- Analiza z 2025 roku obejmująca ponad 35 tysięcy osób podważa związek między kępkami żółtymi a ryzykiem zawału serca
- Tylko połowa osób posiadających żółte grudki na powiekach ma faktycznie podwyższony poziom cholesterolu
- Eksperci wskazują, że kępki żółte to potencjalny sygnał zupełnie innych schorzeń
Czym są kępki żółte?
Te niewielkie, żółtawe zmiany, znane medycznie jako kępki żółte (xanthelasma), to nic innego jak podskórne złogi cholesterolu. Dotykają około 1% populacji, pojawiając się częściej u kobiet niż u mężczyzn, zazwyczaj między 35. a 55. rokiem życia. Choć wyglądają niegroźnie, mogą być ważnym sygnałem alarmowym od organizmu, którego nie warto ignorować.
Jak powstają te zmiany na skórze? Według specjalistów ze StatPearls NIH, mechanizm ich tworzenia jest ciekawy i związany z mruganiem. Każdy ruch powieki delikatnie uciska naczynia krwionośne, które z wiekiem stają się bardziej przepuszczalne. Gdy do tkanki podskórnej przedostaje się osocze bogate w tłuszcze, a lokalne komórki odpornościowe nie nadążają z ich „sprzątaniem”, cholesterol zaczyna się odkładać, tworząc widoczne grudki.
Czy kępki żółte oznaczają wysoki cholesterol i ryzyko zawału? Nowe badania
Intuicja podpowiada, że skoro grudki składają się z cholesterolu, to ich posiadacze muszą mieć go we krwi za dużo – nic bardziej mylnego. Jak podaje Cleveland Clinic, tylko połowa osób z kępkami żółtymi ma podwyższony poziom lipidów w standardowych badaniach. U pozostałych 50% wyniki są w normie, co przez lata stanowiło medyczną zagadkę.
Nowe światło na sprawę rzuciła obszerna analiza opublikowana w 2025 roku na łamach czasopisma „Ophthalmology”. Badanie objęło ponad 35 tysięcy osób i wykazało, że kępki żółte nie są powiązane ze zwiększonym ryzykiem chorób serca czy zawału. To odkrycie podważa dawne przekonanie, że grudki na powiekach są jednoznacznym zwiastunem problemów kardiologicznych.
Usuwanie kępek żółtych
Wiele osób zastanawia się, jak usunąć kępki żółte, i traktuje je jako problem czysto estetyczny, decydując się na zabieg w gabinecie dermatologicznym. Niestety, metody takie jak laser, peeling chemiczny czy chirurgiczne wycięcie usuwają jedynie objaw, a nie przyczynę. Jak wynika z przeglądu opublikowanego w 2024 roku w PMC, bez podjęcia odpowiednich kroków, problem powraca u 25% do nawet 80% pacjentów, zazwyczaj w ciągu zaledwie pół roku do roku.
Jakie choroby mogą sygnalizować kępki żółte? To nie tylko cholesterol
Pierwszym krokiem po zauważeniu żółtych grudek powinna być nie wizyta u kosmetyczki, ale konsultacja z lekarzem pierwszego kontaktu lub dermatologiem. Obecność kępek żółtych to wyraźny sygnał, by rozważyć przeprowadzenie szczegółowej diagnostyki.
Lekarz może zlecić wykonanie pełnego profilu lipidowego, by sprawdzić poziom cholesterolu, a także badania funkcji wątroby, testy na poziom hormonów tarczycy oraz pomiar glukozy we krwi. Jest to ważne, ponieważ takie zmiany skórne mogą sygnalizować nie tylko problemy z gospodarką lipidową, ale również cukrzycę, niedoczynność tarczycy czy nawet choroby wątroby.
Polecany artykuł:
