu odpornościowego, który nie ustępuje po antybiotykach. Jeśli pojawiają się skrajne zmęczenie, dreszcze, gorączka lub nocne poty, a w domu widać pleśń, te objawy warto omówić z lekarzem.
Ukryta pleśń w mieszkaniu: gdzie jej szukać i co zdradza wilgoć
Pleśń nie zawsze widać od razu, bo może rozwijać się pod wykładziną, za meblami albo wewnątrz ścian. Sygnałem alarmowym bywa stęchły zapach, wyczuwalny po wejściu do pomieszczenia, nawet gdy na pierwszy rzut oka jest czysto. EPA zwraca też uwagę na rdzę na rurach odpływowych, która może sugerować regularne skraplanie się pary wodnej.
Kondensacja, czyli krople wody na oknach, ścianach lub rurach, zwykle oznacza zbyt wysoką wilgotność w mieszkaniu. Najłatwiej zauważyć ją zimą, na chłodnych szybach albo w narożnikach słabiej ocieplonych pomieszczeń. Gdy to widzisz, szukaj przyczyny jak najszybciej, na przykład nieszczelnego dachu, pękniętej rury albo niesprawnej wentylacji w kuchni i łazience.
Usuwanie pleśni z mieszkania krok po kroku: jak zrobić to bezpiecznie
Gdy pleśni jest niewiele, zwykle da się usunąć ją samodzielnie, ale przy dużych skupiskach lepiej zlecić to specjalistom. Zanim zaczniesz czyścić, usuń przyczynę wilgoci, bo inaczej pleśń szybko wróci. Do pracy załóż rękawice, gogle i maskę z filtrem N95, żeby ograniczyć wdychanie zarodników.
Illinois Department of Public Health zaleca, by twarde powierzchnie szorować roztworem wody z detergentem, a potem dokładnie je osuszyć. Materiały nasiąkliwe i porowate zwykle trzeba wyrzucić, bo pleśń wnika w ich strukturę. Żeby nie przenieść zarodników do innych pomieszczeń, pamiętaj o zasadach:
- usuń i wyrzuć spleśniałe płyty gipsowe oraz wykładziny, których nie da się wysuszyć
- nie skrobij ani nie szlifuj pleśni na sucho, aby pył nie uniósł się w powietrze
- odpady pakuj w podwójne, szczelne worki jeszcze w miejscu pracy
- podczas czyszczenia zapewnij intensywne wietrzenie pomieszczenia
Główny Inspektorat Sanitarny (GIS) przypomina, by podczas dezynfekcji nie mieszać środków z chlorem z preparatami na bazie amoniaku, bo może to powodować powstawanie groźnych oparów. Po odgrzybianiu i użyciu środków dezynfekujących odczekaj 24 godziny. Potem zmyj ściany czystą, ciepłą wodą i dokładnie je osusz.
Jak zapobiegać pleśni w mieszkaniu: wilgotność, wietrzenie i wentylacja
Żeby pleśń nie wracała, kluczowe jest utrzymanie wilgotności powietrza na poziomie 30 do 60 proc. Pomaga regularne wietrzenie oraz używanie wentylatorów wyciągowych podczas gotowania i po kąpieli. Jeśli wilgoć stale wraca w jednym pokoju, nie kładź tam dywanów i zostaw odstęp między meblami a zimną ścianą zewnętrzną.
Po zalaniu albo wycieku działaj szybko, najlepiej w ciągu 24 do 48 godzin. W tym czasie osusz mokre materiały budowlane i wyposażenie, żeby zarodniki pleśni nie zaczęły się rozwijać. Pomaga też docieplenie chłodnych powierzchni, na przykład ścian zewnętrznych i rur, bo ogranicza skraplanie pary wodnej.
6
Źródła:
