- Jednostronna asymetria migdałków u dorosłych często wynika z przebytych infekcji lub specyficznej budowy gardła
- Serwis PubMed wskazuje, że ryzyko nowotworu przy samej asymetrii bez innych cech jest bardzo niskie
- Alarmujące sygnały to między innymi szybki wzrost zmiany, jednostronny ból ucha oraz trudności z połykaniem
- Karta DiLO umożliwia pacjentom z podejrzeniem nowotworu odbycie pierwszej wizyty u specjalisty w ciągu 14 dni
Jednostronnie powiększony migdałek - co to znaczy?
Migdałki podniebienne to dwie struktury po bokach gardła, które wspierają odporność w kontakcie z drobnoustrojami. Zwykle są podobnej wielkości, choć mogą nie wyglądać idealnie tak samo. Gdy jeden z nich jest wyraźnie większy, mówimy o asymetrii migdałków albo jednostronnym powiększeniu migdałka.
Taki widok w lustrze potrafi zaniepokoić, ale sam w sobie nie przesądza o poważnej chorobie. U wielu dorosłych jest to pozostałość po dawnych infekcjach albo wariant budowy gardła. Mimo to warto sprawdzić, czy poza różnicą wielkości nie ma też innych objawów, które zmieniają ocenę sytuacji.
Dlaczego jeden migdałek jest większy? Najczęstsze przyczyny asymetrii
Najczęściej jednostronnie większy migdałek ma związek z obecną albo niedawną infekcją. Zdarza się, że stan zapalny mocniej „trzyma” się po jednej stronie, nawet gdy inne objawy już ustępują. Jak opisuje Wiley Online Library, przyczyną może być też przewlekły stan zapalny, który nie został w pełni wygaszony.
U dorosłych w diagnostyce trzeba też brać pod uwagę rzadsze, ale poważniejsze przyczyny, w tym zmiany nowotworowe. W takim obrazie mogą pojawiać się m.in. chłoniaki oraz raki płaskonabłonkowe. Dlatego zamiast działać na własną rękę, lepiej oprzeć się na ocenie specjalisty, który obejrzy gardło i dobierze dalsze kroki.
Powiększony migdałek - objawy alarmowe
Najczęściej asymetria migdałków nie jest stanem nagłym, ale są sytuacje, które wymagają pilnej oceny. Szczególnie ważny jest szybki wzrost zmiany po jednej stronie. NCBI Bookshelf wymienia też inne objawy, które powinny zwrócić uwagę:
- nieuzasadniona utrata masy ciała
- jednostronny ból ucha, mimo że samo ucho jest zdrowe
- utrzymująca się chrypka lub trudności z mówieniem
- problemy z połykaniem pokarmów
- pojawienie się wyczuwalnych, twardych guzków na szyi
- szczękościsk, czyli trudności z szerokim otwieraniem ust
Badanie powiększonego migdałka i decyzja o operacji
Na wizycie lekarz ocenia migdałki, jamę ustną i szyję, żeby sprawdzić, czy poza asymetrią są też inne zmiany. Często taki obraz wychodzi przypadkowo i nie daje żadnych dolegliwości. Journal of Laryngology & Otology opisuje, że przy braku objawów alarmowych częstym podejściem jest obserwacja, a nie od razu usunięcie migdałka.
Jak wskazują publikacje dostępne w PubMed, samo jednostronne powiększenie migdałka, bez innych niepokojących cech, wiąże się z bardzo niskim ryzykiem nowotworu. Tonsillektomię rozważa się zwykle wtedy, gdy zmiana szybko rośnie albo pojawiają się opisane wcześniej czerwone flagi. Czasem przed decyzją o zabiegu lekarz zleca badania obrazowe, żeby dokładniej ocenić tkanki gardła.
Co zrobić, gdy jeden migdałek jest większy? Prosty plan działania
Jeśli zauważysz asymetrię migdałków, zachowaj spokój i zaplanuj ocenę problemu, zamiast działać na własną rękę. Dobrym pierwszym krokiem jest wizyta u lekarza rodzinnego, który obejrzy gardło i zdecyduje, czy potrzebne jest skierowanie do laryngologa. Przed wizytą zanotuj od kiedy migdałek jest większy i czy doszły objawy, np. ból ucha, nocne poty albo trudności w połykaniu.
7
Źródła:
