Naukowcy zauważyli związek między wyższym poziomem witaminy D a niższym poziomem białka tau w mózgu obserwowanym po kilku latach. Białko tau jest biomarkerem choroby Alzheimera, która jest najczęstszą przyczyną demencji. Jednocześnie nie stwierdzono związku między poziomem witaminy D a poziomem amyloidu beta, który również należy do biomarkerów tej choroby.
Witamina D a Alzheimer. Wyniki badania po 16 latach
Badanie opublikowane w czasopiśmie „Neurology Open Access” objęło 793 osoby bez demencji, których średni wiek na początku wynosił 39 lat. Na początku oznaczono poziom witaminy D we krwi. Za wysoki poziom uznano wartości powyżej 30 ng/ml, a niższe wartości zakwalifikowano jako niski poziom. Około 34 proc. uczestników miało niski poziom witaminy D, a 5 proc. stosowało suplementację. Po średnio 16 latach wykonano badania obrazowe mózgu, oceniając poziomy białka tau i amyloidu beta. Po uwzględnieniu wieku, płci i depresji zaobserwowano, że wyższy poziom witaminy D był powiązany z niższym poziomem białka tau. „te wyniki sugerują, że wyższy poziom witaminy D w średnim wieku może oferować ochronę przed rozwojem tych złogów tau w mózgu” – mówi Martin David Mulligan, lekarz, University of Galway. W odniesieniu do znaczenia niedoboru witaminy D „niski poziom witaminy D może potencjalnie być czynnikiem ryzyka, który można modyfikować i leczyć, aby zmniejszyć ryzyko demencji” – dodaje.
Czy witamina D ma związek z chorobą Alzheimera?
W badaniu oceniono dwa podstawowe biomarkery choroby Alzheimera: białko tau oraz amyloid beta. Zależność została zaobserwowana wyłącznie w przypadku białka tau, natomiast dla amyloidu beta takiej zależności nie stwierdzono. Wyniki odnoszą się do różnic w czasie pojawiania się zmian w mózgu, dlatego „nagromadzenie tau w niektórych obszarach mózgu może występować wcześniej niż odkładanie amyloidu” – mówi uczony. Uwzględniając wiek uczestników badania „uczestnicy naszego badania byli stosunkowo młodzi w momencie pobrania próbek krwi, dlatego związek między witaminą D a tau, w porównaniu z białkiem amyloidowym, może być bardziej prawdopodobny do wykrycia w młodszej populacji” – dodaje.
Witamina D. Czym jest i do czego jest potrzebna?
Witamina D jest witaminą rozpuszczalną w tłuszczach, którą organizm wytwarza pod wpływem promieniowania słonecznego. Może być również dostarczana z dietą i suplementami, szczególnie w okresach ograniczonego nasłonecznienia. Pełni istotną rolę w regulacji gospodarki wapnia i fosforu, co wpływa na stan kości, mięśni i zębów. Bierze udział w procesach związanych z układem odpornościowym, stanem zapalnym oraz regulacją poziomu glukozy. W badaniu zastosowano podział na poziom wysoki i niski bez wartości pośrednich, a pomiar wykonano jednorazowo na początku obserwacji, co stanowi ograniczenie metodologiczne.
W interpretacji wyników uwzględniono również styl życia badanych. „Wyższy poziom witaminy D może być po prostu wskaźnikiem lepszego ogólnego zdrowia, a nie bezpośrednią przyczyną niższego poziomu tau” – mówi Steve Allder. „Osoby z wyższym poziomem witaminy D są często bardziej aktywne fizycznie, spędzają więcej czasu na świeżym powietrzu i mogą mieć zdrowszą dietę, co samo w sobie wiąże się z lepszym zdrowiem mózgu” – dodaje.
