Masz nadciśnienie i chcesz oddać krew? O kwalifikacji decyduje konkretna granica na ciśnieniomierzu

Czy nadciśnienie tętnicze definitywnie wyklucza możliwość zostania dawcą? Kluczowe znaczenie ma stabilność stanu zdrowia oraz wyniki pomiaru, które nie mogą przekraczać 160/100 mm Hg. Przybliżamy zasady kwalifikacji dla osób przyjmujących leki i wskazujemy, jakie normy ciśnienia pozwalają na bezpieczne oddanie krwi.

Pielęgniarka zakłada mankiet ciśnieniomierza na ramię mężczyzny. O normach ciśnienia dla dawców krwi czytaj na Poradnik Zdrowie.
Autor: Zdjęcie poglądowe/ Wygenerowane przez AI Pracownik medyczny zakładający mankiet do pomiaru ciśnienia na ramię pacjenta w klinice.
  • Krew mogą oddawać osoby, których ciśnienie skurczowe nie przekracza 160, a rozkurczowe 100 mm Hg
  • Przyjmowanie leków na nadciśnienie nie wyklucza dawstwa, o ile ciśnienie jest stabilne i pod kontrolą
  • Poważne reakcje po oddaniu krwi zdarzają się rzadko, statystycznie u 46 na 100 000 dawców
  • Według Ministerstwa Zdrowia dolną granicą dla dawców krwi jest ciśnienie 90 na 60 mm Hg

Czy z nadciśnieniem można oddać krew?

Nadciśnienie tętnicze oznacza, że krew przepływa przez naczynia pod zbyt dużym ciśnieniem, co z czasem może obciążać serce i inne narządy. Taka diagnoza nie zamyka automatycznie drogi do dawstwa. Kluczowe jest to, czy ciśnienie jest pod kontrolą i czy w dniu donacji mieści się w wymaganych normach.

W Polsce o dopuszczeniu do oddania krwi decyduje lekarz w punkcie krwiodawstwa podczas rozmowy i badania. Liczy się stabilny stan zdrowia oraz to, czy ciśnienie w dniu donacji mieści się w obowiązujących granicach. Jeśli wyniki są pod kontrolą, zwykle nie ma potrzeby rezygnować z dawstwa tylko z powodu rozpoznanego nadciśnienia.

Jak wygląda oddawanie krwi? Opowiada wieloletni dawca

Jakie ciśnienie kwalifikuje do oddania krwi?

Limity ciśnienia przy kwalifikacji dawców określa Obwieszczenie Ministra Zdrowia z 2025 roku. W badaniu w punkcie krwiodawstwa ciśnienie nie może przekraczać 160 mm Hg (skurczowe) i 100 mm Hg (rozkurczowe). Wynik powyżej tych wartości oznacza czasową dyskwalifikację.

Zbyt niskie ciśnienie też może być przeciwwskazaniem, bo organizm może gorzej znieść ubytek płynów. ISBT Science Series podaje, że za zbyt niskie zwykle uznaje się wartości poniżej 90/60 mm Hg. Najbezpieczniej jest, gdy wynik mieści się w podanych niżej zakresach.

  • ciśnienie skurczowe: od 90 do 160 mm Hg
  • ciśnienie rozkurczowe: od 60 do 100 mm Hg. 

Czy leki na nadciśnienie wykluczają oddawanie krwi?

Przyjmowane leki to jeden z kluczowych tematów wywiadu w punkcie krwiodawstwa. Narodowe Centrum Krwi podaje, że ogólnie nie powinno się oddawać krwi podczas przyjmowania większości leków. W nadciśnieniu podejście bywa inne, a decyzję podejmuje lekarz kwalifikujący po ocenie rodzaju preparatu.

Najważniejsze jest, aby ciśnienie było ustabilizowane dzięki leczeniu. Jeśli dawki są stałe, a organizm dobrze reaguje na terapię, lekarz może dopuścić cię do donacji. Na kwalifikację zabierz listę przyjmowanych leków, bo ich skład ma znaczenie dla bezpieczeństwa biorcy.

Czy oddawanie krwi przy nadciśnieniu jest bezpieczne?

Częstą obawą jest to, że oddanie krwi spowoduje gwałtowny skok albo spadek ciśnienia. World Health Organization (WHO) wskazuje, że nie ma dowodów, aby leczone nadciśnienie zwiększało ryzyko poważnych reakcji niepożądanych u dawców. Donacja jest bezpieczniejsza, gdy stosujesz się do zaleceń personelu i rzetelnie opisujesz swoje samopoczucie.

Najczęstsze reakcje, jakie mogą cię spotkać, są zazwyczaj łagodne i szybko mijają po krótkim odpoczynku. Należą do nich przede wszystkim:

  • zasłabnięcia lub zawroty głowy (tzw. reakcje wazowagalne)
  • niewielkie siniaki w miejscu wkłucia
  • krwiaki podskórne
  • chwilowe uczucie osłabienia

WHO podaje, że poważniejsze, opóźnione reakcje występują bardzo rzadko, średnio u 46 na 100 000 dawców. U osób z nadciśnieniem, które w dniu donacji mieszczą się w granicach 160/100 mm Hg, regeneracja zwykle przebiega podobnie jak u osób bez nadciśnienia.

Jak przygotować się do oddania krwi przy nadciśnieniu?

Jeśli masz nadciśnienie i chcesz oddać krew, przygotuj się tak, aby kwalifikacja przebiegła spokojnie i bezpiecznie. Nie odstawiaj leków na własną rękę przed wizytą, nawet jeśli liczysz na lepszy wynik pomiaru. To może zaszkodzić i spowodować wzrost ciśnienia w trakcie oddawania krwi, zwłaszcza pod wpływem stresu.

Dzień przed oddaniem krwi unikaj ciężkich, tłustych potraw i alkoholu. Rano zjedz lekkie śniadanie i wypij około litra wody, a po oddaniu krwi odpocznij i nie wracaj od razu do intensywnych obowiązków ani treningu. Jeśli mierzysz ciśnienie w domu, weź dzienniczek pomiarów, bo ułatwia lekarzowi ocenę kontroli nadciśnienia.

Źródła: